جواهر الاحکام اثر سراج الدین اوشی (م ۵۷۵ ق) در فقه حنفی به زبان فارسی، به کوشش استاد ر. جعفریان
نمایه های این کتاب ماهیت آن را تا حد قابل توجهی نمایان می سازند:
آزادان و بندگان و درویشان و غلامان و کنیزکان؛
ترسایان و جهودان و مسلمانان و کافران و مرتدان؛
زنان و کودکان؛
قاضیان و مغان و مفتیان.

از نظر لغات کهن هم این اثر قابل اهتمام است. چنانکه مصحح مرقوم فرموده اند: در میان چهار مذهب فقهی سنی، مذهب حنفی سخت مدافع زبان فارسی بود، چنانکه به رغم مخالفان فراوان، مدافع ترجمه قرآن بودند و حتی خواندن قرآن را به فارسی در نماز تجویز می کردند.
بطورکلی فقه بویژه در برخی ابواب نمی‏توانست بدون مشارکت زبان محلی کاری از پیش ببرد، زیرا علاوه بر اینکه باید از آنها برای مقصودش استفاده می‌کرد، لازم بود موضعش را نسبت به بسیاری از موارد تفهمی که در زبان روزمره‌ مردم یعنی فارسی بیان می‌شد، روشن می‌نمود.
گفتنی است در میان نسخ خطی کتابخانه مجلس تعداد زیادی متن عقاید و فقه حنفی موجود است. آقای م. نظری در مجلد پنجاه فهرست آنها را ارائه کرده اند..