♦️موغان نفتینی الده ائتمه‌یه دؤرد مین متر قازینتی ایشلری آپاریلاجاق

🔹چینار - پارس آباد، بیله‌سوار و آسلاندوز اهالی‌سی‌نین مجلس‌ده‌کی میللت وکیلی‌نین دئدییینه گؤره، جعفر آباد منطقه‌سینده‌کی موغان نفتینی الده ائتمه‌یه دؤرد مین متر قازینتی ایشلری آپاریلاجاق.

🔹چینارین وئردییی معلوماتا گؤره جهانگیرزاده جمعه گونو ۱۴۰۰-جو ایلین مهر آیی‌نین ۲۳-ده دئدی: ایندییه‌جن ۳۳۰ متر قازینتی ایشلری آپاریلان بو ساحه‌ده، هر گون ۵ متر قازینتی ایشلری آپاریلیر. بو ایلین سونونادک ۶۲۵ متر قازینتی ایشلری آپاریلاجاق، نهایت گلن ایل ۴ مین متر قازاراق بؤلگه‌ده نفت کشفياتی‌نین شاهیدی اولاجاییق.

🔹چینارین وئردییی معلوماتا گؤره، بیله‌سوار شهری‌نین «قیرلی» و «خلیفه‌لی» بؤلگه‌لرینده احتیاطلاری دؤرد میلیارد بوشکادان چوخ نفت اولدوغو تخمین ائدیلن ایکی نفت بلوکو وار. آمما یئنی تکنولوژی‌‌لرین اولماماسی سببیندن ایران بو احتیاطلاردان چوخ آز مقداردا نفت چیخارا بیلر. نتیجه‌ده بؤلگه‌ده گئنیش یاییلمیش اکولوژی زیانا سبب اولاجاق. بونونلا بئله بؤلگه‌نین اهالیسی و چئوره اوچون یاراتدیغی بوتون تهلوکه‌‌‌لره رغما موغان‌دا نفت کشفیاتی داوام ائتمک‌ده‌دیر.

https://yun.ir/li7ye6

@Environment_Chinar

♦️اورمو گؤلونون آدالاری سویون آزالماسی سببیندن بیر-بیرینه یاپیشیب

🔹چینار - غربی آذربایجان چئوره محافظه‌‌‌سی باش مدیرینین سؤزلرینه گؤره، غربی آذربایجان استانیندا ان واجیب اکولوژی پروبلئم سو پروبلمی، اؤزللیکله سون بیر ایلده اورمو گؤلونون سويه‌‌سی‌نین آزالماسی‌دیر. بو دا بؤلگه‌ده دوز توزاناقلارینین ریسکینی آرتیبدیر.

🔹چینارین ایسنایا استنادا وئردییی معلوماتا گؤره مهران نظری دئد‌ی: ایندی اورمو گؤلونون ارتفاعسی کئچن ایله نسبت تخمینا ۶۱ سانتی متر آزالدی و ساحه‌‌‌ باخیمیندان دا گؤلونون سو آلتی سطحی ۱۴۲۳ کیلومتر مربع آزالمیش‌دیر. بونا اساسلاناراق اورمو گؤلونون سو حجمی ایسه ۲ میلیارد متر مکعب آزالیب‌‎دیر.

🔹او موجود وضعیتی بحرانی آدلاندیراراق قئید ائتدی: یوخاریدا گؤستریلن‌لره اساسا، اوز وئره بیله‌جک دوز فیرتینالارینین انسان جمعيت‌لرینه و گؤلون اطرافینداکی یاشایانلارا منفی تاثیرلری اولا بیلر.

🔹نظری آرتیردی: اورمو گؤلونون سولارینین آزالماسی ندنی ایله آدالار آرتیق بیر-بیرینه یاپیشاراق، یوللار باتلاغا چئوریلمیشدی. بونا گؤره ده اورمو گؤلونون میللی پارکی‌نین مسئول‌لارینین آدالارا موتوری قاییق‌له گئدیب گلمه‌سینی چتین‌لشمیشدیر. بو مسئله ده اورمو گؤلونون آدالاری و نادر وحشی طبیعت نوعلارینین یاشامینی تهلوکه‌یه سالا بیلر.

🔹چینارین وئردییی معلومات گؤره بو آدالارین اورمو گؤلونون قورولوقلارینا یاپیشماسی ببر، تولکو و چاققال کیمی ات یئین نوعلارین گیرمه‌سی هابئله وحشی حیاتین آدالاردان چیخماسینا زمین یاراتمیشدی. بو دا آدالارین طبیعی اکوسیستمینی بیر سیرا انگل‌لر یارادیب، وحشی حیاط اوچون ده تهلوکه‌لر یاراداجاق‌دیر.
https://yun.ir/m00p6b

@Environment_Chinar

♦️عضو کمیسیون کشاورزی مجلس:
۶۵ درصد آب شیرین کشور در بخش کشاورزی هدر می‌رود

🔹عضو کمیسیون کشاورزی مجلس شورای اسلامی گفت: از ۸۵ درصد آب شیرین کشور که در بخش کشاورزی مصرف می‌شود، نزدیک به ۶۵ درصد آن هدر می‌رود و درصد پایینی از آن استفاده بهینه می‌شود.

🔹به گزارش چینار، جلال محمودزاده در نشست ملی مطالبه گران حوزه آب و کشاورزی اظهار کرد: امکاناتی که به بخش کشاورزی داده می‌شود نسبت به بخش صنعت و خدمات کمتر است و سالیانه بیش از ۱۳۰ میلیون تن محصولات کشاورزی تولید می‌کنیم که از این میزان نزدیک به ۱۵ تا ۲۰ درصد بخاطر عدم مدیریت مناسب هدر می‌رود که بسیار رقم بالایی است.

🔹عضو کمیسیون کشاورزی مجلس تصریح کرد: هیچ کشوری به اندازه ما درصد هدر رفت محصولات کشاورزی‌اش بالا نیست، ۱۵ یا ۲۰ درصد صادرات محصولات کشاورزی رقم تاسف‌باری است.

🔹جلال محمودزاده در پایان گفت: در بخش آب به سفره‌های زیر زمینی ظلم می‌کنیم و از ۸۵ درصد آب شیرین کشور که در بخش کشاورزی مصرف می‌شود، نزدیک به ۶۵ درصد آن هدر می‌رود و درصد پایینی از آن استفاده بهینه می‌شود. بنابراین با اصلاح شیوه آبیاری، باید به سمت آبیاری زیرزمینی برویم تا از هدر رفت آب جلوگیری شود.

🔹به گزارش چینار کشاورزی در ایران با وجود استفاده حداکثری از منابع آبی، فقط ۱۳ درصد سهم از تولید ناخالص ملی را به خود اختصاص داده و دارای حداکثر ضایعات در سطح دنیا می‌باشد که عملا آن را تبدیل به یک بخش بی بهره و ناکارآمد نموده است.
https://yun.ir/uvrll7

@Environment_Chinar

♦️۳۰ فروچاله در دشت های استان همدان ثبت شده است.

🔹چینار – به گفته مدیر مطالعات پایه منابع آب شرکت آب منطقه ای استان همدان عامل اصلی ایجاد فروچاله ها کاهش سطح آب های زیرزمینی است به نحوی که طی ۳۰ سال گذشته حدود ۳۰ مورد فروچاله در مناطق مختلف این استان شناسایی و ثبت شده است.

🔹به گزارش چینار «محمد ضروری» روز شنبه ۲۴ مهر ۱۴۰۰ در گفت و گوی خبری گفت: تمامی این فروچاله‌ها در شمال و شمال غرب استان همدان هستند به طوری که ۱۵ مورد آن در دشت کبودراهنگ و ۱۵ مورد دیگر نیز در دشت رزن-قهاوند ایجاد و ثبت شده‌اند.

🔹وی اظهار داشت: نخستین فروچاله استان همدان در سال ۱۳۷۱ در محدوده روستای «همه کسی» شهرستان بهار و آخرین مورد آن نیز سال ۱۳۹۷ در نزدیکی روستاد «کِردآباد» شهرستان کبودرآهنگ ایجاد شده است.

🔹ضروری با اشاره به اینکه نیروگاه برق شهید مفتح در محدوده دشت کبودرآهنگ قرار دارد، تصریح کرد: به طور مستقیم نمی‌توان گفت نیروگاه عامل اصلی ایجاد فروچاله است چراکه سال گذشته این نیروگاه معادل سه درصد مصرف آب منطقه را برداشت کرده و ۹۷ درصد دیگر مربوط به سایر بخش ها از جمله کشاورزی است.

🔹وی خاطرنشان کرد: بیشترین عمق فروچاله‌ها در استان همدان مربوط به فروچاله روستای کردآباد با ۳۰ متر می شود و در مواردی نیز فروچاله هایی به عمق یک متر نیز در سطح استان ثبت شده است.

🔹مدیر مطالعات پایه منابع آب شرکت آب منطقه ای استان همدان تصریح کرد: جریانات سطحی و زیرزمینی آب، از هزاران سال پیش موجب جابجایی رسوبات و تشکیل حفره ها و غارهای آهکی شده که با کاهش سطح آب های زیر زمینی، این حفره‌ها تخریب و در پی آن فروچاله ها ایجاد می‌شود.

🔹وی ادامه داد: ایجاد فروچاله هزینه بسیار هنگفتی دارد که البته اگر در سال های آینده شاهد افزایش چشمگیر نزولات جوی باشیم، این حفره های زیر زمینی دیگر تشکیل نمی‌شود.

🔹وی با اشاره به اینکه در کنار فروچاله، فرونشت زمین نیز یکی دیگر از معضلات مربوط به کاهش بارندگی‌ها و سطح آب منابع زیرزمینی است، اظهار داشت: پدیده لوله زایی (لوله کشی برای آبیاری اراضی) در سال های اخیر افزایش چشمگیری یافته به نحوی که کاهش سطح خاک موجب نمایان شدن قسمت انتهایی لوله های آبیاری کشاورزی شده است.

🔹ضروری افزود: سالانه بین ۲۵۰ تا ۳۰۰ میلیون متر مکعب برداشت مازاد آب در استان همدان داریم که این موجب افزایش شیب منفی هیدروگرافیک های مصرف آب به عنوان یکی از مهمترین دلایل ایجاد فروچاله ها می شود.

🔹به گزارش چینار برای مهار فروچاله‌ها استان همدان راهکار فراگیر و جامعی وجود ندارد و تنها راهکار جلوگیری از پیشرفت و گسترش بیشتر فروچاله های استان همدان است و این وضعیت قابل جبران نیست.
https://yun.ir/1744wd

@Environment_Chinar

♦️پنج غار در استان قزوین شناسایی شد

🔹چینار - مدیرکل حفاظت محیط زیست استان قزوین از شناسایی پنج غار و تصویب آنها در کارگروه غارشناسی استان خبر داد.

🔹به گزارش چینار مهران شنتیایی روز شنبه ۲۴ مهر ۱۴۰۰ در گفت‌وگوی خبری اظهار داشت: غارهای شناسایی شده در استان شامل غار قلعه کرد آوج، عباس آباد آبگرم، سفید آب الموت غربی، ولی الموت غربی و مهاجر بویین زهرا است.

🔹وی افزود: البته در استان قزوین، غارهای دیگری هم مشاهده شده است ولی تاکنون شرایط لازم را برای ثبت در کارگروه غارشناسی استان قزوین نداشته اند و متخصصان در حال مطالعه بر روی آنها هستند.

🔹این مسوول با اشاره به قانون حفاظت و بهره برداری از غارها، گفت: طبق این قانون، حفاظت از غارهای واقع شده در مناطق حفاظت شده محیط زیستی بر عهده اداره کل محیط زیست و غارهای خارج از مناطق حفاظت شده بر عهده اداره کل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری است.

🔹شنتیایی اضافه کرد: از غارهای شناسایی شده تنها غار سفید آب در داخل منطقه حفاظت شده است و این اداره کل با حساسیت تمام وظیفه حفاظت از آن را بر عهده دارد.

🔹مدیرکل حفاظت محیط زیست استان قزوین درباره روند شناسایی غار، اظهار داشت: برای شناسایی غار در وهله نخست، اعضای کمیته غارنوردی وارد عمل شده و غار مورد نظر را به کارگروه غارشناسی معرفی می کنند. در ادامه، اعضای کارگروه به صورت تخصصی از غار مورد نظر بازدید می‌کنند و در صورت تایید آنها در کارگروه غارشناسی استان تایید و ثبت می‌شود.
https://yun.ir/ryrrn6

@Environment_Chinar

طرحی از ائلناز خاکزاد در سوگ مرگ دریاچه اورمیه

@Environment_Chinar

♦️نمایش جمجمه ۹ میلیون ساله ماموت مراغه در موزه پردیسان تهران

🔹چینار - مدیرکل دفتر موزه ملی تاریخ طبیعی و ذخایر ژنتیکی سازمان حفاظت محیط زیست گفت: جمجمه و عاج ماموت (ماستودونت) ۹ میلیون ساله در مرکز تحقیقات دیرینه شناسی مراغه بازسازی و به موزه تنوع زیستی پارک پردیسان منتقل شد.

🔹به گزارش روز چینار روز دوشنبه ۲۶ مهر ۱۴۰۰ محمد مدادی افزود: طی اکتشافات در شمال روستای مردق شهرستان مراغه یک نمونه قطعه عاج سمت راست با طول ۲.۹ متر به دست آمد که از نظر طول و قطر شاخص بوده و جزء رکوردهای جهانی به شمار می آید و از نظر جنس به ماستودونت ها تعلق دارد همچنین معرفی و شناساندن این نمونه ارزشمند که جزو ذخائر دیرینه شناسی کشور محسوب می شود، تصمیم به بازسازی کامل جمجمه و عاج سمت چپ و ساخت ماکت از آن برای نمایش عمومی گرفته شد که با همکاری اداره کل استان آذربایجان شرقی و مرکز تحقیقات دیرینه شناسی مراغه به انجام رسید.

🔹همچنین غلامرضا زارع رئیس اداره محیط زیست مراغه در ادامه خاطر نشان کرد: طی مطالعات و بررسی های انجام شده این نمونه از نظر جنس به ماستودونت ها و از نظر سن به دوران میوسن فوقانی تعلق دارد.

🔹وی در مورد نحوه بازسازی این نمونه ارزشمند گفت: بر اساس فک زیرین به دست آمده از گونه مذکور و مقالات متعدد خارجی از جمجمه پایه ریزی شده و بر اساس عاج سمت راست به دست آمده، عاج سمت چپ نیز طراحی شد. قطعات عاج و جمجمه بر اساس زاویه های اصلی موجود در مقالات متعدد بر روی همدیگر قرار گرفته و نهایت سعی شده است بر اساس نمونه های اصلی رنگ کاری و آماده نمایش شود.

🔹گفتنی است منطقه فسیلی مراغه به‌ علت داشتن فسیل علف‌خواران بزرگی چون ماستودونت و دینوتریوم از خانواده فیل‌ها، کرگدن و نخستی‌ها از شهرت جهانی برخوردار است. فسیل‌های مکشوفه در این منطقه شامل گونه‌های جوندگان، اسب سانان، گاو سانان، گوشتخواران(گربه سانان مثل ببر دندان شمشیری، کفتار، گرگ و خرس)، خانواده گوزن‌ها و زرافه‌ها، کرگدن، فیل‌ها و آنتیلوپ‌ها است. با این حال هنوز مرکز مطالعات و تحقیقات دیرینه‌شناسی کشور در مراغه و سایت فسیلی آن تکمیل و ساماندهی نشده است.
https://yun.ir/yarinc

@Environment_Chinar

♦️تبریزده «شام قازان» تارلالارینین نفت سیزماسی سببیندن کیرلنمه‌سی

🔹چینار - تبریز چئوره محافظه‌‌‌سی اداره‌سی‌نین رئیسی، بو شهرین دمیر یول دوراغیندان نفت سیزماسی سببیندن «شام قازان» اراضی‌سینده‌کی تَرَوز (سبزی کاری) ساحه‌‌‌لرینین کیرلندییینی تصدیق ائد‌رک دئدی: «بو پروبلئم نئچه ایلدیر داوام ائدیر».

🔹چینارین وئردییی معلوماتا گؤره شهناز اشتری دئدی: تبریز دمیر یول دوراغی طرفیندن یئر آلتی سولارین کیرلنمه‌سی بیر نئچه ایل اولدن باشلاییب و بیز آذربایجان بؤلگه‌سی‌نین دمیر یولونون باش مدیرلری ایله دفعه‌‌لرله یازیشمیشیق، آمما ایندی‌یه قدر هئچ بیر نتیجه الده ائدیلمه‌ییب‌.

🔹او بیر نئچه گون اول شام قازانداکی تَرَوز تارلالارینا سفرینه توخوناراق علاوه‌‌ ائتدی: بو ساحه‌‌‌لرین کیرلنمه‌سی دمیر یول دوراغیندان نفت سیزماسی سببیندن آیدین ایدی.

🔹اشتری دمیر یول دوراغی‌نین کیرلنمه ادعاسی‌نین استان عدليه‌‌سینه گؤندریلدییینی ایفاده ائد‌رک سؤزونه داوام ائتدی: حاضیردا بو ایشله ایلگیلی محکمه‌‌ ارگانی‌نین آراشدیرمالارینین نتیجه‌لرینی گؤزله‌ییریک.

🔹دئمه‌لی دمیر یول دوراغی‌نین آرخاسیندا یئرله‌شن تبریزین شام قازان منطقه‌سی‌نین تَرَوزچی‌لیک اراضی‌لری ۵۰۰۰ هکتاردان چوخ بؤیوک بیر ساحه‌نی قاپساییر و حاضیردا ۱۰ هکتار بو پروبلئمدن ائتکی‌له‌نیر.
https://yun.ir/511qt1

@Environment_Chinar

♦️تخریب غار «زرین رود» استان زنجان توسط معدن‌کاران

🔹چینار - برخی معدن کاران بدون رعایت حریم غار زرین رود (زرن آوا) در استان زنجان به این غار هجوم برده و اقدام به نمونه برداری از آن کردند.

🔹به گزارش چینار معدن کاران در غار زرین رود بدون رعایت حریم غار و مقررات تعیین شده از سوی کارگروه غارشناسی کشور، اقدام به نمونه برداری از اطراف این غار کرده‌اند. گفتنی است این نمونه برداری‌ها غار را در معرض تخریب قرار داده است.

🔹شهریار بیگلو، رئیس شورای شهر زرین رود در همین راستا از رئیس هیات مدیره انجمن غارشناسی کشور خواسته است که از طریق مجاری قانونی از معدن کارانی که اقدام به تخریب این غار کرده اند، شکایت کند.

🔹رئیس کارگروه غارشناسی کشور نیز مهرماه امسال با نگارش نامه ای خطاب به کیومرث کلانتری، معاون محیط طبیعی سازمان حفاظت محیط زیست تاکید کرده بود که «یک شرکت بی نام و بی نشان بدون مجوز رسمی و رعایت حریم غار زرین رود اقدام به تخریب و نمونه برداری از این غار کرده است و اخیرا هم با آوردن ماشین آلات سنگین قصد تخریب بزگتری دارند».

🔹غار زرین غار که به نام‌هایی مانند غار زرین رود، غار زرین‌آباد و غار دودزا نیز نامیده می‌شود، یکی از غارهای استان زنجان است که در ضلع غربی جاده ترانزیتی زنجان- همدان و در ۳۵ کیلومتری شهرستان خدابنده مشرف به روستای زرین رود(زرن آوا) از توابع بخش بزینه رود و میان روستاهای داش بولاق و آغ بولاق و در طول محور غارهای علیصدر و کتله‌خور قرار دارد.
https://yun.ir/mb2qcf

@Environment_Chinar

♦️حیوانات منقرض شده در دامنه ساوالان
یادداشتی از رحیم غلامی

🔹طبیعت در ذات خود نهادهای مختلفی را جهت برقراری تعادل اکوسیستم برپا نموده و آن برای هر انسان طبیعت دوستی لازم و ملزوم می‌کند.بنابراین با نگاهی به چندین سال گذشته در دل طبیعت، نگاه حزن انگیزی جهت تامین زیبایی طبیعت به تعادل برگشت پذیر جهت حفظ و پاسبانی از طبیعت رو نمایی شده است.

🔹سالهای متوالی بر حسب تحقیقات و پرس و جوی که از کهنسالان درباره قوچ‌های وحشی (آرغالی) و بز کوهی (داغ کئچیسی) در حومه «شیروان دره» مشکین شهر داشتم، آنها از وفور این حیوانات در گذشته حکایت‌های زیادی داشتند.

🔹 وقتی هم که از انقراض این حیوانات در دامنه‌ی کوه‌ ساوالان سوالی به میان می آوردی، جواب می‌دادند که بعد از پیدایش تفنگ و شکار بی رویه، یواش یواش نسل چنین حیوانی رو به نابودی نهاده شد. گفتنی است علاوه بر قوچ و بز شمار کبک‌ها هم به مرور زمان از تعادل طبیعی خارج شده و رو به اضمحلال نهاده است.

🔹بنابراین شکار چنین حیواناتی به صورت سنتی که با تله انجام می‌گرفت. تعادل و توازن آن حیوانات را در منطقه مذکور به هم نمی‌زده است. اما حریص بودن انسانِ تفنگ به دست، گویای حقیقتی است که نمی‌توان کتمان نمود.

🔹اما وقتی که به طبیعت نگاه می‌نگری دچار بهت می‌شوی. یعنی گهواره اکوسیستمی طبیعت جهت صیانت از خود راهکارهای مختلفی را با بن بست مواجه می‌کند. پر بیراه نیست که بگوییم برای چنین موقعیتی باید چاره‌ای اندیشید!

🔹بعد از این مقدمه چینی در نوشته های بعدی در مورد خوک سفید و چند سطری از ماجرای آن، در حومه «قوتور سویو»مشکین شهر خواهیم نوشت.
https://yun.ir/wio0b

@Environment_Chinar

🔹چینار - محمد علی‌مرادی در فیلمی که از کوه سامبوران شهرستان مرند منتشر کرده، خبر از تخریب این کوه توسط معدن‌داران داده است.

🔹این مستندساز آذربایجانی با فیلم کوتاهی که روز چهارشنبه ۲۸ مهر ۱۴۰۰ در صفحه شخصی فیسبوکش منتشر کرده، از ایجاد راه در وسط کوه سامبوران در نزدیکی شهرستان مرند توسط معدن‌داران خبر داده است.

🔹کوه سامبوران با ارتفاع ۱۷۱۱ متر از سطح دریا در شمال شرقی مرند قرار گرفته و حدود ۲۵ کیلومتر با میشوداغی فاصله دارد.

@Enviromment_Chinar

♦️افزایش فرونشست زمین در دشت‌های آذربایجان شرقی

🔹فرونشست عبارت است از فروریزش و یا نشست سطح زمین که به دلایل متفاوتی در مقیاس بزرگ روی می‌دهد. به طور معمول این اصطلاح به حرکت قائم رو به پایین سطح زمین که می‌تواند با بردار اندک افقی همراه باشد، گفته می‌شود. کارشناسان برداشت حداکثری از منابع آب زیرزمینی را مهم‌ترین دلایل فرونشست زمین عنوان می‌کنند.

🔹در همین راستا آذربایجان شرقی به عنوان استانی که به گفته مجتبی جلیل‌زاده معاون وقت حفاظت و بهره‌برداری آب منطقه‌ای استان آذربایجان شرقی ۸۸ درصد از آب تولیدی آن در بخش کشاورزی مصرف می‌شود، امروز با بحران فرونشست زمین مواجه است. 

🔹آذربایجان شرقی با دارا بودن حدود یک‌ میلیون و ۴۰۰ هزار هکتار اراضی کشاورزی که بخشی از آن از طریق آب‌های زیرزمینی و سطحی آبیاری می‌شود، بخش اندکی از اشتغال استان را بر عهده دارد. چنانچه به گفته پرویز محمدزاده معاون وقت سازمان مدیریت و برنامه‎ریزی استان آذربایجان شرقی، سهم بخش کشاورزی در ایجاد اشتغال استان ۱۹.۸ درصد می‌باشد.

🔹به عبارت دیگر کشاورزی کمتر از یک پنجم در ایجاد اشتغال استان ۴ میلیون نفری آذربایجان شرقی سهم داشته، اما حدود ۹۰ درصد از آب تولیدی استان را به خود اختصاص داده است. عمده دلیل این ناکارآمدی نیز استفاده از روش‌های آبیاری سنتی و الگوی کشت نامناسب می‌باشد که بخش کشاورزی این استان با وجود استفاده حداکثری از منابع آبی‌، عملا بهره چندانی در این استان نداشته است. 

🔹علاوه بر ناکارآمدی اقتصادی -همانطور که ذکر آن رفت-، استفاده حداکثری از منابع آبی بخصوص آب‌های زیرزمینی استان، موجب شده تا برخی از دشت‌های استان با پدیده فرونشست مواجه شود. مخاطرات پدیده فرونشست ابعاد گسترده ای دارد که از آن جمله می توان به تغيير ناهمسان در ارتفاع و شيب رودخانه‌ها، آبراهه‌ها و سازه‌هاى انتقال آب، شکست و يا بيرون زدگى لوله جدار چاه‌ها و ايجاد اختلال در بهره بردارى از منابع آب زيرزمينى، پيشروى امواج در مناطق پست ساحلى، کاهش برگشت ناپذير تمام يا بخشى از مخزن آب زيرزمينى، کاهش ميزان نفوذ پذيرى سطحى آب و پيرو آن گسترش پهنه‌هاى بيابانى و سيلابى و کاهش بازدهى يا ايجاد تخريب در شريان هاى حياتى و سازه هاى مهم اشاره کرد. 

🔹در همین راستا بر اساس گزارش جامع بررسی مناطق فرونشست استان آذربایجان شرقی که توسط سازمان نقشه برداری کشور در مرداد ماه سال جاری منتشر شده است، قسمت‌های عمده‌ای از دشت‌های استان آذربایجان شرقی تحت تاثیر فرونشست می‌باشد. علاوه بر این در استان آذربایجان شرقی دشت‌هایی که دچار بحران فرونشست هستند هم از نظر تعداد و هم از حیث نرخ سالانه روند افزایشی دارند.

🔹ازجمله مناطق فرونشست می‌توان به دوزدوزان، ملکان، سراب، مرند، صوفیان، بناب، عجب شیر، هادی‌شهر، ایلخچی، تسوج، قره آغاج، میاندوآب، شبستر و قسمت شرقی بندر شرفخانه اشاره نمود. به عبارتی ۵.۵ درصد مساحت استان با پدیده فرونشست روبرو می‌باشد که بیشترین نرخ فرونشست استان مربوط به مناطق اطراف شهرهای مرند و زنوز با سرعت ۱۸.۹ سانتی متر در سال در محدوده ای به وسعت ۲۸۷ کیلومترمربع رخ داده است. 

🔹بر اساس نتایج مطالعه از سال ۹۷ تا ۹۹ مقدار فرونشست زمین در دشت شبستر حدود ۹ سانتی متر در سال، دشت کشکسرای مرند حدود ۹.۵ سانتی متر، دشت سراب حدود ۷ سانتی متر، دشت شربیان حدود ۱۰ سانتی متر، دشت میانه حدود ۶ سانتی متر، دشت بناب و عجب‌شیر حدود پنج سانتی متر در سال بوده است.

🔹در پایان می‌توان گفت همانطور که مهمترین دلیل فرونشست زمین برداشت‌های حداکثری از آب‌های زیرزمینی جهت استفاده در بخش کشاورزی می‌باشد، بنابراین مهمترین راه حل کاهش و حتی جلوگیری از فرونشست دشت‌های استان، مدیریت منابع آب های زیرزمینی، اصلاح الگوی نامناسب کشت، اجرای روش‌های نوین آبیاری و جلوگیری از حفر چاه‌های جدید در کنار پایش دائمی نرخ فرونشست می‌باشد.

http://yun.ir/2jpmy4

@Enviromment_Chinar

♦️خطرفرونشست زمین در آذربایجان غربی /وضعیت دشت سلماس فوق بحرانی است

🔹چینار– مدیرعامل شرکت آب منطقه ای آذربایجان غربی نسبت به خطر فرونشست زمین و کسری آب‌خوان های استان هشدار جدی داد.

🔹به گزارش چینار به نقل از شرکت آب منطقه‌ای آذربایجان غربی، یاسر رهبردین در خصوص مشکل فرونشست زمین در استان اظهار کرد: هرسال ۳۲ میلیون مترمکعب کسری آبخوان و اضافه برداشت از چاه‌های مجاز و غیرمجاز در استان اتفاق می‌افتد که همواره موجب نگرانی ما بوده است.

🔹رهبردین بیان کرد: فرونشست در دشت سلماس در شمال آذربایجان غربی به عنوان دشت ممنوعه، فوق بحرانی است که در راستای بهبود این وضع سد زولا را در مدار آب شرب سلماس آورده‌ایم و میزان مصرف سالانه حدود ۱۴ میلیون مترمکعب کمتر شده، البته با نصب کنتورهای هوشمند حجمی، آب کشاورزی را هم در منطقه مدیریت می‌کنیم.

🔹وی با اشاره به اینکه برداشت‌های غیرمجاز دلیل اصلی این فرونشست هاست، گفت: در کل استان برداشت آب از منابع زیرزمینی، کیفیت آب را پایین آورده است و این هم به خاطر کاهش سهم بخش کشاورزی از آب‌های سدهاست که البته باید این امر، مدیریت می‌شد و زیرساخت‌های این امر اجرایی می‌شد که در این خصوص با کمبود بودجه مواجه هستیم.

۲ دشت ممنوعه و بحرانی در آذربایجان غربی وجود دارد

🔹رئیس گروه احیا و تعادل بخشی آب‌های زیرزمینی شرکت آب منطقه‌ای آذربایجان غربی نیز در خصوص موضوع فرونشست زمین با اشاره به اینکه ۲ دشت ممنوعه و بحرانی از نظر آب‌های زیرزمینی در استان وجود دارد، گفت: این بحران در منطقه‌ی سلماس به صورت کمّی و در منطقه «کهریز» اورمیه نیز کیفی است.

🔹میثم عاشوری در این باره اظهار کرد: در خصوص سلماس باید گفت که افت کمّی، زیاد است و در درازمدت شاهد کاهش ۲۵۰ میلیون مترمکعبی آب در آبخوان این حوزه هستیم.

🔹رئیس گروه احیا و تعادل بخشی آب‌های زیرزمینی شرکت آب منطقه‌ای آذربایجان غربی افزود: در حال حاضر سالانه حدود پنج میلیون مترمکعب کاهش آب زیرزمینی در این حوضه ثبت می‌شود و ۱۸ متر نیز این آبخوان با کاهش تراز مواجه شده است.

🔹عاشوری بیان کرد: یک منطقه ممنوعه و بحرانی نیز داریم که به لحاظ کیفیت آب دچار افت شده و آن هم، منطقه کهریز ارومیه بوده که به علت پایین آمدن تراز این منطقه از تراز دریاچه ارومیه، نفوذ آب صورت گرفته و کیفیت آب را به مخاطره انداخته است.

شناسایی ۱۶ منطقه ممنوعه در آذربایجان غربی

رئیس گروه احیا و تعادل بخشی آب‌های زیرزمینی شرکت آب منطقه‌ای آذربایجان غربی گفت: این استان ۲۳ محدوده مطالعاتی حوزه آب دارد که از این تعداد، ۱۶ محدوده ممنوعه بوده و هفت منطقه آزاد است.

🔹عاشوری اضافه کرد: سلماس، خوی، اورمیه و میاندوآب بیشترین میزان ممنوعیت را دارند به طوری که در این مناطق، مجوز چاه برای کشاورزی نمی‌دهیم ولی برای آب شرب و صنایع کم آب بر مشکلی در این خصوص وجود ندارد.
https://yun.ir/s05p2a

@Environment_Chinar

♦️نفلین‌سینیت اصفهان و چین واقع در آذربایجان شرقی
یادداشتی از ابراهیم حسین‌پور

🔹معدن نفلین‌سینیت کلیبر بعد از کشورهای کانادا و نروژ سومین تولید کننده جهان و بزرگترین معدن خاورمیانه می‌باشد که از سال ۱۳۸۳ در مراتع بکر و جنگلی روستای «پئیقان بالا» واقع در ۱۳ کیلومتری جنوب شهرستان کلیبر با وسعتی حدود ۱۰۰ کیلومتر مربع و ذخیره قطعی بیش از یکصد میلیون تن و تولید سالانه ۱۵ هزار تن توسط سرمایه‌گذار اصفهانی فعالیت می‌کند که از سال ۱۳۹۷ با مشارکت شرکت چینی و سرمایه‌گذار مزبور ظرفیت تولید سالانه ۱۵۰ هزار تن هدف گذاری شده‌ است.

🔹نفلین‌سینیت ماده معدنی با ارزش در زمینه تولید آلومنیوم، شیشه، سرامیک، پلاستیک، کائوچو، پشم شیشه و کود شیمیایی و... محسوب میشود که کارخانه نفلین‌سینیت کلیبر ۹۰ درصد نیاز کارخانجات کشور برای ماده معدنی فوق را تامین می‌کند.

🔹فعالیت ۱۹ ساله معدن به لحاظ ایجاد صداهای مهیب انفجار دینامیت، آلودگی‌های ناشی از گردوغبار فراوان، از بین رفتن مراتع چراء دام، عامل سلب آرامش و کوچ اهالی به روستاهای دیگر شده است. هم اینک ۴ یا ۵ خانوار علیرغم مشکلات عدیده‌ای همچنان در روستا ساکن می‌باشند.

🔹مشاهده محل فعالیت معدن پرده از کارشکنی‌ها و تخریب بی اندازه منابع طبیعی منطقه بر می‌دارد. به طوری که پوشش گیاهی و جنگلی محل کاملا نابود گشته همچنین پوشش جنگلی پیرامون معدن درنتیجه انباشت ضایعات حاصله از تولید در معرض نابودی قرار گرفته است.

🔹در نهایت می‌توان گفت دست آورد فعالیت معدن مزبور برای شهرستان کلیبر و استان آذربایجان‌ شرقی نهایتا اشتغال ۴۰ یا ۵۰ نفر از کارگران بومی، تخریب جبران ناپذیر محیط زیست، نابودی گونه‌های گیاهی و جانوری، آلوده‌گی آب و خاک، مشکلات تنفسی و سرطان ریه می‌باشد.
https://yun.ir/26ckgc

@Environment_Chinar

♦️فروچاله‌هایی که همدان را خواهند بلعید

🔹برداشت بی رویه آبهای زیرزمینی در استان همدان و به ویژه شهرستان کبودر آهنگ را با پدیده فروچاله و فرونشست زمین مواجه کرده است که در حال حاضر این دو پدیده آسیب و تهدید جدی برای استان همدان محسوب می‌شود. به گونه‌ای که افت سطح آبهای زیر زمینی سبب ایجاد ۳۰ فروچاله در این استان شده است. آغاز این بحران به اوایل دهه هفتاد برمی‌گردد که در نتیجه سالها بی‌تدبیری و افزایش روز افزون برداشت‌های غیر اصولی از منابع آب زیر زمینی و حفر چاه‌های فراوان به فرونشست زمین و تولد فروچاله در «جهان آباد» فامنین منجر شد. پس از آن ساکنان همدان در منطقه «همه کسی» قهاوند شاهد این اتفاق بودند، که بیشترین تعداد فروچاله را البته با عمق و وسعت کم به خود اختصاص داد.

🔹با نزدیک شدن به اواخر دهه هفتاد و آغاز دهه هشتاد تعداد فروچاله‌ها رشد بیشتری گرفت و آخرین فروچاله ثبت شده در همدان مربوط به سال ۹۷ است. در حالیکه استان همدان زمانی از استان‌های پر آب کشور محسوب می‌شد؛ اما هم اینک ۶۵ هزار هکتار از دشت‌های استان همدان به علت برداشت غیر اصولی و بی رویه از سفره‌های زیر زمینی تغییر کاربری اراضی، مدیریت نامناسب مراتع، چرای بی رویه دام و مدیریت غیر اصولی زمینهای کشاورزی تبدیل به بیابان شده‌اند.

🔹فرآیند ایجاد فروچاله بدین صورت است که برداشت بی رویه آب سبب تخلیه و فرار بیش از حد آب از آبرفت‌ شده و در قسمت‌های سست خاک با تخلیه خاک به همراه آب فرو چاله را پدید می‌آورد لذا فشار به آبخوان و مکش بیش از حد در یک منطقه سبب بروز فرو چاله در بخش‌هایی که خاک سست است می‌شود.

🔹در فرآیند فرو نشست اما کل زمین به صورت یکجا و به تدریج و آرام پایین می‌رود که در آینده حتی در صورت بارندگی زیاد و جلوگیری از برداشت نیز قابل رفع نیست چرا که درزهای داخل خاک به علت فشار ناشی از لایه‌های آبرفتی و فرونشست مسدود شده و دیگر به حالت اولیه باز نمی‌گردد.

🔹فرونشست زمین در شهرستان فامنین از روستای «کِرد آباد» شروع شده و تا «همه کسی» قهاوند ادامه دارد. یعنی اراضی همدان به صورت جنوب شرق به شمال غرب مستعد فرو نشست است. هم اینک فرو نشست زمین در دشت‌های کبودر آهنگ، اسد آباد، فامنین و بهار با روندی آرام و تدریجی در حال رخ دادن است. همچنین شهرستان کبودر آهنگ در این استان بیشترین میزان فرو چاله‌ها را به خود اختصاص داده است. چرا که بیلان آب در این منطقه منفی است. بیلان آب در دشت مرکزی میزان ورودی یک میلیون و ۱۶۲ هزار متر مکعب و خروجی یک میلیون و ۲۵۵ هزار متر مکعب می‌باشد.

🔹گفتنی است تنها راه جلوگیری از ایجاد این فرو چاله‌ها مدیریت آب زیر زمینی است. یعنی میزان تولید و مصرف را ابتدا باید برابر کرده سپس بیلان را به سمت مثبت سوق داد. از جمله طرح‌های تعادل بخشی که به دنبال ایجاد فرو چاله‌ها در این شهرستان اجرا شده می‌توان ایجاد استخرهای ذخیره آب، ایجاد خاکریز هایی برای مدیریت سیلاب‌های سال ۹۸ که نفوذ آب به سفره‌های زیر زمینی را در پی داشت، مسدود سازی ۱۴۴۴ حلقه چاه و استفاده از پساب فاضلاب برای خنک کردن برج‌ها در نیروگاه‌ شهید مفتح را نام برد‌.

🔹اما با این همه سالانه ۲۵۰ تا ۳۰۰ میلیون متر مکعب برداشت مازاد آب در استان همدان وجود دارد که موجب افزایش شیب منفی هیدروگرافیک مصرف آب به عنوان یکی از مهمترین دلایل ایجاد فروچاله می‌شود و این به معنای ادامه روند فرونشست زمین در این منطقه و احتمالا ایجاد فروچاله‌های جدید خواهد بود که در صورت وقوع تهدیدی برای مناطق شهری و روستایی و مراکز صنعتی است.
https://yun.ir/0ykfre

@Environment_Chinar

♦️هشدار تعطیلی تبریز به علت آلودگی هوا

🔹چینار - معاون عمرانی استاندار آذربایجان شرقی با اشاره به استفاده نیروگاه تبریز از مازوت از احتمال تعطیلی ادارات تبریز به علت آلودگی شدید هوا خبر داد.

🔹به گزارش چینار، نیروگاه حرارتی تبریز به گفته مسئولان از چند هفته قبل از سوخت مازوت استفاده می‌کند که موجب آلودگی هوای تبریز و شهرهای اطراف از جمله سردرود و خسروشاه شده است.

🔹معاون عمرانی استاندار آذربایجان شرقی نسبت به وضعیت آلاینده بودن این نیروگاه هشدار داد و گفت: تبریز کانون جمعیتی استان است و حدود ۵۰ درصد از جمعیت آذربایجان شرقی در تبریز و مناطق همجوار ساکن هستند و به همین دلیل سلامت هوای این شهر اهمیت زیادی دارد.

🔹جواد رحمتی گفت: حدود ۳۰۰ مگاوات برق در نیروگاه تبریز تولید می‌شود، اما برای این مقدار کم از تولید برق نباید جان و زندگی و معیشت و کشاورزی ساکنان تبریز را در معرض خطر قرار داد.

🔹وی افزود: استفاده از مازوت و تمکین از نصب فیلترها در نیروگاه تبریز سال‌هاست در تبریز مطرح شده، اما تا امروز اقدامی در خور شأن مردم تبریز برای حفظ سلامت آن‌ها انجام نشده است.

🔹وی ادامه داد: تبریز از نظر موقعیت جغرافیایی و قرار گرفتن در مسیر دود ناشی از مازوت نیروگاه، هر سال روزهای آلوده‌ای داشته است و امسال به دلیل کاهش بارندگی‌ها این آلودگی‌ها افزایش خواهد یافت. وی تصریح کرد: با ترکیب دود ناشی از مازوت از دی باید شاهد تعطیلی حتی اداره‌ها هم باشیم.

🔹گفتنی است چندی پیش بهروز مهدوی فرماندار تبریز در جلسه کارگروه کاهش آلودگی هوای تبریز از تلاش جهت تامین سوخت پاک برای این نیروگاه سخن گفته بود. هرچند مهدوی منظورش را از سوخت پاک روشن نکرده بود، اما بنا به مقتضیات کشور عملا امکان جایگزینی مازوت با سوختی همچون گاز طبیعی -که آلودگی کمتری دربر دارد- در نیروگاه‌ها وجود ندارد. زیرا زیرساخت‌های استخراج گاز فرسوده شده و کشور در تامین گاز با کسری قابل توجهی مواجه می‌باشد. بنابراین استفاده از سوخت مازوت در نیروگاه تبریز و آلودگی‌های ناشی از آن غیر قابل اجتناب می‌باشد.
https://yun.ir/v77vid

@Environment_Chinar