Present simple+go+play
@ingliztili_audio
Present Simple+go+play
30-dars. Present and past tenses
O'tgan darslarda kelgan shu mavzudagi qoidalarni takrorlab, bir biridan ajratib olishimiz kerak bo'ladi.
Present continius - davomli hozirgi zamon.
Past continius - davomli o'tgan zamon.
Ikkalasida ham harakat so'zlariga "ing" qo'shiladi. Egadan so'ng present continiusda am/is/are, past continiusda was/were, ya'ni "To be" qo'yiladi.
Bir ish sodir bo'lgan, lekin uni kim qilgani noma'lum. Yoki gapda unga ishora qilinmagan. Bu holat passiv deb atalib, u ikkiga bo'linadi:
1. Present passive - hozirda ham davom etayotgan ish.
The room is cleaned every day - Bu xona har kuni tozalanadi.
Kim tozalashi noma'lum, lekin hozirda ham tozalanadi.
2. Past passive - o'tgan zamonda qolib ketgan ish.
The room was cleaned yesterday - Bu xona kecha tozalangan.
Ikkala passive'ga ham "To be" qo'yiladi, doimgidek presentga am/is/are, pastga was/were. Ikkalasida ham to'g'ri fe'llarga "ed" qo'shiladi, noto'g'ri fe'llar 3-formatda yoziladi.
Agar ish bajaruvchiga ishora bor bo'lsa, "passive" emas, "active" bo'ladi, "To be" qo'yilmaydi.
Somebody cleaned the room yesterday - Bu xonani kecha kimdir tozaladi. [active]
Have/has + past participle = present perfect.
Present perfect - ish o'tgan zamonda sodir bo'lganini biz hozir ko'rib turgan holat. Buni have/has bilan ifoda qilamiz.
I have cleaned my room - Men xonamni tozaladim.
Biz tozalayotganini ko'rmadik, lekin tozalangan xonani ko'rib turibmiz. Mana shu holat "present perfect" bo'ladi. Bunda "To be" qo'yilmaydi, to'g'ri fe'lga "ed" qo'yiladi, noto'g'ri fe'l 3-formatda yoziladi.
Present simple - oddiy hozirgi zamon. Savol berishda do/does, inkor qilishda don't/doesn't ishlatiladi.
Past simple - oddiy o'tgan zamon. Savol berishda did, inkor qilishda didn't ishlatiladi. To'g'ri fe'lga "ed" qo'yiladi, no'to'g'ri fe'l 2-formatda yoziladi. Did/didn't ishlatilganda "ed" qo'yilmaydi, noto'g'ri fe'l 1-formatda yoziladi.
@HelpwithIelts
O'tgan darslarda kelgan shu mavzudagi qoidalarni takrorlab, bir biridan ajratib olishimiz kerak bo'ladi.
Present continius - davomli hozirgi zamon.
Past continius - davomli o'tgan zamon.
Ikkalasida ham harakat so'zlariga "ing" qo'shiladi. Egadan so'ng present continiusda am/is/are, past continiusda was/were, ya'ni "To be" qo'yiladi.
Bir ish sodir bo'lgan, lekin uni kim qilgani noma'lum. Yoki gapda unga ishora qilinmagan. Bu holat passiv deb atalib, u ikkiga bo'linadi:
1. Present passive - hozirda ham davom etayotgan ish.
The room is cleaned every day - Bu xona har kuni tozalanadi.
Kim tozalashi noma'lum, lekin hozirda ham tozalanadi.
2. Past passive - o'tgan zamonda qolib ketgan ish.
The room was cleaned yesterday - Bu xona kecha tozalangan.
Ikkala passive'ga ham "To be" qo'yiladi, doimgidek presentga am/is/are, pastga was/were. Ikkalasida ham to'g'ri fe'llarga "ed" qo'shiladi, noto'g'ri fe'llar 3-formatda yoziladi.
Agar ish bajaruvchiga ishora bor bo'lsa, "passive" emas, "active" bo'ladi, "To be" qo'yilmaydi.
Somebody cleaned the room yesterday - Bu xonani kecha kimdir tozaladi. [active]
Have/has + past participle = present perfect.
Present perfect - ish o'tgan zamonda sodir bo'lganini biz hozir ko'rib turgan holat. Buni have/has bilan ifoda qilamiz.
I have cleaned my room - Men xonamni tozaladim.
Biz tozalayotganini ko'rmadik, lekin tozalangan xonani ko'rib turibmiz. Mana shu holat "present perfect" bo'ladi. Bunda "To be" qo'yilmaydi, to'g'ri fe'lga "ed" qo'yiladi, noto'g'ri fe'l 3-formatda yoziladi.
Present simple - oddiy hozirgi zamon. Savol berishda do/does, inkor qilishda don't/doesn't ishlatiladi.
Past simple - oddiy o'tgan zamon. Savol berishda did, inkor qilishda didn't ishlatiladi. To'g'ri fe'lga "ed" qo'yiladi, no'to'g'ri fe'l 2-formatda yoziladi. Did/didn't ishlatilganda "ed" qo'yilmaydi, noto'g'ri fe'l 1-formatda yoziladi.
@HelpwithIelts
31-dars. Questions (1)
Oddiy gapni savolga aylantirish uchun "To be" yoki yordamchi harakat (have, can, will va hokazo) so'zlarini gapning egasidan oldinga o'tkazamiz. Agar gapda who - kim, what - nima, how - qancha, when - qachon, where - qayer, why - nimaga, which - qaysi kabi so'zlari bo'lsa bular gapning eng avvalida keladi.
"To be" questions:
1. Hozirgi zamon (am/is/are).
You are working - Siz ishlayapsiz.
Are you working? - Siz ishlayapsizmi?
2. O'tgan zamon (was/were)
She was angry - U jahli chiqqan edi.
Was she angry - U jahli chiqqanmidi?
Yordamchi harakat so'zlari: have/has, will, would, can/could.
David has gone - David (biroz avval) ketdi.
Where has David gone - David qayerga ketdi?
You have got a car - Sizning mashinangiz bor.
Have you got a car - Sizning mashinangiz bormi?
They will be here - Ular shu yerda bo'lishadi.
When will they be here - Ular qachon shu yerda bo'lishadi?
Tom can swim - Tom suzishni biladi.
Can Tom swim - Tom suzishni biladimi?
You would like a drink - Siz ichimlik xohlaysiz.
Would you like a drink - Siz ichimlik xohlaysizmi?
Oddiy hozirgi zamondagi gapni savolga aylantirish uchun do/does ishlatamiz:
He lives in London - U Londonda yashaydi.
Does he in London - U Londonda yashaydimi?
He/she/it da "live" kabi harakat so'zlariga "s" qo'shiladi, savol berganda esa doim "does" ishlatamiz va "s" qo'shmaymiz. Boshqa holatlarda faqat "do" ishlatiladi.
They smoke - Ular chekishadi.
Do they smoke - Ular chekishadimi?
Oddiy o'tgan zamonda did ishlatamiz:
They worked hard - Ular qattiq ishlashdi.
Did they work hard - Ular qattiq ishlashdimi?
O'tgan zamonda "worked" kabi harakat so'zlariga qo'yiladigan "ed" qo'shimchasi "did" ishlatilganda qo'yilmaydi.
"And you?" - sizchi degani bo'ladi.
I don't smoke, and you? - Men chekmayman, sizchi?
@HelpwithIelts
Oddiy gapni savolga aylantirish uchun "To be" yoki yordamchi harakat (have, can, will va hokazo) so'zlarini gapning egasidan oldinga o'tkazamiz. Agar gapda who - kim, what - nima, how - qancha, when - qachon, where - qayer, why - nimaga, which - qaysi kabi so'zlari bo'lsa bular gapning eng avvalida keladi.
"To be" questions:
1. Hozirgi zamon (am/is/are).
You are working - Siz ishlayapsiz.
Are you working? - Siz ishlayapsizmi?
2. O'tgan zamon (was/were)
She was angry - U jahli chiqqan edi.
Was she angry - U jahli chiqqanmidi?
Yordamchi harakat so'zlari: have/has, will, would, can/could.
David has gone - David (biroz avval) ketdi.
Where has David gone - David qayerga ketdi?
You have got a car - Sizning mashinangiz bor.
Have you got a car - Sizning mashinangiz bormi?
They will be here - Ular shu yerda bo'lishadi.
When will they be here - Ular qachon shu yerda bo'lishadi?
Tom can swim - Tom suzishni biladi.
Can Tom swim - Tom suzishni biladimi?
You would like a drink - Siz ichimlik xohlaysiz.
Would you like a drink - Siz ichimlik xohlaysizmi?
Oddiy hozirgi zamondagi gapni savolga aylantirish uchun do/does ishlatamiz:
He lives in London - U Londonda yashaydi.
Does he in London - U Londonda yashaydimi?
He/she/it da "live" kabi harakat so'zlariga "s" qo'shiladi, savol berganda esa doim "does" ishlatamiz va "s" qo'shmaymiz. Boshqa holatlarda faqat "do" ishlatiladi.
They smoke - Ular chekishadi.
Do they smoke - Ular chekishadimi?
Oddiy o'tgan zamonda did ishlatamiz:
They worked hard - Ular qattiq ishlashdi.
Did they work hard - Ular qattiq ishlashdimi?
O'tgan zamonda "worked" kabi harakat so'zlariga qo'yiladigan "ed" qo'shimchasi "did" ishlatilganda qo'yilmaydi.
"And you?" - sizchi degani bo'ladi.
I don't smoke, and you? - Men chekmayman, sizchi?
@HelpwithIelts
32-dars. Questions (2)
Question - savol.
Questions - savollar.
So'roq so'zi gapda ega bo'lib kelsa, bunday yoziladi:
Who saw you? - Kim sizni ko'rdi? (Bu yerda "Who" ega).
So'roq so'zi gapda ega bo'lib kelmasa, bunday yoziladi:
Who did you see? - Siz kimni ko'rdingiz? (Bu yerda "you" ega).
Odamlarga Who - kim, narsalarga What - nima ishlatiladi.
Who va What so'zlari ega bo'lib kelganda did, do, does qo'yilmaydi:
Who lives in that house? - O'sha hovlida kim yashaydi?
What happened? - Nima sodir bo'ldi?
Who has got my key? - Meni kalitimni kim oldi?
Who va What so'zlari gapda ega bo'lib kelmasa, did, do, does va "To be" fe'li ishlatiladi:
Who did you meet yesterday? - Siz kecha kim bilan uchrashdingiz?
Who are you phoning? - Sizga kim qo'ng'iroq qilyapdi?
What was he wearing? - U nima kiyib olgan edi?
What does Aziz like? - Aziz nimani yoqtiradi?
@HelpwithIelts
Question - savol.
Questions - savollar.
So'roq so'zi gapda ega bo'lib kelsa, bunday yoziladi:
Who saw you? - Kim sizni ko'rdi? (Bu yerda "Who" ega).
So'roq so'zi gapda ega bo'lib kelmasa, bunday yoziladi:
Who did you see? - Siz kimni ko'rdingiz? (Bu yerda "you" ega).
Odamlarga Who - kim, narsalarga What - nima ishlatiladi.
Who va What so'zlari ega bo'lib kelganda did, do, does qo'yilmaydi:
Who lives in that house? - O'sha hovlida kim yashaydi?
What happened? - Nima sodir bo'ldi?
Who has got my key? - Meni kalitimni kim oldi?
Who va What so'zlari gapda ega bo'lib kelmasa, did, do, does va "To be" fe'li ishlatiladi:
Who did you meet yesterday? - Siz kecha kim bilan uchrashdingiz?
Who are you phoning? - Sizga kim qo'ng'iroq qilyapdi?
What was he wearing? - U nima kiyib olgan edi?
What does Aziz like? - Aziz nimani yoqtiradi?
@HelpwithIelts
33-dars. Questions (3)
What is it like? - U qanaqa?
What so'zi like bilan birga kelganda yuqoridagidek ma'noda tarjima qilinadi. What gapning boshida, like oxirida keladi.
What was the hotel like? - Mehmonxona qanaqa edi?
Who (kim), What (nima), Where (qayer), Which (qaysi) so'roqlari bilan to/for/about/with/from/of kabi (preposition) so'zlar ham bitta gapda ko'p uchraydi. So'roq so'zlari gapning boshida, preposition gapning oxirida keladi.
Who did she go on holiday with? - U dam olishga kim bilan borgan edi?
Where is your friend from? - Sizning do'stingiz qayerlik?
So'roq emas oddiy gap bo'lsa preposition so'z gapning oxirida kelmaydi, savol berayotganda oxiriga o'tadi:
- I am waiting for somebody (Men kimnidir kutyapman)
- Who are you waiting for? (Siz kimni kutyapsiz?).
Alisher is talking to someone - Alisher bittasi bilan gaplashyapdi.
Who is Asror talking to? - Asror kim bilan gaplashyapdi?
@HelpwithIelts
What is it like? - U qanaqa?
What so'zi like bilan birga kelganda yuqoridagidek ma'noda tarjima qilinadi. What gapning boshida, like oxirida keladi.
What was the hotel like? - Mehmonxona qanaqa edi?
Who (kim), What (nima), Where (qayer), Which (qaysi) so'roqlari bilan to/for/about/with/from/of kabi (preposition) so'zlar ham bitta gapda ko'p uchraydi. So'roq so'zlari gapning boshida, preposition gapning oxirida keladi.
Who did she go on holiday with? - U dam olishga kim bilan borgan edi?
Where is your friend from? - Sizning do'stingiz qayerlik?
So'roq emas oddiy gap bo'lsa preposition so'z gapning oxirida kelmaydi, savol berayotganda oxiriga o'tadi:
- I am waiting for somebody (Men kimnidir kutyapman)
- Who are you waiting for? (Siz kimni kutyapsiz?).
Alisher is talking to someone - Alisher bittasi bilan gaplashyapdi.
Who is Asror talking to? - Asror kim bilan gaplashyapdi?
@HelpwithIelts
34-dars. What/Which
Narsalarni rangi, razmeri, sana va soat vaqtlari, poytaxtlarga o'xshash (tanlash varianti yo'q) bitta bo'ladigan narsalar, nima qilyapdi, nimani yoqtiradi, nima bo'lyapdi, nomi nima, nomeri nechchi kabi so'roqlarda "What" ishlatiladi.
What colour is your car? - Sizning mashinangiz rangi qanaqa?
What size is this shirt? - Bu ko'ylakning razmeri qanaqa?
What time is it? - Soat nechchi bo'ldi?
What is your telephone number? - Sizning telefon nomeringiz nechchi?
What kind of music do you like? - Siz qanaqa musiqani yoqtirasiz?
What is the capital of Uzbekistan? - O'zbekiston poytaxti qayer?
Tanlash imkoni bor holatlarda "Which" ishlatiladi. Bu bilan savol berilganda bir nechta javob varianti bo'lishi kerak.
There are four umbrellas here. Which is yours? - U yerda to'rtta soyabon turibdi. Qaysi biri sizniki?
Which is bigger - Canada or Australia? - Qaysi biri katta, Kanada yoki Avstraliya?
Agar variantlar odam bo'lsa "Which" o'rnida "Who" ishlatiladi.
Who is taller - Bobur or Akmal? - Qaysi biri uzun, Bobur yoki Akmal?
@HelpwithIelts
Narsalarni rangi, razmeri, sana va soat vaqtlari, poytaxtlarga o'xshash (tanlash varianti yo'q) bitta bo'ladigan narsalar, nima qilyapdi, nimani yoqtiradi, nima bo'lyapdi, nomi nima, nomeri nechchi kabi so'roqlarda "What" ishlatiladi.
What colour is your car? - Sizning mashinangiz rangi qanaqa?
What size is this shirt? - Bu ko'ylakning razmeri qanaqa?
What time is it? - Soat nechchi bo'ldi?
What is your telephone number? - Sizning telefon nomeringiz nechchi?
What kind of music do you like? - Siz qanaqa musiqani yoqtirasiz?
What is the capital of Uzbekistan? - O'zbekiston poytaxti qayer?
Tanlash imkoni bor holatlarda "Which" ishlatiladi. Bu bilan savol berilganda bir nechta javob varianti bo'lishi kerak.
There are four umbrellas here. Which is yours? - U yerda to'rtta soyabon turibdi. Qaysi biri sizniki?
Which is bigger - Canada or Australia? - Qaysi biri katta, Kanada yoki Avstraliya?
Agar variantlar odam bo'lsa "Which" o'rnida "Who" ishlatiladi.
Who is taller - Bobur or Akmal? - Qaysi biri uzun, Bobur yoki Akmal?
@HelpwithIelts