በአማራ ክልል የሚገኙ ዩኒቨርስቲዎች ተማሪዎችን ጠርተው ትምህርታቸውን እንዲያስቀጥሉ ተነግሯል ተባለ‼️

በወቅታዊ የጸጥታ ችግር ምክንያት በአማራ ክልል የሚገኙ በርካታ የዩኒቨርስቲ ተማሪዎች በወቅቱ ወደ ትምህርት ገበታቸው ሳይጠሩ እንደቆዩ ይታወቃል።

ይህንኑ ጉዳይ አስመልክቶ የሚመለከተው የትምህርት ሚኒስቴር መስሪያ ቤት ሃሳብ ሰጥቶበታል።

በክልሉ የሚገኙ ዩኒቨርስቲዎች ተማሪዎቻቸውን ጠርተው ትምህርት እንዲያስቀጥሉ ትእዛዝ ተላልፏል ሲሉ በትምህርት ሚኒስቴር የአካዳሚክ ጉዳዮች መሪ ስራ አስፈጻሚ ዶ/ር ኤባ ሜጀና ለመናኸሪያ ሬዲዮ ተናግረዋል።

ተቋሟቱ የሚያስፈልጋቸውን ማንኛዉም ነገር እገዛ እንዲደረግላቸዉ እንዲያሳውቁ መልእክት ተላልፏል ብለዋል። በውይይታቸው መሰረት በቅርቡ ተማሪዎች በየተቋሟቱ ገብተው ትምህርታቸውን እንደሚቀጥሉ ነዉ ስራ አስፈጻሚዉ የተናገሩት፡፡

ትምህርት ያልጀመሩትን ብቻ ሳይሆን በትምህርት ገበታቸው ላይ የሚገኙትንም ተማሪዎች ሁኔታ በመከታተል ላይ እንገኛለን ያሉት መሪ ስራ አስፈጻሚው ከሚመለከታቸው ሌሎች አካላት ጋር በመሆን የትምህርት ሂደቱ እንዳይስተጓጎል ጥረት በማድረግ ላይ መሆናቸዉን አመላክተዋል፡፡

ስራ አስፈጻሚው ተማሪዎቹ መቼ ተጠርተው ትምህርት እንደሚጀምሩ ተጨማሪ ዝርዝር መረጃ አልሰጡም፡፡

ምንጭ፡መናኸሪያ ሬዲዮ

©ATC NEWS.

For G12,remedial &freshman
👇👇👇👇👇


#ለፈጣን እና ታማኝ መረጃ

👇👇👇👇👇👇

#share
#share

🙏🙏🙏🙏🙏

#ለፈጣን እና ታማኝ መረጃ

👇👇👇👇👇👇

#share
#share

🙏🙏🙏🙏🙏

🔝🔝🔝🔝🔝🔝🔝🔝🔝🔝
▶️🌟📚 JOIN :@GTutorialclass
          JOIN :@GTutorialclass
🔝🔝🔝🔝🔝🔝🔝🔝🔝🔝

✍ በ Gtutorial class ተዘጋጅቶ የቀረበ።

📚 CHAPTER ONE

ESSENCE OF PSYCHOLOGY

📍 በዚህ ቻፕተር ስር ምን ምን እናያለን

🌹 Definition of psychology and related concepts.

🌹 Goals of psychology

🌷 Historical background and major perspectives in psychology

🌹 Branches/subfields of psychology


📌 Definition of Psychology & Related concepts

The word "psychology" is derived from two Greek words 'psyche' and 'logos'.

🎈 Psyche(ሳይኬ) - refers to mind, soul or sprit.

🎈 Logos (ሎጎስ) - means study, knowledge or discourse.

Therefore, by combining the two Greek words the term "psychology" epistemologically(አንድ ነገር በብዙ መንገድ ትርጉም ሊሰጠው ይችላል Etymologically, Epistemologically... ወደ ፊት Logic ላይ ትማሩታላችሁ) refers to the study of the mind, soul, or spirit.

ሳይኮሎጂስቶች ግን በተለያየ መንገድ ነው ሳይኮሎጂን የሚያብራሩት ነገረ ግን አብዛኞቹ በዚህ ላይ ይስማማሉ፦

📖 Psychology is the scientific study of human behavior and the underlying mental.

🎯 ሳይኮሎጂ ማለት ስለ ሰው ልጅ ባህሪና ስለ ዋናው አይምሮአቸው(አስተሳሰባቸው) የሚያጠና ሳይንስ ነው።

👆 ልብ በሉ ከላይ በዋናነት 3 ነገሮች ተጠቅሰዋል፦

1⃣ Science ፦ psychology uses scientific methods to study behavior and mental processes in both humans and animals.

ይህ ማለት አንድ ሳይኮሎጂስት የሰዉን ባህሪ እና ስነልቦና ሊመረምር ከፈለገ ከመሬት ተነስቶ ስሜት ላይ ተመስርቶ አይደለም::

He Must use Sceintific methods.
Scientific methods ደግሞ lower class ላይ እንደተማርነው (observation,asking the question,hypothesis...እያለ የሚቀጥለው ነው፥ Psychologyም ይህንን ሂደት መከተል አለበት።)

2⃣ Behavior : refers to all of our overt actions and reactions.

👉 Overt ማለት ውጫዊ ባህሪያት ማለት ነው:: such as talking( የአነጋገራችን ሁኔታ), facial expressions( ፊታችን ላይ የሚነበበው ስሜት), movement(እንቅስቃሴዎቻችን), etc.

3⃣ Mental processes: refer to all the internal, covert activities of our minds, such as thinking, feeling, remembering, etc.

👉 Mental process ማለት ደግሞ ሌሎች ሰዎች ሊያዩት የማይችሉ ፡ ድብቅ የሆነ በ ውስጣችን ያለ የ አዕምሮአችን ስራ ወይም እንቅስቃሴ ነው። ለምሳሌ ስለ አንድ ነገር ማሰብ ማሰላሰል ፡ ስለ አንድ ነገር የተሰማን ስሜት ፡ ስለ አንድ ነገር ማስታወስ ወዘተ።

😎 ስለዚህ psychology ማለት ሳይንሳዊ ዘዴዎችን ተጠቅመን ስለ ሰው ልጆች ውጫዊ እና ውስጣዊ ባህሪ እንዲሁም አስተሳሰብ ማጥናት ማለት ነው።

🤔እናንተስ ቀድሞ ስለ ሳይኮሎጂ ምን አይነት መረዳት ነበራችሁ?

📌 Goals of Pyschology

🤔 ይህ ማለት ሳይኮሎጂ ለምን አስፈለገ? ግቡ ምንድነው?

👨‍🏫 ሳይኮሎጂ ስለ ሰው ልጆች ባህሪ ና አስተሳሰብ ሲያጠና ሊያሳካቸው የሚፈልገው አራት መሰረታዊ አላማዎች ወይም ግቦች አሉት።

Psychology has four goals፡

📍description
📍explanation
📍 prediction
📍 control

አንድ በአንድ እንያቸው እስኪ።

🔶 Description - it involves observing the behavior and noticing everything about it.

🔷 Description ማለት አንድ ሰው ውስጡ ላይ ያለውን ስሜት(ሀዘን ፡ ደስታ ፡ ጭንቀት ወዘተ) በውጨኛው የስሜት ህዋሱ በሚያንፀባርቅበት ጊዜ የሰውየውን ውጫዊ ባህሪ ፡ የሚያሳየውን ውጫዊ ስሜት ማወቅ ፡ መረዳት ፡ ማስተዋል ማለት ነው።

👉በአጭሩ ሰዎች የሚያሳዩትን ስሜት ፡ የሰዎችን ባህሪ መረዳት መገንዘብ description ይባላል።

ስለዚህ🙌

"What is happening?"
(ምን ሁኖ ነው ? ምን ተፈጥሮ ነው?)

"Where does it happen?"
(መቼ ነው የተፈጠረው?)

" To Whom does it happen?.."
( ማን ላይ ነው የተፈጠረው?)

እና ለመሳሰሉት ጥያቄዎች መልስ መፈለግ ነው።

ለምሳሌ😎

አንዱ ፍሬው(ፍሬሽማን) ትምህርቱን በ አግባቡ ለመከታተል ከተቸገረ ፣ ውጤት ቢቀንስበት እና Class ውስጥ ጭንቀት ቢታይበት፣ ...ይሄ Description ነው ምክንያቱም ውጫዊ የሆነ የጭንቀት የመረበሽ ስሜት ከሱ ላይ ማየት ስለምንችል እና ከላይ የዘረዘርናቸውን ጥያቄ ይመልሳል።

🔶 Explanation: It is about trying to find reasons for the observed behavior.

🔷 Explanation ማለት የሰውየውን ውጫዊ ስሜት እና ባህሪ ከተረዳን ካወቅን በሗላ ፡ ሰውየው ያንን ስሜት ወይም ባህሪ ያሳየበትን ምክንያት ለማወቅ ጥረት የማድረግ እና ምክንያቱን የመግለፅ ሒደት ነው።

ይሄ ደግሞ

"Why it is happening?🤔"

ለሚለው ጥያቄ መልስ የሚፈለግ ነው።

😎ለምሳሌ በላይኛው👆 የፍሬው ልጅ ምሳሌ

"ልጁ #ለምን እንደዛ ሆነ?🤔"

" ልጁ ለምን ውጤቱ ቀነሰ?🤔"

" ልጁ ለምን የመረበሽ የመጨነቅ ስሜት እና ባህሪ አሳየ?🤔"

ብለን በመጠየቅ ምክንያቱን ማወቅ እና መግለፅ explanation ይባላል።

☹️ለምሳሌ ልጁ እንደዚያ የሆነው ምናልባት ከፍቅረኛው ጋር ተጣልቶ ይሆናል። (Also explanation is the process forming Theory.)

🔶 Prediction : It is about determining what will happen in the future.

🔷 Prediction ከስሙ እንደምንረዳው ስለወደፊቱ መተንበይ ነው። ስለዚህ ሰውየው ከሚያሳየው ስሜት በመነሳት እንዲሁም ምክንያቱን መሰረት በማድረግ ወደ ፊት ምን ሊፈጠር እንደሚችል ፡ ሰውየው ወደፊት ምን ሊሆን እንደሚችል መተንበይ prediction ተብሎ ይጠራል።

ከላይ በወሰድነው ምሳሌ መሠረት "ይሄ ልጅ ወደፊት ምን ሊሆን ይችላል?" ምናልባት በትምህርቱ ውጤታማ ላይሆን ይችላል ፡ ትምህርቱን ሊያቋርጠው ይችላል ወይም ደግሞ እራሱን ሊያጠፋ ይችላል።" ይሄ prediction(ትንበያ) ነው።
1.3. Historical Background and Major Perspectives in Psychology


📚 JOIN :@GTutorialclass
          JOIN :@GTutorialclass
━━━━━━━━━━━━

Psychology is a relatively new field in the realm of the sciences, only about 125 years old. It began as a science of its own in 1879 in Leipzig, Germany, with the establishment of a psychology laboratory in the University of Leipzig by Wilhelm Wundt.
ስለዚህ Who is the Father of modern Pyschology? ቢባል መልሱ ግልፅ ነው:- Wundt.

Once psychology begun to use the scientific method, it then went through successive developments in which different schools of thought(pyschology) were emerged.

💡Old(early) School of Pyschology
💡Modern School of Pyschology

➤Early School of Physchology
ቆይ first School of Physchology ምን ማለት ነው?
ለምሳሌ እናንተ "የሰው ባህሪ ከዉርስ የሚመጣ ነው።" ወይም "የሰው ባህሪ መሰረቱ የሚኖርበት Environment" ብላችሁ ልታስቡ ትችላላችሁ let's take subExample ሰው ሲናደደ ከወላጆቹ ወርሶ ነው ወይም ደግሞ ሌላ አይነት Thought ሲኖራችሁ፣ ያን ጊዜ School of physchology(thought) ይባላል። Simply it the system of thinking abt certain issue.

There are five early School of Thought.
📌Structuralism
📌Functionalism
📌Gestalt Psychology
📌Behaviourism
📌psychoanalysis

1⃣Structuralism- It views Phsychology as a study of structure of mind.
🌹ይሄኛው የሳኮሎጂ ትምህርት ቤት ደግሞ ሳይኮሎጂን የሚያብራራው "ሳይኮሎጂን ስለ አይምሮ መዋቅር(Structure) ጥናት ነው።" ብሎ ነው

🌹የዚኛውን School of Psychology መስራችስ ማን ነበር? Titchner ይባላል የWundts ተማሪ ነበር።
Wundts ደግሞ ማነው ረሳቹት😊
የዘመናዊው(Modern) pschology መስራች ነበር።
🌹እና Structuralism የሚያጠነጥነው እነዚህ አይምሮን የሚሰሩ(make up) ጥቃቅን Unitኦች ወይም Elementኦች
ላይ ነው፣ እነዚህ ለMind መሠረት የሆኑት ነገሮች ምንድናቸው?
✧images
✧feelings
✧sensations ይባላሉ።
Structuralistኦች እንደ ሚያምኑት ከሆነ አይምሮ የተመሠረተው ከእነዚህ👆 ሶስት ነገሮች ላይ ነው፤ ሳይኮሎጂም ስለ እነዚህ ነገሮች የሚያጠና ነው ብሎው ያምናሉ። እናንተም እመኑ ከፈለጋችሁ🤓

2⃣Functionalism እነዚህ ደግሞ Structuralism (ሳይኮሎጂ ስለ አይምሮ ብቻ ነው ማለት) ለሳይኮሎጂ በቂ ማብራርያ አይሆነውም፣ ብለው ሌላ አስተሳሰብ(School of Psychology) አመጡ። የነዚህ ሀሳብ ደግሞ ምን ይሆን?🤔

🌹Functionalist views psychology as a study of function of the mind.
ሳይኮሎጂ ስለ አይምሮ የሚያጠና ብቻ ሳይሆን ስለ አይምሮ አሰራር(function) የሚያጠና ነው።

🌹የዚህ አስተሳሰብ መስራች ማን
ነው? William James ይባላል( የመጀመርያውን የሳይኮሎጂ መፅሐፍ የፃፈው ሰውዬ)

ይቺ የWilliamን ሀሳብ ግልፅ ታደርገዎለች👇
Unlike Wundt and Titchener, James focused on how the mind allows people to function in the real world; how people work, play, and adapt to their surroundings, a viewpoint he called functionalism.

3⃣Gestalt Psychology
መጀመርያ gestalt ቃሉ ራሱ
ምንድነው? German(የጀርመን) word ነው፣ ትርጉሙ form, whole, configuration or pattern(አቋቋም ወይም ቅርፅ ተብሎ መተርጎም ይችላል።

🌹It views psychology as a study of the whole mind.
ይሄ ደግሞ structuralismምም ሆነ Functionalism Psychologyን በደምብ አያብራራውም። ሳይኮሎጂ ሰለ አጠቃላይ ስለ አይምሮ የሚያጠና ነው ይላሉ።

🌹የዚህ አስተሳሰብ Founder የነበሩት Max Wertheimer እና ጓደኞቹ ነበሩ።

✅By the way Gestaltኦች በStructuralism ሀሳብ(አይምሮ የጥቃቃን ነገሮች Combination ነው) አይስማሙም።😊 እናንተስ?

They held that "the whole is greater than the sum of its parts. Means mind is greater than its parts (images, sensations, and feelings) አያቹ
Gestalts ያሉት The Whole ነው
Structuralists ደግም The sum ነው።

🖇ያም ሆነ ይህ ሶስቱም School of Psychology ትኩረት ያደረጉት የሰው አይምሮ፣ ውስጣዊውና የማይታየው ልምምድ ላይ ነበር።

ደግሞ እኛ Psychologyን ስናጠና Sceintific ነው ብለን ዬለ
😊ስለዚህ ሳይንሳዊ በሆነ መንገድ ሳይኮሎጂን ለመረዳት ውጫዊና የሚታነው ባህሪ ያስፈልጋል።
ለዚህ ሲባል ሌሎች ተጨማሪ አስተሳሰቦች ተፈጠሩ🙈

4⃣Behaviorism:

🌹behaviorists view psychology as a study of observable and measurable behaviors.
ሳይኮሎጂ የሚታየው እና ልንገመግመው የምንችለው ባህሪ ነው፥ ምንም ከውስጣዊው አይምሮ ጋር የሚያገናኘው
ነገር የለም🙄 አሉ።

🌹John B. Watson is the founder of behaviorism.
እና ይሄ ሰውዬ የሚያምነው ባህሪን
እንማረዋለን እንጂ ከወላጆቻቸን አንወርሰውም ብል ይላል።

እነዚህ አራቱም School of Psychology በቂ አልነበሩም፣
ከዛ ሌላ አስተሳሰብ መጣ።

5⃣Psychoanalysis:
🌷 psychology studies about the components of the unconscious part of the human mind.

🌹Sigmund Freud (1856-1939) is the founder of this school of thought.

እና ይሄ ሰውዬ ዶክተር ስለነበር😋
አንዳንዱን ተማሚዎቹን ሲያይ የህመመቻው #ምንጭ የሚታወቅ አይደለም ማለትም፣ ተመርምሮም
አይገኝም ደግሞም ታማሚዎቹም
እራሳቸው አያውቁትም😔
🖇ይሄ ማለት የህመማቸው ምንጭ (cause) Non-Physical or Emotional ነው ማለት ነው።
🖇የዚህን አይነቱን illness
(ህመመ) Sigmund..."hysteria" ብሎ
ይጠራዋል።

Modern schools of psychology

እነዚህ ደግሞ ስድስት ናቸው👇
➨psychodynamic,
➨behavioral
➨humanistic
➨cognitive
➨biological and
➨sociocult

━━━━━━━━━━━━

📚 JOIN :@GTutorialclass
JOIN :@GTutorialclass
━━━━━━━━━━━━

📚 JOIN :@GTutorialclass
JOIN :@GTutorialclass
━━━━━━━━━━━━

📚Anthropology Course

📖What is Anthropology?

📍It is a Subject that enables human beings to deal with themes such as culture, kinship(ዝምድና፣ጠንካራ ትስስር), marriage, cultural relativism, ethnocentrism, humanity(ሰውነት), human origins, cosmologies, race, ethnicity, ethnic relations, ethnic boundaries....

ለመግቢያ ያክል Anthropology ካላይ በዘረዘርናቸው ነገሮች ላይ ትኩረት ያደርጋል ካልን፣ አሁን የModuleኡን Content ደግሞ እንየው፦ በአጠቃላይ Anthropology Freshman Course 7 Chapter አለው!

ነገር ግን Generally Focus የሚያደርገው በሚከተሉት ላይ ነው፦

📍Scope of Anthropology
📍Branches of Anthropology
📍Unique features of Anthropology and
📍 Research methods in Anthropology


📖Unit One

🗒Introducing Anthropology and its Subject Matter

በዚህ Chapter ስር ስለ Anthropology ምንነት በሰፊው እናያለን፣ ትርጉሙን፣ ስፋቱን (ምን ምን እንደሚያጠቃል/Scope)፣ የAnthropologyን Subfeildኦች፣ መሰረታዊ የሆኑትን የAnthropology መርሆች እናያለን።

🔖Concepts in Anthropology

📍The term anthropology is a compound of two Greek Words
'anthropos' and
'logos'.

"Anthropos" ማለት 'Human being/Man kind) ሲሆን

"Logos" ማለት ደግሞ እንደምታውቁት "Study/Sceince/" ማለት ነው።

So, In General 'Anthropology means
The study or science of humankind or humanity.'

ስለዚህ በቀላሉ Anthropology ምንድነው ከተባለ ስለ ሰውነት (humanity) የሚያጠና ሳይንስ ነው ብለን መመለስ እንችላለን።

Definitionኡን በጣም Precise አድርገን (አጥብበን) ደግሞ ካየነው፦

📌Anthropology is the study of people---their origins, their development, and contemporary variations, wherever and whenever they have been found.

አያቹአ ስለ ሰው ልጅ መፈጠር🐣፣ ስለ እድገቱ🐥፣ ከዚያ ደግሞ የሰው ልጆች ልዩነት (በዘር፣ በቋንቋ..) እነዚህን እና የመሳሰሉትን ጉዳዮች ይዳስሳል።

📌የAnthropology Scope ሰፊ ነው።👇👇
It is the study of humans as a group, from its first appearance on earth to its present stage of development.

አያቹ ይህን👆 ሁሉ ነገር ነው በውስጥ ያጠቃለለው [የሰው ልጅ ከተፈጠረበት አንስቶ እስካሁን ያለውን ያጠናል]


🔖The Historical Development of Anthropology

Anthropology did not arise as a science until the 1850s. Anthropology እንደ Science of Humanity መቆጠር የጀመረው በተለምዶ ምዕራባውያን "The West" ብለን በምንጠራቸው፣ Specifically ደግሞ France🇫🇷, Great Britain🇦🇺, USA🇺🇸 and Germany🇩🇪!

Historically Speaking, We can say that Anthropology is European discipline.

📖Generally speaking, anthropology as an academic discipline was born during the 19th century, out of the intellectual atmosphere of Enlightenment, which is the eighteenth century social philosophical movement.

ስለዚህ Anthropology 19th Century ውስጥ ሲወለድ መሠረቱ "Enlightment" እና "Darwin Theory of Evolution" ነበሩ።

📌Ethnography  is a branch of anthropology and the systematic study of individual cultures.
Ethnography ማለት የአንድን ግለሰብ🧔/ማህበረሰብ👨‍👨‍👧‍👧 ባህል ሳይንሳዊ በሆነ መንገድ ማጥናት ማለት ነው። ለምሳሌ፣ የሀገራችንን ባህል ማጥናት የፈለገ Anthropologist👨‍💼 መጥቶ በእኛ መካካል እየኖረ፣ ከእኛ ጋር እየበላ እየጠጣ..ባህላችንን ሲያጠና Enthnographic research ይባላል።

📌Ethnology is the comparative study of two or more cultures.
ይህ ደግሞ የተለያዩ ማህበረሰብን ባህል እያነፃፀራችሁ ስታጠኑ ምናምን Ethnology ይባላል።

📚Sub-fields of anthropology

There are four major sub-fields:

📍Physical/Biological Anthropology
📍Archeology
📍Linguistic Anthropology 📍Socio-Cultural Anthropology

1⃣Physical/Biological Anthropology

This branch Seek to understand how humans adapt to different environments, what causes disease and early death, and how humans evolved from other animals.

አንብባችሁታላ☝️ They are also interested in how biology and culture work together to shape our lives.

It has two broad Areas of investigation:

📌Human evolution is the study of the gradual processes of simple forms into more differentiated structures in hominid.

ይህም ብዙ sub branch አለው፣ ነገር ግን Major የሆኑት 2 አሉ።
1. Paleoanthropology is the study of human evolution through the fossil and archaeological records.
🔖ቀድሞ Record ተደርገው የተቀመጡትን መረጃዎች በመጠቀመ ስለ ሰው ልጅ Evolution ስናጠና ማለት ነው።

2. Primatology is the study of the behavior, biology, evolution, and taxonomy of nonhuman [gorillas, Chimpanzees] primates.

📌Human Genetics It focuses to examine the genetic materials of an organism such as DNA and RNA.
ይህ የሚያጠናው የሰው ልጅ የፊቱ መልክ፣ ቁመናው፣ በአጠቃላይ genetic ነገሩ ምናምን እንዴትና ለምን እንደዚያ እንደ ሆነ ነው።

2⃣Archaeological Anthropology

🔖Studies the ways of lives of past peoples by excavating and analysing the material culture/physical
📚 JOIN :@GTutorialclass
JOIN :

1.3 Unique/Basic Features of Anthropology

📌What Makes Anthropology Unique?

Anthropologyን ከሌሎች ተመሳሳይ Subjectኦች የሚለየው ነገር ምንድነው ካልን፣ የሚከተሉት ዋነኞቹ ናቸው፦
📌Its Scope
📌Its Approach
📌Its Focus
📌Its Method of Study.

1. Its Scope: Anthropology has broad Scope. It is the broad study of human kind, around the world and throughout time.

ከዚህ በፊት እንዳየነው Anthropology የሚያጠነጥነው (ይሄ word..😂) ብዙ ነገሮች ላይ ነው። ይህም ከሌሎች disciplineኦች ልዩ ያደርጓል።

2. Its Approach: In its approach anthropology is holistic, relativistic, and focused one.

📍Holistic: Holism means that an anthropologist looks at the entire context of a society when analysing any specific feature.
ለምሳሌ: አንድ Anthropologist👨‍💼 ስለ ኢትዮጵያ የቡና ስረዓት ማወቅ ከፈለገ የሀገሪቱን ባህል፣ ሃይማኖት፣ ታሪክ👑 በስፋት ማጥናት ይኖርበታል። ይህ ነው Holism የሚያስብለው።
📍Relativistic: Anthropology አንድን እምነት፣ ባህል...ሲያብራራ በራሱ Context ውስጥ ሆኖ ነው፣ ማለት ይህ ባህል መጥፎ ነው🙅‍♂ ወይም ጥሩ ነው💁‍♂ በሎ Judge አያረግም።
📍Focused: Anthropological studies give attention to how people perceive themselves and understand their world. ይሄኛውን አይነት Perspective Anthropologistኦች "Emic Perspective" ብለው ይጠሩታል።

3. Its Method of Study: Anthropology is highly dependent on qualitative research (quantitative ካለ እንዳትሸወዱ😎) to understand the meaning behind any human activity.

📖Misconceptions about anthropology

እስኪ የተለያዩ ሰዎች ስለ Anthropology ያላቸውን የተሳሳተ መረዳት እንመልከት፣

📌Anthropology is limited to the study of "primitive"👴 societies.
ነገር ግን ይህ ትክክል አይደለም! Anthropology ስለ ጥንት/ስለ ቀደሙት ሰዎች/ነገሮች ብቻ ሳይሆን በአሁን ዘመን ስላሉትም👱‍♂ የሚያጠና ነው!

📌Anthropologists only study the rural people and rural areas.
ነገር ግን ስለ urban Peoples እና ስለ urban areasም ያጠናል [Urban Anthropology].

📌Anthropology is the study/analysis of fossil evidences of the proto-humans like that of Lucy/Dinkeneshe.
ስለ እነዚህም ያጠናል ነገር ግን anthropology ስለ human Evolution ብቻ ነው የሚያጠናው ካልን ስህተት ነው።

እነዚህና የመሳሰሉት ማብራርያቸው ስለ anthropology የተሳሳቱ ናቸው! ድንገት ፈተና ላይ ከመጡ miss ልታረጓቸው አይገባም!👌

በቀጣይ Chapter 2 እንገባለን!🤗

ጥያቄ የሆነባችሁ ካለ


All Rights Reserved!


━━━━━━━━━━━━
📚 JOIN :@GTutorialclass
JOIN :@GTutorialclass
━━━━━━━━━━━━

እስኪ የተለያዩ ሰዎች ስለ Anthropology ያላቸውን የተሳሳተ መረዳት እንመልከት፣

📌Anthropology is limited to the study of "primitive"👴 societies.
ነገር ግን ይህ ትክክል አይደለም! Anthropology ስለ ጥንት/ስለ ቀደሙት ሰዎች/ነገሮች ብቻ ሳይሆን በአሁን ዘመን ስላሉትም👱‍♂ የሚያጠና ነው!

📌Anthropologists only study the rural people and rural areas.
ነገር ግን ስለ urban Peoples እና ስለ urban areasም ያጠናል [Urban Anthropology].

📌Anthropology is the study/analysis of fossil evidences of the proto-humans like that of Lucy/Dinkeneshe.
ስለ እነዚህም ያጠናል ነገር ግን anthropology ስለ human Evolution ብቻ ነው የሚያጠናው ካልን ስህተት ነው።

እነዚህና የመሳሰሉት ማብራርያቸው ስለ anthropology የተሳሳቱ ናቸው! ድንገት ፈተና ላይ ከመጡ miss ልታረጓቸው አይገባም!👌


UNIT TWO

Human Culture and Ties that Connect

በዚህ Chapter ስር በስፋት የምናየው "The anthropological concept of culture and helps students to increase their understanding the role and impact of culture in human life"


📝What Culture is and What Culture isn't

ምናልባት Culture ማለት ምን ማለት ነው ብትባሉ "ባህል" ልትሉኝ ትችላላችሁ። ባህል ማለትስ ምን ማለት ነው? ብንባል የማንነት መገለጫ😐። ነገር ግን ባህል እንዲህ በቀላሉ አይብራራም!

Alright, Now let's see some best definition about Culture.

📍Culture is a system of learned behavior shared by and transmitted among the members of the group.

በተወሰኑ ሰዎች መካከል የተለመደ፣ እነዚያ የአንድ ቡድን ሰዎች የሚጋሩት የተለመደ ባህሪ ነው ባህል የሚባለው።

📍Culture is a collective heritage learned by individuals and passed from one generation to another.
በሰዎች የተለመደ፣ ከትውልድ ወደ ትውልድ ሲተላለፍ የመጣ ቅርፅ ነው።


📝Characteristic Features
of Culture

1. Culture Is Learned: Culture is not transmitted genetically rather; it is acquired through the process of learning.

ባህል በዘር አይተላለፍም፣ ነገር ግን በመማር ልታገኙት የምትችሉት ነው።

This process of acquiring culture after we born is called enculturation.
🔖Enculturation is specifically defined as the process by which an individual learns the rules and values of one's Culture.
"ኢንከልቸሬሽን"👌 አንድን ባህል ለመልመድ የምታልፉበት Process ነው። ለምሳሌ፦ ቋንቋውን መልመድ፣ አለባበሱን ማድረግ..

2. Culture Is Shared

ሌላው የCulture Characteristics ይሄ ነው፣ ማለትም Culture Society ውስጥ ባሉት ቢያንስ ሁለት/ሶስት ሰዎች👨‍👩‍👧 የሚጋሩት መሆን አለበት። እንጂ አንድ ሰው ከመሬት ተነስቶ የራሴ የሆነ አለባበስ🥻ና ቋንቋ🗣 አለኝ ስለዚህ የራሴ #Culture አለኝ ማለት ትክክል አይደለም።🙅‍♂

3. Culture is Symbolic

📌ባህል በምልክት ሊገለፅ የሚችል መሆን አለበት፣ ለምሳሌ ሌላ ሀገር ሄዳችሁ አረንጓዴ፣ ቢጫ፣ ቀይ የለበሰ ሰው🇪🇹 ስታዩ በፍጥነት ኢትዮጵያዊ😍 እንደሆነ ትገምታላችሁ!

📌Symbol is something verbal or nonverbal, within a particular language or culture that comes to stand for something else.

4. Culture is All Encompassing

📌Culture is the sum total of human creation: intellectual, technical, artistic, physical, and moral!

ባህል እንደምናስበው ቀላል ነገር እንዳይመስላችሁ👀፣ ስለ አንድ ህዝብ ባህል እያጠናችሁ ነው ማለት፣ ስለዚያ ህዝብ አስተሳሰብ🧠፣ አነጋገር🗣፣ ድርጊት👩‍🚒 እና የመሳሰሉት ነገሮችንም ማጥናት ይኖርባችኋል።

5. Culture is Integrated

Cultures are not haphazard collections of customs and beliefs.
ባህል ቅርፅና መጣጣም ያጣ የትውፊትና የእሴት ውቅር አይደለም። [አማርኛዬ ከበዳቹ አ😁😁]

ለምሳሌ፦ የሰው ልጅ አካል ውስጥ ብዙ System አለአ (Respiratory system, Digestive System, Reproductive...Bio ረሳችሁ😊) እነዚህ አንድ ላይ መጥተው ነው አካላችን ጤነኛ ሚሆነው፣ Cultureም ልክ እንዲሁ ነው😃:- እሴቱ፣ ቋንቋው፣ አለባበሱ ምያምን አንድ ላይ Integrated ሆነው ነው ጤነኛ Culture ሚፈጠረው።

6. Culture Can Be Adaptive and Maladaptive

ይሄ ማለት ለምሳሌ፦ የሰው ልጅ ከTechnology💻 ጋር Adapt ማደረጉ (መልመዱ) በብዙ ጠቅሞታል፣ ነገር ግን ደግሞ በዚያው ልክ ብዙ Side effect አለው።[Maladpativeness]

Cultureም ልክ እንደዚሁ ነው Adapt ካደረጋችሁት ጥቅም ሲኖረው👌 ምናልባትም ደግሞ ችግርም ይኖረው ይሆናል[Maladpative].

7. Culture is Dynamic

📌Culture is changing constantly as new ideas and new techniques are added as time passes modifying or changing the old ways.

አየውላችሁ Culture አዳዲስ ሀሳብ እየተጨመረበት በመጣ ቁጥር በየጊዜው ሊቀያየር ይችላል። Static ነው ካለ እንዳትሰሙ🙅‍♂

📝𝔼𝕝𝕖𝕞𝕖𝕟𝕥𝕤/𝔸𝕤𝕡𝕖𝕔𝕥𝕤 𝕠𝕗 𝕔𝕦𝕝𝕥𝕦𝕣𝕖

Two of the most basic aspects of culture are material and nonmaterial culture.

1⃣Material Culture

🎈Material culture consist of man-made objects such as tools, implements, furniture, automobiles, buildings, dams, roads..
ከስሙ ራሱ እንደምትረዱት የቅርፃቅርፅ፣ የሚታዩት ነገሮች ባህል ነው። እኛ ባህል/Culture የሚመስለን አለባበስና ቋንቋ ምናምን ብቻ ነዋ😔

🎈The physical substance which has been changed and used by man.
የሰው ልጅ የፈጠራቸውና እራሱ የሰው ልጅ እየቀያየረ ሊጠቀምባቸው የሚችል ናቸው።

🎈It is referred to as Civilization.

2⃣Non-Material Culture

All Rights Reserved

━━━━━━━━━
📚 JOIN :@GTutorialclass
JOIN :@GTutorialclass

ሁላችሁም ልታነቡት ይገባል❗️

ፋራ ነኝ እንዴ ግን❓

🔙 አስታውሳለሁ ወደ ዩንቨርሲቲ ማለፌን ሳረጋግጥ አንዳንድ አዝናኝ አስተያየቶች ደርሰውኝ ነበር ግን ከማልረሳው ውስጥ አንዱን ላካፍላቹህ
አንዱ ምን አለኝ መሰላቹህ ?

" በቃ የግቢ ቺኮችን ልትፈጃቸው ነዋ🙉 ?" አለኝ
ቺክ ማለት ምን ማለት ነው? ብዬ ልጠይቅ ፈልጌ ነበር ግን ሳስበው ለካ ግቢ ልገባ ነው እናም በቃ ፋራ መባል ስላልፈለኩ ስቄ አለፍኩት ።

🔆ለዛሬው ርዕስ መነሻ የሆነኝ ግን የሆነ ህፃን ልጅ ( ህፃን መስሎኝ ነበር) ያለኝ ቃል ነው ።
ጩጬው ምን አለኝ መሰላቹህ?
"  እስካሁን ግን ስንት ጠበስክ 🙊? " አለኝ 
በኩርኩም 💆‍♂አናቱን ልጠብሰው አስቤ ነበር ሳስበው ግን ከመምታቴ ይልቅ ቀስ ብዬ ባስተምረው ጥሩ ነው በሚል እሳቤ
* ቤቢዬ ዩንቨርሲቲ ውስጥ እኮ ወንድና ሴት አብሮ መሆን አይችልም ፡ ያስባርራል * ብዬ ስፎግረው
" ተዪው በቃ ሙዓ 'ፋራ ነሽ '😤 መሰል" አላለኝም ?
°አይ የዘንድሮ ልጅ° እያልኩ በአግራሞት ተፋታሁት
የሚገርመው እኮ ልጁ ገና የሰባተኛ ክፍል ተማሪ ነው ( ውይይ ረስቼው ለካ 6ት ላይ ሁሉንም ነገር ጨርሰው ነው ወደ ሰባት የሚያልፉት)

Hooooooo

🌽 በቆሎ መሰሉት እንዴ ሴቶቹ?(ለነገሩ  በቆሎም ተወዳለች )

አስረኛ ክፍል እያለሁ የሆነ አዝግ አማርኛ አስተማሪ ነበር ያስተማረኝ፧፧ እናም አስተማሪያችን  የህይወት ታሪካችሁን ፃፉ ብሎን የምፅፈው ሳጣ የሆነ ታሪክ ፈጥሬ ቀበጣጠርኩ ።

ከፅሁፌ ላይ ያስተምሪውን ብሎም የጓደኞቼን ቀልብ የሳበው ደግሞ:-
ሁለተኛ ክፍል እያለሁ ገራሚ የፍቅር ታሪክ ነበረኝ ብዬ የቀባጠርኩት ልብወለድ ነበር
ያኔ ብዙ የልብወለድ መፅሃፍትን አነብ ስለነበር በሬ ወለድ ታሪኬን እውነተኛ ለማስመሰል ብዙም አልተቸገርኩም ነበር ።

እናም የህይወት ታሪኬን አስተማሪዬ ከሰማ በኋላ
" የምርህን ነው ግን ?" አለኝ

እኔም እምባዬ እየመጣ
እስካሁን ድረስ  በልቤ አለች ስለ ልጅቷ ሳስብ ምግብ አይበላልኝም ....🤣🤣🤣

ምናምን ብዬ ስፎግረው በጣም ተገርሞ ጭንቅላቱን እየነቀነቀ " እና አሁን አንተ ዩንቨርሲቲ ልትሄድ ነው? " አለኝ

^ፋራ ነው እንዴ ?^

😆😆😆😆😆

እና እኔ ምን ላርግ ምንም አይነት የህይወት ታሪክ አልመጣ አለኛ፤ በዛ ላይ 20 ማርክ አለው ብሎ ገገመ ።

ለማንኛውም አርፎ መማር ወይም የፍቅር ጓደኛ አለመያዝ ፋራ የሚያስብል ከሆነ ፡ ሆነ ነው🙅‍♂ እንግዲህ ምን ማድረግ ይችላል?
በቃ ፋራ እየተባላችሁም ቢሆን አርፋቹህ ተማሩ
አራዳ እንደሆናቹህ ግን ውስጣችሁን ደጋግማቹህ ንገሩት

በነገራቹህ ላይ እኔ አራዳም ፋራም አይደለሁም ፤ እርድናና ፋርነት ለኔ እስካሁን ግልፅ አልሆኑልኝምና

እናንተ ግን በራሳቹህ አለም አራዳ ለመሆን ሞክሩ ☑️
በተለይ አዲስ ተማሪዎች አራዳ ነህ ወይም እሷ እኮ ጭስ ናት ምናምን እያሉ የሚበሏችሁን  ባልሰማ ላሽ በሏቸው ፤  ፋራ ተብሎ ግንባራቹህ ላይ እስካልተፃፈባቹህ ድረስ ፋራ መባል ለናንተ ተራ የሲኖትራክ ክላክስ 📣እንደሆነ ቁጠሩት።

🖊Muja እንደጻፈው

⚡️ @Hahuethiopia

📚Freshman 2nd Semister Course

📖Anthropology

📔 Chapter 2 [Continued]

2. Cultural Relativism

📌States that cultures differ, so that a cultural trait, act, or idea has no meaning but its meaning only within its cultural setting.

ይህ ማለት ምን መሰላችሁ የአንድን ሰው ባህል፣ አመለካከት፣ ድርጊት ከእነርሱ እነርሱ ካሉበት Context ተነስተን ሳይሆን ከራሳችን ተነስተን የእነርሱን ነገር ስንገመግመው ማለት ነው።

📌"Cultural relativism suspends judgment and views about the behavior of people from the perspective of their own culture."

የማያውቁት ሀገር አይናፍቅም እንደሚባለው😎 የሌላውን ሰው ባህል የእነርሱ ጫማ ውስጥ ገብተን ስናየው ነው እንጂ በሩቁ መፈረጅ ትክክል አይደለም።🙅‍♂ የእነርሱ ባህል እነሱን ደስ ሊያሰኝ ይችላል ነገር ግን እኛ የእነርሱን ባህል መናቅ የለብንም። Respect For cultural differences😊

ነገር ግን እዚህ ላይ ሰዎች የተለያየ ሀሳብ አላቸው። Cultural Relativism ጥሩ ነው ብለው የሚያምኑም አሉ።
📙"Mirror for Humanity" ሚለው መፅሐፍ ላይ በስፋት አለ፣ ካገኘው ለቅላችኋለው።

3. Human Rights

መቼስ ይህን እንደገና ባብራራላችሁ ለቀባሪ ማርዳት ይሆንብኛል😊

"The idea of human rights challenges cultural relativism by invoking a realm of justice and morality beyond and superior to the laws and customs of particular countries, cultures, and religions."

እንዴት መሰላችሁ "የሰው መብት ከባህል፣ ከትውፊት ምናምን በላይ ነው።" ለምሳሌ ሰዎችን መግደል፣ ባሪያ ማድረግ፣ ሴቶችን መጨቆን 😓ባህላቸው የሆነ ማህበረሰብ ልክ ቅድም Cultural difference ስለሆነ Respect ማድረግ አለብን እንላለን?? አይሆንም! Humans have the right to not be murdered, injured, or enslaved or imprisoned without charge!

ስለዚህ እንዲህ አይነቱን የሰውን መብት የሚጋፋውን Culture, Condemn እናረጋለን እንጂ መቻቻል ነው ምናምን ብለን ዝም አንልም።


📖Culture Change

📌Why and how do cultures change?

ከዚህ በፊት እንዳየነው Culture በየጊዜው እየታደሰ Modify እየሆነ ይመጣል፣ መለስ ብላችሁም ያለፉትን Society Culture ብታዩ ተመሳሳይ ሆኖ አታገኙትም፣ በቃ በየጊዜው አዲስ ሀሳብ/አመለካከት ሲመጣ ይቀየራል።

Culture change can occur as a result of the following Mechanisms:

📍Diffusion: The process by which cultural elements are borrowed from another society and incorporated into the culture of the recipient group is called diffusion.

'Cultural elements' ሚባሉት ቋንቋ፣ ልማድ (Value ብለን የተማርነው)፣ እሴት (Norms)...እነዚህ ነገሮች ከአንዱ Society ወደ ሌላው ሲሸጋገሩ ነው #Diffusion ሚባለው። እንደውም Biology ላይ አታስታውሱም😀

📌Diffusion is direct when two cultures trade with, intermarry among, or wage war on one another.
አንዱ ባህል ከሌላው በቀጥታ ሲኮርጅ😁 ማለት ነው።

📌 Diffusion is forced when one culture subjugates another and imposes its customs on the dominated group.
ይህ ደግሞ ለምሳሌ በCivilization ስር የነበረው Society የእነዚያን Colonize ያደረጉትን ሰዎች ባህል በግዴታ ሊቀበል ይችላል።

📌Diffusion is indirect when items or traits move from group A to group C via group B without any firsthand contact between A and C.
ይህን Physics ላይ ጎበዝ የሆኑ ይረዱታል "zeroth law of thermodynamics"😃😃 ከስሙ እንደምትረዱት indirectly በአማላጅ በኩል😇 ባህሉን መቀበል ነው።

2. Acculturation

🏮Is the exchange of cultural features that results when groups have continuous firsthand contact.
ይህ ደግሞ ሁለቱ የSociety አካላት #ቀጣይነት ያለው ግንኙት/firsthand contact ሲኖራቸው ነው።

👉"This usually happens in situations of trade or colonialism."
ይህን ከForced diffusion የሚለየው Continuous መሆኑ ነው።

3. Invention

🏮The process by which humans innovate, creatively finding solutions to problems is a third mechanism of cultural change.

የተለያዩ ነገሮች invent ሲደረጉ ባህል መቀያየሩ ሚታወቅ ነገር ነው። ለምሳሌ በጥንት ዘመን እናንተ ሳትወለዱ እኛ በድንጋይ ነበር እሳት የምናቀጣጥለው😁 ይኀው በእናንተ ዘመን ክብሪት፣ ከዚያ electric ምናምን መጣ።

4. Globalization

🏮"Encompasses a series of processes, including diffusion and acculturation, working to promote change in a world in which nations and people are increasingly interlinked and mutually dependent."
እንግዲህ ዘመኑ እንደምታውቁት እየዘመነ ነው፣ ሀገራትም ከሀገራት ጋር የራሳቸው የሚያስተዋዉቁትና የሚለዋወጡት ነገሮች ስላሉ ከዚህ የተነሳ ባህላቸው ሊቀየር ይችላል። ይኀው ይሄ የምዕራባውያኑ Modernism ሀገራችንን ተጠናውቶት...😢

📙Marriage, Family and Kinship

1⃣Marriage👰🤵

The term marriage is not an easy terms to define.
እኛ እንደምናስበው ቀላል አንምሰላችሁ😊 by the way ጋብቻ በሁሉም Society ውስጥ አይደለም ያለው። ለምሳሌ [ከሞጁሉ] አንድ Nayar, Southern India ማህበረሰብ አለ፣ እና እዚህ ማህበረሰብ ውስጥ ተጋብቶ፣ ልጅ ወልዶ፣ ቤተሰብ መስርቶ መኖር ሚባል ነገር የለም🙅‍♂። በአንድ Ceremony ላይ ሴቷ👩‍🦳 አንዱን ሸበላ👱‍♂ ትይዝና ስነ ስርዓቱን ተካፍለው ሚፈልጉትን አድርገው ከጨረሱ በኃላ ይለያያሉ፣ በቃ ከዚያ በኃላ እሱም አያውቃትም እሷም አታውቀውም። እንዲህ አያስጠላም??😐 እና ሚገርማችሁ እንዲህ አይነትም Society አለ ለማለት ነው።


📓Rules of Marriage

🏮Societies also have rules that state whom one can and cannot marry.
𝗝𝗼𝗶𝗻 𝗵𝗲𝗿𝗲 👇👇
@GTutorialclass
@GTutorialclass

🏮The most common form of prohibition is mating with certain type of kin that are defined by the society as being inappropriate sexual partners. These prohibitions on mating with certain categories of relatives known as incest taboos.

🔖"Incest taboos" ማለት በጣም የሚቀራረቡ የስጋ ዝምድና ያላቸው ሰዎች [Nuclear Family] ሲጋቡ ማለት ነው። ለምሳሌ mother-sons, father-daughters, and brother-sisters. እንዲህ አይነት ደግሞ የተከለከለ ነው። በፈጣሪም በህብረተሰቡም ዘንድ።😊

📌Marriage is, therefore, a permanent legal union between a man and a woman. It is an important institution without which the society could never be sustained.
ስለዚህ ጋብቻ የSocietyው ህልውና እንዲቀጥል በማድረግ ውስጥ ትልቅ ሚና አለው። ደግሞም አምላክ የፈጠረው ስርዓት ስለሆነ ቅዱስ ነው።😊

📓Mate Selection: Whom Should You Marry?🤔
በእርግጥ ይህን በዚህ እድሜ መማራችን ይጠቅማናል። ስለዚህ ማንን እናግባ?😊 ከመሬት ተነስተህ ያማረችህን ሁሉ አገባለው ብትል አይሆንም፣ አንቺም እንደዛው።

1. Exogamy: is the rule by which a man👱‍♂ is not allowed to marry someone👱‍♂ from his own social group.
ይህኛው በአንድ ማህበረሰብ ውስጥ የምትኖሩ ከሆነ መጋባትን የሚከለክል ህግ ነው። አስባችሁታል ሰፈር ውስጥ አብራችሁ ያደጋችሁትን፣ የምታፈቅራትን ልጅ አታገባም ሲባል🙈😁

In fact, there are some definite reasons for which practice of exogamy got approval.
📌የመጀመሪያ በተለይ በድሮ ዘመን (አሁንም በገጠራማ አከባቢ) በአንድ ማህበረሰብ የሚኖሩ ሰዎች Probably የስጋ ዝምድና ስለ ሚንራቸው፣ የአንትን Society ሴት ማግባት፣ እህትን እንደማግባት ነው ሚቆጠረው።

📌Attraction between a male and female gets lost due to close relationship in a small group.
አንድን ነገር Adapt ካደረጋችሁት፥ ከጊዜ ቆይታ በኃላ እርካታ ላታገኙበት ትችላላችሁ፤ ልክ እንደዚያው በአንድ ማህበረሰብ ውስጥ ካደጋችሁት ሰው ጋር ተጋብቶ ለመኖር እርካታ ላይሰጣችሁ ይችላል።

2. Endogamy: A rule of endogamy requires individuals to marry within their own group and forbids them to marry outside it.
ይህ ደግሞ የExogamy ተቃራኒ ነው። እዚህ ላይ ከSocietyአችሁ ውጪ ማግባት አይፈቀድም።

📌Religious groups such as the Amish, Mormons, Catholics, and Jews have rules of endogamy.
📌Castes in India and Nepal are also endogamous.

I think ይሄኛው በብዙ ሃይማኖትና ባህላት ዘንድ ታዋቂ ነው። ከእነሱ ሀይማኖት እና ባህል ውጪ ጋብቻን አይፈቅዱም።

3. Preferential Cousin Marriage: This type of marriage is practiced in one form or another in most of the major regions of the world. There are two types:

📍Cross Cousin: are children of siblings of the opposite sex.
ይህ ማለት "የእናቴ ወንድም ልጆች እና የአባቴ እህት ልጆች" ሲጋቡ ማለት ነው። ልብ በሉ👀 ደግማችሁ አንብቡት!

📍Parallel Cousins: is when marriage takes place between the children of the siblings of the same sex.
ይሄ ማለት ደግሞ "የእናቴ እህት ልጆች እና የአባቴ ወንድም ልጆች" ሲጋቡ ማለት ነው።
ገብቶአቹዋላ Paralle ሲል ተመሳሳይ ፆታ ያላቸው ናቸው ሚጋቡት ማለቱ አይደለም፥ ነገር parallel የተባለው በእናት👱 እህት👱‍♀ እና በአባት🧔 ወንድም🧔 ልጆች መካከል መሆኑ ነው።

🎈The most common form of preferential cousin marriage is between cross cousins.
ከዚያኛው ይልቅ Cross Cousin ነው አብዛኛው ሰው የሚጠቀመው።

4. The Levirate and Sororate

📍The Liverate: is the custom where by a widow is expected to marry the brother (or some close male relative) of her dead husband.
ይሄኛው "ባሏ የሞተባት ሴት👩‍🦱 የባሏን ወንድም ወይም የቅርብ ዘመድ👱‍♂ ስታገባ ማለት ነው።"

📍 The Sororate: is the custom where by a died women's husband is expected to marry a Sister (or some close female relative) of his died wife.
ይሄ ደግሞ "ሚስቱ የሞተችበት ባል🧔 በሞተችው ሚስቱ ፋንታ የሚስቱን እህት ወይም የቅርብ ዘመድ👱‍♀" ሲያገባ ነው።

📓Number of Spouses

ስንት እጮና ይኑረን? ሚለውን እዚህ ስር እናያለን፥ አሁን ነገሩ ወደ እኛ እየመጣ ያለ ይመስላል😁

🔖Monogamy: the marriage of one man to one woman at a time.
Maths ላይ One to One ብላችሁ እንደተማራቹት አይነት ነው😁

🔖Polygamy: marriage of a man or woman with two or more mates. Polygamy can be of two types.

📌Polygyny: [ፖሊጂኒ] the marriage of a man to two or more women at a time.
📌Polyandy: [ፖሊያንዲ] the marraige of a woman to two or more men at a time.

ለምሳሌ ቅድም ያየነው "The Sororate" ላይ አንዱ ሚስቱ የሞተችበት ባል እህቷን ካገባት፣ ሁለት ሴቶች👱‍♀👱 ስላገባ Sororal Polygny ይባላል።

የሚገርማችሁ Polygamy Advantageም አለው ይባላል🙈

📌It produces more children, who are considered valuable for future economic and poltical assets.
ልጆች ሲበዙ ከእነዚያ መሃል አንዱ አድጎ ሃብታም ከሆነ ለቤተሰቡ ኢኮኖሚ ጥሩ ነው። ይህ ግን አጥጋቢ አይደለም😊

📌DisAdvantageኡን ካየን ደግሞ በሚስቶች መካከል መቀናናት (አንዷ በሌላው ስትቀና) ሊፈጠር ይችላል😁

📓Economic Consideration of Marriage

እስኪ አሁን ደግሞ በጋብቻ ጊዜ ሊኖሩ ሚችሉ ወጪዎችን እንይ🙈

🏮These may take place either before or after the marriage can be divided into three categories:

𝗝𝗼𝗶𝗻 𝗵𝗲𝗿𝗲 👇👇
@GTutorialclass
@GTutorialclass

📚Anthropology
[Continued....]

👨‍👩‍👦‍👦Family

📌The term ‘Family’ has been derived from the Roman word ‘Famulus’ which means a servant. In Roman law the word refers to the group of producers and slaves and servants and members of common descent. 

📌is the most permanent and most pervasive of all social institutions.

📌Cultural anthropologists have identified two fundamentally different types of family structure.

📝The nuclear family
📝The extended family

1. The Nuclear Family: The nuclear family is generally defined as a family group made up of only a father, mother, and children, whether they are biological or adopted.
ይሄ Nuclear family ሚባለው "Core members of the family" ሚባሉት ሰዎች ብቻ👆 የያዘ ነው፥ ለዚያም ነው ስሙ እንዲህ የተባለው።

Some Characterstics of Nuclear family:
📍Within a nuclear family is the union between a mother and a father.
ባልና ሚስት አንድ ስጋ ናቸው፣ የሚኖሩት የሚያድሩት አብረው ነው። Monogamous ናቸው።

📍በአብዛኛው Nuclear family ውስጥ ሚስት ቤት ተቀምጣ ባል ወጥቶ ይሰራል ወይም ባሉ ቤት ይጠብቅና ሚስቱ ወጥታ ትሰራለች። [ማለትም የResponsibility መከፋፈል አለ👌]

📍The nuclear family is impermanent because at some point the children of that family stop living with their parents.
ልጆች ደግሞ አግብተው ይሄዱና የራሳቸውን Family ይመሰርታሉ💃🕺። ስለዚህ መጀመሪያ የነበረው Nuclear family Temporary ነው። Parents are not actively involved in mate selection for their children. ልጆች የፈለጉት የማግባት መብት አላቸው፣ ቤተሰብ ታልቃ አይገባም።

ይሄ Family ደስ አይልም?😍😍

2. Extended families: Consist of two or more families that are linked by blood ties.

📌In the case of a patrilineal extended family, the young couple takes up residence in the homestead of the husband's father and continues to work with his father.

📌When a woman marries into an extended family, she most often comes under the control of her mother-in-law.

📖Functions Marriage and Family

📍Biological Function: The institution of marriage and family serves biological (sexual and reproductive) function.
ጋብቻና ቤተሰብ ውስጥ ከሚኖሩ ስራዎች (ስራ ልበለው መቼስ ሌላ ምን እሏለው😂) መካከል አንዱ ባልና ሚስት የግብረ ስጋ ግኑኝት በመፍጠር የቤተሰቡን ህልውና ማስቀጠል ነው።

📍Economic Function: Marriage brings economic co-operation between men and women and ensure survival of individuals in a society.
ባልና ሚስት አንድ ላይ ሲመጡ Economicallyም ትልቅ አቅም ይፈጠራል።😇

Social Function, Educational and Socialization Function, etc


📚KINSHIP [ዝምድና]

🔖A kinship system is neither a social group nor does it correspond to organized aggregation of individuals. It is a structured system of relationships where individuals are bound together by complex interlocking and ramifying ties.
Kinship [ዝምድና] ማለት የሆነ ቀለል ያለ ነገር ወይም የአንድ ህብረተሰብ አብሮ መኖር ሳይሆን የስጋና የዘር ትስስር ያላቸው ሰዎች ማለት ነው።
ለምሳሌ "አንተና የእህትህ ባል አባት ወንድም ልጅ"😂 አሁን ይሄ አይነቱ Kinship ሊባል ይችላል።

🔖Family in which he (The Person) was born and reared is called "Family of orientation".
🔖Family to which he (The Person) establishes relation through marriage is called "Family of Procreation".

❕እነዚህን ሁለቱን👆ያዙአቸው።

The relationship based on blood ties [በስጋ ትስስር ላይ የተመሰረተ ህብረት] is called "Consanguineous Kinship" and the relatives [ሰዎቹ] of this kind is called "Consanguineous kin".

በተጨማሪ ደግሞ ሰዎች ለመራባት / ዘራቸው እንዲበዛ (Reproduction) ካላቸው ፍላጎት የተነሳ ይጋባሉ፥ This Kind of Bond, Which arises out of a Socially or legally defined Marital relationship, is Called a "Final Relationship" and The Relatives are Called "Final Kin".

📚Descent

Refers to the social recognition of the biological relationship that exists between the individuals.
ይህ ደግሞ በእጮኛሞቹ ወይም በባልና ሚስቱ👨‍❤️‍👨 መካከል ያለው ዝምድና በህብረተሰቡ ዘንድ ያለው እውቅና ወይም በአጭሩ 'ዘርማንዘር'😃 ተብሎ ሊተረጎም ይችላል።

There are three important rules of decent are follows:

1. Patrilineal Descent: is When descent is traced solely through the male line.
ይህ ማለት ዘርማንዘሩ በወንዱ👱‍♂ በኩል ብቻ ሲቀጥል ማለት ነው። ለምሳሌ አንድ አባት👨‍🦳 ወንድና ሴት ልጆች ካሉት፣ ሴቶቹ ግን ልጅ ወልደው የአባታቸውን ዘር ካላስቀጠሉና ወንድ ልጅ ብቻ ዘሩን ሲያስቀጥል ነው Patrilineal Descent ብለን የምንጠራው።

2. Matrilineal Descent: is When the descent is traced solely through the female line.
ይህ ደግሞ ዘሩ በሴቷ ልጅ በኩል ብቻ ሲቀጥል ነው።

3. Cognatic Descent: Here there is no fixed rule to trace the succession and inheritance

📚Anthropology
[Continued....]

👨‍👩‍👦‍👦Family

📌The term ‘Family’ has been derived from the Roman word ‘Famulus’ which means a servant. In Roman law the word refers to the group of producers and slaves and servants and members of common descent. 

📌is the most permanent and most pervasive of all social institutions.

📌Cultural anthropologists have identified two fundamentally different types of family structure.

📝The nuclear family
📝The extended family

1. The Nuclear Family: The nuclear family is generally defined as a family group made up of only a father, mother, and children, whether they are biological or adopted.
ይሄ Nuclear family ሚባለው "Core members of the family" ሚባሉት ሰዎች ብቻ👆 የያዘ ነው፥ ለዚያም ነው ስሙ እንዲህ የተባለው።

Some Characterstics of Nuclear family:
📍Within a nuclear family is the union between a mother and a father.
ባልና ሚስት አንድ ስጋ ናቸው፣ የሚኖሩት የሚያድሩት አብረው ነው። Monogamous ናቸው።

📍በአብዛኛው Nuclear family ውስጥ ሚስት ቤት ተቀምጣ ባል ወጥቶ ይሰራል ወይም ባሉ ቤት ይጠብቅና ሚስቱ ወጥታ ትሰራለች። [ማለትም የResponsibility መከፋፈል አለ👌]

📍The nuclear family is impermanent because at some point the children of that family stop living with their parents.
ልጆች ደግሞ አግብተው ይሄዱና የራሳቸውን Family ይመሰርታሉ💃🕺። ስለዚህ መጀመሪያ የነበረው Nuclear family Temporary ነው። Parents are not actively involved in mate selection for their children. ልጆች የፈለጉት የማግባት መብት አላቸው፣ ቤተሰብ ታልቃ አይገባም።

ይሄ Family ደስ አይልም?😍😍

2. Extended families: Consist of two or more families that are linked by blood ties.

📌In the case of a patrilineal extended family, the young couple takes up residence in the homestead of the husband's father and continues to work with his father.

📌When a woman marries into an extended family, she most often comes under the control of her mother-in-law.

📖Functions Marriage and Family

📍Biological Function: The institution of marriage and family serves biological (sexual and reproductive) function.
ጋብቻና ቤተሰብ ውስጥ ከሚኖሩ ስራዎች (ስራ ልበለው መቼስ ሌላ ምን እሏለው😂) መካከል አንዱ ባልና ሚስት የግብረ ስጋ ግኑኝት በመፍጠር የቤተሰቡን ህልውና ማስቀጠል ነው።

📍Economic Function: Marriage brings economic co-operation between men and women and ensure survival of individuals in a society.
ባልና ሚስት አንድ ላይ ሲመጡ Economicallyም ትልቅ አቅም ይፈጠራል።😇

Social Function, Educational and Socialization Function, etc


📚KINSHIP [ዝምድና]

🔖A kinship system is neither a social group nor does it correspond to organized aggregation of individuals. It is a structured system of relationships where individuals are bound together by complex interlocking and ramifying ties.
Kinship [ዝምድና] ማለት የሆነ ቀለል ያለ ነገር ወይም የአንድ ህብረተሰብ አብሮ መኖር ሳይሆን የስጋና የዘር ትስስር ያላቸው ሰዎች ማለት ነው።
ለምሳሌ "አንተና የእህትህ ባል አባት ወንድም ልጅ"😂 አሁን ይሄ አይነቱ Kinship ሊባል ይችላል።

🔖Family in which he (The Person) was born and reared is called "Family of orientation".
🔖Family to which he (The Person) establishes relation through marriage is called "Family of Procreation".

❕እነዚህን ሁለቱን👆ያዙአቸው።

The relationship based on blood ties [በስጋ ትስስር ላይ የተመሰረተ ህብረት] is called "Consanguineous Kinship" and the relatives [ሰዎቹ] of this kind is called "Consanguineous kin".

በተጨማሪ ደግሞ ሰዎች ለመራባት / ዘራቸው እንዲበዛ (Reproduction) ካላቸው ፍላጎት የተነሳ ይጋባሉ፥ This Kind of Bond, Which arises out of a Socially or legally defined Marital relationship, is Called a "Final Relationship" and The Relatives are Called "Final Kin".

📚Descent

Refers to the social recognition of the biological relationship that exists between the individuals.
ይህ ደግሞ በእጮኛሞቹ ወይም በባልና ሚስቱ👨‍❤️‍👨 መካከል ያለው ዝምድና በህብረተሰቡ ዘንድ ያለው እውቅና ወይም በአጭሩ 'ዘርማንዘር'😃 ተብሎ ሊተረጎም ይችላል።

There are three important rules of decent are follows:

1. Patrilineal Descent: is When descent is traced solely through the male line.
ይህ ማለት ዘርማንዘሩ በወንዱ👱‍♂ በኩል ብቻ ሲቀጥል ማለት ነው። ለምሳሌ አንድ አባት👨‍🦳 ወንድና ሴት ልጆች ካሉት፣ ሴቶቹ ግን ልጅ ወልደው የአባታቸውን ዘር ካላስቀጠሉና ወንድ ልጅ ብቻ ዘሩን ሲያስቀጥል ነው Patrilineal Descent ብለን የምንጠራው።

2. Matrilineal Descent: is When the descent is traced solely through the female line.
ይህ ደግሞ ዘሩ በሴቷ ልጅ በኩል ብቻ ሲቀጥል ነው።

3. Cognatic Descent: Here there is no fixed rule to trace the succession and inheritance
𝗝𝗼𝗶𝗻 𝗵𝗲𝗿𝗲 👇👇
@GTutorialclass
@GTutori