Fact Check درستی‌سنجی و حقیقت‌یابی
3.82K subscribers
2.5K photos
214 videos
28 files
1.69K links
درستی‌سنجی و حقیقت‌یابی شایعات فضای مجازی
و مقابله با شبه‌علم
✅ @Fact_Check

ترویج علم
و مقابله با شبه‌علم

رفتن به ابتدای کانال:
https://t.me/Fact_Check/1
Download Telegram
❓کمتریل Chemtrail واقعاً چیه:
t.me/Fact_Check/2843
1❤5👍2
❓کمتریل Chemtrail واقعاً چیه:
t.me/Fact_Check/2843
1❤7👍2
🙈❓ با عرض پوزش

❓آیا یک کانال درستی‌سنجی باید ویدئوی شنیده شدن صدای خروج گاز رودۀ نخست‌وزیر ایتالیا را در سخنرانی تکذیب کند یا این کار در شأن یک کانال درستی‌سنجی نیست؟

✅ وقتی جمعیت کاربران شبکه‌های اجتماعی فارسی چنین ویدئویی را بازنشر وسیع می‌کنند، تکذیب آن نه‌تنها ناشایست نیست بلکه بایسته نیز هست.
بسیاری از چیزهایی که به دلایل مختلف به آن‌ها پرداخته نشده، پاک کردن صورت مسئله یا جارو کردن زباله زیر فرش بوده است.

❌ این ویدئو با هوش مصنوعی ساخته شده و فیک بودن آن واضح است. (ناهمخوان بودن صدا و حرکات لب، ناهمخوان بودن صدا و رفتار، و ... و ...)

منشأ آن هم صفحه‌ای «پارودی»* است که با نگاه به آن می‌توان از جعلی بودن ویدئو مطمئن شد.

*پارودی چیست:
t.me/andishehsarapub/9738

🔎 درستی‌سنجی شایعات مجازی را دنبال کنید:
t.me/Fact_Check
🆘 لطفاً با بازنشر تکذیبیه‌ها کمک کنید مخاطبان کم‌کم به این نتیجه برسند که مطالب را نه از پیام‌های فورواردی بی‌منبع بلکه از منابع دارای منبع نسبتاً معتبر دنبال کنند.

🕯آسیب‌شناسی جامعه مجازی و گاهی دربارۀ هوش مصنوعی:
t.me/andishehsarapub
👍18
🔴 تفاوت چندانی نداره.
نیازی نیست حتماً شب‌ها بنزین بزنید!

جرم معینی بنزین، در دمای بیشتر، حجم بیشتری داره
اما آیا به این دلیل اگر شب ۵۰ لیتر بنزین بزنید نسبت به ساعات گرم روز وزن خیلی بیشتری بنزین دریافت می‌کنید؟

اگر تفاوت دمای روز و شب زیاد باشه (حدود ۳۰ درجه) و مخزن جایگاه پمپ بنزین هم این اختلاف دما رو در روز و شب داشته باشه (که نداره!)، در یک باک ۵۰ لیتری بنزین حدود ۱ لیتر تفاوت داره.
اختلاف دمای داخل مخزن جایگاه پمپ بنزین (که معمولاً زیر زمین هست) در روز و شب خیلی کم هست و دمای بنزین در روز و شب تفاوت زیادی نداره که چگالیش فرق زیادی داشته باشه.

پیام دیگری هم قبلاً پربازدید بود که می‌گفت «روز بنزین بیشتر تبخیر می‌شه، پس شب بنزین بزنید»!
اما این اختلاف هم اون‌قدر کمه که قابل اعتنا نیست.

🔎 درستی‌سنجی شایعات مجازی را دنبال کنید:
t.me/Fact_Check
🆘 لطفاً با بازنشر تکذیبیه‌ها کمک کنید مخاطبان کم‌کم به این نتیجه برسند که مطالب را نه از پیام‌های فورواردی بی‌منبع بلکه از منابع دارای منبع نسبتاً معتبر دنبال کنند.

🕯آسیب‌شناسی جامعه مجازی و گاهی دربارۀ هوش مصنوعی:
t.me/andishehsarapub
👍8❤2🙏2
❌اطلاعات «ناقصِ گمراه‌کننده»🔻 دربارۀ قیمت بلیت هواپیما

وقتی می‌خواهیم بدانیم قیمت پرواز از مبدأ به مقصد چه‌قدر است
باید بگوییم از چه‌قدر تا چه‌قدر
میانگین و میانه چه‌قدر
با چه نوع بلیتی
و...

این‌که بالاترین قیمت به خاطر بیزینس بودن و نزدیک بودن تاریخ پرواز (فروخته شدن صندلی‌های ارزانتر) و مناسبترین روز و ساعت پرواز را به عنوان قیمت بلیت اعلام کنیم درست نیست.

ارزانترین قیمت مشاهده شده در یک بازۀ انتخاب اتفاقی ۴,۲ میلیون تومان بود.

توئیت‌زننده حتی تشخیص نداده که پرواز از تهران به چابهار است نه چابهار به تهران
البته تفاوت زیادی در قیمت ایجاد نمی‌کند اما بی‌دقتی یا بی‌اطلاعی او را نشان می‌دهد.

حتی نرخ بیزینس این مسیر هم همیشه آن‌قدر نیست. (در تصویر ۷ میلیون تومان برای یک تاریخ اتفاقی)

✍بحثهایی مانند گران بودن بلیت هواپیما، کاهش ارزش ریال و محروم بودن یک منطقه، جایگاه خود را دارد اما پرداختن به آنها با مغالطه و اطلاعات غلط کمکی به حل درست مسئله نمی‌کند.

🔺مهم: "out of context" چیست؟
t.me/andishehsarapub/13293

🔎درستی‌سنجی شایعات مجازی:
t.me/Fact_Check
✅✈️اطلاعات درست در مورد سفر و گردشگری:
t.me/keikojaberim
❤8👍3
❌🟡ویدئوی پربازدید دربارۀ رنگ کردن پرتقال مثل همه مطالب پربازدید کانالهای زرد حاوی اطلاعات اشتباه است.
ویدئوی پربازدید و تکذیبیه را ببینید👆
منبع

کاش تعداد کاربرانی که تکذیبیه‌ها را بازنشر می‌کنند آنقدر بود که بتوان اطلاعات درست را به مخاطبان کانالهای زرد، به‌ویژه آنها که با بازنشر مطالب زرد کارمند رایگان آنها برای جذب دنبال‌کننده‌شان شده‌اند رساند.

🟢ما نیاز به رسیدن به یک درک و تصمیم جمعی برای دنبال نکردن منابعی داریم که پی‌درپی اطلاعات نادرست را منتشر می‌کنند
و برای آگاهی‌بخشی به کسانی که مکرراً از منابع نادرست مطلب بازنشر می‌کنند.
⚠️قابل توجه ادمینهای گروههایی که هرچه مطلب بی‌منبع و بدمنبع را در گروههایشان فوروارد می‌کنند برایشان مهم نیست!
و همدست ترویج اطلاعات غلط و اتلاف وقت مردم و مانع دیده شدن مطالب مهم و ضروری و توسعه‌دهندۀ منابع غلط‌گوی زیانبار برای سلامت و امنیت فکری جامعه‌شده‌اند!

🆘لطفا تکذیبیه‌های این کانال را بازنشر کنید تا مطالب نادرست به جای افزایش دنبال‌کننده، سبب کاهش دنبال‌کننده شوند:
t.me/Fact_Check

🕯آسیب‌شناسی جامعه مجازی:
t.me/andishehsarapub

🚨ادامه دارد: داستان رنگ جدا از آن ویدئو است
👍14👏4👎2❤1
❓توئیتر (که حالا X نامیده می‌شود) در ایران در چه سال‌هایی فیلتر بود و در چه سال‌هایی فیلتر نبود؟
پاسخ گروک:

از سال ۱۳۸۸ (۲۰۰۹ میلادی) به طور رسمی فیلتر شد و از آن زمان تا امروز (آذر ۱۴۰۴ / نوامبر ۲۰۲۵) به صورت رسمی و پایدار هیچ‌گاه فیلترش به طور کامل برداشته نشده است.

با این حال، دوره‌هایی وجود داشته که به دلایل مختلف (عمدتاً فنی، سیاسی یا موقت) دسترسی بدون فیلترشکن برای بخشی یا همه کاربران ممکن بوده:

دوره‌های مهم دسترسی نسبتاً آزاد به توئیتر در ایران:

۱. قبل از خرداد ۱۳۸۸ (تا ژوئن ۲۰۰۹)
توئیتر کاملاً آزاد بود و هیچ فیلتر رسمی‌ای نداشت.

۲. از خرداد ۱۳۸۸ تا دی‌ماه ۱۳۹۶ (ژوئن ۲۰۰۹ تا ژانویه ۲۰۱۸)
فیلتر رسمی بود، اما در برخی دوره‌ها (مثلاً اوایل دولت روحانی، سال‌های ۱۳۹۲–۱۳۹۴) فیلترینگ ضعیف‌تر اجرا می‌شد و خیلی‌ها بدون فیلترشکن هم وارد می‌شدند (به‌خصوص با برخی اپراتورها یا در بعضی شهرها).

۳. دی‌ماه ۱۳۹۶
فیلترینگ بسیار شدید شد و از آن به بعد عملاً دسترسی بدون VPN تقریباً غیرممکن شد.

۴. شهریور ۱۴۰۱ تا بهمن ۱۴۰۱
دولت برای مدتی کوتاه (چند روز تا چند هفته در برخی مناطق) فیلترینگ اینستاگرام و واتس‌اپ را موقتاً سبک‌تر کرد، اما توئیتر همچنان فیلتر باقی ماند و دسترسی آزاد پایداری نداشت.

۵. از بهمن ۱۴۰۱ تا امروز (نوامبر ۲۰۲۵)
توئیتر همچنان در لیست فیلتر دائمی است و هیچ رفع فیلتر رسمی یا حتی موقت قابل توجهی نداشته. حتی در دوره‌های ادعایی «رفع فیلتر هوشمند» هم توئیتر شامل آن نشده.

t.me/Fact_Check
🙏8👍5❤2