Fact Check درستی‌سنجی و حقیقت‌یابی
3.84K subscribers
2.5K photos
213 videos
28 files
1.69K links
درستی‌سنجی و حقیقت‌یابی شایعات فضای مجازی
و مقابله با شبه‌علم
✅ @Fact_Check

ترویج علم
و مقابله با شبه‌علم

رفتن به ابتدای کانال:
https://t.me/Fact_Check/1
Download Telegram
Forwarded from اندیشه سرا
♦️تعداد ایرانیان پرواز اوکراینی اعلام شده توسط هواپیمایی اوکراین درست نیست.
علت تفاوت، می‌تواند وجود مسافران دوتابعیتی در پرواز باشد. (به تفاوت تعداد مسافران کانادایی در دو اعلام مختلف توجه بفرمایید.)
تعدادِ به احتمال زیاد صحیح در پیام قبلی همراه با نام مسافران مطرح شده است.
♦️فهرست اسامی مسافران:
https://t.me/andishehsarapub/7943?single
♦️این هواپیما از نوع مکس نبود:
https://t.me/andishehsarapub/7942
♦️نکات دیگر:
🕯 @andishehsarapub
✅ @Fact_Check
❓مطلب مورد بررسی:
🔎 مدیرعامل بوئینگ استعفا کرد.

🕯 نتیجه‌ی بررسی:
❌ خبر جدید نیست اما به‌صورتی در فضای مجازی فارسی منتشر شده که جدید به نظر می‌رسد.
اصل استعفا/برکناری درست است اما مربوط به حدود ۲۰ روز قبل است. مدیرعامل جدید از سه روز بعد جای او را خواهد گرفت.
استعفای او مرتبط با دو سقوط هواپیمای بوئینگ ۷۳۷ مکس است. (منبع)

👈هواپیمای اوکراینی تهران-کی‌یف از نوع مکس نبود.

🆘 لطفاً با انتشار پیام‌های این کانال، به بهبود کیفیت محتوای فضای مجازی فارسی کمک کنید:
✅ @Fact_Check
✅ راستی‌سنجی شایعات فضای مجازی و حقیقت‌یابی
❓مطلب مورد بررسی:
🔎 در فضای مجازی با انتشار ویدئویی گفته شده سلطان جدید عمان به حاکم دبی بی‌احترامی کرده است.

🕯 نتیجه‌ی بررسی:
❌ شرحی که در فضای مجازی فارسی برای این کلیپ نوشته شده، نشان می‌دهد رسانه‌ها باوجود بی‌اطلاعی درباره‌ی یک موضوع اظهار نظر کنند.
در این ویدئو طبق فرهنگ و رسوم عربی و عمانی در واقع سلطان جدید عمان می‌خواست محمد بن زاید را تا دم در بدرقه کند، اما بن زاید اصرار داشت همان‌جا خداحافظی کند.
دست ندادن سلطان هیثم مطابق رسم عمانی‌هاست که برای احترام به مهمان اصرار می‌کنند تا دم در مهمان را بدرقه کنند و آن‌جا دست بدهند.
حرکت دست بن‌زاید نشان می‌دهد که سلطان هیثم را سوگند می‌دهد که دم در نیاید و بالاخره همان‌جا (نه دم در) خداحافظی می‌کنند.
📚 منبع: @Sgolanbari

🚨توضیح مهم: هدف از این پست این است که کاربران بدانند در فضای مجازی اغلب مطالب بدون تحقیق و اطمینان نشر و بازنشر می‌شود.
🆘 برای دیدن مثال‌های بیشتر به @Fact_Check نگاه کنید و فکری بکنید!

🆘 لطفاً با انتشار پیام‌های این کانال، به بهبود کیفیت محتوای فضای مجازی فارسی کمک کنید:
✅ @Fact_Check
✅ راستی‌سنجی شایعات فضای مجازی و حقیقت‌یابی
«توضیح دانشگاه تهران درباره بیانیه شماره یک آزمایشگاه پژوهشی فضای سایبر دانشگاه تهران»

به دنبال انتشار بیانه‌ای تحت عنوان «علت وقوع حادثه هواپیمای اوکراینی ریشه در دانش سایبرنتیک دارد/نقش خطای انسانی منتفی است»  در برخی از ر‌سانه‌ها،
بدین وسیله به اطلاع می‌رساند که این بیانیه را باید به‌عنوان یک فرضیه ارائه شده توسط یکی از اعضای هیأت علمی دانشگاه تلقی نمود که هنوز مراحل بررسی و تایید دانشگاه را سپری ننموده است.
بدیهی است دانشگاه تمامی فرضیه‌های محتمل در باره این موضوع را با استفاده از داده های متقن مورد بررسی قرارداده و در صورت تایید، نظر رسمی خود را اعلام خواهد کرد.
اداره كل حوزه رياست و روابط عمومي دانشگاه تهران
منبع: @utnewsline
-----
✅ راستی‌سنجی شایعات فضای مجازی:
✅ @Fact_Check
🔴 ویدئویی که با عنوان فرود پرواز تهران مشهد با بال شکسته در فضای مجازی منتشر شده قدیمی است. (مربوط به حدود ۵ سال قبل)

با جست‌وجوی «فرود اضطراری مشهد زاهدان» در گوگل می‌توانید همان ویدئو را ببینید که ۵ سال قبل در وب آپلود شده است و اخبار مربوط به آن را در وب‌سایت‌های نسبتاً معتبر بخوانید.

♦️لطفاً بیایید به کاربرانی که چنین پیام‌هایی را منتشر می‌کنند این نکته را اطلاع دهیم:
«مطلب باید منبع معتبر داشته باشد.»

👈مطالب نادرست فضای مجازی از کجا می‌آیند؟

✅ راستی‌سنجی شایعات فضای مجازی:
✅ @Fact_Check
⚠️پیامی در فضای مجازی منتشر شده که ادعا می‌کند یک پزشک سهمیه‌ای نسخه‌ای را به شکلی که در تصویر می‌بینید نوشته است.
صرف نظر از این‌که موافق یا مخالف سهمیه باشیم، پرسش مستقل از این نکته، این است که:

۱. ادمین‌های کانال‌های متعددی که این پیام را بازنشر کرده‌اند و کاربران زیادی که آن را بازنشر کرده‌اند از کجا فهمیده‌اند این ادعا واقعیت دارد و نسخه را یک شخص به عنوان شوخی یا هر دلیل دیگر ننوشته است؟
(مهر هم خوانا نیست و می‌تواند مهر یک غیرپزشک باشد یا از مهر مفقودشده‌ای استفاده شده باشد...)

۲. وقتی پیامی که به این «وضوح» «غیرقابل قبول» است در این حجم توسط کانال‌ها منتشر و توسط کاربران بازنشر می‌شود، چگونه می‌توان امیدوار بود که همین کانال‌ها و همین کاربران، مطالب نادرست پیچیده و با اهداف بسیارزیان‌بخش را منتشر نکنند؟

♦️لطفاً بیایید به کاربرانی که چنین پیام‌هایی را منتشر می‌کنند این نکته را اطلاع دهیم:
«مطلب باید منبع معتبر داشته باشد.»

👈مطالب نادرست فضای مجازی از کجا می‌آیند؟

✅راستی‌سنجی شایعات فضای مجازی:
✅ @Fact_Check
🆘لطفاً با انتشار پیام‌های این کانال، به بهبود کیفیت محتوای فضای مجازی فارسی کمک کنید.
❓آیا دولت فنلاند طرحی برای کاهش ساعات کاری به ۴ روز در هفته و ۶ ساعت در روز دارد؟
❌ خیر. این مطلب نادرست است.

♦️ در صورت نیاز به توضیح بیشتر به 👈این پیام نگاه کنید. منبع (توئیت رسمی دولت فنلاند) در تصویر آن پیام قابل مشاهده است.

✅ راستی‌سنجی شایعات فضای مجازی:
✅ @Fact_Check
🔴 این ویدئو مربوط به هرجا باشد اسفناک و دلخراش است. (همچنین اگر یک ویدئوی ساختگی بوده و اشاره به یک واقعیت داشته باشد.)
🔴 شرایط در بلوچستان ایران هم بسیار ناراحت‌کننده است. (👈نمونه و 👈نمونه‌ای دیگر)
❌ اما با این حال، نسبت دادن ویدئویی که «مربوط به ایران نیست» و «مربوط به امسال و سال قبل هم نیست»، به سیل اخیر بلوچستان «با هدف سوء استفاده از احساسات مخاطب» و یا «از روی نادانی» انجام شده که در هر دو حالت آثار سوء یکسانی دارد.
-----
✍ این‌که در این شرایط، شخصی به جای کمک کردن به شخصی که در خطر است در حال فیلمبرداری است، اگر ساختگی و برای ساخت فیلم است قابل درک است، اما اگر در شرایط واقعی، فیلمبردار دارد به‌جای کمک او فیلمبرداری می‌کند، طنز تلخ روزگار ماست. 😞
-----
♦️روش‌های کمک غیرنقدی به سیل‌زدگان بلوچستان و اقلام مورد نیاز: 👈این‌جا

♦️روش‌های کمک نقدی به سیل‌زدگان بلوچستان: 👈این‌جا
-----
✅ راستی‌سنجی شایعات فضای مجازی:
✅ @Fact_Check
🌱 اگر انتشار این پیام را مفید می‌دانید لطفاً آن را برای دیگران هم ارسال بفرمایید.
Forwarded from اندیشه سرا
🚨 لبنیات و آفلاتوکسین؛ واقعیت یا تشویش
#دکتر_ایرج_حریرچی
عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی تهران
معاون کل وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی

این‌که لبنیات حاوی آفلاتوکسین باشد اجتناب‌ناپذیر است و همیشه و همه جا موجود بوده و هست و قاعدتا آفلاتوکسین در شیر غیر پاستوریزه به دلیل عدم کنترل بیشتر است.

حتی در کشورهای اروپایی که سختگیرانه‌ترین کدکس‌ها را دارند هم آفلاتوکسین در لبنیات وجود دارد، باید توجه داشت میانگین این سم حدود ۵۰ تا ۶۰ نانو گرم در لیتر در تمام شیرهای کشور است.

اگر مقیاس، کدکس اروپا باشد، خود عدد تقریباً بالاست چون عدد کدکس اروپا ۵۰ نانوگرم در لیتر است. اگر کدکس ایران باشد حدود ۱۰۰ است که قابل قبول و اگر کدکس آمریکا باشد که میزان آن ۵۰۰ نانوگرم است، با این معیار، تقریبا تمام نمونه ها قابل قبول هستند.

بررسی ۵۰ مطالعه در ایران در چند سال اخیر نشان می‌دهد در طی ۱۰ سال گذشته میزان این سم در شیر رو به کاهش است. اگرچه هنوز با میزانی که با محصولات کشورهای اروپایی است قابل مقایسه نیست و حداقل ۳۰ تا ۴۰ نانو گرم در لیتر بیشتر است.

با توجه به ارزیابی خطر باید به قضاوت این موضوع نشست.
همین امروز هم میزان مصرف شیر در جامعه ما پایین است و مصرف شیر در مقایسه با کشورهای اروپایی شاید یک چهارم باشد و

🚨 به مردم توصیه می‌کنیم که مصرف شیر را از سبد غذایی خود حذف نکنند

و نکته دیگر این که خطر جدی این ماده با دوز سه و نیم میلی گرم به ازای وزن مصرف کننده دیده شده که بسیار بعید است به این میزان از دوز در بدن فرد برسد.

سرطان کبد اولیه در ایران عمدتاً ناشی از سیروز هپاتیت مزمن است و سرطان ناشی از آفلاتوکسین نادر است. حتی ابتلا به سرطان اولیه کبد هم در ایران در سال‌های اخیر رو به کاهش است.
منبع

🚨👈مطلب بسیار مهم در این زمینه

#آسیب_شناسی_جامعه_مجازی:
🕯 @andishehsarapub
✅ راستی‌سنجی شایعات فضای مجازی:
✅ @Fact_Check
🌱 با توجه به پیام گمراه‌کننده‌ی برخی کانال‌های زرد که درخواست حذف شیر از سبد غذایی مردم را داشت!!، لطفاً با ارسال این پیام برای دوستانتان اطلاعات صحیح را در اختیارشان بگذارید.
Forwarded from اندیشه سرا
⚠️🚨🆘#هشدار
چرا «پنومونیِ ووهان» باید بسیار جدی گرفته شود؟
#ب_پ
@andishehsarapub
⚠️نخستین کسی که مرگش در اثر این ویروس ثبت شده در ۲۷ دسامبر در اثر تب و سرفه به بیمارستانی در ووهان مراجعه کرده و در ۹ ژانویه مرده است. به تفاوت زمان توجه کنید.

این بیماری کند پیشرفت می‌کند و سرایت آن محدود به موارد حاد نیست.

⚠️توجه به احتمال فراگیر شدن آن با تأخیر زیادی انجام شده، مثلا قرنطینه کردن شهر ووهان در ۲۳ ژانویه انجام شده؛ یعنی در بین کسانی که در مدت حدود یک ماه از ووهان خارج شده‌اند مبتلایان یا ناقلین هم ممکن است وجود داشته باشند.
توجه داشته باشیم که ماهانه حدود ۱,۵ میلیون نفر فقط از راه هوایی از این شهر خارج شده‌اند و به مقاصدی از جمله پاریس، لندن و دبی رفته‌اند. تعداد بسیار بیشتری از راه زمین. توضیح بیشتر

⚠️این احتمال وجود دارد که گسترش بیماری بیش از آن باشد که در چین پوشش خبری داده شده است.
اشاره: چین مراسم سال نو در پکن را لغو کرد.
عکس:کریس باکلی، NYT
👈هشدار۱ 👈هشدار۲
⚠️ادامه دارد:
🕯 @andishehsarapub
💊 @GreatPharos
🆘نیاز به اطلاع‌رسانی به «تصمیم‌گیرندگان و کادر» «بهداشت و درمان» و عموم
#WuhanPneumonia
❌ بروز سرمای قطبی و کاهش ۲۰ درجه‌ای دما در ایران صحت ندارد.
بعضی مناطق حدود ۷ درجه سردتر خواهد شد.
همین الان هم یخبندان داریم و سرما نیز از قطب وارد کشور می‌شود اما سرمای وحشتناک قطبی نیست.
پیش‌بینی‌ها نشان می‌دهد دما در مراکز استان‌ها حدود هفت درجه سردتر از آن دمایی خواهد شد که امروز دارند نه ۲۰ درجه. برخی مناطق مرتفع و مناطق کوهستانی در نهایت تا ۱۲ درجه سردتر می‌شود.
بارش‌ها تا شنبه در شمال غرب و غرب ادامه دارد و یکشنبه از شدت بارش‌ها کاسته می‌شود؛ به‌طوری‌که یکشنبه و دوشنبه مناطق کمی درگیر باران هستند و فقط شمال کشور بارانی خواهد بود. / معاون توسعه و پیشبینی سازمان هواشناسی

📚 منبع و توضیح بیشتر

✅ راستی‌سنجی شایعات فضای مجازی:
✅ @Fact_Check