چه کنیم با ملال و دلشورهی پاییز؟
دکتر پرستوامیری
پاییز فصل عجیبی است؛ هزار رنگ و هزار چهره دارد؛ برای بعضی آدمها پاییز پادشاه فصلهاست، فصل عاشقی و قدم زدن زیر باران و شنیدن صدای خشخش برگها و لذت بردن از نارنجیها و نارنگیها. اما برای بعضی آدمها اوضاع کاملا متقاوت است؛ بعضی افراد نه تنها از دیدن این زرد و نارنجیها حالشان جا نمیآید، بلکه پاییز برایشان همراه است با ملال و دلشوره و بیحوصلگی و افسردگی.
روز اول پاییز در صفحهی اینستاگرامم از دوستان و مخاطبانم خواستم تجربهی خودشان را از پاییز با من درمیان بگذارند و بگویند با ملال و دلشوره پاییز چه میکنند؟ پاسخها جالب و متنوع بودند. برخی راهکارها بیشتر منفعلانه بودند، مانند گوش دادن به موسیقی، تماشای فیلم و خواندن کتاب؛ و برخی راه کارها فعالانه تر بودند، مانند پیاده روی و ورزش، معاشرت با عزیزان و سفر کردن؛ و برخی هم گفته بودند چارهای نیست جز تحمل کردن.
اما چرا واکنش افراد به پاییز متفاوت است؟ چه کسانی در پاییز دچار ملال و افسردگی میشوند؟ چه راهکارهایی برای مقابله با افسردگی و دلگیری پاییزی وجود دارد؟
در ادامه به این سوالات پاسخ خواهیم داد.
متن کامل مقاله را در لینک زیر بخوانید؛ در سایت دورها
http://dourha.ir/?p=58
دکتر پرستوامیری
پاییز فصل عجیبی است؛ هزار رنگ و هزار چهره دارد؛ برای بعضی آدمها پاییز پادشاه فصلهاست، فصل عاشقی و قدم زدن زیر باران و شنیدن صدای خشخش برگها و لذت بردن از نارنجیها و نارنگیها. اما برای بعضی آدمها اوضاع کاملا متقاوت است؛ بعضی افراد نه تنها از دیدن این زرد و نارنجیها حالشان جا نمیآید، بلکه پاییز برایشان همراه است با ملال و دلشوره و بیحوصلگی و افسردگی.
روز اول پاییز در صفحهی اینستاگرامم از دوستان و مخاطبانم خواستم تجربهی خودشان را از پاییز با من درمیان بگذارند و بگویند با ملال و دلشوره پاییز چه میکنند؟ پاسخها جالب و متنوع بودند. برخی راهکارها بیشتر منفعلانه بودند، مانند گوش دادن به موسیقی، تماشای فیلم و خواندن کتاب؛ و برخی راه کارها فعالانه تر بودند، مانند پیاده روی و ورزش، معاشرت با عزیزان و سفر کردن؛ و برخی هم گفته بودند چارهای نیست جز تحمل کردن.
اما چرا واکنش افراد به پاییز متفاوت است؟ چه کسانی در پاییز دچار ملال و افسردگی میشوند؟ چه راهکارهایی برای مقابله با افسردگی و دلگیری پاییزی وجود دارد؟
در ادامه به این سوالات پاسخ خواهیم داد.
متن کامل مقاله را در لینک زیر بخوانید؛ در سایت دورها
http://dourha.ir/?p=58
Forwarded from دورها | علوم انسانی
@dourha_ensani
و عشق، تنها عشق
تو را به گرمی یک سیب میکند مانوس!
دکتر علیرضا فرنام
استاد روانپزشکی دانشگاه علومپزشکی تبریز
عشق چطور موجب رشد آدمها میشود؟ آیا شور عشق برای تداوم رابطه کافی است؟ آیا میتوان شور اولیه در روابط عاشقانه را حفظ کرد؟ چرا پرشورترین عاشقان هم در خطر دل زدگی هستند؟ آیا رابطهی عاشقانه غیر از شور و اشتیاق، موهبت دیگری ندارد؟ چه کنیم با رابطهای که اشتیاق اولیه در آن خاموش شده است؟
عشق” یکی از قدرتمندترین احساسات بشری است. بروز عشق باعث تغییرات قدرتمندی در رفتار، نگرش و وضعیت بیولوژیک فرد میشود. شور و هیجانی که دیدار یار به فرد می دهد، تجربهای عمیقا تکاندهنده است. از طرف دیگر زمان این شور و هیجان (برخلاف عواطف دیگر) بسیار طولانی و مداوم است. عواطفی همچون “ترس” و “خشم” نیز میتوانند بسیار تند و شدید باشند اما (برخلاف عشق) آنها زیاد طول نمیکشند و با همان سرعتی که پدیدار میشوند، ناپدید میگردند. اما عشق با خود، “برانگیختگی” شدید و طول کشندهای میآورد. برانگیختگی که عمیقاً سیستم عصبی خودکار (اتونوم) فرد را تحت تاثیر قرار میدهد. (بهشخصه همیشه به دوستان رزیدنت روانپزشکی توصیه میکنم که در صورت مواجهه با “عشقهای دیرهنگام” و بالاتر از دهه پنجاه و شصت زندگی، مواظب وضعیت قلبی عروقی فرد باشند، چراکه میزان فشار بر سیستم قلبی عروقی آنها واقعا سنگین است.)
متن کامل مقاله را در لینک زیر بخوانید؛ در سایت دورها:
http://dourha.ir/?p=504
و عشق، تنها عشق
تو را به گرمی یک سیب میکند مانوس!
دکتر علیرضا فرنام
استاد روانپزشکی دانشگاه علومپزشکی تبریز
عشق چطور موجب رشد آدمها میشود؟ آیا شور عشق برای تداوم رابطه کافی است؟ آیا میتوان شور اولیه در روابط عاشقانه را حفظ کرد؟ چرا پرشورترین عاشقان هم در خطر دل زدگی هستند؟ آیا رابطهی عاشقانه غیر از شور و اشتیاق، موهبت دیگری ندارد؟ چه کنیم با رابطهای که اشتیاق اولیه در آن خاموش شده است؟
عشق” یکی از قدرتمندترین احساسات بشری است. بروز عشق باعث تغییرات قدرتمندی در رفتار، نگرش و وضعیت بیولوژیک فرد میشود. شور و هیجانی که دیدار یار به فرد می دهد، تجربهای عمیقا تکاندهنده است. از طرف دیگر زمان این شور و هیجان (برخلاف عواطف دیگر) بسیار طولانی و مداوم است. عواطفی همچون “ترس” و “خشم” نیز میتوانند بسیار تند و شدید باشند اما (برخلاف عشق) آنها زیاد طول نمیکشند و با همان سرعتی که پدیدار میشوند، ناپدید میگردند. اما عشق با خود، “برانگیختگی” شدید و طول کشندهای میآورد. برانگیختگی که عمیقاً سیستم عصبی خودکار (اتونوم) فرد را تحت تاثیر قرار میدهد. (بهشخصه همیشه به دوستان رزیدنت روانپزشکی توصیه میکنم که در صورت مواجهه با “عشقهای دیرهنگام” و بالاتر از دهه پنجاه و شصت زندگی، مواظب وضعیت قلبی عروقی فرد باشند، چراکه میزان فشار بر سیستم قلبی عروقی آنها واقعا سنگین است.)
متن کامل مقاله را در لینک زیر بخوانید؛ در سایت دورها:
http://dourha.ir/?p=504
Forwarded from دورها | علوم انسانی
@dourha_ensani
آیا واقعا افکار ما بر جهان خارج از ما و وقایع آن تاثیر می گذارند؟
(منبع: روزنامه خراسان)
دکتر پرستوامیری
دکترای تخصصی روانشناسی سلامت
افکار شما به واقعیت تبدیل می شود.
با هرآن چه تصور کنید، روبه رو می شوید.
آن چه احساس می کنید جذب می کنید.
در این دنیا هیچ چیزی نیست که نتوانید داشته باشید.
هیچ محدودیتی برای شما وجود ندارد.
احساس های منفی ترمزهای شما هستند؛ از احساس های منفی دوری کنید.
شاید شما هم در سمینارهایی با عناوینی مثل موفقیت، فکر مثبت، قانون جذب، قانون منتالیسم و غیره شرکت کرده یا ویدیوهایی از سخنرانان اصطلاحا انگیزشی در شبکه های اجتماعی دیده باشید. تفکر محوری و مشترک این رویکردها به طور کلی این است که افکار ما بر جهان اثر می گذارد و انسان با اندیشه و اراده هرآنچه می خواهد به دست می آورد. اغلب آدم ها بعد از شنیدن این گونه سخنرانی ها می گویند سرشار از انرژی و انگیزه هستند؛ سرشار از حال خوب و امید. اما چه می شود که اثر این سخنرانی ها کوتاه مدت است؟ چرا حال خوب و انگیزه ی حاصل از این سخنان تداوم ندارند؟ و آدم ها مدام از این سمینار به آن سمینار، از این کلاس به آن کلاس می روند؟ آیا این قبیل باورها و سخنان ریشه های علمی دارند؟
در این مقاله سعی می کنیم با نگاهی موشکافانه تر به چند باور کلیدی و مشترک در این قبیل رویکردها بپردازیم.
متن کامل مقاله را در لینک زیر بخوانید؛ در سایت دورها:
http://dourha.ir/?p=512
آیا واقعا افکار ما بر جهان خارج از ما و وقایع آن تاثیر می گذارند؟
(منبع: روزنامه خراسان)
دکتر پرستوامیری
دکترای تخصصی روانشناسی سلامت
افکار شما به واقعیت تبدیل می شود.
با هرآن چه تصور کنید، روبه رو می شوید.
آن چه احساس می کنید جذب می کنید.
در این دنیا هیچ چیزی نیست که نتوانید داشته باشید.
هیچ محدودیتی برای شما وجود ندارد.
احساس های منفی ترمزهای شما هستند؛ از احساس های منفی دوری کنید.
شاید شما هم در سمینارهایی با عناوینی مثل موفقیت، فکر مثبت، قانون جذب، قانون منتالیسم و غیره شرکت کرده یا ویدیوهایی از سخنرانان اصطلاحا انگیزشی در شبکه های اجتماعی دیده باشید. تفکر محوری و مشترک این رویکردها به طور کلی این است که افکار ما بر جهان اثر می گذارد و انسان با اندیشه و اراده هرآنچه می خواهد به دست می آورد. اغلب آدم ها بعد از شنیدن این گونه سخنرانی ها می گویند سرشار از انرژی و انگیزه هستند؛ سرشار از حال خوب و امید. اما چه می شود که اثر این سخنرانی ها کوتاه مدت است؟ چرا حال خوب و انگیزه ی حاصل از این سخنان تداوم ندارند؟ و آدم ها مدام از این سمینار به آن سمینار، از این کلاس به آن کلاس می روند؟ آیا این قبیل باورها و سخنان ریشه های علمی دارند؟
در این مقاله سعی می کنیم با نگاهی موشکافانه تر به چند باور کلیدی و مشترک در این قبیل رویکردها بپردازیم.
متن کامل مقاله را در لینک زیر بخوانید؛ در سایت دورها:
http://dourha.ir/?p=512
ما در کودکی، در تجربهی ارتباطمان با مراقبین اولیه (پدر، مادر، ...) به "احکام قطعی" دربارهی آدمها، دنیا و خودمان میرسیم. این احکام کلی و قطعیست زیرا در آن سن، منبع شناخت ما از کل دنیا، همین آدمهای نزدیک ما هستند. بعدترها در بزرگسالی، دنیای ما آنقدر بزرگ میشود که رسیدن به یک حکم قطعی در مورد همهچیز و همهکس، خیلی سخت خواهد بود.
اگر احکام قطعی مانند:
آدمها قابل اعتماد نیستند؛
من دوستداشتنی نیستم؛
من ارزشمند نیستم؛
دیگران مرا رها خواهند کرد؛
دنیا جای ناامنیست؛
و غیره دارید، در روابط دور گذشته، در دنیای کوچکِ کودکیتان، دنبال داستانش بگردید.
دکتر پرستوامیری
@engaarr
@engaarr
@engaarr
اگر احکام قطعی مانند:
آدمها قابل اعتماد نیستند؛
من دوستداشتنی نیستم؛
من ارزشمند نیستم؛
دیگران مرا رها خواهند کرد؛
دنیا جای ناامنیست؛
و غیره دارید، در روابط دور گذشته، در دنیای کوچکِ کودکیتان، دنبال داستانش بگردید.
دکتر پرستوامیری
@engaarr
@engaarr
@engaarr
در شرایط سهمگین زندگی دو مشکل دارید که باید حل کنید؛
مسالهای که پیش آمده و نیازمند حل شدن است.
و هیجانات آشفتهکنندهی همراه آن.
برای حل مسالهی کارامد نیاز دارید ابتدا هیجانات شدید خود را مدیریت کنید:
برای شروع، هیجانات خود را بشناسید و تجربه کنید، از آنها نترسید و فرار نکنید. هیچ اشکالی ندارد که در شرایط سخت شما احساس غم، اضطراب، خشم، وحشتزدگی و غیره داشته باشید.
بعد با افراد قابل اعتماد، ایمن و همدل اطرافتان راجع به هیجاناتتان صحبت کنید. انسانها هیجانات ناخوشایند را به صورت جمعی راحتتر تحمل میکنند. درد دل کردن، کمک و مراقبت دریافت کردن از مهارتهای انسانهای رشدیافتهاست. در کنار این آدمهای امن، هیجاناتتان را برونریزی کنید و اجازه دهید آنها به شما حمایت عاطفی، روانی و فکری بدهند.
شلوغکاری نکنید؛ چند آدم نزدیک و امن کافیاست. از افرادی که خودشان به سرعت آشفته میشوند، یا ایمن، قابل اعتماد و همدل نیستند در این شرایط دوری کنید.
از نوشتن غافل نشوید، هم در مورد هیجاناتتان، هم در مورد مسالهای که باید حل شود. نوشتن ذهن شما را نظم میبخشد و باعث تخلیه هیجانی میشود.
از روشهای آرامبخشی خاص خودتان استفاده کنید. قدم زدن، دعا خواندن، بازی کردن، شعر خواندن، گوش دادن به موسیقی، نواختن ساز، نقاشی، دوخت و دوز، درد دل و ...
سعی نکنید تمام امور را خودتان کنترل و مدیریت کنید. بخشی از کارها را به دیگران بسپارید و به آنها اعتماد کنید. فقط کافی است به قدر کافی درایت داشته باشید که چه کاری را به چه کسی بسپارید.
بهطور موقت وظایف دیگرتان را کاهش دهید و تمرکزتان را بگذارید روی مسالهی بزرگ و مهم فعلی. کمالگرایی و خودسرزنشی را کنار بگذارید. قرار نیست در هر شرایط تمام وظایفتان را به بهترین نحو انجام دهید.
دکتر پرستوامیری
@engaarr
@engaarr
@engaarr
مسالهای که پیش آمده و نیازمند حل شدن است.
و هیجانات آشفتهکنندهی همراه آن.
برای حل مسالهی کارامد نیاز دارید ابتدا هیجانات شدید خود را مدیریت کنید:
برای شروع، هیجانات خود را بشناسید و تجربه کنید، از آنها نترسید و فرار نکنید. هیچ اشکالی ندارد که در شرایط سخت شما احساس غم، اضطراب، خشم، وحشتزدگی و غیره داشته باشید.
بعد با افراد قابل اعتماد، ایمن و همدل اطرافتان راجع به هیجاناتتان صحبت کنید. انسانها هیجانات ناخوشایند را به صورت جمعی راحتتر تحمل میکنند. درد دل کردن، کمک و مراقبت دریافت کردن از مهارتهای انسانهای رشدیافتهاست. در کنار این آدمهای امن، هیجاناتتان را برونریزی کنید و اجازه دهید آنها به شما حمایت عاطفی، روانی و فکری بدهند.
شلوغکاری نکنید؛ چند آدم نزدیک و امن کافیاست. از افرادی که خودشان به سرعت آشفته میشوند، یا ایمن، قابل اعتماد و همدل نیستند در این شرایط دوری کنید.
از نوشتن غافل نشوید، هم در مورد هیجاناتتان، هم در مورد مسالهای که باید حل شود. نوشتن ذهن شما را نظم میبخشد و باعث تخلیه هیجانی میشود.
از روشهای آرامبخشی خاص خودتان استفاده کنید. قدم زدن، دعا خواندن، بازی کردن، شعر خواندن، گوش دادن به موسیقی، نواختن ساز، نقاشی، دوخت و دوز، درد دل و ...
سعی نکنید تمام امور را خودتان کنترل و مدیریت کنید. بخشی از کارها را به دیگران بسپارید و به آنها اعتماد کنید. فقط کافی است به قدر کافی درایت داشته باشید که چه کاری را به چه کسی بسپارید.
بهطور موقت وظایف دیگرتان را کاهش دهید و تمرکزتان را بگذارید روی مسالهی بزرگ و مهم فعلی. کمالگرایی و خودسرزنشی را کنار بگذارید. قرار نیست در هر شرایط تمام وظایفتان را به بهترین نحو انجام دهید.
دکتر پرستوامیری
@engaarr
@engaarr
@engaarr
میگوید: اگر میدانستم میمیرد، آن حرفها را بهش نمیگفتم؛ آن رفتارها را نمیکردم ...
واقعا نمیدانید آدمها میمیرند؟!
فکر میکنید عمر جاودانه دارند؟!
ما به مرگ خودمان و دیگران آگاهیم، اما برای زندگی کردن، با هزار و یک ترفند و دفاع روانی، این آگاهی را سرکوب میکنیم، تا لحظهای که مرگ، بیتوجه به خودفریبی و خوشخیالی ما، خودش را در برابر ما عریان میکند و ما ناگزیر از مواجهه با آن هستیم.
به گمان من، بَرَندههای واقعیِ زندگی، آنهایی هستند که آگاهی از مرگ را در گوشهای از ذهنشان بیدار، نگه میدارند؛ اینها شانس این را دارند که غلیظتر و غنیتر زندگی کنند.
دکتر پرستوامیری
@engaarr
@engaarr
@engaarr
واقعا نمیدانید آدمها میمیرند؟!
فکر میکنید عمر جاودانه دارند؟!
ما به مرگ خودمان و دیگران آگاهیم، اما برای زندگی کردن، با هزار و یک ترفند و دفاع روانی، این آگاهی را سرکوب میکنیم، تا لحظهای که مرگ، بیتوجه به خودفریبی و خوشخیالی ما، خودش را در برابر ما عریان میکند و ما ناگزیر از مواجهه با آن هستیم.
به گمان من، بَرَندههای واقعیِ زندگی، آنهایی هستند که آگاهی از مرگ را در گوشهای از ذهنشان بیدار، نگه میدارند؛ اینها شانس این را دارند که غلیظتر و غنیتر زندگی کنند.
دکتر پرستوامیری
@engaarr
@engaarr
@engaarr
Forwarded from دورها | علوم انسانی
@dourha_ensani
چرا در رابطه با آدمهای غریبه، دست به پیشداوری میزنیم؟
دکتر پرستوامیری
شاید برای شما هم پیش آمده باشد که یک نفر را دورادور میشناسید و یا برای اولین بار که میبینید حس خوبی نسبت به او ندارید، اما هنگامی که فرصت آشنایی برای شما ایجاد میشود متوجه میشوید که قضاوتتان اشتباه بوده و گاهی اوقات حتی تبدیل به دوستان خوبی هم میشوید. اما چرا این اتفاق برای ما پیش میآید؟ چرا گاهی ما در برخورد اول، در مورد دیگران برداشت نادرستی داریم؟ چرا بعضی از ما بیش از دیگران دچار این اشتباه میشویم؟
خطاهای شناختی، ذهن، رفتار و تکامل در این میان چه نقشی دارند؟
متن کامل مقاله را در لینک زیر بخوانید؛ در سایت دورها:
http://dourha.ir/?p=518
چرا در رابطه با آدمهای غریبه، دست به پیشداوری میزنیم؟
دکتر پرستوامیری
شاید برای شما هم پیش آمده باشد که یک نفر را دورادور میشناسید و یا برای اولین بار که میبینید حس خوبی نسبت به او ندارید، اما هنگامی که فرصت آشنایی برای شما ایجاد میشود متوجه میشوید که قضاوتتان اشتباه بوده و گاهی اوقات حتی تبدیل به دوستان خوبی هم میشوید. اما چرا این اتفاق برای ما پیش میآید؟ چرا گاهی ما در برخورد اول، در مورد دیگران برداشت نادرستی داریم؟ چرا بعضی از ما بیش از دیگران دچار این اشتباه میشویم؟
خطاهای شناختی، ذهن، رفتار و تکامل در این میان چه نقشی دارند؟
متن کامل مقاله را در لینک زیر بخوانید؛ در سایت دورها:
http://dourha.ir/?p=518
اگر شما آدم مضطربی باشید احتمالا از خواندن کتابها، دیدن فیلمها و سریالها، شنیدن موسیقیها، غذا خوردن در رستورانها و سفر به مکانهای "تکراری" بیشتر لذت میبرید.
وضعیتهای آشنا و قابل پیشبینی از احساس اضطراب شما کم کرده و باعث میشود احساس امنیت و آرامش کنید.
دکتر پرستوامیری
@engaarr
@engaarr
@engaarr
وضعیتهای آشنا و قابل پیشبینی از احساس اضطراب شما کم کرده و باعث میشود احساس امنیت و آرامش کنید.
دکتر پرستوامیری
@engaarr
@engaarr
@engaarr
Forwarded from مشقِ داستاننویسی
https://t.me/mashgh_dastannevisi
گرگِ هار
(برداشتی از یک داستان واقعی)
پرستو امیری
چند روزی بود که اهالی آبادی خواب آرامی نداشتند. از آن شبی که زوزهی گرگی به گوش رسیده بود و عمو قربان هشتاد و پنج ساله گفته بود این زوزهی گرگِ معمولی نیست، زوزهی هاری است.
از فردای آن روز حملات گرگ شروع شده بود. شب و روز نمیشناخت. به گلهها حمله میکرد، بی پروا وارد آبادی میشد. مردم از ترس، حتی گلههایشان را به چرا نمیبردند. کسی هم جرات نزدیک شدن و شکار کردن گرگ هار را نداشت. همه میدانستند هاری به جان هرکس بیفتد اول دیوانه و بعد عین چوب، خشک و فلجش میکند و در آخر جانش را میگیرد.
همه منتظر بودند که گرگ، خودش کمکم از هاری بمیرد، حالا این وسط چند گاو و گوسفند هم تلف میشدند یا هاری به گلهای میافتاد، یا گرگ به کسی از اهالی حمله میکرد هم چارهای نبود.
همه در یک توافق ناگفته منتظر بودند و فقط دعا میکردند که کمتر خسارت ببینند؛ همه، جز یک نفر، جانعلی.
جانعلی، پسر ننه محبوبه، جوانی بیست ساله بود؛ رشید و شجاع، راستقامت و نیکرفتار. میدانست پُرزور است، غرور جوانی داشت اما در عین حال محجوب هم بود. متواضع بود، اما گهگاه خواسته و ناخواسته رفتارهای قهرمانانهای میکرد تا تحسین و هورایی بشنود. می گفتند تا هفت آبادی آن طرف تر، مردی نبوده که در کشتی، جانعلی را ببرد. ننه محبوبه اش همیشه می گفت زورش به پدر خدابیامرزش رفته است که گاو بالغ را بالای سر می چرخاند. جانعلی کشاورزی میکرد و در کنار کشاورزیاش، گلهی کوچک مادرش را هم، داری میکرد. کمکحالِ هرکسی بود که جایی، در میماند. از تعمیر سقف طویله تا جابهجایی بارها، حتی کول کردن پیرمردها و پیرزنها و رساندنشان به مینیبوس سر جاده برای رفتن به شهر.
از وقتی که سروکلهی گرگِ هار پیدا شده بود، جانعلی شبها میرفت به پشتبام خانه و در تاریکی به صدای زوزهی گرگ گوش میکرد. فکری بود و ساکت. نه که قبلا پرحرف بوده باشد. کلا جانعلی بیشتر کار میکرد تا حرف بزند. حالا اما ساکتتر از همیشه بود.
آن روز صبح پیرمردان آبادی کمی دورتر از کانی که زنها داشتند در آن رخت و لباس میشستند، در سایهی درختی، روی سنگهای سکومانندی نشسته بودند و مطابق چند روز اخیر در مورد خسارات گرگ هار، حرف میزدند. نگران شیوع هاری بین گلهها و حتی آدمهاشان بودند.
جانعلی کمی با فاصله، دست به سینه و سر به زیر ایستاده بود و با نوک کفشهایش با سنگ ریزههای جلوی پایش به آرامی بازی میکرد. اولین سکوتی که بین مردان ایجاد شد، یک جمله از دهان جانعلی بیرون آمد: من میگیرمش.
صدایش نه آرام بود، نه بلند. بلوف و خودنمایی در لحنش نبود، بیشتر نوعی رخصت خواستن و اطلاع رساندن، به گوش میرسید.
سکوت یک دقیقهای ادامهدار شد تا اینکه کدخدا مراد به حرف آمد که پسر جان، میدانی هاری چیست؟
در صدای کدخدا هم اثری از خشم یا تمسخر نبود، بیشتر نوعی تعجب به گوش میرسید.
خانعلی گفت: میدانم.
کدخدا پرسید: میدانی اگر دندانش به گوشت تنت بگیرد تو هم هار میشوی؟
خانعلی سر بلند کرد و صاف به چشمهای کدخدا نگاه کرد و گفت: میدانم.
اینبار میرزا احمد پرسید: میدانی هاری یعنی مرگِ با عذاب؟
خانعلی دستهایش را از زیر بغلش بیرون کشید و گفت: میدانم، فکرش را کردهام نمد به دستانم میبندم و با گرگ کشتی میگیرم، نمیگذارم دندانش به گوشت تنم برسد. کمی مکث کرد و گفت: انشالله نمیرسد.
میرزا نگاهی به سایر مردان کرد. صدا از کسی درنیامد. گفت: تو کشتیگیر ماهری هستی جانعلی، پرزوری، شجاعی اما روزگارندیدهای؛ حالیات نیست که کشتی با گرگِ هار، یعنی چه.
جانعلی این بار با صدای کمی مغرورتر گفت: حالیام. نمیتوانم منتظر بمانم تک به تک گلهها و بچههایمان را گیر بیندازد. از سر کمعقلی نمیگویم. میدانم چه کار باید بکنم. امشب کارش را میسازم.
چند نفر از پسربچههایی که اطراف مردان مشغول بازی بودند و حرفها را شنیدند به دو رفتند سمت زنها و داد میزدند که: جانعلی میخواهد با گرگ هار کشتی بگیرد، جانعلی میخواهد با گرگ هار کشتی بگیرد، گفته امشب جنازهاش را برایتان میآوردم.
تشت مسیِ پر از رختِ شستهی خیس، از دست ننه محبوبه افتاد. چند زن دیگر رفتند سمتش تا از افتادن خودش جلوگیری کنند.
جانعلی از دور، زیرچشمی نگاهشان میکرد.
کسی نفهمید آن روز سر ناهار بین جانعلی و ننه محبوبهاش چه گذشت، اما عصر که شد ننه محبوبه داشت از زیر رختخوابها پارچههای نمدی را بیرون میکشید.
قبل از غروب همه اهالی آبادی جلوی کانی، کنار سنگهای سکومانند، منتظر بودند.
گرگِ هار
(برداشتی از یک داستان واقعی)
پرستو امیری
چند روزی بود که اهالی آبادی خواب آرامی نداشتند. از آن شبی که زوزهی گرگی به گوش رسیده بود و عمو قربان هشتاد و پنج ساله گفته بود این زوزهی گرگِ معمولی نیست، زوزهی هاری است.
از فردای آن روز حملات گرگ شروع شده بود. شب و روز نمیشناخت. به گلهها حمله میکرد، بی پروا وارد آبادی میشد. مردم از ترس، حتی گلههایشان را به چرا نمیبردند. کسی هم جرات نزدیک شدن و شکار کردن گرگ هار را نداشت. همه میدانستند هاری به جان هرکس بیفتد اول دیوانه و بعد عین چوب، خشک و فلجش میکند و در آخر جانش را میگیرد.
همه منتظر بودند که گرگ، خودش کمکم از هاری بمیرد، حالا این وسط چند گاو و گوسفند هم تلف میشدند یا هاری به گلهای میافتاد، یا گرگ به کسی از اهالی حمله میکرد هم چارهای نبود.
همه در یک توافق ناگفته منتظر بودند و فقط دعا میکردند که کمتر خسارت ببینند؛ همه، جز یک نفر، جانعلی.
جانعلی، پسر ننه محبوبه، جوانی بیست ساله بود؛ رشید و شجاع، راستقامت و نیکرفتار. میدانست پُرزور است، غرور جوانی داشت اما در عین حال محجوب هم بود. متواضع بود، اما گهگاه خواسته و ناخواسته رفتارهای قهرمانانهای میکرد تا تحسین و هورایی بشنود. می گفتند تا هفت آبادی آن طرف تر، مردی نبوده که در کشتی، جانعلی را ببرد. ننه محبوبه اش همیشه می گفت زورش به پدر خدابیامرزش رفته است که گاو بالغ را بالای سر می چرخاند. جانعلی کشاورزی میکرد و در کنار کشاورزیاش، گلهی کوچک مادرش را هم، داری میکرد. کمکحالِ هرکسی بود که جایی، در میماند. از تعمیر سقف طویله تا جابهجایی بارها، حتی کول کردن پیرمردها و پیرزنها و رساندنشان به مینیبوس سر جاده برای رفتن به شهر.
از وقتی که سروکلهی گرگِ هار پیدا شده بود، جانعلی شبها میرفت به پشتبام خانه و در تاریکی به صدای زوزهی گرگ گوش میکرد. فکری بود و ساکت. نه که قبلا پرحرف بوده باشد. کلا جانعلی بیشتر کار میکرد تا حرف بزند. حالا اما ساکتتر از همیشه بود.
آن روز صبح پیرمردان آبادی کمی دورتر از کانی که زنها داشتند در آن رخت و لباس میشستند، در سایهی درختی، روی سنگهای سکومانندی نشسته بودند و مطابق چند روز اخیر در مورد خسارات گرگ هار، حرف میزدند. نگران شیوع هاری بین گلهها و حتی آدمهاشان بودند.
جانعلی کمی با فاصله، دست به سینه و سر به زیر ایستاده بود و با نوک کفشهایش با سنگ ریزههای جلوی پایش به آرامی بازی میکرد. اولین سکوتی که بین مردان ایجاد شد، یک جمله از دهان جانعلی بیرون آمد: من میگیرمش.
صدایش نه آرام بود، نه بلند. بلوف و خودنمایی در لحنش نبود، بیشتر نوعی رخصت خواستن و اطلاع رساندن، به گوش میرسید.
سکوت یک دقیقهای ادامهدار شد تا اینکه کدخدا مراد به حرف آمد که پسر جان، میدانی هاری چیست؟
در صدای کدخدا هم اثری از خشم یا تمسخر نبود، بیشتر نوعی تعجب به گوش میرسید.
خانعلی گفت: میدانم.
کدخدا پرسید: میدانی اگر دندانش به گوشت تنت بگیرد تو هم هار میشوی؟
خانعلی سر بلند کرد و صاف به چشمهای کدخدا نگاه کرد و گفت: میدانم.
اینبار میرزا احمد پرسید: میدانی هاری یعنی مرگِ با عذاب؟
خانعلی دستهایش را از زیر بغلش بیرون کشید و گفت: میدانم، فکرش را کردهام نمد به دستانم میبندم و با گرگ کشتی میگیرم، نمیگذارم دندانش به گوشت تنم برسد. کمی مکث کرد و گفت: انشالله نمیرسد.
میرزا نگاهی به سایر مردان کرد. صدا از کسی درنیامد. گفت: تو کشتیگیر ماهری هستی جانعلی، پرزوری، شجاعی اما روزگارندیدهای؛ حالیات نیست که کشتی با گرگِ هار، یعنی چه.
جانعلی این بار با صدای کمی مغرورتر گفت: حالیام. نمیتوانم منتظر بمانم تک به تک گلهها و بچههایمان را گیر بیندازد. از سر کمعقلی نمیگویم. میدانم چه کار باید بکنم. امشب کارش را میسازم.
چند نفر از پسربچههایی که اطراف مردان مشغول بازی بودند و حرفها را شنیدند به دو رفتند سمت زنها و داد میزدند که: جانعلی میخواهد با گرگ هار کشتی بگیرد، جانعلی میخواهد با گرگ هار کشتی بگیرد، گفته امشب جنازهاش را برایتان میآوردم.
تشت مسیِ پر از رختِ شستهی خیس، از دست ننه محبوبه افتاد. چند زن دیگر رفتند سمتش تا از افتادن خودش جلوگیری کنند.
جانعلی از دور، زیرچشمی نگاهشان میکرد.
کسی نفهمید آن روز سر ناهار بین جانعلی و ننه محبوبهاش چه گذشت، اما عصر که شد ننه محبوبه داشت از زیر رختخوابها پارچههای نمدی را بیرون میکشید.
قبل از غروب همه اهالی آبادی جلوی کانی، کنار سنگهای سکومانند، منتظر بودند.
Forwarded from مشقِ داستاننویسی
جانعلی نمدپوش با ننهمحبوبهاش آمد. ساق هردو پا و دست چپش را تماما با نمد پوشانده بود.
همه ساکت بودند. صدای زوزهی گرگ هار از دور، از بالای تپه میآمد. سرانجام کدخدا سرفهای کرد و گفت: جانعلی مُط ... جانعلی اجازه نداد کدخدا جملهاش را تمام کند، گفت: به ننهام گفتهام اگر برگشتنی خونی، زخمی، چیزی بر تنم دیدید، در انبار آرد حبسم کنید تا وقتی که ... سکوت ...
با دست راست، چاقویی که با آن گاو سر میبریدند را از ننه محبوبهاش گرفت و فرو کرد لای نمد دور ساق پای راستش.
موقع گرفتن چاقو از ننه محبوبه، چند ثانیهای دست چاقوبهدستِ ننه محبوبه را در دستش گرفت.
بی هیچ کلامی پشت کرد به جمعیت و رفت.
زنان شروع کردند به خواندن یک آواز محلی؛ آوازی که معلوم نمیکرد لالایی است یا آوازی جنگی.
جانعلی دورتر و دورتر میشد. با گامهای بلند و گشاد، تپه را بالا میرفت.
صدای زوزهی گرگ نزدیکتر میشد.
بچهها از درختها بالا رفته بودند تا بهتر کشتی جانعلی با گرگ هار را ببینند.
مردان ساکت بودند. صدای زوزههای گرگ لای آواز زنان به گم می شد و دوباره گوش میرسید.
در میانهی دامنهی تپه، گرگ هار و جانعلی به هم رسیدند. هیچ مهلت و ارزیابی بین دو همآورد در کار نبود. با اولین حملهی گرگ، جانعلی دست نمدپوشش را فرو کرد در دهان گرگ و با دست دیگرش چاقو را در پهلوی گرگ فرو کرد. گرگ هار سرش را به شدت تکان میداد، تکانها آنقدر شدید بود که دست نمدپوش و تمام هیکل تنومند جانعلی را هم با خودش تکان میداد.
کسی نفهمید چقدر طول کشید تا گرگ از پا درآمد، یک دقیقه یا یک ساعت؟! زمان را گم کرده بودند.
دست آخر، گرگ هار بیجان افتاد روی زمین، جانعلی هم نفس نفس زنان، جلوی گرگ زانو زد. چند دقیقهای در همان حال ماند.
صدای آواز زنان و زوزهی گرگ قطع شده بود.
چند دقیقه بعد، جانعلی با دست چپ، فک بالای گرگ را کشید و دست نمدپوشش را از لای دندان های به هم فشرده ی گرگ، آزاد کرد. بلند شد، خسته، و خیس از عرق، با گامهای آرام و گیج روبه پایین تپه آمد.
هیچکس پلک نمیزد. حتی بچهها بالای درخت، مثل برگ درختان خشکشان زده بود.
جانعلی نزدیک و نزدیکتر شد. ننه محبوبه به زحمت چند قدم جلو رفت.
چند پیرمردی که نشسته بودند بلند شدند، سرپا ایستادند.
جانعلی رسید. سرش پایین بود، شانههایش خمیده و با دست چپش، ساعد دست راستِ نمدپوشش را نگه داشته بود. به اندازهی کافی نزدیک شده بود تا همه، جاری شدن خون از لای نمد را ببینند.
گرگ هار، دست جانعلی را گاز گرفته بود.
ننه محبوبه نشست روی زمین، بیصدا، خاکهای اطرافش را با دست جمع میکرد و میریخت روی سرش. چند زن دورش را گرفتند. چندنفری از ترس رفتند عقبتر ایستادند.
جانعلی هیچکس را نگاه نکرد. حتی ناایستاد. از کنار جمعیت عبور کرد. تنها هنگامی که از کنار ننه محبوبهاش میگذشت برای لحظهای مکث کرد، اما فورا راهش را به سمت خانه، به سمت انبار آرد ادامه داد.
چهار نفر از مردان جوان، همراه با کدخدا و میرزا، با فاصله و بی صدا پشت سرش راه افتادند.
صدای شیون زنان بلند شد.
مادران بچههای کوچکشان را محکم گرفته بودند که مبادا از سر کنجکاوی عقب جانعلی بروند.
جانعلی قامت رشیدش را خم کرد تا از در انبار آرد تو برود. رفت ته انبار تاریک روی سکوی سیمانی نشست. مردان بیرون منتظر بودند.
جانعلی به حرف آمد: در را ببندید و پشتش را با سیمان بپوشانید، تا چند روز از سوراخ روی سقف انبار، برایم آب و غذا بفرستید، تا وقتی که ... سکوت ... ننه محبوبه را از خانه ببرید، ببرید به دورترین خانه ی آبادی، مبادا نعرههای مرا بشنود، تا وقتی که ... سکوت ... مالی ندارم، اما وصیتنامهای دادهام به دست میرزا تا بعد از ...
زمان متوقف شد. کسی یادش نیست چند دقیقه یا چند ساعت، جانعلی درون انبار و مردان بیرون در ایستاده بودند. سرانجان جانعلی پشتش را کرد به در، روی همان سکوی سیمانی دراز کشید و زانوهایش را بغل کرد.
مردان در را بستند و پشت آن را با سیمان تا بالا پوشاندند، انگار که از اول دری نبوده است.
جانعلی دو هفته ای در انبار آرد ماند. از سوراخ سقف با یک سبد برایش آب و غذا می فرستادند. می فهمید غذاهای دستپخت ننه محبوبه است. کم کم صدای نعره های جانعلی مانند صدای زوزه های گرگ هار به گوش اهالی می رسید. با هر نعره ننه محبوبه شروع می کرد به لالایی خواندن. روزهای آخر سبد غذا دست نخورده بالا کشیده می شد. نعره ها به ناله تبدیل شده بود و بعد سکوت بود و سکوت ...
کسانی که در مراسم غسل و کفن و دفن جانعلی بودند هرگز نگفتند چه بر سر تن آن جوان رشید و راست قامت آمده بود. همه فقط از افسانه ی جوانمردی می گفتند که با گرگ هار کشتی گرفت و او را کشت. مردی که همچون قویی تنها، هنگامی که فهمید مرگی دردناک به انتظارش نشسته، خودش را در زندانی خودخواسته، حبس کرد تا این بار در تنهایی و بی هیچ تماشاچی، با مرگ کشتی بگیرد.
پایان
همه ساکت بودند. صدای زوزهی گرگ هار از دور، از بالای تپه میآمد. سرانجام کدخدا سرفهای کرد و گفت: جانعلی مُط ... جانعلی اجازه نداد کدخدا جملهاش را تمام کند، گفت: به ننهام گفتهام اگر برگشتنی خونی، زخمی، چیزی بر تنم دیدید، در انبار آرد حبسم کنید تا وقتی که ... سکوت ...
با دست راست، چاقویی که با آن گاو سر میبریدند را از ننه محبوبهاش گرفت و فرو کرد لای نمد دور ساق پای راستش.
موقع گرفتن چاقو از ننه محبوبه، چند ثانیهای دست چاقوبهدستِ ننه محبوبه را در دستش گرفت.
بی هیچ کلامی پشت کرد به جمعیت و رفت.
زنان شروع کردند به خواندن یک آواز محلی؛ آوازی که معلوم نمیکرد لالایی است یا آوازی جنگی.
جانعلی دورتر و دورتر میشد. با گامهای بلند و گشاد، تپه را بالا میرفت.
صدای زوزهی گرگ نزدیکتر میشد.
بچهها از درختها بالا رفته بودند تا بهتر کشتی جانعلی با گرگ هار را ببینند.
مردان ساکت بودند. صدای زوزههای گرگ لای آواز زنان به گم می شد و دوباره گوش میرسید.
در میانهی دامنهی تپه، گرگ هار و جانعلی به هم رسیدند. هیچ مهلت و ارزیابی بین دو همآورد در کار نبود. با اولین حملهی گرگ، جانعلی دست نمدپوشش را فرو کرد در دهان گرگ و با دست دیگرش چاقو را در پهلوی گرگ فرو کرد. گرگ هار سرش را به شدت تکان میداد، تکانها آنقدر شدید بود که دست نمدپوش و تمام هیکل تنومند جانعلی را هم با خودش تکان میداد.
کسی نفهمید چقدر طول کشید تا گرگ از پا درآمد، یک دقیقه یا یک ساعت؟! زمان را گم کرده بودند.
دست آخر، گرگ هار بیجان افتاد روی زمین، جانعلی هم نفس نفس زنان، جلوی گرگ زانو زد. چند دقیقهای در همان حال ماند.
صدای آواز زنان و زوزهی گرگ قطع شده بود.
چند دقیقه بعد، جانعلی با دست چپ، فک بالای گرگ را کشید و دست نمدپوشش را از لای دندان های به هم فشرده ی گرگ، آزاد کرد. بلند شد، خسته، و خیس از عرق، با گامهای آرام و گیج روبه پایین تپه آمد.
هیچکس پلک نمیزد. حتی بچهها بالای درخت، مثل برگ درختان خشکشان زده بود.
جانعلی نزدیک و نزدیکتر شد. ننه محبوبه به زحمت چند قدم جلو رفت.
چند پیرمردی که نشسته بودند بلند شدند، سرپا ایستادند.
جانعلی رسید. سرش پایین بود، شانههایش خمیده و با دست چپش، ساعد دست راستِ نمدپوشش را نگه داشته بود. به اندازهی کافی نزدیک شده بود تا همه، جاری شدن خون از لای نمد را ببینند.
گرگ هار، دست جانعلی را گاز گرفته بود.
ننه محبوبه نشست روی زمین، بیصدا، خاکهای اطرافش را با دست جمع میکرد و میریخت روی سرش. چند زن دورش را گرفتند. چندنفری از ترس رفتند عقبتر ایستادند.
جانعلی هیچکس را نگاه نکرد. حتی ناایستاد. از کنار جمعیت عبور کرد. تنها هنگامی که از کنار ننه محبوبهاش میگذشت برای لحظهای مکث کرد، اما فورا راهش را به سمت خانه، به سمت انبار آرد ادامه داد.
چهار نفر از مردان جوان، همراه با کدخدا و میرزا، با فاصله و بی صدا پشت سرش راه افتادند.
صدای شیون زنان بلند شد.
مادران بچههای کوچکشان را محکم گرفته بودند که مبادا از سر کنجکاوی عقب جانعلی بروند.
جانعلی قامت رشیدش را خم کرد تا از در انبار آرد تو برود. رفت ته انبار تاریک روی سکوی سیمانی نشست. مردان بیرون منتظر بودند.
جانعلی به حرف آمد: در را ببندید و پشتش را با سیمان بپوشانید، تا چند روز از سوراخ روی سقف انبار، برایم آب و غذا بفرستید، تا وقتی که ... سکوت ... ننه محبوبه را از خانه ببرید، ببرید به دورترین خانه ی آبادی، مبادا نعرههای مرا بشنود، تا وقتی که ... سکوت ... مالی ندارم، اما وصیتنامهای دادهام به دست میرزا تا بعد از ...
زمان متوقف شد. کسی یادش نیست چند دقیقه یا چند ساعت، جانعلی درون انبار و مردان بیرون در ایستاده بودند. سرانجان جانعلی پشتش را کرد به در، روی همان سکوی سیمانی دراز کشید و زانوهایش را بغل کرد.
مردان در را بستند و پشت آن را با سیمان تا بالا پوشاندند، انگار که از اول دری نبوده است.
جانعلی دو هفته ای در انبار آرد ماند. از سوراخ سقف با یک سبد برایش آب و غذا می فرستادند. می فهمید غذاهای دستپخت ننه محبوبه است. کم کم صدای نعره های جانعلی مانند صدای زوزه های گرگ هار به گوش اهالی می رسید. با هر نعره ننه محبوبه شروع می کرد به لالایی خواندن. روزهای آخر سبد غذا دست نخورده بالا کشیده می شد. نعره ها به ناله تبدیل شده بود و بعد سکوت بود و سکوت ...
کسانی که در مراسم غسل و کفن و دفن جانعلی بودند هرگز نگفتند چه بر سر تن آن جوان رشید و راست قامت آمده بود. همه فقط از افسانه ی جوانمردی می گفتند که با گرگ هار کشتی گرفت و او را کشت. مردی که همچون قویی تنها، هنگامی که فهمید مرگی دردناک به انتظارش نشسته، خودش را در زندانی خودخواسته، حبس کرد تا این بار در تنهایی و بی هیچ تماشاچی، با مرگ کشتی بگیرد.
پایان
Forwarded from دورها | علوم انسانی
@dourha_ensani
در انتظار معنا
(کافکا، کامو، بکت و بحران معنا)
دکتر آرش نراقی
پرسش اصلی من در این گفتار این است: تجربهی وجودی خداناباوری چه پیامدهایی برای بشر مدرن داشته است و چگونه و در چه سطحی بشر مدرن را به جستجوی معنویتی این جهانی واداشته است؟
به نظرم رمان مدرن را می توان یکی از بهترین منابع برای یافتن پاسخی به این پرسشها دانست. تجربه وجودی انسانی که خدای خود را از کف داده و نومیدانه در جستجوی روزنه امیدی در تاریکای جهان بی خداست، از جمله مضامین مهم رمان مدرن است. از این رو می کوشم در اینجا روایت پاره ای از رمان نویسان برجسته دوران مدرن را درباره تجربه وجودی جهانی بی خدا بررسی کنم و نشان دهم که چگونه این دغدغه وجودی ایشان را به جستجوی نوع جدیدی از معنا و معنویت برانگیخت.
جهاننگری غرب در دوران پیشا-مدرن عمدتا از دو سرچشمهی اصلی بر میآمد: نخست، آیین مسیحیت که عمدتا مبتنی بر آموزهّهای کتاب مقدس و تفسیر کلیسا از آن بود، و دیگری، فلسفهی یونان باستان خصوصاً آرای ارسطو. توماس آکویناس اصلیترین چهره فکری در قرون وسطی بود که این دو جریان را در هم آمیخت و به جهان نگری دوران خویش شکل بخشید. این جهان نگری بر مبنای فرض وجود یک خدای خیر و حکیم بنا شده بود که حضوری جاری در تمام اجزای جهان داشت. حکمت او به ساختار جهان نظمی معقول و فهم پذیر می بخشید، و خیریت او وحشت زیستن در یک جهان وحشی و نامهربان را تحمل پذیر می کرد. به بیان دیگر، حضور و حاکمیت این موجود نیکخواه و خردمند جهان بیگانه را با وجود رمیده و ترسیده انسان یگانه و آشنا می کرد، و به این ترتیب جهان از وحشت کده ای تهدیدگر به خانه یا پناهگاهی امن و آرامش آفرین بدل می شد. بنابراین، کلان روایت دینی جهان را از جنس ما می کرد، یعنی نوعی جان در رگ و پی اجزای جهان جاری می کرد، و ساختار آن را چنان می نمود که گویی به کنش های انسان حساس است و نسبت به آنها واکنش های متناسب و غالباً پیش بینی پذیر نشان می دهد. بنابراین، در چارچوب این کلان روایت، انسانها می توانستند از طریق بر سرمهر آوردن خدای حکیم و مهربان، نیروهای سرکش و ویرانگر جهان، مانند مرگ، بلایای طبیعی، و بی عدالتی ها و خشونت های اجتماعی، را دست کم تاحدّی رام خود کنند.
اما رفته رفته تصویر انسان از جهان به مثابه خانه یا پناهگاهی امن تغییر کرد ...
متن کامل مقاله را در لینک زیر بخوانید؛ در سایت دورها:
http://dourha.ir/?p=523
در انتظار معنا
(کافکا، کامو، بکت و بحران معنا)
دکتر آرش نراقی
پرسش اصلی من در این گفتار این است: تجربهی وجودی خداناباوری چه پیامدهایی برای بشر مدرن داشته است و چگونه و در چه سطحی بشر مدرن را به جستجوی معنویتی این جهانی واداشته است؟
به نظرم رمان مدرن را می توان یکی از بهترین منابع برای یافتن پاسخی به این پرسشها دانست. تجربه وجودی انسانی که خدای خود را از کف داده و نومیدانه در جستجوی روزنه امیدی در تاریکای جهان بی خداست، از جمله مضامین مهم رمان مدرن است. از این رو می کوشم در اینجا روایت پاره ای از رمان نویسان برجسته دوران مدرن را درباره تجربه وجودی جهانی بی خدا بررسی کنم و نشان دهم که چگونه این دغدغه وجودی ایشان را به جستجوی نوع جدیدی از معنا و معنویت برانگیخت.
جهاننگری غرب در دوران پیشا-مدرن عمدتا از دو سرچشمهی اصلی بر میآمد: نخست، آیین مسیحیت که عمدتا مبتنی بر آموزهّهای کتاب مقدس و تفسیر کلیسا از آن بود، و دیگری، فلسفهی یونان باستان خصوصاً آرای ارسطو. توماس آکویناس اصلیترین چهره فکری در قرون وسطی بود که این دو جریان را در هم آمیخت و به جهان نگری دوران خویش شکل بخشید. این جهان نگری بر مبنای فرض وجود یک خدای خیر و حکیم بنا شده بود که حضوری جاری در تمام اجزای جهان داشت. حکمت او به ساختار جهان نظمی معقول و فهم پذیر می بخشید، و خیریت او وحشت زیستن در یک جهان وحشی و نامهربان را تحمل پذیر می کرد. به بیان دیگر، حضور و حاکمیت این موجود نیکخواه و خردمند جهان بیگانه را با وجود رمیده و ترسیده انسان یگانه و آشنا می کرد، و به این ترتیب جهان از وحشت کده ای تهدیدگر به خانه یا پناهگاهی امن و آرامش آفرین بدل می شد. بنابراین، کلان روایت دینی جهان را از جنس ما می کرد، یعنی نوعی جان در رگ و پی اجزای جهان جاری می کرد، و ساختار آن را چنان می نمود که گویی به کنش های انسان حساس است و نسبت به آنها واکنش های متناسب و غالباً پیش بینی پذیر نشان می دهد. بنابراین، در چارچوب این کلان روایت، انسانها می توانستند از طریق بر سرمهر آوردن خدای حکیم و مهربان، نیروهای سرکش و ویرانگر جهان، مانند مرگ، بلایای طبیعی، و بی عدالتی ها و خشونت های اجتماعی، را دست کم تاحدّی رام خود کنند.
اما رفته رفته تصویر انسان از جهان به مثابه خانه یا پناهگاهی امن تغییر کرد ...
متن کامل مقاله را در لینک زیر بخوانید؛ در سایت دورها:
http://dourha.ir/?p=523
خودشیفته، جایی برای ابرازِ وجودِ طرف مقابل باقی نمیگذارد. اصلا او وارد رابطه میشود تا فضایی امن و اختصاصی برای ابرازِ خودش داشته باشد.
در جهانِ خودشیفته، هیچ جایی برای احساسات، نیازها، خواستهها، مسائل و مشکلاتِ "دیگری" وجود ندارد؛ اینجا فقط "من" مهم و معتبر است - یک منِ متورم-.
"تو" فقط و فقط مخاطبِ منفعلِ "من" هستی. تا زمانی که من شانس و فرصت ابراز خودم و شنیده شدن را دارم، هستم، و اگر مسالهای مهمتر از "من" وجود داشته باشد، نیستم.
در واقع شما تا زمانی که در فضای مورد علاقهی خودشیفته قرار دارید، همه چیز عالی به نظر میرسد، اما کافیست شروع کنید به ابراز خود و مسائل مربوط به خودتان، آنگاه با کمترین میزانِ همدلی و صمیمیت مواجه میشوید. انگار کارکردهای شناختی/عاطفیِ خودشیفته، در فضای خارج از "من" از کار میافتند.
مساله در خودشیفتگی، شیفتهی خود بودن نیست، مساله نادیده گرفتنِ کاملِ دیگری است.
دکتر پرستوامیری
@engaarr
@engaarr
@engaarr
در جهانِ خودشیفته، هیچ جایی برای احساسات، نیازها، خواستهها، مسائل و مشکلاتِ "دیگری" وجود ندارد؛ اینجا فقط "من" مهم و معتبر است - یک منِ متورم-.
"تو" فقط و فقط مخاطبِ منفعلِ "من" هستی. تا زمانی که من شانس و فرصت ابراز خودم و شنیده شدن را دارم، هستم، و اگر مسالهای مهمتر از "من" وجود داشته باشد، نیستم.
در واقع شما تا زمانی که در فضای مورد علاقهی خودشیفته قرار دارید، همه چیز عالی به نظر میرسد، اما کافیست شروع کنید به ابراز خود و مسائل مربوط به خودتان، آنگاه با کمترین میزانِ همدلی و صمیمیت مواجه میشوید. انگار کارکردهای شناختی/عاطفیِ خودشیفته، در فضای خارج از "من" از کار میافتند.
مساله در خودشیفتگی، شیفتهی خود بودن نیست، مساله نادیده گرفتنِ کاملِ دیگری است.
دکتر پرستوامیری
@engaarr
@engaarr
@engaarr
ترس از رها شدن و تنها ماندن، همواره پیچیده و تنیده در مشکلات و ترسهای دیگر است:
من رها خواهم شد چون بیارزش و دوستنداشتنی هستم، و هر رهایی تاییدیاست بر بیارزشی و دوستداشتنی نبودن من.
من رها خواهم شد و تمام نیازهای عاطفی/روانی من بیپاسخ باقی خواهد ماند و برای همیشه در تنهایی، از عشق و نوازش و توجه محروم خواهم ماند.
من رها خواهم شد و چون ناتوان، وابسته و بیکفایتم، به تنهایی از پس زندگی و مشکلاتم برنخواهم آمد.
هر یک از این صُوَر، مسیرهای درمانی خاص خود را دارند. ترسهای عمیق اینچنینی، مانند کلافهای درهم و با گرههای کور هستند و برای حل و فصلشان، درمانگران باید این پیچیدگیها را کشف و گرهها را تکبهتک باز کنند.
دکتر پرستوامیری
@engaarr
@engaarr
@engaarr
من رها خواهم شد چون بیارزش و دوستنداشتنی هستم، و هر رهایی تاییدیاست بر بیارزشی و دوستداشتنی نبودن من.
من رها خواهم شد و تمام نیازهای عاطفی/روانی من بیپاسخ باقی خواهد ماند و برای همیشه در تنهایی، از عشق و نوازش و توجه محروم خواهم ماند.
من رها خواهم شد و چون ناتوان، وابسته و بیکفایتم، به تنهایی از پس زندگی و مشکلاتم برنخواهم آمد.
هر یک از این صُوَر، مسیرهای درمانی خاص خود را دارند. ترسهای عمیق اینچنینی، مانند کلافهای درهم و با گرههای کور هستند و برای حل و فصلشان، درمانگران باید این پیچیدگیها را کشف و گرهها را تکبهتک باز کنند.
دکتر پرستوامیری
@engaarr
@engaarr
@engaarr
اولین و بزرگترین فریب را از مادرم خوردم.
زمانی که نوزاد بودم، تا گرسنه شدم مرا تغذیه کرد، تا گریه کردم مرا به آغوش گرفت، تا دردی داشتم تسکین من شد، هربار خندیدم به روی من لبخند زد و مرا بوسید و باعث شد من گمان کنم جهان هم همینگونه با من رفتار خواهد کرد.
اما جهان، طور دیگری بود؛ راه و رسم مادرانه نداشت.
دکتر پرستوامیری
@engaarr
@engaarr
@engaarr
زمانی که نوزاد بودم، تا گرسنه شدم مرا تغذیه کرد، تا گریه کردم مرا به آغوش گرفت، تا دردی داشتم تسکین من شد، هربار خندیدم به روی من لبخند زد و مرا بوسید و باعث شد من گمان کنم جهان هم همینگونه با من رفتار خواهد کرد.
اما جهان، طور دیگری بود؛ راه و رسم مادرانه نداشت.
دکتر پرستوامیری
@engaarr
@engaarr
@engaarr
Forwarded from دورها | علوم انسانی
@dourha_ensani
چرا نمیتوانیم تصمیم بگیریم؟
(چهار ویژگیِ تصمیمنگیرها!)
دکتر پرستو امیری
منبع: روزنامه خراسان
اغلب ما با اهمالکاری آشنا هستیم اما بیشتر آن را در مورد انجام کارها و فعالیتها شنیدهایم.
معمولا افراد نگران، کمالگراها و وسواسیها کارهایشان را به تعویق میاندازند. حتی آدم های معمولی هم از اهمالکاری شکایت دارند.
اما جالب است که بدانید اهمالکاری فقط در مورد انجام کارها نیست، بلکه افراد زیادی در “تصمیم گیری و انتخاب” اهمالکاری می کنند.
اما چه کسانی و چرا در تصمیمگیری اهمال کاری میکنند؟
این مساله دلایلی گوناگونی دارد، در این یادداشت کوتاه به چند علت شایع میپردازیم.
متن کامل یادداشت را در لینک زیر بخوانید؛ در سایت دورها:
http://dourha.ir/?p=528
چرا نمیتوانیم تصمیم بگیریم؟
(چهار ویژگیِ تصمیمنگیرها!)
دکتر پرستو امیری
منبع: روزنامه خراسان
اغلب ما با اهمالکاری آشنا هستیم اما بیشتر آن را در مورد انجام کارها و فعالیتها شنیدهایم.
معمولا افراد نگران، کمالگراها و وسواسیها کارهایشان را به تعویق میاندازند. حتی آدم های معمولی هم از اهمالکاری شکایت دارند.
اما جالب است که بدانید اهمالکاری فقط در مورد انجام کارها نیست، بلکه افراد زیادی در “تصمیم گیری و انتخاب” اهمالکاری می کنند.
اما چه کسانی و چرا در تصمیمگیری اهمال کاری میکنند؟
این مساله دلایلی گوناگونی دارد، در این یادداشت کوتاه به چند علت شایع میپردازیم.
متن کامل یادداشت را در لینک زیر بخوانید؛ در سایت دورها:
http://dourha.ir/?p=528
کلاس فلسفیِ "مروری انتقادی بر نظریههای خوب زیستن" با تدریس دوست خوبم دکتر بابک عباسی، باعث شده با کنجکاوی بیشتری به نحوهی نگرش مراجعان به آنچه "خوب یا بدِ زندگی" مینامند، دقت کنم.
انگار این نحوهی نگرش و تعبیر، روی شکایتها، رضایت و نارضایتی آدمها از خودشان، دیگران و زندگی مستقیما تاثیرگذار است.
مثلا یک مراجع تمام خوبی یا بدی زندگیاش را به داشتن روابط خوب یا بد خلاصه میکند؛ دیگری به داشتن دستاوردها و موفقیتها؛ برای مراجع دیگر آنچه از آن لذت ببرد خوب است؛ و ...
این نگرش، حتی اگر آدمها مستقیم به آن اشاره نکنند، لابهلای کلمات و جملاتشان، خود را برجسته و نمایان میکند. حتی روی بسامد واژههایی که مراجع در اتاق درمان استفاده میکند هم تاثیر دارد. مثلا در یک جلسه درمان، یک مراجع بیشتر از کلمه "لذت" استفاده میکند وبه طور ضمنی، آنچه از آن لذت میبرد را "خوب" و آنچه لذت نمیبرد را "بد" تعبیر میکند؛ مراجع دیگر از کلمه "فایده" ، اگر امری در زندگی "فایده" داشته باشد "خوب" و اگر "فایده" نداشته باشد، "بد" است؛ دیگری از "عشق" و آن دیگریها از "رشد" ، "کمال" ، "موفقیت" ، "خودشناسی" و ...
میدانم این سوال هم مانند بسیاری از سوالات اساسی انسان، پروندهاش نزد فلسفه، باز و بدونِ پاسخی فیصلهبخش باقی مانده است، اما میخواهم بعد از این، این نگاهِ وام گرفته شده از فلسفه را در جلسات درمانم نگه دارم و از اولین سوالاتی که از مراجعان میپرسم این باشد که:
از نظر شما زندگی خوب چهجور زندگیایست؟ اگر زندگیتان چطور پیش برود آخرسر به خودتان میگویید "خوب" زیستهام؟
دکتر پرستوامیری
@engaarr
@engaarr
@engaarr
انگار این نحوهی نگرش و تعبیر، روی شکایتها، رضایت و نارضایتی آدمها از خودشان، دیگران و زندگی مستقیما تاثیرگذار است.
مثلا یک مراجع تمام خوبی یا بدی زندگیاش را به داشتن روابط خوب یا بد خلاصه میکند؛ دیگری به داشتن دستاوردها و موفقیتها؛ برای مراجع دیگر آنچه از آن لذت ببرد خوب است؛ و ...
این نگرش، حتی اگر آدمها مستقیم به آن اشاره نکنند، لابهلای کلمات و جملاتشان، خود را برجسته و نمایان میکند. حتی روی بسامد واژههایی که مراجع در اتاق درمان استفاده میکند هم تاثیر دارد. مثلا در یک جلسه درمان، یک مراجع بیشتر از کلمه "لذت" استفاده میکند وبه طور ضمنی، آنچه از آن لذت میبرد را "خوب" و آنچه لذت نمیبرد را "بد" تعبیر میکند؛ مراجع دیگر از کلمه "فایده" ، اگر امری در زندگی "فایده" داشته باشد "خوب" و اگر "فایده" نداشته باشد، "بد" است؛ دیگری از "عشق" و آن دیگریها از "رشد" ، "کمال" ، "موفقیت" ، "خودشناسی" و ...
میدانم این سوال هم مانند بسیاری از سوالات اساسی انسان، پروندهاش نزد فلسفه، باز و بدونِ پاسخی فیصلهبخش باقی مانده است، اما میخواهم بعد از این، این نگاهِ وام گرفته شده از فلسفه را در جلسات درمانم نگه دارم و از اولین سوالاتی که از مراجعان میپرسم این باشد که:
از نظر شما زندگی خوب چهجور زندگیایست؟ اگر زندگیتان چطور پیش برود آخرسر به خودتان میگویید "خوب" زیستهام؟
دکتر پرستوامیری
@engaarr
@engaarr
@engaarr
Telegram
خوب زيستن|بابک عباسی
آموزش ْ پُر کردن ظرف نیست، برافروختن آتش است.
مهر ۱۳۹۶
@BabakAbbaasi
مهر ۱۳۹۶
@BabakAbbaasi
اتفاقاتِ ناخوشایند تمام میشوند؛ هم از نظر واقعیت بیرونی، هم ما از نظر منطقی در ذهن با آنها کنار میآییم؛ به خودمان میگوییم تمام شد، گذشت، گذشتهها گذشته ... اما یک چیزی در ما از آن ماجراها به یادگار میماند؛ هیجاناتِ همراهِ آنها تمام نمیشوند. خشمها، غمها، ترسها، ناراحتیها، دلخوریها، احساس گناه ... با ما میمانند و منتظر میشوند. منتظر میشوند تا زمانی که در یک موقعیت دیگر، روبهروی یک آدم دیگر، خودشان را بیرون بریزند.
هرجا با هیجانی نامتناسب با موقعیت مواجه شدید، بدانید که آن هیجان از ماجراهای ناخوشایندِ گذشتهها، در روان شما باقی مانده و الان فرصت ابراز پیدا کردهست. به دنبال توجیه هیجان نامتناسب نباشید، به دنبال شناخت، کشف ریشهها و پردازش سالم آن باشید.
دکتر پرستوامیری
@engaarr
@engaarr
@engaarr
هرجا با هیجانی نامتناسب با موقعیت مواجه شدید، بدانید که آن هیجان از ماجراهای ناخوشایندِ گذشتهها، در روان شما باقی مانده و الان فرصت ابراز پیدا کردهست. به دنبال توجیه هیجان نامتناسب نباشید، به دنبال شناخت، کشف ریشهها و پردازش سالم آن باشید.
دکتر پرستوامیری
@engaarr
@engaarr
@engaarr
Forwarded from مشقِ داستاننویسی
آقای بدشانس!
آقای کتابفروش شصت و شش ساله روی صندلی پشت میز نشسته بود و با لبخند کمرنگی روی لب، مشغول مطالعه بود که آقای رضامنش وارد مغازه کتابفروشی شد. بلافاصله پشت سرش خانم فلاحی وارد شد. آقای کتابفروش با لبخندی پررنگتر از جا برخواست.
تا آقای رضامنش برود انتهای مغازه نگاهی به اجناس بیاندازد، خانم فلاحی چند برگه کپی داد دست آقای کتابفروش.
آقای کتابفروش در حال تمام کردن کار کپی برگهها و حساب و کتابشان با خانم فلاحی بود، که آقای رضامنش با چند قلم جنس در دستش آمد جلو و جنسها را گذاشت رو پیشخوان و گفت لطفا اینها را حساب کنید.
آقای کتابفروش با لبخند گفت: چشم اجازه بدهید حساب و کتاب خانم را تمام کنم.
آقای رضامنش زیر لب غر زد که: اما من اول وارد شدم.
خانم فلاحی با لبخند گفت: مشکلی نیست من عجلهای ندارم، اول کار ایشان را راه بندازید.
آقای رضامنش با لحن ناراحتتری گفت: نه خانم من همهجا همینطور بدشانسم.
تا این مکالمهی کوتاه تمام شود، آقای کتابفروش، حساب و کتاب خانم فلاحی را تمام کرد و برگهها را تحویلش داد.
خانم فلاحی موقع خداحافظی به آقای رضامنش گفت: مجددا عذرخواهی میکنم اگر نوبت شما را گرفتم.
آقای رضامنش زیر لب غرولندی کرد و سرش را با نارضایتی تکان داد.
آقای کتابفروش رفت سراغ اجناس آقای رضامنش و سعی کرد با لحنی دلجویانه توضیح دهد که چون شما رفتید انتهای مغاره و فکر کردم انتخابتان طول میکشد و کپیهای خانم هم کم بود، اول کار ایشان را راه انداختم.
آقای رضامنش همچنان با ابروهای درهم و دستها و لبهای آویزان گفت: نه آقا بحث شما نیست، من همیشه آدم بدشانس و بدبختیایم. همه جا بدشانسی میآوردم. اینجا اول من آمدم اما کار آن خانم اول راه افتاد. صبحی توی نانوایی نانی که به من دادند یک گوشهاش سوخته بود، در حالیکه نان بقیه سالم بود. موقع رانندگی تا به چهارراه میرسم، چراغ قرمز میشود. در اداره اگر یکبار سر جایم نباشم حتما رئیس همان لحظه وارد اتاق میشود و ...
تا آقای کتابفروش اجناس را جمع و جور و حساب کتاب کند، آقای رضامنش با جزییات و لحنی عاجزانه، لیستی از انواع بدشانسیهایش در زندگی را تعریف کرد.
بعد از حساب و کتاب آقای کتابفروش کیسه اجناس را داد دست آقای رضامنش و بازهم با لبخند و لحنی همدلانه گفت: به هرحال مجددا عذرخواهی میکنم.
آقای رضامنش با اخم و دلخوریِ بیشتری سری تکان داد و موقع بیرون رفتن بازهم زیر لب گفت: نه نه مشکل از بدشناسی و بدبختی من است، از بچگی هم همینطور بودم. اینهم از بدشانسی امروزم در کتابفروشی!
رفت و در را پشت سرش بست.
آقای کتابفروش، نشست روی صندلی و از پشت شیشهی ویترین رفتن آقای رضامنش را نگاه میکرد، از پشت سر طوری بود که انگار هنوز داشت زیر لب غر میزد و سرش را با نارضایتی تکان میداد.
آقای کتابفروش شصت و شش ساله با خودش فکر کرد آدمها چقدر زخمهایشان را دوست دارند. زخمشان را میگیرند توی دستشان و با خودشان به همهجا میبرند و در هر فرصتی آنرا به بقیه نشان میدهند.
پرستو امیری
آقای کتابفروش شصت و شش ساله روی صندلی پشت میز نشسته بود و با لبخند کمرنگی روی لب، مشغول مطالعه بود که آقای رضامنش وارد مغازه کتابفروشی شد. بلافاصله پشت سرش خانم فلاحی وارد شد. آقای کتابفروش با لبخندی پررنگتر از جا برخواست.
تا آقای رضامنش برود انتهای مغازه نگاهی به اجناس بیاندازد، خانم فلاحی چند برگه کپی داد دست آقای کتابفروش.
آقای کتابفروش در حال تمام کردن کار کپی برگهها و حساب و کتابشان با خانم فلاحی بود، که آقای رضامنش با چند قلم جنس در دستش آمد جلو و جنسها را گذاشت رو پیشخوان و گفت لطفا اینها را حساب کنید.
آقای کتابفروش با لبخند گفت: چشم اجازه بدهید حساب و کتاب خانم را تمام کنم.
آقای رضامنش زیر لب غر زد که: اما من اول وارد شدم.
خانم فلاحی با لبخند گفت: مشکلی نیست من عجلهای ندارم، اول کار ایشان را راه بندازید.
آقای رضامنش با لحن ناراحتتری گفت: نه خانم من همهجا همینطور بدشانسم.
تا این مکالمهی کوتاه تمام شود، آقای کتابفروش، حساب و کتاب خانم فلاحی را تمام کرد و برگهها را تحویلش داد.
خانم فلاحی موقع خداحافظی به آقای رضامنش گفت: مجددا عذرخواهی میکنم اگر نوبت شما را گرفتم.
آقای رضامنش زیر لب غرولندی کرد و سرش را با نارضایتی تکان داد.
آقای کتابفروش رفت سراغ اجناس آقای رضامنش و سعی کرد با لحنی دلجویانه توضیح دهد که چون شما رفتید انتهای مغاره و فکر کردم انتخابتان طول میکشد و کپیهای خانم هم کم بود، اول کار ایشان را راه انداختم.
آقای رضامنش همچنان با ابروهای درهم و دستها و لبهای آویزان گفت: نه آقا بحث شما نیست، من همیشه آدم بدشانس و بدبختیایم. همه جا بدشانسی میآوردم. اینجا اول من آمدم اما کار آن خانم اول راه افتاد. صبحی توی نانوایی نانی که به من دادند یک گوشهاش سوخته بود، در حالیکه نان بقیه سالم بود. موقع رانندگی تا به چهارراه میرسم، چراغ قرمز میشود. در اداره اگر یکبار سر جایم نباشم حتما رئیس همان لحظه وارد اتاق میشود و ...
تا آقای کتابفروش اجناس را جمع و جور و حساب کتاب کند، آقای رضامنش با جزییات و لحنی عاجزانه، لیستی از انواع بدشانسیهایش در زندگی را تعریف کرد.
بعد از حساب و کتاب آقای کتابفروش کیسه اجناس را داد دست آقای رضامنش و بازهم با لبخند و لحنی همدلانه گفت: به هرحال مجددا عذرخواهی میکنم.
آقای رضامنش با اخم و دلخوریِ بیشتری سری تکان داد و موقع بیرون رفتن بازهم زیر لب گفت: نه نه مشکل از بدشناسی و بدبختی من است، از بچگی هم همینطور بودم. اینهم از بدشانسی امروزم در کتابفروشی!
رفت و در را پشت سرش بست.
آقای کتابفروش، نشست روی صندلی و از پشت شیشهی ویترین رفتن آقای رضامنش را نگاه میکرد، از پشت سر طوری بود که انگار هنوز داشت زیر لب غر میزد و سرش را با نارضایتی تکان میداد.
آقای کتابفروش شصت و شش ساله با خودش فکر کرد آدمها چقدر زخمهایشان را دوست دارند. زخمشان را میگیرند توی دستشان و با خودشان به همهجا میبرند و در هر فرصتی آنرا به بقیه نشان میدهند.
پرستو امیری