♦️نصف شدن وسعت دریاچه اورمیه طی یک سال

🔹چینار – با توجه به عدم تامین حق‌آبه، کاهش ورودی آب به دریاچه و کاهش بارندگی‌ها، وسعت دریاچه اورمیه نسبت به سال گذشته نصف شد.

🔹به گزارش چینار بنا به آخرین آمارهای منتشره توسط وزارت نیرو، تراز آب دریاچه اورمیه در روز نوزده آبان ماه، ۱۲۷۰.۵۶ بوده که نسبت به مدت مشابه سال گذشته ۶۴ سانتی‌متر و نسبت به نخستین روز سال آبی «یک مهر ۱۴۰۰» ۹ سانتی‌متر کاهش داشته است.

🔹وسعت آب دریاچه نیز با ۲۰۲۷
کیلومترمربع کاهش نسبت به مدت مشابه سال گذشته و ۲۵۰ کیلومترمربع کاهش نسبت به مهرماه سال گذشته به ۱۷۷۷ کیلومترمربع رسیده است که کمترین وسعت دریاچه از سال ۹۷ تاکنون بوده است.

🔹همچنین حجم آب موجود این پیکره آبی به ۲.۴۵ میلیارد مترمکعب رسیده است که ۲.۷۳ میلیارد متر مکعب در طی یک سال کمتر شده است.

🔹این شرایط نشان از وضعیت ناخوش احوال و بدترین وضعیت دریاچه اورمیه از آذرماه ۹۷ است. ادامه این روند و سرعت کاهش تراز و وسعت و حجم آب دریاچه، گمانه‌زنی‌های خشکی کامل این دریاچه را با بی‌بارشی‌های اخیر ایجاد کرده است.

@Environment_Chinar

♦️تبریزلی چئوره فعالیندان تقدیر اولوندو

🔹چینار - تبریز شهر شوراسی‌نین ییرمی بئشینجی جلسه‌سینده «زولفعلی جوادی»نین چئوره ساحه‌سینده فعال وطنداش کیمی خیدمتلری یوکسک قیمتلندیریلیب.

🔹تبریز شهرینین ایسلام شوراسی شهر سالما و معمارلیق کمسیونون صدری یکشنبه گونو ۱۴۰۰-جو ایلین آبان آیی‌نین ۲۳-ده شورا ایجلاسیندا بو وطنداشین فعالیتی حاقیندا دئییب: بیز بیر نئچه ایلدیر کی جاوادی جنابلارینین عئینالی وادیسینده‌کی حرکتلرینی ایزله‌ییریک و داغچی‌لار همیشه اونون همین اراضی‌ده اکدییی آغاجلارین شاهیدی اولموشلار.

🔹فریدون بابایی اقدم آرتیردی: جوادی جنابلارینین ماراقلی و تقدیره لاییق حرکتلرینه گؤره اونون دیگر وطنداشلارا اؤرنک اولماسی اوچون مسئولیتلی بیر وطنداش کیمی فعالیتینی یوکسک قیمتلندیریریک.

🔹زولفعلی جوادی دا بو جلسه‌ده دئدی: بیر مدت سونرا داوام ائده بیلمه‌ین داغچی ایدیم، اونا گؤره ده عئینا‌لی‌یا سیغیندیم.

🔹بو وطنداش آرتیردی: عئینالی‌دا ۷۰۰-ه یاخین آغاج اکمیشم آمما بو یئرده سو پروبلئمی اولدوغوندان تاسف کی، اکیلمیش بوتون آغاجلاری واختیندا سولایا بیلمیرم.

🔹زولفعلی جوادی اؤتن ایللر عرضینده نمونه‌وی اراده‌ و سعی‌له تبریزین عئینالی یوکسکلییینده ۷۰۰ عدد موما (نهال) اکیب، بیر ائو ده تیکمیش‌دیر.

🔹زولفعلی‌نین آغاجلارا، طبیعته اولان سئوگیسی و ماراغی عئینالی یاماجلاریندا گؤزل تاثیر باغیشلامیشدیر.

@Environment_Chinar

♦️هوای تبریز برای گروه‌های حساس ناسالم است

🔹چینار - مدیر روابط عمومی اداره کل حفاظت محیط زیست آذربایجان‌شرقی گفت: شاخص کیفیت هوای تبریز، امروز دوشنبه، ۲۴ آبان ماه، در وضعیت ناسالم برای گروه‌های حساس قرار دارد.

🔹داود قاسم زاده در گفت‌وگوی خبری اظهار کرد: میانگین شاخص کیفیت هوای تبریز امروز، برابر با ۱۱۹ بوده و برای گروه‌های حساس ناسالم است.

🔹وی افزود: در وضعیتی که هوا برای گروه‌های حساس ناسالم است، توصیه می‌شود افراد مبتلا به بیماری‌های قلبی یا ریوی، زنان باردار و شیرده، سالمندان و کودکان از فعالیت طولانی و سنگین در خارج از منزل خودداری کنند.

🔹شاخص آلودگی از ۰ تا ۵۰ هوای پاک، از ۵۰ تا ۱۰۰هوای سالم، از ۱۰۰ الی ۱۵۰ هوای ناسالم برای گروه‌های حساس بوده و هم‌چنین از ۱۵۰ الی ۲۰۰ نیز بیانگر ناسالم بودن هوا برای تمامی گروه‌ها و شاخص آلودگی بیش از ۲۰۰ نیز وضعیت بحرانی آلودگی هوا را نشان می‌دهد.

🔹به گزارش چینار با قطع سهمیه گاز نیروگاه حرارتی تبریز، این نیروگاه برای تولید برق تماما از مازوت استفاده می‌کند که سهم بسزایی در آلودگی کلانشهر تبریز دارد.

@Environment_Chinar

♦️کمبود شدید آب در زنجان

🔹چینار - مدیرعامل شرکت آب‌ منطقه‌ای زنجان با اشاره به اضافه ‌برداشت از سدهای استان، گفت: در سد تهم به دلیل اضطرار و جبران کمبود آب در ماه‌های گرم سال که مصرف مردم افزایش می‌یابد، اضافه‌ برداشت بر تخصیص انجام نشده است.

🔹اسماعیل افشاری در گفت‌وگو با ایسنا، با اشاره به بحث تنش در استان، اظهار کرد: استان زنجان همانند سایر استان‌های کم‌بارش کشور به دلیل کاهش بارندگی و نزولات جوی در سال‌های اخیر که منجر به کاهش ذخایر آب‌های سطحی و زیرزمینی شده، جزو استان‌های دارای تنش‌آبی است.

🔹مدیرعامل شرکت آب‌ منطقه‌ای زنجان با اشاره به اضافه‌برداشت از سدها، تصریح کرد: در سد تهم به دلیل اضطرار و جبران کمبود آب در ماه‌های گرم سال که مصرف مردم افزایش می‌یابد، اضافه‌ برداشت بر تخصیص انجام نشده است.

🔹افشاری یادآور شد: با توجه به آمارهای ورودی و خروجی ثبت‌ شده در سدهای در حال بهره‌برداری شامل سدهای تهم، گلابر و کینه‌ورس که آب شرب شهرهای زنجان، ایجرود، ابهر و خرم‌دره را تامین می‌کند، در صورت ادامه روند فعلی یعنی پیش‌بینی خشکسالی برای سال آبی آینده، در پایان سال آبی ۱۴۰۰ - ۱۴۰۱ این شهرها با کمبود شدید آب مواجه خواهد بود.

@Environment_Chinar

♦️آهوانِ در خطرِ انقراضِ دشتِ سهرینِ زنجان

🔹قبل از سال ۱۳۳۰ که هنوز طرح دشت مغان با هدف «اسکان عشایر و تبدیل منطقه به اراضی کشاورزی و دامداری» کلید نخورده بود، مراتع دشت مغان محل هم‌زیستی عشایر و آهوانی بودند که در فولکولور آذربایجان به نام «موغان جئیرانی» شناخته می‌شوند. اما پس از آن تاریخ با تبدیل مراتع به اراضی کشاورزی و شکار بی‌رویه، از جمعیت آهوان روزبه‌روز کاسته و در نهایت تا سال ۱۳۶۰ به کلی منقرض شد.

🔹اما آهوی مغان در طول هزاران سال علاوه بر زیست‌بوم اصلی خود از مسیر گرمی و خلخال به دشت سُهرِین (در زبان مردم زؤهرون) در منطقه حفاظت شده سرخ آباد و منطقه شکار ممنوع فیله خاصه استان زنجان نیز راه یافته و آنجا را نیز مسکن خود کرده بوده و با مسدود شدن راه‌ها دیگر نتوانسته به مغان برگردد و دشت‌های زنجان هنوز این گونه را در خود نگه داشته‌اند.

🔹اما تامین امنیت آهو در دشت سهرین و منطقه فیله خاصه زنجان به عنوان آخرین بازمانده تنوع زیستی و ذخیره ژنتیکی آهو، همچنین بزرگ‌ترین گونه آهوی ایران با چالش‌های گسترده‌ای مواجه بوده است. این چالش‌ها تا جایی پیشرفت کرد که کارشناسان تا سال ۱۳۸۵ نوید انقراض کامل آهوان را دادند.

بیش‌تر بخوانید

@Environment_Chinar

♦️رهاسازی فاضلاب شهری و پسماند کشتارگاه شهرداری کلیبر به داخل رودخانه کلیبر چایی

🔹به گزارش چینار به نقل از باشگاه خبرنگاران جوان، فاضلاب شهری و پسماند کشتارگاه شهرداری کلیبر به داخل رودخانه کلیبر چایی، رودخانه‌ای که آب آن به طول ۴۰ کیلومتر مورد استفاده باغ‌ها، مزارع و اهالی روستا‌های پایین دست است، رهاسازی می‌شود .

@Environment_Chinar

🔹چینار - فعالیت معدنی شرکت کشت و صنعت مغان استان اردبیل در داخل مناطق حفاظت شده‌ی شهرستان خداآفرین، افزون بر تخریب محیط زیست جنگل‌های ارسباران، موجب سلب آسایش ساکنان این منطقه به‌ویژه روستای کَرّانلو در بخش مِنجِوان شده است.

🔹به گزارش چینار به نقل از باشگاه خبرنگاران جوان،فعالیت معدنی شرکت کشت و صنعت مغان استان اردبیل در داخل مناطق حفاظت شده‌ی شهرستان خداآفرین از مشکلات اساسی این منطقه است.

🔹با وجود اعلام اداره کل محیط زیست استان در سال ۱۳۸۵، مبنی بر مغایرت فعالیت این شرکت با ضوابط و مقررات زیست محیطی، اما شرکت یاد شده هم‌چنان به فعالیت خود ادامه می‌دهد.

@Environment_Chinar

♦️فرونشست در دشت سلماس فوق بحرانی است

🔹چینار - مدیرعامل شرکت آب منطقه‌ای آذربایجان غربی از کسری آبخوان و اضافه برداشت ۳۲ میلیون مترمکعبی آب از چاه‌های استان خبرداد.

🔹به گزارش چینار یاسر رهبردین گفت: هرسال ۳۲ میلیون مترمکعب کسری آبخوان و اضافه برداشت از چاه‌های مجاز و غیرمجاز در استان اتفاق می‌افتد که همواره موجب نگرانی ما بوده است.

🔹وی افزود: این کسری طی حدود ۳۰ سال گذشته به ۹۳۰ میلیون مترمکعب کسری آبخوان رسیده، ولی اقداماتی برای بهبود این وضعیت انجام داده ایم که برخورد با چاه‌های غیرمجاز و برداشت‌های غیرمجاز در همین راستا در دستور کار قرار گرفت و ۱۸۰ میلیون مترمکعب بهتر شد و کسری مخازن آب زیرزمینی در استان به ۷۵۰ میلیون مترمکعب رسید.

🔹وی بیان کرد: فرونشست در دشت سلماس در شمال آذربایجان غربی به عنوان دشت ممنوعه، فوق بحرانی است که در راستای بهبود این وضع، سد زولا را در مدار آب شرب سلماس آورده ایم و میزان مصرف سالانه حدود ۱۴ میلیون مترمکعب کمتر شده، البته با نصب کنتور‌های هوشمند حجمی، آب کشاورزی را هم در منطقه مدیریت می‌کنیم.

🔹وی با اشاره به اینکه برداشت‌های غیرمجاز دلیل اصلی این فرونشست هاست، گفت: در کل استان برداشت آب از منابع زیرزمینی، کیفیت آب را پایین آورده است و این امر نیز به خاطر کاهش سهم بخش کشاورزی از آب‌های سدهاست که البته باید این امر، مدیریت می‌شد و زیرساخت‌های این امر اجرایی می‌شد که در این خصوص با کمبود بودجه مواجه هستیم.

@Environment_Chinar

♦️گله‌جک سو استرسی

🔹۲۰۴۰-جی ایله قدر ایران یوزده ۸۰-دان آرتیق سو استرسی ایله دونیانین ان چوخ استرسلی بؤلگه‌لریندن بیریسی اولاجاق.

@Environment_Chinar

♦️تولید گوشت گیاهی با طعم و بافت گوشت واقعی

🔹چینار - یک شرکت دانش‌بنیان گوشت پایه گیاهی تولیدشده با چاپگر سه‌بعدی را به غذاخوری‌های اروپایی عرضه می‌کند.

🔹شرکت دانش‌بنیان Redefine Meat روز سه‎‌شنبه ۱۶ نوامبر اعلام کرد که عرضه محصولات گوشتی بر پایه گیاهی و تولیدشده با پرینت سه‌بعدی را در رستوران‌های منتخب در اروپا آغاز می‌کند و همچنین از آنچه «اولین برش‌های کامل جهان» می‌نامد که شبیه برش‌های گوشت بره و گاو است، رونمایی کرد.

🔹این گوشت جدید، علاوه بر همبرگر، سوسیس، کباب بره و گوشت چرخ‌کرده اکنون برش‌های گوشت را هم به سبد محصولات خود اضافه کرده است.

@Environment_Chinar

♦️۱۰ ایلدن سونرا:
نقده‌نین گؤلونده آغ قاش قاز گؤروندو

🔹چینار - نقده چئوره اداره‌سی‌نین رئیسی بیلدیریب کی، ۱۰ ایلدن سونرا ایلک دفعه‌‌ اولاراق نقده شهرینین سولاق (تالاب) بؤلگه‌لرینده قورونان و نسلی کسیلمکده اولان قوشلار سیراسیندا یئرله‌شن ۱۷ باش کیچیک آغ ‌قاش قاز (غاز پیشانی سفید) گؤرونوب.

🔹چینارین وئردیییی معلوماتا گؤره محمدیان بونونلا باغلی بیلیدیریب: آغ ‌قاش قاز بو شهرین سولاق بؤلگه‌لرینده اون ایلدن آرتیق‌دیر گؤرونمه‌ین قورونان قوشلارداندیر.

🔹او آرتیردی: بو شهرده ۱۹ فصلی و دایمی سولاق بؤلگه‌سی واردیر کی، اونلاردان اوچو بین الخالق و رامسر کنوانسیونوندا قید اولونوب. هابئله ۵ سولاق بؤلگه‌سی هر ایل دایمی اولاراق سوواریلیب، احیا اولونور. بو ایل ایلک دفعه‌‌ اولاراق بو شهرین سولاق بؤلگه‌لرینده کیچیک آغ‌ قاشلی قاز گؤرونوب.

🔹نقده چئوره اداره‌سی‌نین رئیسی بیلدیریب کی، قازلار، آغ‌ قاش قازلار، بوز قازلار، قیرمیزی آنقوت و آلا اؤردک کیمی کؤچری قوشلار بو سولاق بؤلگه‌لرینده یووا قورورلار. کؤچری قوشلار شرایطدن آسیلی اولاراق بو سولاق بؤلگه‌لرده تخمینا ۶ آی و یا ۷ آیا قدر قیشلاییر.

🔹ایندییه‌دک اؤلکه‌ده ۵۶۰-دان چوخ قوش نوعو مشاهده اولوناراق، اونلاردان ۲۷ نوع سولدوز یاشیل دوزنلییینده مشاهده و سولدوز قوشلاری آدلی کیتاب‌دا قید اولونوب.

@Environment_Chinar

♦️جنگل حتم مشه‌سی، ذخیره گاه ژنتیک کشور

🔹ذخیره‌گاه جنگلی حتم مشه‌سی یکی از ذخیره گاه‌های ایران است که امسال در ردیف آثار طبیعی ملی به ثبت رسید.

🔹به گزارش چینار، امروزه ذخیره‌گاه‌های جنگلی از یک سو در حفظ تنوع زیستی و از سوی دیگر در جلوگیری از انقراض گونه‌های مهم گیاهی و جانوری، مورد توجه زیادی قرار گرفته‌اند، استان اردبیل از سه ناحیه رویشی هیرکانی، ارسبارانی و ایرانی تورانی و سه ذخیره‌گاه جنگلی به نام‌های فندقلو، حتم مشه‌سی و ارس خلخال برخوردار است.

🔹ذخیره‌گاه جنگلی حتم مشه‌سی با وسعت بیش از ۶ هکتار واقع در ۲۸ کیلومتری غرب مشگین‌شهر در استان اردبیل یکی از ذخیره‌گاه‌های ایران است، این جنگل به خاطر موقعیت مکانی، شرایط اقلیمی و رویشگاهی جزئی از جنگل‌های ارسباران محسوب شده و از نظر تنوع و ترکیب پوشش گیاهی بسیار غنی است.

🔹چهار تیپ عمده جنگلی قابل تفکیک در این جنگل عبارت است از تیپ خالص اوری، اوری- کرب، اوری- ون و زالزالک- آلوچه وحشی و در مجموع ۳۱ گونه درختی و درختچه‌ای متعلق به ۱۱ تیره و ۲۳ جنس شناسایی شده است که نشان‌دهنده تنوع قابل توجه گونه‌های چوبی این جنگل است.

🔹جنگل حتم مشه‌سی در محل تلاقی سه رشته کوه البرز، زاگرس و قفقاز قرار دارد، به لحاظ برخورداری از جریانات اقلیمی هیرکانی از شرق، رطوبت مدیترانه‌ای از غرب و توده‌های کم فشار سیبری از شمال، دارای ویژگی‌های منحصر به‌فردی از نظر قابلیت‌های حفاظت از آب و خاک است که امروزه با وجود تخریب شدید تا حدودی اهمیت و موجودیت خود را حفظ کرده است.

🔹این جنگل در سال ۱۳۷۱ توسط سازمان جنگل‌ها، مراتع و آبخیزداری کشور تحت عنوان ذخیره‌گاه ژنتیکی اوری به وسعت ۲۰۰ هکتار تحت مدیریت قرار گرفت، ذخیره‌گاه جنگلی حتم مشه‌سی از نظر موقعیت مکانی، شرایط اقلیمی و رویشگاهی، بخشی از جنگل‌های ارسباران محسوب می‌شود و به همین دلیل از نظر تنوع و ترکیب پوشش گیاهی بسیار غنی است و درختان اوری به طور انبوه با سایر گونه‌های جنگلی و گاهی به صورت توده‌های خالص دیده می‌شود.

🔹تنوع قابل توجه گونه‌های درختی و وجود گونه‌های نادر را در این جنگل می‌توان مشاهده کرد، به‌طوری که جنگل حتم مشه‌سی را به یک ذخیره‌گاه جنگلی منحصر به‌فرد در کشور تبدیل کرده و باعث شده که تنوع در آن حتی از جنگل‌های ارسباران نیز بیشتر باشد.

🔹از مهم‌ترین گونه‌های درختی و درختچه‌ای همراه اوری می‌توان به زالزالک، ون، ازگیل وحشی، گلابی جنگلی و فندق و از مهم‌ترین گونه‌های علفی کف جنگل می‌توان به فستوکا، گون، آگروپایرون، بومادران، شبدر و جو بنفش اشاره کرد.

🔹در مجموع ۳۱ گونه چوبی متعلق به ۱۱ تیره و ۲۳ جنس در این منطقه شناسایی شده است، در بین گونه‌های شناسایی شده، گونه‌های نادری نظیر فندق، ممرز، قره قات، کچف، لور، بارانک، شیرخشت، هفت کول، بداغ جنگلی و بیدمشک وجود دارد که نشان دهنده تنوع قابل توجه گونه‌های درختی و درختچه‌ای در این جنگل است.

🔹تجدید حیات در این جنگل اغلب به صورت غیرجنسی (پاجوش و ریشه جوش) است که از دلایل عمده آن می‌توان به خاصیت خارق‌العاده جست دهی گونه‌های تشکیل‌دهنده آن اشاره کرد.

🔹این ذخیره‌گاه جنگلی در شهرستان مشگین‌شهر واقع شده که از طرف غرب به روستای شیخ‌لار و از شرق به روستای کوه کنار محدود شده و نزدیکترین روستا به آن روستای قینرچه (قاینارجا) است که از مشگین‌شهر ۲۸ کیلومتر فاصله دارد.

🔹برای رفتن به این منطقه، جاده هموار مشگین به اهر را سپری کرده و پس از گذر از سد دوشانلو باید به سمت جاده فرعی روستای آقجه لو پیچید که پس از این روستا، روستای قینرچه وجود دارد که مبدا جاده خاکی به سمت حتم مشه‌سی بوده که از روستای قینرچه حدود ۴ کیلومتر فاصله دارد.

🔹این جنگل با توجه به پوشش گیاهی مرتعی و جنگلی، همچنین منابع آب سطحی و زیرزمینی و با توجه به وضعیت فیزیوگرافی، زیستگاه تعدادی از جانوران وحشی نظیر گرگ، روباه معمولی، خرگوش، سمور و پرندگانی مانند قرقاولف کبک و عقاب طلایی است و در گذشته‌های نه چندان دور، پستانداران باارزش نیز در زیستگاه‌های منطقه به سر می‌برده‌اند که در اثر شکار بی‌رویه و تخریب زیستگاه، نسل این گونه‌های ارزشمند رو به کاهش رفته است.

@Environment_Chinar

♦️اقلم ده‌ییشیکلییی‌نین فلاکتلی تاثیرلری ایله مبارزه آپارماق اوچون هارالار قورونمالی‌دیر؟

🔹چینار - یل اونیوئرسیته‌سی‌نین آراشدیرماچی‌لارینین فیکرینجه اقلیم ده‌ییشیکلییی‌نین فلاکتلی تاثیراتی‌نین قارشیسینی آلماق اوچون کؤهنه مئشه‌لر، تورف (peatlands) یا لوش‌لار (Mire)، و مانقروولار باشقا یئرلردن داها یاخشی قورونمالی‌دیر.

🔹چینارین «یل اینوایرونمنت ٣٦٠» درگیسی‌نین وئردییی معلوماتا استنادا، بو ساحه‌لر دونیانین فقط ١٠٠-ده اوچونو قابساسالار دا، داها چوخ کربون اودا بیلیرلر. آنجاق بو ساحه‌لر یوخ ائدیلسه‌لر بیر داها گئری آلینا بیلمزلر.

🔹آراشدیرماچی‌لاردان بیری اولان «جان راکستروم»‌ون دئدییینه گؤره: بو اراضی‌لرده نسیل‌لر بویو ساخلانیلان کربون بوراخیلماسی‌نین تاثیری داوام ائده‌جک و هر کسین اقلم ده‌يیشیکلییینی طبیعت و انسانلار اوچون چوخ تهلوکهلی شکیلده ثابتلشدیرمک سعی‌لرینی سارسیداجاق.

🔹٢٠٢٠-جی ایلدن باشلانان بو تحقیقات «اؤده‌نیلمز کربون» آنلاییشینی آراشدیریر و باتاقلیق‌لارین، چمنلیک‌لرین، مانقروولارین و کؤهنه مئشه‌لرین مئیدانا گلمه‌سی‌نین ایللر و عصرلر طلب ائتدییینه دقت چکیر. بو اکوسیستم‌لر آرادان گئتسه‌لر، انسانلارین کوره‌سل ایستی‌لشمه ایله مبارزه آپارماغی پلانلادیقلاری اون ایل‌لر بویونجا بئله اونلاردان بوراخیلاجاق کربون گئری دؤنوشدوره بیلمه‌یه‌جک‌دیر.

🔹بیلیم آداملاری بو اکوسیستم‌لرده توپلانان کربونون ٢٠٢٠-جی ایله قدر قالیق (فسیلی) یاناجاقلاردان آیریلان عمومی کربوندان ١٥ قات‌‌ چوخ اولدوغونو سؤیله‌ییرلر.

🔹دونیاداکی اؤده‌نیلمز کربونون یاریسیندان چوخو اداره اولونمور و قورونمور، رسمی‌لر ایسه ٢٠٣٠-جو ایله قدر اؤلکه‌لرین مالکتینده اولان تورپاقلارین١٠٠-ده اوتوزونو قوروماغی عؤهده‌‌لرینه گؤتوروبلر.

🔹 بو آراشدیرمایا گؤره، خصوصی دقت یئتیریلمه‌لی و قورونمالی ان یاخشی اراضی‌لر آمازون، کونقو و اندونزی تروپیک (استوایی) مئشه‌لری ایله یاناشی، روسیه، کانادانین قوزئی و ساکت اوکئانین (اقیانوس آرام) شمال غربینده‌کی ملایم (معتدل) مئشه‌لردیر.

🔹دونیانین ان یوکسک اؤده‌نیلمز کربونو بریتانیا آدالاری دا داخیل اولماقلا مانقروولاردا، باتاقلیق‌لاردا و چمنلیک‌لرده ساخلانیلیر. آنجاق سون اون ایللیک‌ده بو اراضی‌لرین چوخو کند ائولری و اوتلاق ساحه‌لری تیکمک اوچون داغیدیلیب.

@Environment_Chinar

♦️قاریشقالار اؤلوم سارمالینا (مارپیچ) دوشنده!

🔹بو بؤجکلر بیر-بیرینین آرخاسینجا حرکت ائتمک اوچون «فرومون» آدلی اؤزل شیمیایی ماده‌‌لردن استفاده ائدیر و قاریشقالار ایی بیلمه قابیلیتینی ایتیردیک‌ده «اؤلوم سارمال»یندا ایلیشیب قالیرلار. سونرا بو دایره‌وی یولدا او قدر حرکت ائدیرلر کی، طاقتدن دوشوب اؤلورلر.

🔹«اؤلوم سارمالی» قاریشقالارین توتولماقدان و اؤلنه قدر دایره‌وی یولدا حرکت ائتمکدن باشقا چاره‌سی اولمادیغی ان غریبه طبیعت منظره‌لریندن بیریدیر.

@Environment_Chinar