📰 PHP 8.5: kod yozish uslubi o‘zgaryapti

PHP 8.5 2025-yil 20-noyabrda chiqdi. Asosiy yangiliklar:

🔹 Pipe operatori |> — funksiyalarni ichma-ich yozmasdan, zanjir qilib chaqirasiz
🔹 URI kengaytmasi — URL manzillarni standart bo‘yicha tahlil qiladi
🔹 array_first() va array_last() — massivning birinchi va oxirgi elementi
🔹 clone with — obyektni nusxalab, xossalarini darrov o‘zgartirish

Misol (PHP 8.5 va undan yuqorida ishlaydi):

$natija = "  salom dunyo  "
    |> trim(...)
    |> ucwords(...);
// Salom Dunyo

Keyingi versiya (8.6 yoki 9.0) 2026-yil oxirida kutilmoqda.

Manba: php.net

#yangilik #php

⚡ FAST CODER | @Fast_Coder
O‘rgan, Yarata ol!

🐍 PYTHON | 02/45
2-dars. Birinchi .py fayl

Kompyuterga Python 3 ni python.org rasmiy saytidan o‘rnating. IDLE mavjud bo‘lsa, oching: File → New File. Quyidagi kodni yozib, salom.py nomida saqlang va Run → Run Module (F5) ni bosing. .py — Python fayli kengaytmasi.

💻 Misol:

print("Birinchi dasturim!")
print(2 + 3)

✅ Natija: Birinchi dasturim!
5

🎯 Mashq: Faylga uchinchi print() qatorini qo‘shing, saqlang va qayta ishga tushiring.

⚡ FAST CODER | @Fast_Coder
#Python #Dars02

📎 vazifalar.php
▶️ php -S localhost:8000 → localhost:8000/vazifalar.php

⚡ @Fast_Coder

🐘 PHP sayt kodi: «Mini To-Do»

Vazifa qo‘shish, bajarildi deb belgilash va o‘chirish — hammasi bitta faylda, MySQL kerak emas. Ma’lumot vazifalar.json da saqlanadi.

✅ CSRF himoyasi (sessiya token)
✅ XSS dan himoya: htmlspecialchars
✅ POST → Redirect → GET (sahifani yangilaganda takror qo‘shilmaydi)
✅ Zamonaviy qorong‘i dizayn

🚀 Ishga tushirish: papkada php -S localhost:8000 deb yozing, so‘ng brauzerda localhost:8000/vazifalar.php ni oching.

🎯 Vazifa: vazifa matnini tahrirlash imkonini qo‘shing.

#php #sayt #kod

⚡ FAST CODER | @Fast_Coder
O‘rgan, Yarata ol!

🎮 Qiziqarli fakt: birinchi elektron o‘yinlardan biri — tennis

1958-yilda fizik Uilyam Xigingbotam Brukxeyven laboratoriyasida ochiq eshiklar kuni uchun «Tennis for Two» o‘yinini yasadi. Ekran o‘rnida osiloskop bo‘lgan, to‘p esa yorug‘ chiziq bo‘lib uchgan 🎾

Ko‘pchilik uni birinchi elektron o‘yinlardan biri deb hisoblaydi. Bugun shunday o‘yinni 50 qator kodda yozish mumkin — buni kanalimizda ko‘rasiz.

💡 Kompyuter savodxonligi: Win + V — Windows'da nusxa olingan matnlar tarixi. Oldingi nusxalarni ham qayta qo‘yishingiz mumkin.

#fakt #savodxonlik #oyin

⚡ FAST CODER | @Fast_Coder
O‘rgan, Yarata ol!

📎 ilon_oyini.html
▶️ Brauzerda oching (ikki marta bosing)

⚡ @Fast_Coder

🌐 HTML o‘yini: «Ilon» (Snake)

Klassik ilon o‘yini — bitta .html fayl, hech narsa o‘rnatish shart emas. Faylni brauzerda oching va o‘ynang!

✅ Strelkalar yoki WASD, telefonda esa barmoq bilan surish
✅ Har 5 ball — ilon tezlashadi
✅ Rekord localStorage da saqlanadi
✅ Bo‘sh joy — pauza, Enter — qayta boshlash

📚 O‘rganasiz: canvas, setInterval, klaviatura va touch hodisalari, massivlar bilan ishlash.

🎯 Vazifa: devorga urilganda o‘lmasdan, qarama-qarshi tomondan chiqadigan rejim qo‘shing.

#html #javascript #oyin #kod

⚡ FAST CODER | @Fast_Coder
O‘rgan, Yarata ol!

📎 krestik_nolik.py
▶️ python krestik_nolik.py

⚡ @Fast_Coder

🐍 Python o‘yini: «Krestik-nolik»

Kompyuter minimax algoritmi bilan o‘ynaydi: har bir yurishdan keyin nima bo‘lishini oldindan hisoblaydi. Uni yutib bo‘lmaydi — eng yaxshi natijangiz durang 😎

✅ X yoki O ni o‘zingiz tanlaysiz
✅ Hisob yuritiladi: siz, kompyuter, durang
✅ Faqat standart Python, hech narsa o‘rnatmang

📚 O‘rganasiz: rekursiya, minimax, ro‘yxatlar bilan ishlash, kiritishni tekshirish.

🎯 Vazifa: «oson» darajani qo‘shing: kompyuter ba’zan tasodifiy yursin, shunda yutish mumkin bo‘ladi.

#python #oyin #algoritm #kod

⚡ FAST CODER | @Fast_Coder
O‘rgan, Yarata ol!

🐍 PYTHON | 03/45
3-dars. print() va izohlar

print() bir nechta qiymatni ham chiqaradi. sep ularning orasidagi belgini belgilaydi. # bilan boshlangan izoh dasturga tushuntirish beradi; Python uni buyruq sifatida bajarmaydi. Matn ichidagi # esa oddiy belgi.

💻 Misol:

# Bu qator tushuntirish uchun
print("Python", "45 dars", sep=" | ")
print("Natija:", 4 + 6)

✅ Natija: Python | 45 dars
Natija: 10

🎯 Mashq: Uchta sevimli faningizni bitta print() yordamida vergul bilan ajratib chiqaring.

⚡ FAST CODER | @Fast_Coder
#Python #Dars03

📎 portfolio_sayt.zip · 4 ta fayl
▶️ Arxivdan chiqaring → index.html ni oching

⚡ @Fast_Coder

📦 Sayt kodi: «Portfolio» (.zip)

Tayyor shaxsiy sayt shabloni. Arxivni oching, index.html ni brauzerda ochsangiz bo‘ldi. Ismingizni yozing va o‘zingiznikini qiling!

📁 Ichida: index.html, style.css, script.js, README.txt

✅ Yozuv effekti (kasblar almashib turadi)
✅ Yorug‘ / qorong‘i mavzu, tanlov saqlanadi
✅ Telefon va kompyuterga moslashadi
✅ Loyihalar kartalari script.js ro‘yxatidan yasaladi

🎯 Vazifa: «Loyihalar» kartalariga havola (link) qo‘shing.

🌍 Saytni bepul joylash: GitHub Pages yoki Netlify.

#html #css #javascript #sayt #kod

⚡ FAST CODER | @Fast_Coder
O‘rgan, Yarata ol!

💻 Python dasturlash tilida yozilgan kichik kod.

🔎 Kod:

print("tizimga kirish uchun, quydagi ma'lumotlarni yozing!")

login = "myLogin"
password = "qwerty123"

login_input = input("Login: ")
pass_input = input("Parol: ")

if login_input == login and pass_input == password:
    print("Siz muvoffaqiyatli tizimga kirdingiz!")
else:
    print("Login yoki parol noto'g'ri!")

Bu nima vazifani bajaradi? 🤔

Ushbu kod ishga tushurilgan zaxotda foydalanuvchidan avval login yozishini talab qiladi so'ng tizim undan parol so'raydi va parol yozilib "ENTER" bosilsa kod foydalanuvchi yozgan login va parol bazadagi "MyLogin" va "qwerty123" bilan teng keladimi yoki yo'qmi tekshirib to'gri bo'lsa muvoffaqiyatli yozuvini chiqaradi agar noto'g'ri bo'lib teng kelmasa tizim uni kiritmaydi.

🌐 Qiziqarli fakt: birinchi .com domen qachon ro‘yxatdan o‘tgan?

1985-yil 15-mart — aynan shu kuni symbolics.com domeni ro‘yxatdan o‘tkazilgan. U tarixdagi birinchi .com domen hisoblanadi.

O‘sha paytda internet bugungidek emas edi: veb-sayt tushunchasi ham yo‘q edi (birinchi veb-sayt 1991-yilda paydo bo‘lgan). Bugun esa domenlar soni yuz millionlab.

💡 Kompyuter savodxonligi: Ctrl + Shift + Esc — Windows'da Vazifalar dispetcherini (Task Manager) darhol ochadi. Kompyuter qotib qolsa, ilovani shu yerdan yopasiz.

#fakt #savodxonlik #internet

⚡ FAST CODER | @Fast_Coder
O‘rgan, Yarata ol!

📰 TypeScript 7.0 chiqdi: kompilyator endi «native»

Microsoft 2026-yil 8-iyulda TypeScript 7.0 ni e’lon qildi. Bu birinchi barqaror versiya bo‘lib, uning kompilyatori Go tilida qayta yozilgan.

🔹 To‘liq build odatda 8–12 barobar tezroq
🔹 VS Code kodini tekshirish: 125,7 soniya → 10,6 soniya (TypeScript 6 bilan solishtirganda)
🔹 Kompilyator «sodiq port»: tilning o‘zi o‘zgarmagan, tezlik ortgan

Katta loyihalarda kutish vaqti keskin kamayadi.

Manba: InfoQ

#yangilik #typescript #javascript

⚡ FAST CODER | @Fast_Coder
O‘rgan, Yarata ol!

🐍 Python o‘yini: «Tosh-qaychi-qog‘oz»

Klassik o‘yin kompyuterga qarshi: kim birinchi bo‘lib 3 raundda yutsa, o‘sha g‘olib. Umumiy hisob ham yuritiladi.

✅ Kichik va tushunarli kod — yangi boshlovchilar uchun ideal
✅ Noto‘g‘ri kiritishdan himoya
✅ Faqat standart Python

📚 O‘rganasiz: lug‘atlar (dict), random.choice, funksiyalar, while sikli.

🎯 Vazifa: «Kaltakesak» va «Spok» ni qo‘shib, o‘yinni 5 belgili qiling.

#python #oyin #kod

⚡ FAST CODER | @Fast_Coder
O‘rgan, Yarata ol!

📎 tosh_qaychi_qogoz.py
▶️ python tosh_qaychi_qogoz.py

⚡ @Fast_Coder

🐍 PYTHON | 04/45
4-dars. O‘zgaruvchilar

O‘zgaruvchi — qiymatga berilgan nom. = qiymat biriktiradi; bu tenglikni tekshirish emas. Nom raqamdan boshlanmaydi, bo‘sh joy o‘rniga _ ishlatiladi. yosh va Yosh boshqa-boshqa nomlar.

💻 Misol:

ism = "Aziza"
yosh = 14
yosh = yosh + 1
print(ism, yosh)

✅ Natija: Aziza 15

🎯 Mashq: shahar va harorat o‘zgaruvchilarini yarating. Haroratni 2 ga oshirib, ikkalasini chiqaring.

⚡ FAST CODER | @Fast_Coder
#Python #Dars04

🐘 PHP sayt kodi: «Mehmonlar kitobi»

Foydalanuvchilar ism va fikr qoldiradigan sahifa — bitta fayl, bazasiz (JSON).

✅ CSRF himoyasi
✅ XSS dan himoya (htmlspecialchars)
✅ Spamga qarshi: yashirin maydon (honeypot) va 10 soniyalik cheklov
✅ Oxirgi 50 ta yozuv ko‘rsatiladi

🚀 Ishga tushirish: papkada php -S localhost:8000, keyin localhost:8000/mehmonlar.php

🎯 Vazifa: yozuvlarni sahifalarga (pagination) bo‘ling.

#php #sayt #kod

⚡ FAST CODER | @Fast_Coder
O‘rgan, Yarata ol!

📎 mehmonlar.php
▶️ php -S localhost:8000 → localhost:8000/mehmonlar.php

⚡ @Fast_Coder

🔎 Qiziqarli fakt: «Google» nomi qayerdan kelgan?

Nom «googol» so‘zidan olingan — bu 1 va uning orqasida 100 ta nol (10^100) degan ulkan son. Asoschilar qidiruv tizimi cheksiz ko‘p ma’lumotni o‘rgana olishini ko‘rsatmoqchi bo‘lgan.

Aytilishicha, domenni ro‘yxatdan o‘tkazishda so‘z «Google» deb xato yozilgan va shunday qolib ketgan 😄

💡 Kompyuter savodxonligi: Win + Shift + S — ekranning kerakli qismini rasmga oladi (Snipping Tool). Rasm darhol nusxa olinadi, faqat qo‘yib yuborasiz.

#fakt #savodxonlik #google

⚡ FAST CODER | @Fast_Coder
O‘rgan, Yarata ol!