آکادمی جغرافیا | Geography 🕊 Academy

🖌سیمای عمومی منابع آب کشور
🖌فیروز قاسم زاده، مدیرکل دفتر اطلاعات و داده‌های آب کشور

🖌به گزارش پایگاه اطلاع‌رسانی وزارت نیرو (پاون)، کشور ایران دارای اقلیم خشک و نیمه خشک بوده و دارای متوسط بارش 250 میلی‌متر است که این میزان بارش حدود یک سوم متوسط جهانی است. از نظر توزیع مکانی و زمانی بارش کشور، شرایط مطلوبی در راستای تقویت منابع آبی و دسترسی مناسب به منابع آبی در سطح کشور فراهم نبوده، بطوریکه میزان بارش در مناطق کویری حدود 46 میلی‌متر بوده که این رقم در استان‌های شمالی کشور به بیش از 1400 میلی‌متر افزایش می‌یابد و از نظر زمانی نیز، 5 درصد بارش کشور در تابستان دریافت اتفاق می‌افتد و چندان کمکی در تأمین آب کشت‌های تابستانه و دائمی نمی‌کند.

🖌از طرفی متوسط بارش کشور در گذر زمان رو به کاهش بوده به طوری که میانگین بارش 53 ساله کشور حدود 250 میلی‌متر بوده در حالیکه میانگین 13 ساله اخیر به 232 میلی‌متر کاهش یافته است.

🖌در کنار روند کاهشی بارش کشور، متأسفانه روند افزایشی دما باعث افزایش تبخیر و کاهش سهم بارش‌های مؤثر شده و شرایط مذکور در کنار تغییرات عوامل اجتماعی و اقتصادی در طول سالیان گذشته و همچنین عدم اتخاذ تصمیمات متناسب و سازگار با شرایط کم‌آبی، باعث عدم تغذیه مناسب و افت تراز آب زیرزمینی شده و همین امر باعث محدودیت منابع آب در دسترس می‌شود.
بر اساس آخرین آمار موجود، تعداد محدوده‌های مطالعاتی ممنوعه و ممنوعه بحرانی کشور به 421 محدوده رسیده‌ است. روند نزولی آبخوان‌ها باعث وقوع کسری مخزن شدید شده که بر اساس متوسط 20 سال اخیر، مقدار کسری مخزن سالانه حدود 4.4 میلیارد مترمکعب است.

🖌متأسفانه با توجه به آنچه در بخش مصارف آب کشور شاهد هستیم، به طور سالانه حدود 98 میلیارد مترمکعب آب در سطح کشور مصرف می‌‌شود که بخش عمده آن حدود 90 درصد در بخش کشاورزی است که بدلیل عدم بهره‌گیری از ظرفیت‌های قانونی و عدم پایبندی دستگاه‌های متولی به اصول اسناد بالادستی کشور در حوزه مدیریت مصرف بهینه آب کشاورزی و افزایش بهره‌وری آب کشاورزی (به‌ویژه اصول مدیریت مشارکتی و تحویل حجمی آب)، آب با بهره‌وری بسیار پایین در این بخش مصرف می‌‌شود به نوعی که سرانه مصرف آب در سطح کشور بالا رفته و مقایسه میزان مصارف در سطح کشور با حجم آب تجدیدپذیر کشور، حاکی از آن است که بر اساس استاندارد شاخص کمیسیون توسعه پایدار سازمان ملل، ایران در شرایط بحران شدید از نظر منابع آبی قرار دارد.

🖌از طرفی پیش‌بینی‌های بلندمدت اقلیمی حاکی از این است که ایران از نظر تغییرات اقلیمی به سمت تشدید تنش‌های آبی بلندمدت حرکت می‌کند و در این شرایط نه تنها تنش آبی بخش‌هایی از جامعه را بطور گسترده درگیر خواهد کرد بلکه منابع آبی نیز به مرور رو به کاهش رفته و تجدیدپذیری صورت نمی‌پذیرد لذا به منظور جلوگیری از تشدید بحران و صیانت از منابع آب تجدیدپذیر، اقدامات گسترده‌ای لازم است که بایستی در قالب یک برنامه آمایش آب‌محور دنبال شود و قطعاً رمز موفقیت در این زمینه مشارکت مردم و پرهیز از رفتارهای اسراف گرایانه در بخش آب است.

〰️〰️〰️〰️〰️〰️
📚 به "آکادمی جغرافیا" بپیوندید:
🆔️ @GeotodayLibrary 🍃

👍3

2.2K views13:05