Chinar چینار
118 subscribers
248 photos
38 videos
1 file
158 links
خانه محیط زیست آذربایجان

ارتباط با ادمین:
@Chinar_chinar

لینک پیج اینستاگرام:
http://yun.ir/5h9116
Download Telegram
Chinar چینار pinned ««چینار» خانه‌ایست جهت آگاهی از محیط زیست و اهمیت حفظ آن. چینار با آموزش همه محيط‌هايي كه در آنها زندگي به نوعي جريان دارد، به دنبال تعليم شهروندي است كه از محيط بيوفيزيكي و مسايل مربوط به آن مطلع بوده و مي‌تواند به حل آنها كمك كرده و مشتاق كاركردن براي اجراي…»
♦️خطر بیابانی شدن ۱۰ هزار هکتار از اراضی کبودر آهنگ

🔺به گفته‌ی رئیس منابع طبیعی و آبخیزداری شهرستان کبودر آهنگ: به‌دلیل وقوع خشکسالی‌های پی‌درپی در سطح استان همدان ۶۵ هزار هکتار از اراضی این استان مستعد بیابانی شدن است که ۲۶ هزار هکتار آن در اراضی ملی قرار دارد و در سطح شهرستان کبودر آهنگ نیز مقدار ۱۰هزار و ۷۲۰ هکتار است. ابوالقاسم علی‌ویردی در رابطه با پیشگیری از بیابانی شدن و فرسایش خاکی کبودر آهنگ نیز گفت: اجرای طرح های بیابان‌زدایی در سطح اراضی مرتعی در پلاک‌های کردآباد، نورآباد، گنده جین وشاوه به میزان ۳۳۵ هکتار اقدام شده و در سال جاری نیز در صدد هستیم با کشت گونه بیابانی و مقاوم به شوری گیاه آتریپلکس در سطح ۷۵ هکتار، از بیابانی شدن اراضی پیشگیری کنیم.

🔻وسعت منابع طبیعی این شهرستان در گستره‌ای به مساحت ۴۰۲۵ کیلومتر مربع از شمال به شهرستان خدابنده استان زنجان و از جنوب به شهرستان‌های بهار و همدان، از شرق به شهرستانهای رزن و فامنین از غرب به شهرهای بیجار و قروه محدود شده است. در استان همدان ۱۶۵۸ گونه گیاهی در سطح مراتع، دشت‌ها، کوه‌ها، دامنه و کوهپایه گسترده شده‌اند که از این تعداد ۳۱۳ گونه گیاه دارویی است که از جمله شاخص‌ترین آنها می‌توان به سووالاق(موسیر)، کیتره(کتیرا)، کهلیک اوتو(آویشن)، اوشقون(ریواس)، قاز آیاغی، یئملیک(شنگ) و کنگر اشاره کرد.

🔺سهم شهرستان کبودر آهنگ از این مساحت، ۱۲۶ هزار هکتار است. در بین این گیاهان دارویی شهرستان کبودر آهنگ «لاله واژگون» و ریشه «شیرین بیان» به دلیل برداشت بی‌رویه جزو گیاهان ممنوعه بوده و گیاهانی مانند یئملیک و قاز آیاغی به دلیل وفورشان در طرح برداشت‌شان آزاد قرار گرفته‌اند و گیاهانی مانند سووالاق، به‌علت کاهش بارندگی و خشکسالی برداشتشان ممنوع است.

🔻اراضی زراعی کبودر آهنگ را ۲۴۱.۱۶۵ هکتار اراضی را شامل می‌شود که هر ساله به‌طور متوسط ۱۶ هزار تُن علوفه در ۱۲۶ هزار هکتار اراضی مرتعی این شهرستان تولید می‌شود. همچنین ۶۴۹ هکتار جنگل دست کاشت در منابع طبیعی این شهرستان وجود دارد که منابع آب این جنگل از حوزه‌های آبخیز قیزیل اوزن (سفید رود) و قارا ‌چای تامین می‌شود.

yun.ir/x1qua8

@Environment_Chinar
♦️۲۵ هکتار از جنگل‌های سردشت در آتش سوخت

🔺عصر چهارشنبه ۲۰ مرداد، در ۲۵هکتار از جنگل‌های سردشت واقع در نقطه صفر مرزی آتش‌سوزی به وقوع پیوست. در پی آتش سوزی در جنگل‌های منطقه «نوکان» سردشت با درخواست کمک از هلال احمر یک فروند بالگرد آب پاش برای اطفای حریق به این منطقه اعزام شد.

🔻باتوجه به سخت گذر بودن منطقه و همچنین مین گذاری شدن این منطقه صفر مرزی، امکان اطفای حریق با عملیات انسانی مقدور نیست از این رو از یک فروند بالگرد آب پاش استفاده شده و در نهایت امروز پنج‌شنبه ۲۱ مرداد آتش مهار شد.

🔺در سال جاری ۲٨ مورد آتش سوزی در جنگل‌های سردشت روی داده است که بر اثر آن ۲۰۰ هکتار از جنگل‌های این شهرستان تبدیل به خاکستر شد.

🔻شهرستان سردشت با جمعیت ۱۲۰ هزار نفری در جنوب آذربایجان‌غربی واقع شده و دارای ۹۰ هزار هکتار جنگل و ۳۰ هزار هکتار مرتع است. مهم‌ترین گونه‌های گیاهی سطح این شهرستان بلوط، بنه، بادام وحشی، گلابی وحشی و سرو کوهی و بیش از ۱۰۰ گونه دیگر است.

@Environment_Chinar
♦️۴۷ هکتار از مراتع طارم خاکستر شد

🔹در پی آتش‌سوزی رخ داده در اتفاعات روستای باکلور شهرستان طارم حدود ۴۷ هکتار از مراتع این شهرستان طعمه حریق شد. این آتش‌سوزی‌ها که از ساعت بعد از ظهر ۲۰ مردادماه آغاز و تا ۳ بامداد امروز ۲۱ مرداد ادامه داشت، ۴۷ هکتار از مراتع روستای باکلور شهرستان طارم را خاکستر کرد.

🔹با توجه به اینکه آتش‌سوزی در منطقه صعب‌العبوری رخ داده‌ بود، افزود: یک اکیپ از سوی جمعیت هلال‌احمر و دو اکیپ منابع طبیعی شهرستان به همراه نیروهای مردمی در محل حضور یافته و اقدام به خاموش کردن آتش کردند. گفتنی است آتش‌سوزی زندگی حیواناتی مثل بزکوهی، کبک، حیوانات وحشی و... را نیز تحت تاثیر قرار می‌دهد.

🔹شهرستان طارم با ۴۷ هزار نفر جمعیت (حدود ۵ درصد جمعیت و ۱۰ درصد مساحت استان زنجان) در ۹۰ کیلومتری شمال شرقی زنجان واقع شده و با استانهای قزوین، اردبیل و گیلان همسایه است. طارم دارای وسعت ۲۱۴ هزار هکتار می باشد که از این میزان ۱۷۳ هزار هکتار آن جزء عرصه های ملی بوده و مابقی به مساحت ۴۳ هزارهکتار اراضی زراعی و باغی می باشد. از ۱۷۳ هزار هکتار منابع طبیعی شهرستان، ۱۱۸ هزارهکتار مرتع و ۵۵ هزار هکتار جنگل طبیعی می باشد، جنگل‌های این شهرستان بیشتر شامل درختان ارس بوده که چند منطقه هم به عنوان ذخیرگاه استراتژیکی این گونه انتخاب شده است.

yun.ir/91tu3d

@Environment_Chinar
♦️تاثیر فعالیت معادن روی کیفیت منابع آب

🔺استان اردبیل در به نتیجه رساندن مطالعات اکتشافی در پهنه‌های اکتشافی معدنی در بین استان‌های کشور رتبه اول را به خود اختصاص داده است. چنانچه در سالجاری قرار است ۱۹۷ محدوده معدنی این استان از طریق مزایده به سرمایه گذاران بخش خصوصی واگذار شود. علاوه بر خام فروشی مواد معدنی و صدور آنها به استان‌های مرکزی جهت فرآوری، این وضعیت تبعات زیست محیطی چندی نیز برای استان اردبیل دربر داشته است.

🔻زیرا فعالیت معادن بر کاهش کیفیت آب‌های سطحی و زیرزمینی همجوار تاثیرگذار می‌باشد. به عبارت دیگر فعالیت معادن موجب آلودگی آب‌ها می‌شود. آلودگی ایجاد شده از سوی معادن ممکن است با فلزات سنگین نیز همراه باشد. در این صورت آلایندگی منابع آب در محدوده این معادن بسیار بیشتر و خطرناکتر است. تاثیرات این مقوله زمانی روشن‌تر می‌شود که به نقش کشاورزی -و تامین منابع آبی وابسته به آن- در اقتصاد استان اردبیل توجه کنیم.

🔺در حال حاضر در تولید ناخالص استان سهم ۲۸ درصدی و سهم اشتغال بخش کشاورزی استان ۳۰ درصد است و بالاترین سهم را در بین گروه‌های توسعه‌ای دارد. این استان دارای ۷۸۰ هزار هکتار اراضی مستعد که ۵۱۵ هزار هکتار آن دیم، ۲۲۵ هزار هکتار آن آبی و ۳۹ هزار هکتار آن باغات است که عمدتا در سه دشت -اردبیل، مشگین‌شهر و مغان- قرار دارد. به طوریکه ۱۲۰ هزار بهره‌بردار عرصه کشاورزی سالانه ۴.۵ میلیون تن محصولات را تولید و روانه بازار مصرف می‌کنند.

🔻علاوه بر آن معادن منجر به تخريب تنوع زيستي نیز می‌شود. در همین راستا استان اردبیل ۳۰ درصد تنوع زیستی کشور را داراست که با توجه به فعالیت این حجم از معادن در سطح استان، موجب به از بین رفتن آن ‌شده است. به عبارت دیگر حجم بالای فعالیت‌های معدنی هم منابع آبی مورد استفاده در بخش کشاورزی را آلوده و در نتیجه مصرف کنندگان همان محصولات کشاورزی را در معرض خطرات ناشی از آن قرار می‌دهد و هم موجب از بین رفتن تنوع زیستی غنی استان اردبیل می‌شود.

yun.ir/z6apta

@Environment_Chinar
♦️كمياب‌ترين پرنده ايران زير پاي دام غيرمجاز

🔹سياه‌خروس قفقازی (Caucasian Black Grouse, Tetrao mlokosiewiczi) يك پرنده جنگلي و سردسيري است كه در حدفاصل درياي خزر و درياي سياه در شيب‌هاي كوهستان‌هاي قفقاز بزرگ در روسيه، گرجستان، آذربايجان و تركيه (يك كمربند ارتفاعي ۱۵۰۰ تا ۳۰۰۰ متر از سطح دريا) و همچنين قفقاز كوچك در ايران و ارمنستان پراكنده است. كل محدوده پراكنش اين‌گونه، حدود ۱۲ هزار كيلومترمربع است كه ۸ درصد آن در ايران قرار دارد.

🔹فرناز حيدري خبرنگار روزنامه اعتماد در گفت‌وگو با محمدرضا مسعود، كارشناس بازنشسته سازمان حفاظت محيط زيست و مديرعامل انجمن غيردولتي حفاظت از تنوع زيستي آذربايجان تلاش كرده تا وضعيت اين‌گونه و تهديدهاي پيش روي آن را بررسي كند.

🔹سياه‌خروس‌ها چگونه و از چه زماني وارد جنگل‌هاي ارسباران و منطقه قفقاز شدند؟

داده‌هاي فسيل‌شناسي نشان مي‌دهد سياه‌خروس‌ها در اواخر آخرين دوره يخبندان كه زمين در حال گرم شدن بود، خود را به ارتفاعات بالاتر رسانده‌اند. پراكنش اين پرنده هم در حال حاضر در منطقه‌اي بين درياي خزر و درياي سياه است. در آخرين دوره يخبندان، بخشي از سياه‌خروس‌ها به سمت كوه‌هاي قفقاز آمده و به ارتفاعات رفتند و بخشي هم در ارتفاعات آلپ سكني گزيدند. اين پراكندگي به نوعي باعث جدايي جمعيت‌ها شده و لذا در حدود يك ميليون سال پيش گونه‌زايي اتفاق افتاد. در نتيجه اين‌گونه‌زايي سياه‌خروس به دو گونه قفقازي و اروپايي تقسيم شد. به‌طوري كه سياه‌خروس اروپايي توانسته بعد از دوره پليستوسن در كوه‌هاي بلند سراسر منطقه وسيع اوراسياي شرقي گسترش يابد.

متن کامل گزارش را می‌توانید در INSTANT WIEW مطالعه نمایید.

yun.ir/53e0ua

@Environment_Chinar
♦️قطع درختان در دره مکیدی کلیبر

🔺به گزارش چینار یک فعال مدنی با انتشار تصاویری در توییتر از قطع درختان در «مکیدی دره‌سی» و یا دره مکیدی خبر داده است.

🔻«ابراهیم حسین‌پور» امروز شنبه ۲۳ مرداد خبر از قطع درختان در «مکیدی دره‌سی» داده است. بنا به آنچه وی در حساب توییتری خود نوشته است: «تصاویر قطع درختان در میکدی دره‌سی را دو روز پیش یعنی در پنج‌شنبه ۲۱ مردادماه ثبت نموده است».

🔺«مکیدی دره‌سی» دره‌ای جنگلی است که در میان جنگل‌های ارسباران در شمال استان آذربایجان شرقی قرار دارد. این دره در ۲۲ کیلومتری شهرستان کلیبر در میان خود پارک جنگلی مکیدی را جای داده است. پارک جنگلی مکیدی به مساحت تقریبی ۵۰ هکتار در جنوب غربی شهرستان کلیبر در مدخل جنگل‌های ارسباران واقع شده است.

🔻جنگل‌های ارسباران بالاخص مکیدی دره‌سی از سالهای گذشته با مشکلات فراوانی اعم از قطع و قاچاق گسترده چوب، خشک شدن درختان بر اثر آلودگی زیست‌محیطی ناشی از فعالیت معادن، آتش‌سوزی و شیوع گسترده آفت پروانه دُم قهوه‌ای مواجه می‌باشد. با این وجود اقدام موثری از سوی سازمان‌های ذیربط در مقابله با مشکلات جنگل‌های ارسباران صورت نگرفته است. به همین خاطر روز به روز از وسعت جنگل‌های ارسباران کاسته می‌شود. چنانچه درگذشته نه‌چندان دور منطقه جنگلی ارسباران دارای وسعت چندین برابر امروز بوده است.

🔺جنگل‌های ارسباران ناحیه کوهستانی وسیعی در شمال آذربایجان شرقی است که در محدوده شهرستان‌های اهر، کلیبر و ورزقان به وسعت ۱۶۴۰۰۰ هکتار واقع شده است. همچنین یونسکو ۷۲ هزار و ۴۶۰ هکتار از آن را به عنوان ذخیره‌گاه زیست‌کره ثبت کرده است.

yun.ir/t2rja5

@Environment_Chinar
دنیا کرتنکله گونو

#اینفوگرافی

@Environment_Chinar
Forwarded from اتچ بات
‍ ♦️تالاب استیل آستارا

🔹تالاب استیل با مساحت ۱۳۸ هکتار در ۷ کیلومتری جنوب مرکز شهر آستارا قرار دارد. این تالاب ۱۳ متر پایین‌تر از سطح دریاهای آزاد قرار دارد و آب آن از نوع شیرین است. منبع آب این تالاب از بارش‌های باران و به اعتقاد مردم منطقه بخشی از آن هم از چشمه‌های بستر آن تامین می‌شود.

🔹 تالاب استیل سالانه میزبان سیل مهاجرت پرندگان بیشماری است که از مناطقی مانند اروپای مرکزی، شمال دریای خزر و مناطق قطبی به این سمت پرواز می‌کنند. برخی از این پرندگان مانند «چینگیر نوک‌سرخ» در دسته‌ پرندگان کمیاب قرار می‌گیرند. این تالاب در مجموع میزبان بیش از ۸۰ نوع گونه‌ گیاهی و جانوری است که برخی از آن‌ها در خطر انقراض قرار دارند. گفتنی است تالاب استیل و محیط‌های اطراف آن امروزه به عنوان منطقه‌ شکار ممنوع اعلام شده‌اند. نکته‌ جالب توجه در مورد تالاب استیل این است که ریشه‌ درختانی که درون تالاب قرار دارند، در واقع درون آب هستند. از این رو این درختان (توسکا) همواره در حال جا به جایی هستند. به همین دلیل،‌ این تالاب به تالاب درختان شناور هم شهرت دارد.

🔹در مورد تالاب استیل استفاده بی‌رویه از آب این زیستگاه طبیعی برای آبیاری شالیزارهای منطقه آستارا مشکل مهم و اساسی به‌شمار می‌رود. همچنین پیشروی اهالی در نزدیکی تالاب سبب کاهش مهاجرت پرندگان شده است. از طرف دیگر افزایش ساخت و ساز در محدوده‌های اطراف و فعالیت کارگاه‌های صنعتی آسفالت و شن و ماسه و بدتر از همه تخلیه انباشت‌های زباله و نخاله به علاوه‌ی عبور دکل‌های فشار برق قوی از وسط آن، روز به روز تالاب را به سوی مرگ سوق می‌دهد.

@Enviromment_Chinar
♦️آفت، مزارع پنبه خداآفرین را درو کرد

🔹به گزازش چینار کمی مانده به ثمردهی محصول، آفت سطح وسیعی از مزارع پنبه شهرستان خداآفرین را فرا گرفته است. بنا به تصاویری که کاربران شبکه‌های مجازی منتشر نموده‌اند؛ اندکی مانده به برداشت محصول، آفت سطح وسیعی از مزارع پنبه شهرستان خداآفرین را فراگرفته است. بنا به اظهار کشاورزانی که تصاویر مزارع آفت زده‌شان را منتشر نموده‌اند: «تاکنون با چنین آفت و به این گستردگی مواجه نشده‌اند».

🔹به گفته‌ی کشاورزان خداآفرینی آفت از ۱۰ روز قبل به جان مزارع شهرستان خداآفرین افتاده است. چنانچه سمپاشی نیز جوابگوی مقابله با آفت مزارع پنبه نبوده است. از این روی کشاورزان قبل از برداشت محصول اقدام به دروی بوته وشخم زدن مزارع نموده‌اند. همچنین به گفته‌ی یکی دیگر از پنبه‌کاران خداآفرینی: «با وجود اینکه در زمان خرید تخم پنبه اداره جهاد کشاورزی مزارع پنبه را بیمه کرده است اما هم اکنون در قبال آفت مزارع و خسارات وارده هیچ گونه پاسخگو نیست».

🔹تا زمان تنظیم این گزارش هنوز نظر کارشناسانه‌ای در رابطه با نوع آفت و روش‌های مقابله با آن از سوی نهادهای مرتبط منتشر نشده است. اما نظر به اینکه در سالهای گذشته آفت «کرم قوزه پنبه» منجر به وارد آمدن خساراتی به مزارع پنبه شهرستان خداآفرین شده است، بنابراین امسال هم شیوع همان آفت محتمل می‌باشد.

🔹سال گذشته ۹۰۰ هکتار از اراضی خداآفرین که زیر کشت پنبه رفته بود، بیش از ۵۰۰۰ تن پنبه برداشت شده بود. این مقدار بیش‌ترین سطح زیر کشت و میزان برداشت پنبه در استان آذربایجان شرقی محسوب می‌شود. با این حال اقدامات موثری برای جلوگیری از شیوع آفات در مزارع پنبه و حتی سایر اراضی کشاورزی شهرستان خداآفرین از سوی سازمان‌های ذیربط انجام نشده است.

🔹گفتنی است علاوه بر میزان خساراتی که کشاورزان از بابت شیوع آفت متحمل شده‌اند، این امر تبعات زیست محیطی چندی نیز در برداشته است که اشاره به دو مورد از آنها ضروری می‌نماید. اولا میزان آب استفاده شده در مزارع مذکور با توجه به خشکسالی و کم آبی هدر رفته است. دوما سموم استفاده شده در مزاع پنبه خداآفرین جهت مقابله با آفات به صورت بالقوه خطری جدی برای محیط زیست محسوب می‌شود. در صورتی که نهادهای مرتبط می‌توانستند با ترویج كنترل بيولوژيك آفات -به عنوان يكي از راهكار هاي موفق در كنترل اين آفت و توليد محصول سالم و ارگانيك- استفاده از آفت كش‌هاي شيميايي جلوگیری نمایند.

🔹شهرستان خداآفرين با جمعيتي در حدود ۳۵ هزار نفر در شمال شرقی استان آذربایجان شرقی و در حاشيه رودخانه مرزی ارس واقع است.


yun.ir/9ksmt8

@Enviromment_Chinar
♦️۲.۵ میلیارد متر مکعب مصرف آب کشاورزی در آذربایجان‌ شرقی


🔹به گفته‌ نادر نقیلی معاون برنامه‌ریزی و امور اقتصادی سازمان جهادکشاورزی استان آذربایجان شرقی: «تقریبا هر ساله در استان ۵ میلیارد متر مکعب استحصال آب وجود داشته است که در ۴ تا ۵ سال گذشته ۲ میلیارد و ۵۰۰ میلیون متر مکعب آن به بخش کشاورزی اختصاص می‌یافت. محل تامین این میزان آب شامل ۲ بخش است که یک بخش آن را منابع آب سطحی تشکیل می‌دهد که در سال‌های عادی حدود یک میلیارد و ۴۰۰ میلیون متر مکعب آب از این منابع استحصال می‌گردد. با توجه به خشکسالی اتفاق افتاده در سال‌جاری این عدد به ۹۰۰ میلیون مترمکعب رسیده است. از بخش دوم یعنی آب‌های زیرزمینی نیز در سال‌های گذشته حدود یک ‌میلیارد و ۱۸۰ میلیون مترمکعب آب استحصال می‌شد که در سال‌جاری این میزان به ۶۶۰ میلیون متر مکعب رسیده است. گفتنی است در گذشته چاه‌های آرتزین در استان مشاهده می‌شد اما اکنون به دلیل افت سطح آب‌های زیرزمینی به سمت کف شکنی پیش رفته و منابع آبی بیشتر مصرف می‌شود».

🔹هر چند حجم بالایی از آب در حوزه کشاورزی استان استفاده می‌شود اما عملا کشاورزی بهره چندانی در اقتصاد آذربایجان شرقی ندارد. بنابراین برای افزایش بهره‌وری آب و خاک در حوزه کشاورزی اشاره به ۲ نکته ضروری می‌نماید. مورد اول «الگوی کشت» است. الگوی کشت نشان می‌دهد با توجه به منابع موجود، چه محصولاتی را کجا و به چه مقدار و در چه مدتی از طول زمان تولید کنیم. با توجه به اینکه الگوی کشت سنتی استان دست نخورده؛ و یا حتی در مواردی به ترویج کشت محصولاتی از سوی جهاد کشاورزی منجر شده که نه تنها هیچ سودی برای بهره‌برداران نداشته بلکه سالهای سال آنها را مشغول کاشت و داشت محصولاتی کرده که در نتیجه هیچ محصولی را نتواسته‌اند برداشت نمایند.

🔹مورد دوم کشت گلخانه‌ای می‌باشد. در اصل کشت گلخانه‌ای مزایایی همچون افزايش توليد در واحد سطح و صرفه‌جويي در مصرف آب را دارد، پس ترویج کشت گلخانه‌ای حداقل برای کاهش مصرف آب ضروری می‌نماید. اما از آنجایی که 5 استان تهران، کرمان، اصفهان، یزد و مرکزی به طور میانگین در طی سالهای ۱۳۹۸-۱۳۹۲، ۷۴.۳۶ درصد سطح زیر کشت گلخانه‌ای کل کشور و ۷۹ درصد محصولات گلخانه‌ای را در همین مدت تولید نموده‌اند، بنابراین آذربایجان شرقی نه تنها سهمی از گلخانه‌هایی که با حمایت دولت در مناطق مرکزی رونق یافته‌اند ندارد، حتی عمدتا مناطق حاشیه‌نشین کشور برای جبران بیکاری -در غیاب آموزش لازم از سوی سازمان‌های مرتبط- هر روز بیش‌تر و بیش‌تر آب و خاک کشور را در پای کشاورزی ناکار آمد، سنتی و بی‌بهره قربانی می‌کنند.

yun.ir/7mbde3

@Enviromment_Chinar
♦️سد سهند توسعه یا تخریب محیط زیست

امین امینیان فرماندار هشترود در جلسه کمیته راهبری سد سهند در ۲۴ مرداد با انتقاد از کم کاری مجری طرح پایاب سد سهند گفت: «بهره برداری از فاز اول این طرح به رونق کشاورزی و اقتصادی منطقه منجر می‌شود». هر چند اهداف احداث این سد تامین آب شرب و صنعت منطقه، کنترل سیلاب و توسعه کشاورزی عنوان شده است، اما در این یادداشت به اهم تبعات زیست محیطی احداث این سد اشاره خواهیم نمود:

🔹رسوب‌گذاری و گنبدهای نمکی
سد سهند بر دو دامنه با ویژگی‌های کاملا متفاوتی از نظر ویژگی‌های فرسایش پذیری بسته شده است. یکی از دامنه‌ها کاملا مستعد به لغزش است که در صورت آبگیری و گسترش محدوده‌ی دریاچه پشت آن، انبوهی از مواد به صورت توده‌ای به داخل دریاچه فرو خواهد ریخت. در حالیکه دامنه متقابل متشکل از گنبدهای نمکی است که در صورت گسترش محدوده دریاچه آبهای آن با گنبدهای نمکی تماس خواهند یافت که این امر به حل شدن بیشتر مواد دامنه‌ای و شور شدن دریاچه و افزایش بار رسوبی پشت آن منجر خواهد شد.

🔹نابودی مراتع
وجود یک منبع آب کافی کشاورزان را بر آن داشته تا با شخم زدن مراتع را به زمین‌های کشاورزی تبدیل کنند که این امر یکی از مهمترین علل تخریب مراتع در منطقه سهند می‌باشد. همچنین با تاسیس این سد حدود ۱۰۲۶ هکتار از وسعت زمینهای دارای پوشش گیاهی و مفید (کشاورزی و مرتع) به مخزن سد تبدیل شده است. با کاهش سطح مراتع، منطقه شاهد هجوم موجوداتی که زیستگاه طبیعی خود را از دست داده‌اند به مزارع کشاورزی بوده است. ضمن اینکه با کاهش سطح مراتع و اختلال در اکوسیستم آبی، خسارات زیادی از نظر تنوع زیستی در منطقه نیز ایجاد شده و می‌شود.

🔹فرسایش خاک
نوع و شیوه بهره‌برداری‌های نامناسب از سطوح شیب‌ها باعث تشدید فرسایش آبی و در مواردی باعث تشکیل خندق‌های بزرگی در آن منطقه گردیده است. چنانچه در محدوده‌ی اراضی آبی، دیم و مرتع فرسایش به انواع مختلف و در شدیدترین شکل ممکن در حال وقوع است. در اصل حدود ۵۳ درصد از حوزه قارانقو دارای شدت فرسایش نسبتا زیاد، زیاد و خیلی زیاد می‌باشد و در واقع در وضعیت بحرانی قرار دارد. بنابراین اگر در هر بخش قارانقوچای سدی بسته شود، مواد انباشته شده در پشت آن با توجه به وضعیت فرسایش حوضه در بخش‌های بالادست آن زیاد خواهد بود.

🔹عملیات ساخت سد سهند از سال ۷۵ آغاز و در سال ۱۳۸۵ افتتاح شد. این سد در ۲۶ کیلومتری جنوب غربی شهرستان هشترود برروی رودخانه قارانقوچای از سرشاخه‌های رودخانه قیزیل اوزن ساخته شده است.

yun.ir/guw271

@Enviromment_Chinar
♦️آتش‌سوزی در جنگل‌های ارسباران

🔹عصر روز گذشته آتش‌سوزی‌هایی در جنگل‌های ارسباران به وقوع پیوست. این آتش‌سوزی‌ها در محدوده چایکندی و تیروان از توابع شهرستان‌های ورزقان و خداآفرین از عصر روز دوشنبه ۲۵ مرداد ۱۴۰۰ شروع شده بود که اطفای اولیه آن از ساعت ۵ بامداد امروز شروع و تا زمان تنظیم این گزارش لکه‌گیری و تثبیت شرایط احفای حریق با حضور نیروهای مردمی و امدادی به پایان رسیده است.

🔹در هفته‌های گذشته نیز در جنگل‌های ارسباران محدوده شهرستان کلیبر شاهد آتش‌سوزی بودیم؛ ۱۰ هکتار شامل ۳ هکتار مرتع و ۷ هکتار از جنگل و اراضی جنگلی روستای کیارق و ۲۰ هکتار شامل ۲ هکتار بوته‌زار و برون‌زدگی سنگی، ۱۳ هکتار جنگل و ۵ هکتار از اراضی جنگلی در محدوده روستاهای قاسم‌کندی و بابایلو که جمعا شامل ۳۰ هکتار از جنگل و اراضی جنگلی ارسباران در کلیبر می‌شود طعمه حریق شد.

🔹جنگل‌های ارسباران ناحیه کوهستانی وسیعی در شمال آذربایجان شرقی است که در محدوده شهرستان‌های اهر، کلیبر، ورزقان و خداآفرین به وسعت ۱۶۴۰۰۰ هکتار واقع شده است. یونسکو ۷۲ هزار و ۴۶۰ هکتار از آن را به عنوان ذخیره‌گاه زیست‌کره ثبت کرده است. این در حالی است که در جنگل‌هایی به این وسعت که تقریبا هر ساله مقادیری از آن طعمه آتش می‌شود، هنوز سایت اطفا حریق دایر نشده است.

yun.ir/dcpt37

@Enviromment_Chinar
♦️از مصرف مازوت تا افزایش سرطان در کبودراهنگ

🔹فتح اله توسلی نماینده مردم شهرستان‌های بهار و کبودراهنگ در جلسه با وزیر پیشنهادی نیرو و نمایندگان استان همدان در مجلس خطاب به وزیر پیشنهادی نیرو گفت: نیروگاه شهید مفتح در شهرستان کبودراهنگ تا کنون نزدیک به ۴۵۰ میلیون متر مکعب آب منطقه را بخار کرده و این نیروگاه ۱۵ فروچاله در اطراف خود ایجاد کرده و چندین کیلومتر زمین‌های اطراف نیروگاه کاملا آسیب دیده‌اند. فصل زمستان برای راه‌اندازی نیروگاه مازوت به‌کار می‌برند که به همین دلیل شاهد تخریب زمین‌های کشاورزی و افزایش بیماری سرطان در منطقه هستیم.

🔹به‌ گزارش چینار به نقل از دفتر نماینده مردم کبودراهنگ و بهار در مجلس شورای اسلامی، توسلی درباره نبود ساماندهی رودخانه‌های جاری در شهرستان‌های بهار و کبودراهنگ نیز گفت: با وجود کاهش بارندگی و آب‌های زیر زمینی در دو شهرستان بسیاری از رودخانه‌ها بدون مدیریت رها شده‌اند و این در حالی است که ما شرایط فوق بحران آب را در کبودراهنگ داریم. وی گریزی نیز به ضعف مدیریت مصرف آب در حوزه کشاورزی زد و خاطرنشان کرد: دشت بهار و کبودراهنگ در حال خشک شدن هستند و می‌طلبد مدیران مربوطه در مصرف مکانیزه آب در حوزه کشاورزی دو شهرستان نگاه ویژه داشته باشند.

🔹گفتنی است نیروگاه حرارتی شهید مفتح در نزدیکی کبودر آهنگ بدون انجام مطالعات لازم و در نظر گرفتن وضعیت منابع آبی استان همدان در دشت فامنین ساخته شد و در پی نیاز بالای نیروگاه به آب، چاه‌های عمیقی حفر شده است. زیرا این نیروگاه دارای برج‌های خنک‌کن از نوع‌تر می‌باشد. بنابراین مقادیر زیادی آب جهت خنک کردن برج‌هایش استفاده می‌کند.

🔹علاوه بر مصرف بی رویه آب، این نیروگاه با رهاسازی پساب خود و استفاده بی‌ضابطه از آن توسط کشاورزان موجب شوری خاک و کاهش محصولات در اطرافش شده است. البته به منظور کاهش استفاده نیروگاه از منابع آب زیرزمینی پروژه‌ای برای انتقال پساب فاضلاب همدان به این نیروگاه انجام شده است. اما پساب همین فاصلاب‌هایی که پس از استفاده در نیروگاه در منطقه رها و دوباره در کشاورزی استفاده میشود، فجایع ویرانگرتری را نوید میدهد.

🔹شهرستان کؤورنگ (کبودراهنگ) در شمال غربی استان همدان قرار داشته و بر اساس سرشماری سال ۱۳۹۵ جمعیتی بالغ بر ۱۴۳٬۸۷۸ نفر دارد. شهرستان باهار (بهار) نیز در غرب استان همدان قرار داشته و جمعیت آن در سال ۱۳۹۵ بالغ بر ۱۲۲٬۲۵۴ تن بوده ‌است.

yun.ir/tnvf9d

@Enviromment_Chinar
بالاجا قاراباش ایلان

#اینفوگرافی

@Environment_Chinar
🔹چینار، چئوره‌نین و اونون قوروماق اؤنمی‌نین فرقینده اولماق اوچون بیر ائودیر.

🔹چیناری اوخویوب پایلاشماقلا، آذربایجان‌ین چئوره‌سینه یاردیم ائدک

@Environment_Chinar
♦️«قاراداغ مئشه‌لری» حاققیندا ۷ نکته

🔹«قاراداغ مئشه‌لری» چوخلو بیومختلیفلییه(تنوع زیستی) مالک اولاراق، بیوسفر قوروقلاریندان و اؤلکه‌نین اکولوژیک بؤلگه‌لریندن بیریدیر. «قاراداغ مئشه‌لری» ایران‌ین بئش اکولوژیک بؤلگه‌لریندن بیریدیر و یئددی نکته شکلینده بو بؤلگه‌نین وضعیتینی اله آلاجاییق:

۱. قارداغ، شرقی آذربایجان‌ین شمالیندا و اردبیل‌ین غربینده یئرله‌شیر.

۲. بو منطقه‌نین مئشه‌لری، اؤلکه‌نین یاری رطوبتلی مئشه‌لری سیراسیندا یئرله‌شیر.

۳. قارداغ مئشه‌لری نادر و بنزرسیز بیتکی نوع‌لاری و یوکسک بیومختلفلییه گؤره ۱۹۷۶-جی ایلدن بری بیوسفر قوروغو اولاراق یونسکو طرفیندن دستکله‌نیر.

۴. بیتکی نوع‌لارینین چئشیدلیلییی، بو بیتکی اؤرتویو ساحه‌‌سی‌(ناحیه رویشی)نین خصوصیت‌لریندن بیریسی‌دیر. تکجه قورونان اراضی‌ده ۷۷۵-دن چوخ بیتکی نوعو معین ائدیلرک، ۵۵ نوعو ایلک دفعه ایران‌دان بیلدیریلدی.

۵. هیرکانی بیتکی اؤرتویو ساحه‌سی‌نین بیر چوخ نوعلاری بو منطقه‌ده واردیر. بونونلا بیرلیک‌ده «فیستیق» و «قیزیل آغاج» کیمی او منطقه‌نین اصلی نوعلاری، قاراداغ مئشه‌لرینده بیتمه‌ییب‌دیر.

۶. «آغجا قایین»، «گیله مئیوه‌لی قارا چؤهره»، «گورگن»، «آغ پالید» و «قارا پالید» قاراداغ مئشه‌لرینین اصلی نوع‌لاریندان‌دیر.

۷. ایللردیر قارداغ مئشه‌لری چوخ ساییلی و بعضا گئنیش مقیاس‌دا یاییلمیش یانغینلاردان ضرر چکیر، حالبوکی ایندییه‌جن بو مئشه‌لر اوچون یانغین سؤندورمه سایتی یارانماییب‌دیر.


yun.ir/5o36xc

@Environment_Chinar
♦️رهاسازی ۲ قطعه کبک در طبیعت اشنویه

🔹به گفته‌ی کریم خضری رییس اداره حفاظت محیط زیست اشنویه: ۲ قطعه کبک در زیستگاه‌های اشنویه و دامان طبیعت رهاسازی شدند. این کبک‌ها مدتی قبل و در جریان زنده‌گیری از یک شکارچی غیرمجاز توسط یگان حفاظت محیط زیست کشف و ضبط شده بودند.

🔹اشنویه باتوجه به وضعیت اکولوژیکی و برخورداری از سیمای زیست محیطی مطلوب از زیستگاه‌های مهم استان به‌شمار می‌آید. با این حال این شهرستان با چالش‌های محیط زیستی فراوانی روبرو است که چند مورد از مهمترین آنها عبارتند از: «زمین خواری و تصرف مراتع و جنگل‌ها»، «برداشت بی رویه شن و ماسه از بستر رودخانه‌ها»، «برداشت بی رویه گیاهان کوهی»، «سرازیر شدن فاضلاب شهری و مواد پلاستیکی به زمینهای کشاورزی»، «چرای زودهنگام و بیش از حد دام در مراتع و علفزارها» و «پدیده شکار و کاهش مستمر آمار انواع پرندگان».

🔹اشنویه با جمعیتی بیش از ۷۰ هزار نفر یکی از شهرستان‌های مرزی استان آذربایجان غربی است که در قسمت غربی این استان قرار دارد.

@Environmet_Chinar
♦️ارمغان‌خانه شهری بدون آب

🔹هفته‌هاست که اهالی شهر ارمغان‌خانه از توابع زنجان از دسترسی به آب در مضیقه قرار دارند. حتی در طول روز‌های گذشته آب به طور کامل در این شهر قطع بوده، چنانچه تنها یک ساعت آب در مدار جریان داشته است. این امر سبب شده تا مردم این شهر برای تامین آب شرب به چشمه‌ای که در داخل شهر جاری است مراجعه کنند. در این میان مدیر‌عامل شرکت آب و فاضلاب استان زنجان دلیل عدم تامین آب ارمغان‌خانه را ناشی از گرانی پمپاژ آب و عدم توانایی شرکت آب و فاضلاب در خرید و نصب پمپاژ‌های جدید به جای پمپاژ‌های معیوب عنوان می‌کند.

🔹این شهر ۲ هزار نفری در سال ۱۳۸۷ در حالی به شهر ارتقا یافت که طبق قانون تعاریف و ضوابط تقسیمات کشوری معیار جمعیتی برای تعیین یک سکونتگاه به عنوان شهر حداقل ۱۰ هزار نفر می‌باشد. به عبارت دیگر ارمغان‌خانه در زمان تبدیل شدن به شهر، فقط یک پنجم جمعیت قانونی شهر را در خود جای میداد. در این بین طبیعتا شهر شدن ارمغان‌خانه هزینه‌های زیادی جهت توسعه‌ی اداری مرتبط با شهر در برداشته است. از این روی تنها دلیل شهر شدن این روستا را می‌توان در توسعه دیوانی دید که نفع مستقیمی برای کسانی دارد که با «مسئول‌زایی» جهت تحکیم جایگاه اداری‌شان می‌کوشند. زیرا بدون توسعه زیرساخت‌هایی که به حداقل ملزومات یعنی «حق بر آب» شهروندان را تامین کند، به فکر شهر کردن روستایی با دو هزار نفر جمعیت افتاده که فقط برای تامین حقوق کارمندان قطعا چندین برابر هزینه تامین آب اهالی صرف میکند.

🔹گفتنی است بر اساس مواد ۱۱ و ۱۲ «میثاق بین‌المللی حقوق اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی» آب به عنوان یک منبع حیاتی محدود پیش‌نیاز دستیابی به دیگر حقوق بشر می‌باشد. در این سند «حق آب» به این ترتیب تعریف شده است: «حق بشر در داشتن آب به همه انسان‌ها این حق را میدهد که از آب کافی، سالم، قابل دسترس و مقرون به صرفه برای مصارف شخصی و خانگی بهره‌مند باشند». بنابراین عدم دستیابی شهروندان به آب سالم تبعیض محسوب می‌شود. تبعیضی که بر تن یک شهروند تُرک، روستایی، فرودست و... تنیده شده است. زیرا در ایران بنابر توسعه نامتوازن در مناطق حاشیه گاه مردم آب آشامیدنی ندارند، یا به آب لوله‌کشی و آب پاک دسترسی ندارند و حقوق اولیه‌شان تامین نمی‌شود. در صورتی که مناطق مرکزی /کویری با سرمایه‌گذاری‌های کلان و اجرای پروژه‌های انتقال آب مناطق حاشیه‌ای کشور، صنایع مادر و کشاورزی را در اختیار دارند که متناسب با اقلیمشان نیست.

🔹ارمه‌خانا و یا ارمغان‌خانه شهر مرکز بخش قره‌پشتلو شهرستان زنجان است و در شمال‌غرب شهرستان زنجان واقع می‌باشد.

yun.ir/3m5tqc

@Environmet_Chinar
♦️کردوانی بزرگترین مخالف احیای دریاچه اورمیه بود

🔹قاسم عزیزی استاد دانشکده جغرافیای دانشگاه تهران ۲۹ مرداد در حاشیه مراسم تشییع و خاکسپاری پرویز کردوانی گفت: «امیدوارم توصیه‌های محیط زیستی پرفسور کردوانی در نبود وی استفاده شود». همچنین فریده گلبو همسر مرحوم کردوانی نیز در این مراسم گفت: «اگر تمام صحبت‌های او از ۴۰ تا ۵۰ سال پیش درباره محیط زیست و مناطق کویری کشور اجرا می‌شد شاید الان وضعیت بهتری در محیط زیست داشتیم». از آنجایی که کردوانی بزرگ‌ترین مخالف احیای دریاچه اورمیه بود، جا دارد به بررسی گفته‌های عزیزی و گلبو در راستای مخالفت کردوانی با احیای دریاچه اورمیه بپردازیم.

🔹کردوانی دریاچه اورمیه را بیماری می‌دانست که قابل مداوا نیست، به همین خاطر بایستی به جایش پارک انرژی، گیاهی و حیوانی درست کرد. به زعم ایشان تغییر کاربری دریاچه از نظر سیاسی نشان از «صلابت جمهوری اسلامی در تغییر کاربری مکانی به این وسعت» می‌توانست باشد. همچنین به تعبیر وی نمک باقی مانده دریاچه اورمیه را می‌توان در حوزه استخراج نفت استفاده کرد. زیرا در چاه‌هایی نفتی که آب و نفت مخلوط شده است، می‌توان با استفاده از نمک جدا و سپس استفاده نمود. کردوانی رهاسازی حق آبه‌ی دریاچه از سدها را هم بی‌جا می‌شمارد. زیرا چاه‌هایی که در اطراف دریاچه حفر شده‌اند، آب رهاسازی شده را در خود بلعیده و اجازه نمی‌دهند که در بستر دریاچه جاری شود. جالب آنکه کردوانی مردم بومی را مقصر اصلی در استفاده‌ی بیش از حد منابع آب قلمداد نموده و در پی آن شور شدن چاه‌های اطراف را انتقام دریاچه از بهره‌برداران با شور کردن آب و زمین های کشاورزی می‌دانست.

🔹گفتنی است دلیل اصلی خشک شدن دریاچه اورمیه احداث بیش از ۱۰۰ سدی است که در حوزه دریاچه ساخته شده که با برداشت حق آبه دریاچه آن را به ورطه‌ی نابودی کشانده است. اما نکته قابل تامل در احداث این سدها اولا تقدیم پروژه‌های پولساز سدسازی به شرکت‌هایی که دستی در قدرت داشته‌اند است. دوما ترویج کشاورزی ناکارآمد و بی‌بهره جهت لاپوشانی معضل توسعه نیافتگی و بیکاری در حوزه آبریز دریاچه اورمیه می‌باشد. حتی حفر چاه‌ها نیز در پی همین ترویج کشاورزی ناکارآمد و بی‌بهره در بین کشاورزان و باغداران آذربایجانی بوده است. چنانچه بر اساس پژوهش منتشر شده در مجله مدیریت آب کشاورزی «مساحت اراضی آبی در حوضه دریاچه ارومیه طی دهه‌های گذشته ۴۳۷ درصد افزایش یافته است». پس جایگزینی اقتصادی متناسب با کشاورزی ناکارآمد و بی‌بهره، راهکار اساسی نجات دریاچه می‌باشد. نه اینکه چون دریاچه بدینجا رسیده است پس مردم بیکار و آموزش ندیده را مقصر جلوه داده و دریاچه اورمیه را با شن‌ریزی و خاک‌ریزی تبدیل به پارک کرد.

yun.ir/67nmxc

@Environmet_Chinar
♦️حریق به جان مراتع میشوداغی افتاد

🔹به گزارش چینار شب گذشته در ارتفاعات روستای یام از توابع مرند آتش‌سوزی رخ داد. در پی این آتش‌سوزی‌ها مقادیری از مراتع روستای یام در ارتفاعات میشوداغی دچار حریق شد. به گفته‌ی شاهدان عینی آتش‌سوزی، اداره منابع طبیعی و آبخیزداری شهرستان مرند پاسخگوی تماس تلفنی شهروندان جهت اطفای حریق نبوده و مردم محلی به همراه چند تن از پرسنل کلانتری ۱۳ مرند در ساعت ۱۲ بامداد به محل آتش‌سوزی اعزام شده‌ و پس از چندین ساعت با حداقل امکانات موفق به اطفای حریق شده‌اند. گفتنی است تا زمان تنظیم این گزارش از میزان مناطق درگیر حریق اطلاعاتی در دست نیست.

🔹یام یکی از روستاهای استان آذربایجان شرقی است که در دهستان میشاب شمالی و بخش مرکزی شهرستان مرند و در دامنه‌های میشوداغی واقع شده ‌است. منطقه میشوداغی در حد فاصل شهرستان شبستر و شهرستان مرند یکی از مناطق حفاطت شده و شکار ممنوع می باشد که با توجه به تنوع گیاهی فراونی آن، وجود حدود ۳۸۵ گونه گیاهی در یک منطقه نسبتا محدود، به عنوان ذخیره ژنتیکی جهان محسوب می‌شود.

🔹هرچند منطقه حفاظت شده و شکار ممنوع میشوداغی دارای تنوع گیاهی بالا و گونه‌های کمیاب گیاهی است، اما هر ساله مقادیر وسیعی از مراتع آن دچار آتش‌سوزی و از بین رفتن تنوع گیاهی موجود در منطقه می‌شود. از سالهای گذشته در پی آتش‌سوزی‌های صورت گرفته در میشوداغی اهالی در غیاب نیروهای اداره منابع طبیعی و آبخیزداری مرند خود به صورت داوطلبانه و با حداقل امکانات به اطفای حریق در این ارتفاعات پرداخته‌اند.

yun.ir/2ru9j8

@Environmet_Chinar