مهارکننده‌های بازجذب (Reuptake Inhibitors)
مکانیسم:
از بازجذب نوروترانسمیترها جلوگیری می‌کنند
مثال‌ها:
SSRIs: فلوکستین (سروتونین)
SNRIs: ونلافاکسین (سروتونین و نوراپی)
TCAs: آمی تریپتیلین


مهارکننده‌های ترانسپورتر (Transporter Inhibitors)
مکانیسم:
عملکرد ترانسپورترها را مهار می‌کنند
مثال:
پروبنسید: مهار ترانسپورتر اسید اوریک
دیگوکسین: مهار Na/K ATPase

#مکانیسم_اثر_دارو #فارماکولوژی

مهار سنتز دیواره سلولی (Cell Wall Synthesis Inhibitors)
مکانیسم:
از ساخت دیواره سلولی باکتری جلوگیری می‌کنند
مثال:
پنی‌سیلین‌ها
سفالوسپورین‌ها
وانکومایسین



مهار سنتز پروتئین (Protein Synthesis Inhibitors)
مکانیسم:
سنتز پروتئین در باکتری را مهار می‌کنند
مثال:
آمینوگلیکوزیدها (جنتامایسین)
ماکرولیدها (اریترومایسین)
تتراسایکلین‌ها

#مکانیسم_اثر_دارو #فارماکولوژی

مهار سنتز اسید نوکلئیک (Nucleic Acid Synthesis Inhibitors)
مکانیسم:
تولید DNA/RNA را مهار می‌کنند
مثال:
کینولون‌ها (سیپروفلوکساسین)
ریفامپین
آسیکلوویر


آنتی‌متابولیت‌ها (Antimetabolites)
مکانیسم:
شبیه متابولیت‌های طبیعی هستند اما عملکردی ندارند
مثال:
متوتروکسات (شبیه فولیک اسید)
5-فلورواوراسیل (شبیه یوریدین)

#مکانیسم_اثر_دارو #فارماکولوژی

پوست بدن توی هر ماه کامل عوض میشه!

سلول های پوست به طور مداوم تقسیم میشن و حدود 28 روز طول میکشه که به سطح برسن و بریزن و جایگزین بشه(کودکان 20 روز و سالمندان ‌50 روز)
همین چرخه باعث میشه:
زخم ها ترمیم بشه، میکروب و آلودگی ها دفع بشه و پوست همیشه تازه و مقاوم بمونه
ولی اگه بخاطر بیماری (مثل پسوریازیس یا اگزما) سرعت این چرخه زیاد یا کم بشه، پوست یا پوسته‌پوسته میشه یا زخم‌ها دیر می‌بندن

استفاده از لایه بردار هم چرخه نوسازی پوست رو تحریک میکنه

#فکت #آموزشی

نفس عمیق = آرامش؟

وقتی عمیق و آهسته دم و بازدم انجام میدی، عصب واگ تحریک میشه (همون عصب اصلی پاراسمپاتیک که به قلب و ریه وصل شده)
در نتیجه ضربان قلب کند میشه، فشار خون پایین میاد، و مغز سیگنال آرام باش دریافت می‌کنه
به همین دلیل فقط چند نفس عمیق می‌تونه هضم غذا رو ساده‌تر کنه و بدن رو از حالت استرس به حالت تعادل برگردونه

#فکت #آموزشی #فیزیولوژی #قلب

قلب مردان حجیمه و قوی‌تر پمپاژ میکنه(ميانگين 70 بار در دقیقه)
قلب زنان کوچیکتره و تندتر می‌تپه(میانگین 80)

#آموزشی #فیزیولوژی #قلب

قند مصرفی اضافی، چربی میشه!

گلوکز اضافی که فوری نیاز نیست، وارد مسیر لیپوژنز (Lipogenesis) می‌شه و به تری‌گلیسریدها (چربی) تبدیل می‌شه و این چربی‌ها در سلول‌های چربی (Adipocytes) ذخیره می‌شن و انرژی بلندمدت رو تامین می‌کنن
این برای نوزادان و رشد خیلی مهمه ولی در بزرگسالی باعث چاقی و اختلالات متابولیک میشه

#فکت #آموزشی #بیوشیمی

آنتی‌بادی‌های مونوکلونال (Monoclonal Antibodies)
مکانیسم:
هدف قرار دادن مولکول‌های خاص سلولی
مثال:
تراستوزوماب (HER2)
اینفلیکسیماب (TNF-α)


مهارکننده‌های فسفودی استراز (Phosphodiesterase Inhibitors)
مکانیسم:
افزایش cAMP داخل سلولی
مثال:
سیلدنافیل (PDE5)
تئوفیلین (PDE غیراختصاصی)

#مکانیسم_اثر_دارو #فارماکولوژی

نفس کشیدنِ زیاد می‌تونه مغزتو خاموش کنه؟!

وقتی سریع و عمیق نفس می‌کشی (هایپِروِنتیلاسیون)، مقدار زیادی CO₂ از خونت خارج می‌شه و مغزت فکر می‌کنه اوضاع عالیه و دیگه نیازی به نفس کشیدن نیست
اما...💔
با پایین رفتن CO₂، مغز سیگنال (نفس بکش) رو متوقف می‌کنه در حالی که سطح اکسیژن خون داره کم‌کم می‌افته و در نتیجه مغز قبل از اینکه احساس خفگی کنی، دچار هیپوکسی و بی‌هوشی میشه
برای همینه که توی غواصی آزاد بعضیا بعد از چند نفس عمیق زیاد زیر آب بی‌هوش می‌شن بدون هیچ علائم قبلی💔

#فکت #فیزیولوژی #تنفس

از این به بعد #یادداشت های خودم رو با این هشتگ پست میکنم
#فیزیولوژی #قلب

خواب = مرگ موقت؟

از نظر فیزیولوژی خواب واقعاً شبیه مرگ کنترل‌شده‌ست، در خواب عمیق مغز فعالیت متابولیکش رو تا ۴۰٪ کم می‌کنه ضربان قلب، دمای بدن و فشار خون پایین میاد و حتی مرکز تنفس در ساقه مغز تقریباً در حالت نیمه‌خاموش میره
اما تفاوت حیاتی؟
مغز هنوز زنده‌ست چون بازخورد CO₂ و اکسیژن رو می‌گیره و هر چند ثانیه بدن رو به نفس کشیدن وادار می‌کنه
یعنی هر شب، بدن ما تا مرز خاموشی کامل میره، اما مغز با ظرافت تمام بین آرامش و مرگ تعادل برقرار می‌کنه

#فکت

عوامل سقوط اعتبار و کنار گذاشتن کتاب قانون در طب ابن سینا

1. سوراخ بین بطن‌ها (ادعای غلط دربارهٔ عبور خون بین بطن‌ها؛ با کالبدشکافی رد شد)

2. کبد به‌عنوان منبع خون (اشتباه در فیزیولوژی؛ خون در مغز استخوان ساخته می‌شود نه در کبد)

3. انکار گردش خون بسته (با کشف ویلیام هاروی کاملاً نقض شد)

4. کالبدشکافی حیوانات (خطاهای آناتومیک به‌دلیل نبود مشاهدهٔ بدن انسان)

5. تئوری اخلاط (غیرعلمی و بدون پایهٔ تجربی؛ با پاتولوژی و میکروب‌شناسی رد شد)

6. فصد و حجامت افراطی (روش‌های درمانی زیان‌آور که نتیجهٔ منفی داشتند)

7. داروهای سمی و خطرناک (استفاده از جیوه، تریاک زیاد و ترکیبات مضر)

8. علت بیماری‌ها: هوای بد (توضیح غلط دربارهٔ عفونت و واگیری؛ قبل از میکروب‌شناسی)

9. تشخیص با نبض و ادرار (روش‌های غیرقابل‌اعتماد و خطاپذیر در تشخیص بیماری)

10. تکیه بر فلسفه نه تجربه (فقدان روش علمی و آزمایش عینی)

11. عدم به‌روزرسانی علمی (قرن‌ها بدون اصلاح ماند؛ با کشفیات جدید ناسازگار شد)

12. خطاهای آناتومیک آشکار (اشتباه در ساختار اندام‌ها که با مشاهدهٔ مستقیم قابل رد بود)

*البته با توجه به امکانات و دانش زمان خودش، نویسنده و کتابش ارزش احترام دارن اما بازگشت به مطالبی که به‌طور علمی رد شده‌، کار اشتباهیه که متأسفانه در برخی شاخه‌های طب سنتی و اسلامی دیده میشه و نتايج خطرناک داره💔

#فکت #طب_سنتی

استرس مزمن با:

افزایش ترشح کورتیزول (باعث افزایش گلوکز خون و التهاب کوتاه‌مدت ولی کاهش حافظه و ایمنی در طولانی‌مدت)
افزایش اپی‌نفرین و نوراپی‌نفرین (افزایش ضربان قلب و فشار خون، آماده‌باش برای جنگ یا فرار)
کاهش هورمون رشد و تستوسترون (کاهش ترمیم بافت‌ها و رشد و کاهش توانایی بازسازی)
افزایش انسولین و مقاومت به انسولین (چربی ذخیره می‌شه و افزایش ریسک دیابت و چاقی)
تغییر هورمون‌های تیروئید و متابولیک (متابولیسم آهسته یا نامتعادل و خستگی مزمن)

استرس کوتاه‌مدت مفیده، ولی وقتی مزمن میشه بدن در حالت جنگ دائمی می‌مونه و سیستم‌ها آسیب می‌بینن😑

#توصیه_پزشکی #آموزشی

ذاتِ مردم:

آب قند

خیلی ها فکر میکنن هر غش کردنی بخاطر کمبود قند خونه ولی نه، بیشترش بخاطر افت فشار خون یا هایپوکسی(توضیح در پست های قبل) یا کم آبیه
دادن آب قند به کسی که بیهوشه یا نمی‌تونه بنوشه، بی‌اثر و حتی خطرناکه

راه درست چیه؟ بالا گرفتن پاها و رسوندن هوا و کمک خواستن از پزشک

#توصیه_پزشکی #آموزشی

اصطلاحات مهم #آناتومی
#یادداشت

انیمیشن #جنین_شناسی

چرخه کربس
#یادداشت #بیوشیمی

شوک آنافیلاکسی⚡

یکی از خطرناک‌ترین واکنش‌های بدنه؛ جایی که سیستم ایمنی به اشتباه ماده‌ای بی‌ضرر رو دشمنی مرگبار تشخیص می‌ده، این واکنش می‌تونه بعد از نیش زنبور، خوردن بادام‌زمینی، یا حتی مصرف یک داروی خاص اتفاق بیفته
در عرض چند دقیقه هیستامین و سایر مواد التهابی آزاد میشه، رگ‌ها گشاد و نشت‌پذیر میشه، فشار خون افت میکنه، و راه‌های هوایی تنگ میشن و بیمار ممکنه دچار تنگی نفس، ورم گلو، کهیر و در نهایت بیهوشی بشه
درمان فوری، تزریق عضلانی اپی‌نفرین هست؛ نه آب قند و نه انتظار
فقط آدرنالین می‌تونه بدن رو از این سقوط ناگهانی نجات بده که امیدواریم واسه هیچکس پیش‌نیاد🤝🏻

#فکت #آموزشی #توصیه_پزشکی