Fact Check درستی‌سنجی و حقیقت‌یابی
3.82K subscribers
2.5K photos
214 videos
28 files
1.69K links
درستی‌سنجی و حقیقت‌یابی شایعات فضای مجازی
و مقابله با شبه‌علم
✅ @Fact_Check

ترویج علم
و مقابله با شبه‌علم

رفتن به ابتدای کانال:
https://t.me/Fact_Check/1
Download Telegram
❓❓یک عکس و چند جور خبر و تفسیر
۱. برخی نوشته‌اند سربازان اوکراینی‌اند که دستگیر شده‌اند.
۲. برخی نوشته‌اند سربازان روس هستند که دستگیر شده‌اند.
کدام درست است؟
به‌جز این دو احتمال، چه احتمالات دیگری به ذهنتان می‌رسد؟

برخی با انتشار عکس‌هایی از زوایای دیگر نکات دیگری را مطرح کرده‌اند.

پیام بعدی را ببینید:
t.me/Fact_Check/613
👍4
❓❓ ۱. برخی نوشته‌اند سربازان اوکراینی دستگیر شده‌اند.
۲. برخی نوشته‌اند سربازان روس دستگیر شده‌اند.
۳. یکی گفته لباسشان لباس ارتش اکراین است پس اکراینی‌اند.
۴. یکی گفته دستگیرکنندگان پلیس اکراینند، پلیس اکراین که سرباز اکراینی را دستگیر نمی‌کند پس اینها سرباز روسند.
۵. یکی از زاویه‌ای که تعدادی اسلحه دیده می‌شود عکسی گذاشته گفته این اسلحه‌های ارتش اکراین است پس اینها اکراینی‌اند.
۶. یکی گفته سربازان فراری اکراینی‌اند که توسط پلیس اکراین دستگیر شده‌اند.
۷. یکی گفته سربازان روس هستند که لباس ارتش اکراین را پوشیده‌اند تا نفوذ کنند.
۸. یکی گفته نفوذیهای روس اهل اکراین هستند که لباس ارتش اکراین را پوشیده‌اند.
۹. یکی در عکس دور یک تماشاچی را دایره کشیده که بگوید این صحنه‌سازی است.
۱۰. شاید مهمترین عکس آن باشد که یکی از این افراد اسلحه‌اش کنارش است!
آیا باید فقط عکسها از زاویۀ مشخصی منتشر می‌شده که تماشاچی و این اسلحه دیده نشود؟
در این صورت کدام طرف صحنه‌سازی کرده؟

🚨نتیجه اینکه هر مطلب را باید از منابع معتبر در آن زمینه دنبال کرد نه از منابعی که هر مطلب یا روایتی را از هرجا کپی می‌کنند!
پیشینه:
t.me/Fact_Check/606
👍5
❌ پای ARMA 3 به جنگ روسیه - اوکراین باز شد!
آرما تری یک اسلحه نیست! یک بازی کامپیوتری است!

یک انیمیشن بازی آرما تری که ادعا شده مربوط به سرنگون شدن جنگندۀ یکی از کشورها توسط جنگندۀ کشور دیگر است تنها در حساب کاربری یک شبکه تلویزیونی در توئیتر ۶۵۱ هزار بازدید داشته!

این ویدئو دیدنی نبود، به‌جایش ویدئوی قبلی آرما تری را ببینید:

🔹در جنگ آذربایجان و ارمنستان برخی انیمیشن‌های بازی کامپیوتری ARMA 3 در فضای مجازی به عنوان ویدئوهای واقعی منتشر شد.
ببینید:
t.me/Fact_Check/294
توضیح بیشتر:
t.me/Fact_Check/302

منابع معتبر هم مطالب اشتباه منتشر می‌کنند اما خیلی کمتر از منابع نامعتبر.
👍4
❌مطلبی که با عنوان «برندۀ نهایی جنگ اوکراین» به نام دکتر ظریف در حال انتشار است، نوشتۀ او نیست.

اینکه فردی نام یک فرد معروف را زیر نوشته‌اش بنویسد تا بیشتر خوانده شود رایج است (گاهی نویسندۀ متن این کار را می‌کند، گاهی شخصی ثالث!)،
اما متأسفانه با وجود فراوانی این اتفاق، اغلب کاربران به این موضوع توجه ندارند و مطالب را از هر منبع نامعتبری بازنشر می‌کنند
و متأسفانه تلاش چندانی برای پیشگیری از تداوم این رویه توسط کاربران مطلع صورت نمی‌گیرد.
آن‌چه در این پیام مطرح شد تنها یک مثال است، هدف این است که عدۀ بیشتری از کاربران، از ارسال‌کنندگان مطالب بپرسند:
آیا منبعی که این مطلب را از آن ارسال کرده‌اید معتبر است؟

کاربرانی که در واتس‌اپ پیام‌ها را برای هم فوروارد می‌کنند باید توجه داشته باشند که چون در واتس‌اپ معلوم نیست که پیام از کجا فوروارد شده، تشخیص معتبر بودن یا نبودن منبع ممکن نیست مگر آنکه پیام لینک داشته باشد و چک کنیم که آن پیام واقعاً در آن صفحه وجود دارد یا نه.
اگر راستی‌سنجی برای ما مقدور نیست، مطالب مهم را بازنشر نکنیم.
⚠️اینکه تصاویر و ویدئوها می‌توانند حاوی تروجن باشند بحثی دیگر است!
t.me/Fact_Check
👍4
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
✈️ در حالی که گزارش‌های متفاوتی منتشر شده که اغلب آن‌ها می‌گویند آنتونوف ۲۲۵ مریا،
The Antonov An-225 Mriya
که به عنوان بزرگ‌ترین هواپیمای باری جهان از آن یاد می‌شود در فرودگاهی در نزدیکی کی‌یف مورد هدف قرار گرفته است و برخی می‌گویند آنتونوف ۲۲۵ی که مورد هدف قرار گرفته نسخۀ در حال ساخت آنتونوف ۲۲۵ بوده است نه مریا، اکانت دولت اوکراین در توئیتر هم مورد هدف قرار گرفتن مریا را (بر روی زمین، در فرودگاهی نزدیک کی‌یف) اعلام کرده است.
(واژۀ Мрія در زبان اوکراینی به معنی رویاست)
هنوز عکس یا ویدئوی مورد تأییدی که این خبر را تأیید کند منتشر نشده است.
اکانت آنتونوف، کمپانی سازندۀ این هواپیما می‌گوید خبر قابل تأیید نیست.
مریا که در اوکراین ساخته شده بود نخستین پروازش را در ۱۹۸۸ انجام داد.
t.me/Fact_Check
👍5
❌❌❌ همان انیمیشن بازی کامپیوتری ARMA 3 که در زمان جنگ آذربایجان و ارمنستان برای جذب دنبال‌کننده استفاده شده بود، حالا عیناً به جنگ روسیه و اوکراین نسبت داده شده!
انیمیشن را ببینید:
t.me/Fact_Check/294
توضیح بیشتر، از جمله دربارۀ سلاح مورد استفاده:
t.me/Fact_Check/302
👍5
🔴مطلب قرمز، یک مطلب فوق‌العاده مهم برای تمام مردم است. [چون جعلی بود رویش پوشانده شده]

(۱) قهوه‌ای: این توئیت‌کنندۀ ناشناس مطلب را توئیت کرده.
بدون راستی‌سنجی

(۲) آبی: یک شخص شناخته شده است که به نقل از او یک خبر فوق‌العاده مهم نوشته شده.
خود این شخص حساب توئیتر دارد، چنین حرفی را خودش توئیت نکرده در منبع معتبری هم چنین نقلی از او نیست، البته منابع بی‌اعتبار زیادی این مطلب را منتشر کرده‌اند.
آقای قهوه‌ای می‌توانست اول چک کند ببیند چیزی که به آقای آبی نسبت داده شده گفتۀ اوست یا نه؛ اگر نمی‌توانست چک کند، می‌توانست توئیت نکند!

(۳) کانال زرد توئیت آقای قهوه‌ای را نقل کرده، بدون راستی‌سنجی.
اگر نمی‌توانست چک کند، می‌توانست منتشر نکند!

(۴) آقای سفید مطلب کانال زرد را در گروه سبز فوروارد کرده.
اگر نمی‌توانست چک کند، می‌توانست بازنشر نکند!

(۵) در گروه سبز دو نفر معترض شده‌اند:
اولی: این کانال معتبر نیست.
دومی: این اکانت را پیدا کردم، چنین توئیتی را ندیدم! یا از اول نبوده یا توئیت‌کننده پاکش کرده؛
به هرحال شخصی که از او نام برده شده چنین حرفی را نزده؛
شما چک کردید و فرستادید؟
❌پاسخ آقای سفید: نه!
t.me/Fact_Check
👍9
Forwarded from اندیشه سرا
⚠️⚠️🚨🚨#هشدار بسیار مهم

🚨🚨🚨«شکایتی علیه شما ثبت شده است ...»

پیامی را در تصویر می‌بینید که یک هکر ارسال کرده است!
این می‌تواند آغاز یک کلاهبرداری باشد که قبلاً دربارۀ انواع آن توضیح داده شده.

از کجا می‌فهمیم این پیام واقعی نیست؟

یک راه، بررسی صحت لینک (⚠️بدون لمس آن) است. اگر کسی قادر به انجام این کار نیست باید از یک فرد مطلع کمک بگیرد.

راه آسان‌تر این است که ببینیم از چه شماره‌ای ارسال شده؟
پیامکهای واقعی در این زمینه‌ها از شمارۀ شخصی (موبایل یا شماره‌های تجاری ارسال پیامک) ارسال نمی‌شود.

پیش از لمس لینک چنین پیامکی یا انجام کاری که در چنین پیامکی از شما خواسته شده،
از صحت پیام کسب اطمینان کنید.

لطفاً این پیام را برای تمام دوستان و آشنایان خود ارسال بفرمایید
و کمک کنید کلاهبرداران به روش‌های ابتدایی نتوانند حساب مردم را خالی کنند یا به اشکال دیگری کلاهبرداری کنند.

موفقیت کلاهبرداران به‌خاطر کمبود آگاهی کاربران است.
#آسیب_شناسی_جامعه_مجازی:
@andishehsarapub

⚠️اگر می‌خواهید ریسک هک شدن خود را کاهش دهید، مطالب لینک داده شده در این پیام را به دقت بخوانید:
t.me/andishehsarapub/9129
👍6
❌❌❌در شهر چانگچون چین «ویروس ناشناختۀ جدید» شیوع پیدا نکرده.
یک صفحۀ مجازی بی‌هویت سرگرمی، که معنی
new "virus outbreak"
را نفهمیده و آن را
"new virus" outbreak
تصور کرده و به فکرش نرسیده که به متن کامل خبر AP نگاه کند چنین مطلب نادرستی را منتشر کرده؛
سپس انبوهی صفحه مجازی دیگر که برخی از آنها ادعا دارند خیلی هم معتبرند! همان را کپی کرده‌اند!
و این مطلب نادرست انتشار وسیع یافته، سبب نگرانی مردم شده.

این اتفاق (ادعای شیوع ویروس ناشناخته جدید!) در دو سال گذشته چند بار بر اثر اشتباه و توهم اشخاص بی‌اطلاعی که برخی صفحات مجازی را اداره می‌کنند انتشار وسیع یافته و این اشخاص از اشتباهات خود درس نگرفته‌اند.

کافی بود نگاهی به اصل خبری که آن را به عنوان منبع اعلام کرده‌اند بیندازند:
AP
تا بدون بلد بودن معانی واژه‌های انگلیسی،
coronavirus
و
omicron
را ببینند و بفهمند ویروس ناشناخته‌ای شیوع نیافته.

یکی از اشکالات بزرگی که وجود دارد این است که معمولاً مطالب نادرست را چند میلیون نفر می‌بینند اما تکذیبیه‌های آن‌ها را چند هزار نفر.

لطفاً با بازنشر تکذیبیه‌های مطالب نادرست به رفع نگرانی مردم کمک کنید:
🆘 t.me/Fact_Check
👍11
Forwarded from اندیشه سرا
🚨👆 این پیام‌ها تبلیغ از طرف تلگرام است و ارتباطی با کانالی که تبلیغ را در آن مشاهده می‌کنید ندارد. (برای کامل دیدن هر تصویر، آن را لمس کنید.)

📱🔴 اگر چنین پیام‌هایی را در کانالی دیدید، مطلع باشید که تبلیغاتی‌اند که «شرکت تلگرام» «به صورت اجباری» در کانال‌ها منتشر کرده است! و از این پس هم می‌خواهد این کار را ادامه دهد.

فعلاً با دیدن واژۀ
sponsored
در زیر پیام، چنان که در تصاویر می‌بینید، می‌شود متوجه شد که این یک پیام تحمیلی از تلگرام است اما احتمالاً اغلب کاربران به این نکته توجه ندارند.

کانال‌هایی مانند این کانال که تاکنون هیچ تبلیغی را منتشر نکرده‌اند حالا ناگزیر میزبان تبلیغات ناخواسته از سوی تلگرام هستند حتی پیام‌هایی که با محتوایشان موافق نباشند.
ادامه:
t.me/andishehsarapub/9016
👉 @nouritazeh
👍4