*HAUSA*

(2a)
Tunkudau suna nufin sautukan da ake furta su ta hanyar matsewar iska a wasu sassa na baki ko hanci, inda sautin ke yin ƙara mai ƙarfi saboda tangarda ko toshewar da ke faruwa. Ana samunsu ne a matsayin abubuwan banbanci a cikin harshe, misali a matsayin masu ƙarfi Misalai:
(i)/b/ kamar a cikin kalmar baki
(ii)/d/ kamar a cikin kalmar doki A nan, /b/ da /d/ suna fitowa ne daga matsewar iska a tsakanin leɓɓa (for /b/) ko harshe da gaɓar baki (for /d/).

(2b)
Hadiyau suna nufin sautukan da ake furta su ta hanyar barin iska ta wuce cikin bakin ba tare da wata toshewa mai ƙarfi ba.
(i)/a/ kamar a cikin kalmar gashi
(ii) /i/ kamar a cikin kalmar biri Hadiyau suna fitowa ne daga buɗaɗɗen bakin da ba a sami tangarda ba, inda iska ke wucewa cikin sauki.

(2c)
Tsayau suna nufin sautuka da ake samu ta hanyar barin iska ta tsallaka tsakanin sassa biyu na bakin da ke kusa da juna amma ba su toshe hanya gaba ɗaya ba, hakan ke sa iska ta ratsa ta cikin ɗan ƙaramin fili ta haifar da ƙara. Misalai:
(i) /s/ kamar a cikin sanyi
(ii) /f/ kamar a cikin
fariA cikin waɗannan misalai, sautin /s/ yana fitowa daga harshen da ke kusa da gaɓar baki, yayin da /f/ ke fitowa daga leɓɓa da hakori.
(iii)Bayyana wadannan tare da guraben da ake furfin su.


(3a)
Kusantau su ne sautuka da ake fitarwa ta hanyar kawo sassa biyu na bakin kusa da juna, amma ba su taɓa juna sosai ba, kuma ba sa haifar da tangarda mai ƙarfi ko ƙara mai yawa. Misali na guraben da ake fitar da kusantau:
(i)/l/ (a cikin lala), ana fitar da shi ne ta hanyar matsar da harshen zuwa gaɓar baki.
(ii)/w/ (a cikin wata), ana fitar da shi ne ta hanyar kusantar leɓɓa ba tare da su taɓa juna ba.

(3b)
Zuzau (nasals) su ne sautuka da ake fitar da iska ta hanci yayin da ake toshe bakin gaba ɗaya. Guraben da ake furta zuzau sun haɗa da: (i)/m/ (a cikin mota), ana toshe baki ta hanyar leɓɓa sannan iska ta fita ta hanci.
(ii)/n/ (a cikin noma), ana toshe bakin da harshen da ke taɓa gaɓar hagu ko dama, iska na fita ta hanci.

Join my telegram channel 👇👇👇
https://t.me/ExamkeyNet

YORUBA

(6)
Ìjàpá lò ògbùn rẹ̀ láti rí oúnjẹ fún ara rẹ̀ àti ẹbi rẹ̀ nínú ìtàn “Ìjàpá àti Ìyà Èlépà”. Nígbà tí ààrẹ ń bẹ, tí oúnjẹ kò sí fún gbogbo ènìyàn, Ìjàpá rí i pé Ìyà Èlépà ní oko ńlá tí ó kún fún ẹ̀pà, èyí tí ó jẹ́ oúnjẹ tó ṣe é jẹ ní àkókò yẹn. Ó bẹ̀rẹ̀ sí í ṣe bí ẹni tí ó fẹ́ ṣe ìrànlọ́wọ́ fún Ìyà Èlépà nípa dídé sí oko rẹ̀ láti ṣe iṣẹ́. Nígbà tí ó dé ibẹ̀, ó ń jẹ ẹ̀pà díẹ̀ ní ìkọ̀kọ̀ láti inú oko náà, ó sì ń kó àwọn ẹ̀pà mìíràn pa mọ́ sínú àpò rẹ̀ láti mú lọ sí ilé fún ìdílé rẹ̀. Ó tún máa ń lo ọ̀rọ̀ ìyàlẹ́nu àti ẹ̀tàn láti yí Ìyà Èlépà lọ́wọ́ kí ó má bàa mọ̀ pé ó ń ṣe é. Nígbà tí ó sì ti ṣe é tán, ó mú ìdílé rẹ̀ jẹ oúnjẹ tí ó rí, èyí tí ó jẹ́ ìpínlẹ̀ ògbùn rẹ̀ tí ó mú kí ìdílé rẹ̀ là áyọ̀ kúrò nínú ìpọnjú ààrẹ náà. Ògbùn yìí ló jẹ́ kí Ìjàpá àti ẹbi rẹ̀ lè gbé láìsí ìnípa nínú àkókò òòró yẹn.

Join my telegram channel 👇👇👇
https://t.me/ExamkeyNet