نظارت و کنترل بر بودجه به‌عنوان یکی از ارکان مهم در بودجه‌بندی، در دورۀ قاجار اهمیت زیادی داشت. کتابچه‌های مفاصاحساب، یکی از دفاتر مالی قابل‌دسترس از دورۀ قاجار است که شناخت آن می‌تواند زوایای تاریک و ناشناختۀ مالی ایران به‌ویژه مباحث بودجه‌ریزی را روشن کند.هدف:…

هدف: هدف اصلی پژوهش حاضر، معرفی دو قسم از اسناد تاریخی دورۀ قاجار، یعنی «رقم» و «ملفوفۀ رقم» و تبیین اهمیت این دو در پژوهش‌های تاریخی عصر قاجار است.روش/ رویکرد پژوهش: این مقاله با روش توصیفی-تحلیلی و برمبنای داده‌های اسناد و متون و منابع کتاب‌خانه‌ای و آرشیوی…

هدف: سازمان‌دهی گروه‌واژگانِ اسناد شرعیِ آرشیو ملی ایران با رویکرد اصطلاح‌نامه‌ای به‌منظور شناسایی و استخراج روابط معنایی آنان. روش/ رویکرد پژوهش: هدف پژوهش کاربردی است و روش آن سندی (کتابخانه‌ای) و نیز مشاهده و مصاحبۀ حضوری با 10 تن از متخصصان و صاحب‌نظران…

هدف: مطالعۀ مفاهیم اسناد دیوانی دورۀ قاجار تا پایان عهد ناصری با هدف مقوله‌بندی و برقراری روابط اصطلاح‌نامه‌ای. روش/ رویکرد پژوهش: روش پژوهش حاضر، تحلیل محتوای کمّی و کیفی است. در این روش، ابتدا منابع معتبر تاریخی و ردیف اول دورۀ قاجار مطالعه و بررسی شد و…

هدف: تبیین احیای سنت‌ها و آداب سندپردازی صفوی در فرمان‌های صادرشده ازسوی جانشینان نادرشاه به‌عنوان یکی از موارد واکنش آنان به مقابلۀ نادرشاه با یادمان‌های صفوی. روش/ رویکرد پژوهش: داده‌ها از اسناد آرشیوی و منابع کتابخانه‌ای استخراج شده‌است. یافته‌ها و نتیجه‌گیری:…

هدف: ذمّه‌نامه سندی است حاکی از تعهد مدیون به پرداخت وجه نقد یا پرداخت جنس یا تعهد به فعلی معین. ذمّه‌نامه‌ها جزو اسناد شرعی و مردمی‌اند و در دورۀ قاجار در همۀ سطوح زندگی مردم استفاده می‌شده‌اند و درعین سادگی، ساختاری خاص داشته‌اند. این مقاله نتیجه بررسی…

هدف: شناسائی ضرورت تشکیل و عوامل ناکارآمدی کمیسیون تطبیق حوالجات به عنوان یکی از سازوکارهای نظارت بر مالیه کشور. روش/ رویکرد پژوهش: داده‌ها از اسناد وزارت امور اقتصادی و داراییِ موجود در آرشیو ملی ایران و مشروح مذاکرات مجلس شورای ملی گردآمده‌است. یافته‌ها…

هدف: عرضۀ چارچوبی برای توصیف عنوانِ منابع آرشیوی براساس قواعد پنج استاندارد بین‌المللی ایساد-جی، رَد، مَد3، داکس، و آر دی اِی. روش/ رویکرد پژوهش: پژوهش حاضر توصیفی-تطبیقی است. برای گردآوری داده‌ها و اطلاعات از منابع کتابی و اسناد استفاده شده‌است. پس‌از دسته‌بندی…

 هدف: تبیین شیوه توصیف اسناد آرشیوی در آرشیو ملی ایران. روش/ رویکرد پژوهش: برای اجرای پژوهش از روش پیمایش توصیفی استفاده شد و برای گردآوری داده‌ها، آیین‌نامه ­ها، شیوه‌نامه­های تنظیم و توصیف اسناد، دفاتر راهنمای موجود در سازمان، و کاربرگه­های توصیف تدوین‌شده …