این نتایج مربوط به آخرین روز کاری بورس تهران در تاریخ چهارشنبه 4 تیرماه سال 99 است. همانگونه که مشاهده میکنید شاخص کل 2.04 درصد و شاخص هم وزن 0.36 درصد، رشد کرده است. میخواهیم در این متن درباره این اعداد درصدی صحبت کنیم.
حال بیایید این اعداد درصد افزایش یا کاهش را در طول زمان مورد بررسی قرار دهیم. فایل دیتا درصد افزایش یا کاهش شاخص کل و هم وزن را از ابتدای سال 1394 تا آخرین روز معاملاتی چهارشنبه 4 تیرماه سال 99 دریافت کنید. 👇
از گراف زیر شروع میکنیم. در این نمودار میتوانید روند حرکتی درصد شاخص کل از ابتدای سال 1394 تا آخرین روز معاملاتی چهارشنبه 4 تیرماه سال 99 را مشاهده کنید. 👇
همانگونه که در گراف بالا مشاهده میکنید از اواسط سال 1397 به بعد دامنه نوسان افزایش یا کاهش درصد شاخص کل، بزرگتر شده است. خوب است قبل از ادامه بحث، کمی در این رابطه صحبت کنیم.
اگر تک رفتارهای بالا بودن درصد شاخص کل در سال 1394 را نادیده بگیریم، به نظرم شروع بزرگ شدن دامنه نوسان در گراف بالا، اولین ایدهها و نقاط توجه عمومی به بورس تهران را نشان میدهد. به عبارتی تقریباً از اواخر خرداد سال 1397 تا همین امروز، دامنه نوسان درصد شاخص کل چه در جهت افزایش و چه در جهت کاهش، بزرگ شده است. از این فرایند به نام “پنجره بورسی” یاد میکنیم.
پاسخ به این سوال که بورس تهران تا چه زمانی رونق دارد، در همین پنجره نهفته است. پاسخ این است که تا زمانی که پنجره بورسی باز باشد، بورس نیز مورد توجه و رونق خواهد بود. در همین جا است که اهمیت کاهش و اصلاح بازار خود را نشان میدهد. به بیان دیگر همانقدر که رشد برای رونق بازار بورس مفید است، اصلاح نیز اهمیت فراوان دارد.
خوب است از یک تجربه دیگر در کشور که از همین نوع مکانیسم پیروی میکرد و اکنون در چند گام جلوتر از پنجره بورسی قرار دارد، صحبت کنیم. به این امید که بورس راه این تجربه را نرود. گراف زیر را ببینید. 👇
بیایید درباره گراف بالا که از آن به نام پنجره جمعیتی یاد میکنیم، صحبت کنیم تا بعد به ادامه بحث بپردازیم.
در دهه 1360 نرخ رشد جمعیت کشور حدود 6.5 بوده است. به معنای ساده اینکه در هر 10 خانواده ایرانی حدود 65 فرزند وجود داشته است. این مطلب سبب شده بود که تقریباً 45 درصد جامعه زیر 15 سال و 50 درصد جامعه در سنین کار 15 تا 64 سال (جمعیت فعال اقتصادی) قرار داشته باشد.
در دهه 1370 با ورود افراد زیر 15 سال به گروه جمعیت افراد در سنین کار، پنجره جمعیتی کشور که از آن به عنوان موتور محرک رشد و رونق اقتصادی کشور یاد میشود، باز شده است.
اما باز ماندن پنجره جمعیتی ایران تا چه زمانی ادامه داشت؟ تقریبا تا سال 1395 و با کاهش نرخ رشد جمعیت به کمتر از عدد 2.1 و افزایش جمعیت گروه افراد در سن سالمندی، افقهای بسته شدن پنجره جمعیتی ایران دیده میشد.
به این ترتیب پنجره جمعیتی کشور پس از یک دوره طلایی 20 ساله در حال بسته شدن است و پیشبینی آینده نیز بیانگر بسته شدن کامل آن خواهد بود.
در دهه 1370 با ورود افراد زیر 15 سال به گروه جمعیت افراد در سنین کار، پنجره جمعیتی کشور که از آن به عنوان موتور محرک رشد و رونق اقتصادی کشور یاد میشود، باز شده است.
اما باز ماندن پنجره جمعیتی ایران تا چه زمانی ادامه داشت؟ تقریبا تا سال 1395 و با کاهش نرخ رشد جمعیت به کمتر از عدد 2.1 و افزایش جمعیت گروه افراد در سن سالمندی، افقهای بسته شدن پنجره جمعیتی ایران دیده میشد.
به این ترتیب پنجره جمعیتی کشور پس از یک دوره طلایی 20 ساله در حال بسته شدن است و پیشبینی آینده نیز بیانگر بسته شدن کامل آن خواهد بود.
سوال اساسی این است که چرا این اتفاق افتاد؟ پاسخ بسیار ساده است، نرخ باروری و رشد جمعیت به شدت کاهش پیدا کرد. برای باز ماندن پنجره جمعیتی ما حداقل به نرخ باروری 2.1 نیاز داشتیم. به بیان ساده اینکه به طور متوسط در هر 10 خانوار ایرانی 21 فرزند وجود داشته باشد. همین. اما این اتفاق هرگز نیفتاد و پیشبینیهای بدبینانه نشاندهندهی آن است که نرخ باروری حتی به کمتر از 1 و تقریباً 0.9 رسیده است. یعنی در هر 10 خانواده فقط 9 فرزند وجود دارد.
حال به پنجره بورسی برگردیم و بار دیگر این سوال را تکرار کنیم. پنجره بورسی کشور تا چه زمانی باز خواهد ماند؟ پاسخ به همان اندازه قبلی ساده است. تا زمانی که نقدینگی و پول حقیقی و حقوقی به بازار تزریق شود. البته یک نکته فنی آماری نیز احتمالاً در این میان موثر باشد.
نکته این است که اجازه داده شود، دامنه نوسان پنجره بورسی بزرگتر شود. به عبارت دیگر چنانچه ورود پول میتواند طول پنجره بورسی را ادامه دار کند، حذف دامنه نوسان نمادها از 5 درصد فعلی، میتواند عرض پنجره بورسی را بزرگتر کند. ترکیب این دو، پنجره بورسی را برای سالیان سال باز نگه خواهد داشت.
نکته این است که اجازه داده شود، دامنه نوسان پنجره بورسی بزرگتر شود. به عبارت دیگر چنانچه ورود پول میتواند طول پنجره بورسی را ادامه دار کند، حذف دامنه نوسان نمادها از 5 درصد فعلی، میتواند عرض پنجره بورسی را بزرگتر کند. ترکیب این دو، پنجره بورسی را برای سالیان سال باز نگه خواهد داشت.
GraphPad
شاخص های بورس تهران در روز چهارشنبه ۴ تیرماه ۹۹ @GraphPad
یکبار دیگر به این تصویر نگاه کنید.
همانگونه که بیان کردیم، دادهها مربوط به آخرین روز کاری بورس تهران در تاریخ چهارشنبه 4 تیرماه سال 99 است. شاخص کل 2.04 درصد و شاخص هم وزن 0.36 درصد، رشد کرده است.
در جدول زیر به تفکیک هر سال، نتایج میانگین درصد شاخص کل و هم وزن آمده است.
همانگونه که بیان کردیم، دادهها مربوط به آخرین روز کاری بورس تهران در تاریخ چهارشنبه 4 تیرماه سال 99 است. شاخص کل 2.04 درصد و شاخص هم وزن 0.36 درصد، رشد کرده است.
در جدول زیر به تفکیک هر سال، نتایج میانگین درصد شاخص کل و هم وزن آمده است.
جدول نشان میدهد مثلاً به طور متوسط در سال 1394 شاخص کل روزانه 0.1092 درصد رشد داشته است. برای همین سال شاخص هم وزن به طور متوسط در هر روز 0.1327 درصد رشد داشته است.
سال 1395 نیز شاخص کل به طور متوسط در هر روز 0.0149 درصد کاهش داشته است.
اما برای سال 1399 و 59 روز کاری سپری شده از آن تا تاریخ چهارشنبه 4 تیرماه، شاخص کل میانگین در هر روز 1.675 درصد و شاخص هم وزن 1.500 درصد افزایش داشته است.
سال 1395 نیز شاخص کل به طور متوسط در هر روز 0.0149 درصد کاهش داشته است.
اما برای سال 1399 و 59 روز کاری سپری شده از آن تا تاریخ چهارشنبه 4 تیرماه، شاخص کل میانگین در هر روز 1.675 درصد و شاخص هم وزن 1.500 درصد افزایش داشته است.
🔸 با استفاده از همین اعداد میانگین روزانه درصد شاخص کل، میتوانیم به سادگی پیشبینیهایی برای اینکه مثلا چه زمان و روزی شاخص کل به عدد دو میلیون و یا هر عدد دیگری میرسد، داشته باشیم. فرصتی شد در آینده درباره آن صحبت خواهیم کرد.