.
🔰غم برو شادی بیا، محنت برو روزی بیا

آنگاه امیر به سرای بنشست و هنوز سال تمام نشده بود که چون شبِ سوری چنان‌که عادت قدیم است، آتشی عظیم افروختند.

طبق سنت سال‌های اخیر باشگاه‌اندیشه در واپسین روزهای سال در ضیافتِ قهوه و گفت‌وگو به گرد آتش جمع خواهیم شد و از خود خواهیم گفت و شنید.

🕰چهارشنبه ۲۳ اسفند ۱۴۰۲
ساعت ۱۸

به صرفِ افطار مختصر

📍خیابان انقلاب، خیابان وصال شیرازی، کوچه نایبی، پلاک ۲۳

👤حضور برای عموم آزاد و رایگان است

@bashgahandishe

🔰رویدادهای رایگان و عمومیِ
باشگاه اندیشه در سال ۱۴۰۲

✔️بهار: | فروردین | اردیبهشت | خرداد |
✔️تابستان: | تیر | مرداد | شهریور |
✔️پاییز: | مهر | آبان | آذر |
✔️زمستان: | دی | بهمن | اسفند |

🔹وب‌سایت:
www.bashgahandishe.com

🔸کانال تلگرام:
t.me/bashgahandishe

🔹صفحه اینستاگرام:
www.instagram.com/bashgah.andisheh

🔸صفحه فیلم‌های لایو اینستاگرام:
www.instagram.com/bashgah.andisheh.live

🔹یوتوب:
youtube.com/@clubthought

🌐 شماری از کانال‌های مرتبط با باشگاه اندیشه:

✅حکمت نامتناهی
t.me/hekmatenamotanahi
✅مدرسه مطالعات فضا
t.me/fazaschool
✅مدرسه مطالعات دین
t.me/diinschool
✅مدرسه مطالعات اجرا
t.me/ejraaschool
✅مدرسه مطالعات دیالوگ
t.me/dialogeschool
✅مدرسه مطالعات هویت
t.me/howiatschool
✅مدرسه مطالعات نقد اقتصاد سیاسی
t.me/eghtesadesiasischool
✅مدرسه معارف علامه طباطبایی
t.me/allaamehwisdom

🎵کانال صوت‌ها: گنجینه صوتی باشگاه
t.me/bashgahandishevoice

@bashgahandishe

.
💡باشگاه اندیشه در سال ۱۴۰۲

◾️در سالی که گذشت باشگاه اندیشه میزبان بیش از ۱۵۰ نفر از اندیشمندان (اعم از ارائه‌دهندگان و مدرّسان) بود، ۱۶۹ رویداد و ۴۰ درس‌گفتار برگزار کرد، و مجموعاً در حدودِ ۵۰۰۰ شرکت‌کننده و مخاطب در جمع باشگاه اندیشه حاضر بودند.

عناوین و گزارش‌های نوشتاری، شنیداری و دیداری رویدادهای سال گذشتهٔ باشگاه اندیشه را می‌توانید در پست رویدادهای رایگان و عمومیِ باشگاه اندیشه مشاهده کنید.

#بهار۱۴۰۲ #تابستان۱۴۰۲ #پاییز۱۴۰۲ #زمستان۱۴۰۲ #مطالعات_هایدگر #مطالعات_هویت #مطالعات_انقلاب #نقداقتصادسیاسی #مدرنیته_و_نقدمتافیزیک #مطالعات_والایش #مطالعات_دیالوگ #مطالعات_دین #مطالعات_اجرا #باشگاه_اندیشه

دریچه‌های ارتباطیِ باشگاه اندیشه:
تلگرام | اینستاگرام | یوتوب

.
🌱نوروز شد و جهان برآورد نفس...

🪴باشگاه اندیشه سالی سرشار از مهرورزی، صحت و خردمندی برایتان آرزومند است.

#۱۴۰۳

🌐دریچه‌های ارتباطیِ باشگاه اندیشه:
تلگرام | اینستاگرام | یوتوب

درباره‌ی «عید/جشن» و زمانمندی‌اش

به قلمِ ژان گروندن
ترجمه محمدرضا حسینی بهشتی و مسعود حسینی

عید همیشه از طریقِ زمان‌مندیِ خاصي مشخص می‌شود که ما از جای خود برکنده و به درونِ آن کشیده می‌شویم: هر عیدي برای زمانِ معیني ظاهر می‌شود که عیدانه است و همه‌ی کساني که در آن سهیم‌ می‌شوند به حال و هوایي عیدانه ارتقا می‌یابند، و در بهترین حالت: به نحوي عیدانه دگرگون می‌شوند. بنابراین، جزوِ ذاتِ عید است که زماني یا مکاني خصوصیتِ عیدانه دارد. این واقعیت خودش را به‌نحوي نمونه‌وار در عودِ¹ عید نشان می‌دهد. با این حال، چنان‌که گادامر به‌درستی ملاحظه می‌کند، چنین نیست که عیدي که عود می‌کند چون در یک ترتیبِ زمانی قرار گرفته است عید خوانده شود، بلکه به‌عکس، خودِ نظمِ زمانی از طریقِ عود عیدها پدید می‌آید.

ادامه را در اینستنت‌ویو بخوانید.

منبع متن

ژان گروندن، از هایدگر تا گادامر، ترجمه‌ی سید محمدرضا حسینی بهشتی و سید مسعود حسینی (تهران، نی: ۱۳۹۹)، صص ۱۵۳-۱۵۵.

#مطالعات_دیالوگ #جشن #بازی #گادامر #هایدگر #ژان_گروندن #عید
@dialogeschool
@bashgahandishe
.

پاره‌ای از متن...

کسي که در عیدي شرکت می‌کند، می‌خواهد مفاهمه [و ارتباط برقرار] کند. اما مفاهمه کردن لزوماً به معنای رد و بدل کردنِ کلمات نیست، بلکه بیش‌تر باهم‌بودن، در یکدیگر سهیم بودن، است. با هم بودن، توافق کردن، مهم‌تر از توافق کردن بر سرِ این یا آن چیز است. به این ترتیب، در ذاتِ مفاهمه‌ای‌ـ‌ارتباطیِ عید نوعي تثبیت کردنِ امرِ گذرا هست. این هم جزوِ زمان‌مندیِ عیدهاست. عید همیشه امرِ ماندگار را در امرِ گذرا جشن می‌گیرد، اما به‌طوري که هر دو مؤلفه، هم امرِ ماندگار و هم امرِ گذرا، همزمان با هم به اندیشه درمی‌آیند. وقتي برای یک شخص، برای میلادِ مسیح، برای یک سالگردِ گوته جشن می‌گیریم، امرِ ماندگار را به یاد می‌آوریم، اما این همواره در بردارنده‌ی نوعي آگاهی است از آنچه می‌رود و محو می‌شود. چند میلادِ مسیحِ دیگر را هنوز با هم جشن خواهیم گرفت؟

متنِ کامل

#مطالعات_دیالوگ #جشن #بازی #گادامر #هایدگر #ژان_گروندن #عید
@dialogeschool
@bashgahandishe
.

تٲمّلی دربارهٔ "بازی" و "گفتگو"

📝مسعود زنجانی


فردریش شیلر، نمایشنامه نویس، شاعر، و فیلسوف ایده آلیست آلمانی قرن هجدهم می گوید: "انسان تنها هنگامی بازی می کند که تماماً انسان است، چنانکه انسان تنها هنگامی تماماً انسان است که بازی می کند". از نظر شیلر، مهمترین ویژگی «بازی» این است که در بازی هیچ شقاق و شکافی میان «علاقهٔ درونی» و «وظیفهٔ بیرونی» فرد وجود ندارد. در بازی، علایق و وظایف ما، کاملاً، با یکدیگر تطابق پیدا می کنند، از این رو، ما هم هیچ تعارض و تخاصمی در خود پیدا نمی کنیم. در بازی است که ما به دور از هر گونه «دوگانگی» و «از خود بیگانگی» (الیناسیون)، در نابترین و زیباترین شیوهٔ بودنِ خود، تحقق می یابیم و تماماً انسان می شویم. از نظر شیلر، بازی، راه حلی برای فرارَوی از رویارویی «حس و عقل»، و برون رفتی از تقابلِ «اخلاق و طبیعت» است. بازی امکانِ تحقّقِ زیبایی شناختیِ انسان است.

از نظر شیلر، بازی را می توان آشتی میان «آزادی و ضرورت» نیز دانست. اگرچه بازی بدون آزادیِ بازیگران معنا ندارد، اما هیچیک از بازیگران «فعّال ما یشاء» نیستند، بلکه آزادیِ همه بازیگران مشروط، محدود، و مقیَّد به «قاعدهٔ بازی» است. در واقع، قاعدهٔ بازی، نه تنها مانع آزادی نیست، بلکه شرط تحقُّق آن است. آزادی بدون محدودیت، اساساً، نه ممکن و نه مفید است، چنانکه آزادی، در غیابِ مسۇولیت، همیشه، خود به مخاطره می افتد، و هم مخاطره می آفریند. مهمترین ویژگی بارزِ بازی، به اصطلاح کانت که شیلر هم بسیار متٲثّر از او بود، «هدف در خود» بودنِ آن است، چرا که بازی آلتِ هیچ غایتی بیرون از خود نیست. خودپویی (آزادی) و خود کفایی (استقلال) دو خصیصهٔ ساختاری بازی است.

از نظر هانس ـ گئورک گادامر، فیلسوف آلمانی قرن بیستم، «گفتگو یک بازی است»؛ در ژرف ترین معنای آن. گادامر در نظریهٔ فهم (هرمنوتیک) خود، هر فهمی را یک تفسیر، و هر تفسیر را یک گفتگو میان مفسِّر (خواننده) و متن می داند که به سانِ یک بازی میان آنها تحقّق می یابد. بازی، برای گادامر، استعاره ای است که مُبیِّن ویژگی های بنیادی گفتگو است. گفتگو ارجمندترین گونهٔ بازی است.

یکی از ویژگی هایی که در بازی، برای گادامر، جلب نظر می کند، این است که فاعلیتِ بازیگران، نمی تواند کاملاً یکجانبه، مقتدرانه، و مهاجمانه باشد. به عبارت دیگر، اگرچه فاعلیتِ بازیگران، در بازی، کاملاً از دست نمی رود، اما این فاعلیت، نمی تواند و نباید به گونه ای خودخواهانه و انحصارطلبانه، بروز یابد، بلکه حتی الامکان، باید به گونه ای خوددارانه، و حتی دیگردوستانه، ابراز شود. می توان گفت در بازی، فاعلِ مقتدر، آزادانه و مشتاقانه، اقتدار خود را از دست می دهد و البته از این طریق اقتداری فزونتر می یابد. در بازی، نوع دیگر و برتری از تسلّط، کشف و تجربه می شود که با آیین دائو، می توانیم آن را «تسلّط از پایین»یا «تسلّط زنانه» بنامیم. بازی، فاعلِ گریزان و مهاجم را به فاعلی پذیرا و میزبان مبدّل می کند. در بازی، فاعل فاعلیتِ خود را نه در تهدید، و تثبیتِ خویش بر دیگری، بلکه در تحدید، و تعلیقِ خویش در برابر دیگری می یابد. خصیصهٔ مهم بازی، برای گادامر، خود شکوفایی و خود بازآفرینی است.

در بازی، اقتدار، در درجهٔ نخست، نه متعلّق به بازیگران بلکه متعلّق به خودِ بازی است. در واقع، پیش از آنکه بازیگران بازی را پیش بَرَند، این بازی است که پیشاپیش آنها را پیش بُرده و پیش می بَرَد. بازی نه فقط هنر بازی کردن، بلکه، همزمان، «هنر بازی خوردن» است. بازی، بیش و پیش از هر چیز، مستلزمِ «توانایی شکست خوردن» است. از این منظر، گفتگو و بازی ساختارِ روایی مشابهی دارند، چنانکه گفتگو، همانند بازی، ساختاری زنانه و عاشقانه دارد. در گفتگو، طرفین، «متقابلاً» به یکدیگر اجازه می دهند که باورها، پیشداوری ها، و پیشفرض های مختلف شان ـ به معنای فلسفی کلمه ـ به بازی گرفته شود؛ متزلزل، و عنداللزوم، منهدم شود. به اصطلاح، شرطِ اوّل قدم در بازی این است که همه گاردِ خود را به روی بازی، و به یک معنا، به روی یکدیگر، باز کنند. در بازی، بازیگران، با «آری گفتن» به بازی، زبانِ حالشان چنین است: "بازی برای ما شوخی نیست. ما بازی را جدّی می گیریم، اما هر چه هم پیش آید خوش آید. اگر سرِ ما بشکند، سرِ بازی سلامت!" در گفتگو نیز آنچه آشکار می شود، نه حق بودن یکی از طرفین گفتگو، بلکه حقیقتِ خودِ گفتگو است. از این حیث، گفتگو توانِ قمار کردن، ریسک کردن، و دل باختن، و از دست دادنِ خود است. گفتگو یک ماجرا است.

اکنون اگر اندیشه های پیشگفتهٔ شیلر و گادامر را باهم فکر کنیم، می توانیم بگوییم: "انسان تنها هنگامی گفتگو می کند که تماماً انسان است، چنانکه انسان تنها هنگامی تماماً انسان است که گفتگو می کند”.

#گادامر #شیلر #بازی #گفت_و_گو #دیالوگ #مطالعات_دیالوگ #باشگاه_اندیشه

@dialogeschool
@bashgahandishe

🔶سیزدهمین شمارهٔ مجلهٔ تقریرات با پروندهٔ ویژهٔ زنان و روحانیون منتشر شد

در این شماره به این پرسش‌ها پرداخته‌ایم:
1️⃣زنان ایران چگونه توانستند به حق رأی و نمایندگی مجلس دست یابند؟
2️⃣استدلال‌های فقهی مخالفان حق رأی زنان چه بود؟
3️⃣کتاب «زن و انتخابات» در چه فضایی و با چه استدلال‌هایی نوشته شد؟
4️⃣آیا امام علی(ع) هم زنان را ناقص‌العقل می‌دانست؟
(گزارشی از بازتاب‌های مقالهٔ جدید محمد قندهاری)

همچنین این مقالات و یادداشت‌ها را می‌توانید در شمارهٔ ۱۳ تقریرات بخوانید:
✔️محمدرضا لبیب یادداشتی دربارهٔ ناکامی‌های فلسفه تطبیقی در ایران نوشته
✔️مرتضی معراجی هم از اهمیت سیاسی محیط زیست سخن گفته
✔️مصطفی سلیمانی از چالش‌های اخلاقی تبلیغ دین نوشته
✔️بهجو خزاعی به جای خالی پژوهش در باب ریشه‌های زرتشتی گنوسیزم پرداخته
✔️علیرضا دهقانی نیز تلاش حیدر حب‌الله برای نزدیک کردن فقه به زندگی را روایت کرده

🔸نسخه الکترونیکی شمارهٔ جدید تقریرات را می‌توانید به صورت ریالی و ارزی از طاقچه (اینجا) خریداری و مطالعه کنید.

📖نحوهٔ تهیهٔ نسخهٔ کاغذی مجله را نیز روزهای آینده در همین‌جا به اطلاع‌تان می‌رسانیم.
@taqriraat

.
سیری در الهیاتِ جدید
با دکتر رسول رسولی‌پور
دین‌پژوه و دانشیار فلسفهٔ دین دانشگاه خوارزمی

🌱الهیات دیالوگی: ۱۴۰۰
🌱الهیات امید: ۱۴۰۱
🌱الهیات بخشش: ۱۴۰۲

و

🌱الهیات رخداد: ۱۴۰۳، به‌زودی...

#مطالعات_دیالوگ #مطالعات_دین #الهیات_جدید #امید #بخشش #موسی_صدر #رخداد

@bashgahandishe
@dialogeschool
@diinschool

.
این روزها، مقارنست با ایام درگذشتِ دکتر داریوش شایگان

باشگاه اندیشه در همان روزهای نخست این رویداد در نوروز ۱۳۹۷ پرونده‌ای از یادداشت‌ها و نقطه‌نظرهای افراد مختلف فراهم آورد که می‌توانید از اینجا به بعد این مطالب را ملاحظه کنید.

تحریریهٔ باشگاه‌اندیشه

#داریوش_شایگان
#باشگاه_اندیشه

@bashgahandishe

.
دعای همزمان مسلمانان، یهودیان و مسیحیان نیویورک در داخل کنیسه برای حمایت از مردم غزه

📌موسی صدر:

ادیان یکی بودند و بیش از یک هدف نداشتند: در افتادن با خدایان زمینی و طاغوت‌ها، و یاری مستضعفان و ستم‌دیدگان. و این دو نمودهای حقیقتی یگانه‌اند. پس چون غلبهٔ ادیان و پیروزی مستضعفان به دست آمد، مظلومان دیدند که طاغوت‌ها چهره عوض کرده و زودتر از همه به غنائم رسیده و در صدد برآمده‌اند که بر آنان به نام ادیان و به سلاح دین حکومت کنند. و این‌گونه بود که رنج و محنت محرومان مضاعف گشت و مصیبت ادیان و اختلاف آن‌ها پدید آمد در حالی که هیچ اختلافی نیست مگر در منافع سوء استفاده‌کنندگان.


منبع ویدئو:
@sahandiranmehr
متن کامل :
imamsadr.ir/imam-in-the-church/

@dialogeschool
@bashgahandishe

هم‌نشینیِ متناقض‌ها در هنر
به مناسبتِ ۲۷ مارس ،۸ فروردین روزجهانی تئاتر

📝یون فوسه
نویسنده و نمایشنامه نویس نروژی*

هنر صلح است

هر فردی منحصر به فرد و در عین حال مانند هر فرد دیگری است. ظاهر بیرونی قابل مشاهده ما با هر کس دیگری فرق دارد، البته که خوب است، اما یک چیز دیگر هم هست که درون هر یک از ماست و به تنهایی متعلق به خود شخص به تنهایی است. ممکن است ما این را روح آنها بنامیم. یا ممکن است به این نتیجه برسیم که به آن برچسب نزنیم و آن را به حال خود رها کنیم.

اما در حالی که همه ما شبیه هم نیستیم، شبیه هم نیز هستیم. مردم هر نقطه از جهان اساساً شبیه هم هستند، مهم نیست به چه زبانی صحبت می‌کنیم، چه رنگ پوستی داریم و رنگ موی ما چیست.

این ممکن است به نوعی یک پارادوکس باشد: اینکه ما کاملاً شبیه هم و در عین حال کاملاً متفاوت هستیم. شاید هر فردی ذاتاً در پیوند جسم و روح خود متناقض باشد، ما شامل زمینی‌ترین و محسوس‌ترین وجود و چیزی هستیم که از محدودیت‌های مادی و زمینی فراتر می رود.

هنر، هنر خوب، به روش شگفت‌انگیز خود موفق می‌شود چیزهای کاملاً منحصربه‌فرد را به شکلی جهان‌شمول ترکیب کند. این به ما امکان می‌دهد بفهمیم که چه چیزی متفاوت است - ممکن است بگویید چه چیزی خارجی است - در حالی که جهانی است. با انجام این کار، هنر مرزهای بین زبان‌ها، مناطق جغرافیایی و کشورها را درهم می‌شکند و با این کار نه تنها ویژگی‌های فردی هر شخص، بلکه به معنای دیگر، ویژگی‌های فردی هر گروه از مردم، برای مثال هر ملتی را گرد هم می‌آورد.

هنر این کار را با هم‌سطح کردن تفاوت‌ها و یکسان کردن همه چیز انجام نمی‌دهد، بلکه برعکس، با نشان دادن آنچه با ما متفاوت یا بیگانه است، این کار را می‌کند. همه هنرهای خوب دقیقاً حاوی چنین عناصری هستند: چیزی بیگانه، چیزی که ما نمی‌توانیم کاملاً درک کنیم و در عین حال به نوعی درک می‌کنیم. به اصطلاح دربرگیرنده یک راز است. آنچه ما را مجذوب خود می‌کند و به همین دلیل ما را از محدودیت‌های خود فراتر می‌راند و با این کار ماورایی را ایجاد می کند که همه هنر باید هم در خود داشته باشد و هم ما را به سمت آن سوق دهد.

من هیچ راه بهتری برای جمع کردن متضادها سراغ ندارم. این رویکرد دقیقاً معکوس نسبت به درگیری‌های خشونت‌آمیزی است که در جهان شاهد آن هستیم، که اغلب با استفاده از غیرانسانی‌ترین اختراعاتی که فناوری در اختیار ما قرار داده است، وسوسه ویرانگری را برای از بین بردن هر چیز خارجی، هر چیزی منحصر به فرد و متفاوت ایجاد می‌کند. تروریسم در جهان وجود دارد. جنگ وجود دارد. مردم جنبه حیوانی نیز دارند که با غریزه تجربه کردن دیگری؛ هر چیز خارجی به جای رازی جذاب، به‌عنوان تهدیدی برای وجود خود محسوب می‌شود.

چنین است که منحصر به فرد بودن - همه آن تفاوت‌هایی که همه ما می‌توانیم ببینیم - ناپدید می‌شود و به یک شباهت جمعی می‌رسد که در آن هر چیز متفاوت تهدیدی است که باید ریشه کن شود. چیزی که از بیرون به عنوان تفاوت دیده می‌شود، مثلاً در مذهب یا ایدئولوژی سیاسی، به چیزی تبدیل می‌شود که باید شکست خورده و از بین برود.

جنگ نبرد با چیزی است که در اعماق همه ما نهفته است: چیزی منحصر به فرد. و همچنین نبردی با هنر است، علیه آنچه در اعماق تمام هنر نهفته است.

من در اینجا نه در مورد تئاتر یا نمایشنامه‌نویسی به طور خاص، که در مورد هنر به طور کلی صحبت کرده‌ام، اما دلیلش این است که چنان که گفتم، تمام هنرهای خوب، عمیقاً حول یک چیز می‌چرخد: چیزی به طور کامل منحصر به فرد، کاملاً خاص، و جهانی کردن آن. یکی کردن امر خاص با امر کلی از طریق بیان هنرمندانه آن: نه از بین بردن ویژگی آن، بلکه برجسته کردن این ویژگی، و اجازه دادن به اینکه آنچه بیگانه و ناآشنا است به وضوح در آن بدرخشد.

جنگ و هنر متضاد یکدیگرند، همانطور که جنگ و صلح متضاد یکدیگرند - به همین سادگی. هنر صلح است.

#تئاتر #دیگری #صلح

*نویسنده پیام روز جهانی تئاتر ۲۰۲۴، برنده جایزه نوبل ادبیات ۲۰۲۳

منبع: خبرگزاری مهر

@dialogeschool
@bashgahandishe

سهمِ دیگری در معرفتِ من

معرفیِ اجمالیِ معرفت‌شناسی اجتماعی به بهانه ویرایش جدید مدخل آن در دانشنامهٔ فلسفی استنفورد

📝 محمدرضا لبیب

معرفت‌شناسی یکی از شاخه‌های مهم و بنیادین فلسفه است که همواره جزء دانش‌های فلسفی پربحث و فحص میان فیلسوفان در دوره‌ها و مکاتب مختلف بوده است.

این دانش در سنت فلسفهٔ تحلیلی جایگاه ویژه‌ای دارد و فیلسوفان مسلمان نیز به این مبحث عمدتاً در صدرِ نوشته‌جات خود پرداخته‌اند.

یکی از شاخه های نسبتاً جدید معرفت‌شناسی، معرفت‌شناسیِ اجتماعی است که این روزها مدخل مربوط به آن در دایرةالمعارفِ فلسفی استنفورد ویرایش جدیدی به خود دیده است.

معرفت‌شناسی اجتماعی بر آن است تا معرفت‌شناسان را به حضور دیگران در شکل‌گیری و یافتن حقیقت و رسیدن به دانایی متوجه سازد و این دانش را از خوانش‌هایی فردگرایانه که در عصر حاضر متأثر از دکارت شکل گرفته است، برهاند یا دستِ‌کم تلاش کند ابعاد دیگر ِ شکل‌گیری معرفت نیز دیده شود.

اگرچه از دیرباز یکی از منابعِ مهم در مسأله باورهای موجه در کنار حافظه، ادراکِ حسی، شهود، استدلال، منبعِ گواهی (testimony) بوده است و این منبع را به‌عنوان منبع شناخت غیر فردی معرفی می‌کرده‌اند اما به نظر می‌رسد حقِ حضور دیگری در فرآیند معرفت در این جایگاه آن‌طور که باید پاس داشته نمی‌شود و معرفت‌شناسی اجتماعی علاوه بر اینکه به معرفت‌شناسی گواهی می‌پردازد و سؤالات و گفت‌وگوها در این حوزه را توسعه می‌دهد، سؤالات دیگری نیز طرح می‌کند که جای تأمل دارد.

در معرفت شناسی اجتماعی بحثِ مستوفایی راجع به اختلافِ‌نظر (disagreement)[رجوع کنید به مجموعه نشست‌های مدرسه مطالعات دیالوگ دربارهٔ اختلاف نظر] خصوصا اختلاف‌نظر همتایان معرفتی می‌شود و این‌که چطور می‌توان معرفت را از دل این اختلافات تحصیل کرد.

همینطور به نقش جامعه و گروه در سازهٔ معرفتی آدمی در ساحت‌های باور، صدق و توجیه پرداخته می‌شود.

به‌نظر می‌رسد می‌توان معرفت‌شناسی اجتماعی را دانشی میان‌رشته‌ای خواند که همزمان که در پی شناختِ اصول ِ شناخت است، سهمی که عرصه عمومی سیاسی و اقتصادی ایفا می‌کنند را نیز نادیده نمی‌گیرد و البته اگرچه رویکردِ اصلی آن تواناتر کردن دانشِ معرفت‌شناسی است اما تهدیدهایی که پیش روی معرفت اجتماعی قرار دارد را نیز رصد می‌کند و بر می‌شمارد.

می‌توان گفت این زمینه از آن رو که سهم اجتماع را در فرآیندِ معرفت پر رنگ می‌بیند،با موضوعاتی همچون دیالوگ، دموکراسی، تکثرگرایی و نسبی‌گرایی هم‌خانوادگی دارد.

در پایان باید گفت از ویژگی‌های این مدخل، نگارش آن توسط سه تن از معرفت‌شناسان برجسته است که هر یک در شکل‌گیری ادبیات تحقیقی این رشته سهمی به‌سزا ایفا کرده اند.

@dialogeschool
@bashgahandishe

.
🔰مدرسه‌های مطالعات دیالوگ، مطالعات دین و مطالعات مدرنیته و نقد متافیزیک باشگاه اندیشه برگزار می‌کنند:

لیالی لیلی: سال سوم
الهیاتِ رخداد

◽️با حضور
دکتر رسول رسولی‌پور
پژوهشگر فلسفه دین

💬درباره‌ی نشست را اینجا بخوانید.

🕐شنبه تا دوشنبه ۱۸ تا ۲۰ فروردین ۱۴۰۳
از ساعت ۱۷:۳۰
همراه با افطارِ مختصر

📍خیابان انقلاب، خیابان وصال شیرازی، کوچه نایبی، پلاک ۲۳، شبستان اندیشه

▪️حضور برای عموم آزاد و رایگان است
پخش از صفحه اینستاگرام لایو باشگاه اندیشه

#مطالعات_دیالوگ #مطالعات_دین #لیالی_لیلی #الهیات_رخداد #رسولی‌پور #باشگاه_اندیشه
@dialogeschool
@diinschool
@bashgahandishe

.
درباره‌ی نشست‌های الهیاتِ رخداد

📝رسول رسولی‌پور

ما به این جهان "پا نمی‌گذاریم" بلکه همچون برگ‌های یک درخت از آن "آشکار می‌شویم" و "جلوه می‌کنیم"؛ همان‌گونه که اقیانوس "موج می‌زند"، جهان نیز "مردم می‌شود."
(آلن واتس، حقیقت من)

در نخستین قرار لیالی لیلی به‌سراغ الهیات امید رفتیم که مبتنی بر نگرش یورگن مولتمان، از نسلِ نخست الهی‌دانان پس از جنگ جهانی طراحی شده بود. در سالِ دوم الهیات بخشش را مورد بحث و گفت‌وگو قرار دادیم و از دیدگاه‌های آنتونی بش، الهی‌دان مسیحی معاصر گفتیم که او نیز این قرار را با ارسال ویدئویی همراهی کرد.

اینک در سومین قرار لیالیِ لیلی به‌سراغ الهیات رخداد خواهیم رفت. شایان ذکر است که پیش از قرارهای لیالی لیلی نیز به الهیات دیالوگی و بررسی موردی دین‌ورزی امام موسی صدر پرداخته بودیم.

در هریک از این تأملات الهیاتی که در فضای الهیاتِ جدید بالیده‌اند، آنچه مورد توجه است حضورِ پررنگ انسان و نقش‌آفرینی فعال او و محوریت داشتن ارتباطات انسانی است که در خوانش‌های کلاسیک از الهیات این نگاه عموماً غایب یا کمرنگ بود.

الهیات رخداد ذیل نگرش الهیاتی-فلسفی "پسامدرن" و "پسا-متافیزیکی" دسته‌بندی می‌شود و در این نشست‌ها این الهیات و مفهوم فلسفی رخداد را از دیدگاه جان کپوتو، فیلسوف دین آمریکایی، و آلن بدیو، فیلسوف فرانسوی معرفی می کنیم.

جان کپوتو، در این الهیات، حقیقت را امری رخدادی معرفی می‌کند (یعنی برآمده از یک رخداد=event)؛ یا به بیان دیگر، حقیقت به مرتبه‌ی آنچه روی می‌دهد تعلق دارد؛ پس می‌توان گفت تکین است.

در این تلقی، حقیقت نه ساختاری است، نه اصل موضوعی، و نه حقوقی یا قانونی. رخداد، گونه‌ای درخشش الوهی را به چیزها وام می‌دهد؛ همان چیزی که دلوز "درخشش و شکوه وجود" می‌نامد و در اینجا الهیات گوش خود را به ضربان قلب یا ارتعاشات الوهیت در چیزها، نزدیک نگاه می‌دارد.

در این الهیات، آفرینش آن گونه که متألهان متافیزیکی می‌خواهند ما بیاندیشیم، وجود را از عدم بیرون نکشیده، بلکه در واقع آفرینش، بر درخششِ زندگی و نوری تاکید می‌کند که بر آنچه که تاریک و فاقد حیات بود تابیده است، آن را پر ساخته ، بدان جرقه زده و روشنش کرده است. نام خدا نه نام یک امکان‌پذیری منطقی تجریدی، که نام یک پویه است که در درون چیزها می‌تپد، آنها را وادار می‌کند و از آنها می‌خواهد که آن چیزی که می‌توانند باشند.

در الهیات پسامدرن، آنچه که برای ما رخ می‌دهد، "خدا"ست.
الهیات، در یکی سازی نام خدا، نه با عقوبت و مجازات، که با فعل بخشایش صورت می‌گیرد؛ در دنیا، خشونت با ضد خشونت مواجه می‌شود اما در ملکوت، خشونت با عفو و بخشش رو در رو می‌گردد. در دنیا خیانت در یک بوسه پنهان می‌شود و در ملکوت، خیانت با یک بوسه شفا می‌یابد. آدمی، تنها می‌‌تواند از ایمان (گرویدن)، از اعلام ایمان، آغاز کند؛ لذا هیچ گفتاری نمی‌تواند دعوی صدق کند اگر حاوی پاسخی صریح به این پرسش نباشد: چه کسی سخن می‌گوید؟

در نگاه کپوتو، مفهوم خدا در نوعی گشودگی نسبت به آینده‌ای که اختیارش را نداریم و آمدنش را نخواهیم دید، اجرا می‌شود. این اجرا شدن در گونه‌ای هویداسازی و امکان پذیری محقق می‌شود که برای ما غیرممکن اند و بر ما غلبه دارند و ما را به سمت خدایی می‌کشانند که با او هیچ چیز غیرممکن نیست. از این منظر، نام خدا نیز نه تنها یک نام بلکه یک فرمان است، یک فراخوان به سوی خداست، یک تمنا برای توکل به خدا و برای سپردن همه چیز به دست اوست.

از منظر آلن بدیو، رخداد(event) یک تغییر واقعی در وضعیت است. حقیقت در فرایند رخداد اتفاق می‌افتد.

بدیو بر این باورست که رویداد آن چیزی نیست که رخ می‌دهد، بلکه چیزی است "در" آن چه که رخ می‌دهد؛ چیزی که در حال آمدن است؛ منتظر ماست و ما را دعوت می‌کند!
فیلسوفانی چون آلن بدیو و ژیل دلوز بیشتر به "رویای یک رخداد" اهمیت می‌دهند تا "رخداد یک رویا".

برای جامعه‌شناسانی همچون هانری دِروش که صاحب نظریه‌ی "جامعه‌شناسی امید"ند، رؤیاها و امیدهای ما اگر به تمامه رخ دهند، دیگر برای ادامه زندگی و ادامه تاریخ، امید و آرزویی باقی نخواهد ماند؛
رویاها و آرزوها اگر همگی رُخ دهند، به واقعیت تبدیل می‌شوند و پایان می‌یابند؛
با پایان یافتن انتظار، امید از دست می‌رود و تاریخ از حرکت بازمی‌ایستد!

#مطالعات_دیالوگ #مطالعات_دین #لیالی_لیلی #الهیات_رخداد #رسولی‌پور #باشگاه_اندیشه
@dialogeschool
@diinschool
@bashgahandishe

.
آنها ما را مي‌شنوند
يادداشتی برای سرود نمايش عطر آدم


📝آرش رئیسی
تسهیلگرِ کارگاه‌های گفت‌وگو

🔸آدم‌ها عطري دارند كه گاهی خودشان هم فراموششان می‌شود. عطری كه حال آنها را خوب می‌كند و آنها را از روزمرگی‌هاي زندگی روزانه دور می‌كند. عطر خوشي كه از كودكي، جواني، محله‌هاي قديمي، شادي و غم‌هايشان برمي‌خيزد و آدم را در راه پرچاه زيستن ياري مي‌كند.

🔸نمايش عطر آدم با رويكرد گفت‌وگو محور در حد قابليت صحنه و زمان نمايش، با شيوه اجرايي متفاوت سعي در پراكندن عطر آدم براي آدم‌هاي امروز دارد.

🔸بازيگران سرود نمايش عطر آدم خود تماشاگر هستند و گوش‌هايي كه ما را بشنوند تا ما هم بتوانيم آنچه مي‌گويند را بشنويم. نمايش عطر آدم فرصت خوبي است كه يكي دو ساعت كنار هم باشيم، همديگر را بشنويم و شايد حال بعضي‌هايمان از ديدن آن بهتر شود. 

| این نمایش تا آخر فروردین ۱۴۰۳ هرروز حوالی ساعت ۱۹ در تئاتر شهرزاد به صحنه می رود.|

#نمایش #گفت‌وگو #مطالعات_دیالوگ #باشگاه_اندیشه

#یادداشت_ارسالی

@dialogeschool
@bashgahandishe

.
کتاب‌های معرفی‌شده در جلسه‌ی دوم الهیات رخداد توسط دکتر رسول رسولی‌پور:

۱. واپسین گام ایمان به گردآوری جیانی واتیمو و جان کپوتو؛ معرفی در این پیوند

۲. و اینک دین: سرشت ایمان در عصر مدرن نوشته جان کپوتو. پیوند به معرفی کتاب در اینجا

۳. بنیاد کل‌گرایی نوشته آلن بدیو. توضیحات درباره کتاب در این پیوند

۴. رخداد، سوژه و حقیقت در اندیشه سیاسی آلن بدیو نوشته پوریا پرندوش. پیوند به کتاب در گودریدز

#مطالعات_دیالوگ #مطالعات_دین #مدرنیته_و_نقدمتافیزیک #لیالی_لیلی #الهیات_رخداد #رسولی‌پور #باشگاه_اندیشه
@dialogeschool | @diinschool
@bashgahandishe

به مناسبت  ٢٥ فروردین روز گرامی‌داشت عطار نیشابوری☘☘


ساحت و جنبه آموزشی آثار و اندیشه‌های عطار نیشابوری.
نویسنده: الف. مهاجر


✅ عطار آموزش و تعلیم را مترادف با تربیت می‌داند. به عبارتی برای او تربیت و تعلیم یگانه هستند و بدین ترتیب برای آموزش، تعهدات اخلاقی و تعالی نفسانی قائل است.
او برای شناساندن وجود انسان و پست و بلندی‌ها و مراتب گوناگون روحی و ذهنی او، از تمثیل بهره می‌برد و با این روش، دشواری‌های راه را برای مخاطب برمی‌شمارد

✅ در منطق الطیر که تاثیرگذارترین و مشهورترین مثنوی اوست، بر شناسایی مراحل راه تاکید می‌کند. منطق الطیر را به‌حق، حماسه سترگ روح دانسته‌اند.‌
 در این کتاب مرغان جهان با همدیگر جمعی تشکیل می‌دهند و به خود می‌گویند چون هیچ سرزمین و شهری از شهریار خالی نیست پس ما نیز باید سرور و سلطانی داشته باشیم. در اینجا هدهد ظهور می‌کند. دیالوگ و گفتگوی پرندگان و هدهد به تفصیل در این کتاب بیان می‌شود، گویی که دیالوگ به‌ذاته رهایی‌بخش است.

✅ در مصیبت‌نامه نیز  تعلیم و اندرز با ارائه حکایات کوتاه و قصه همراه است. و در عین حال همه مصیبت‌نامه، گفتگوست‌ و آموزش از طریق گفتگو صورت می‌گیرد

✅ در اسرارنامه جناب عطار، ارائه مفاهیم عرفانی در دستگاه بیانی شاعرانه و حسی و عاطفی مشتمل بر حکایات کوتاه عرفانی صورت می‌گیرد

✅ و اما تنها کتاب منثور باقیمانده از عطار یعنی تذکره الاولیاء که به حق از امهات متون فرهنگ فارسی محسوب می‌شود؛ او از جذابیت حیرت آغاز می‌کند اما از آن فراتر می‌رود و به بیان ضرورت تحیر در تحولات و ترقیات روحی و روانی می‌پردازد.

متن کامل این #یادداشت در سایت الفبای فردا منتشر شده است. برای مشاهده آن اینستنت ویو را ببینید.

«به مهربانی» سامانه آنلاین حمایت از آموزشِ کودکان و نوجوانانِ در معرض خطر ترکِ تحصیل است. در این مسیر همراه ما باشید.

🆔 instagram.com/alefbayefarda
🆔 @alefbayefarda

🔹در اهمیت خوب شنیدن

شنیدن، تنها شنیدن است که در حوزه‌ی عرفان و دین حرف اول را می‌زند. آن کسی که خوب نشنود خوب هم نمی‌تواند سخن بگوید. آن کسی که قابلیت شنیدن نداشته باشد قابلیت گفت هم ندارد که حتی مولانا این را یک ارزو تلقی می کند و می گوید:

ازیرا که قابليت گفتمان نیست که ای کاش قابلیت شنیدن بودی.

یعنی حتی خود شنیدن هم قابلیتی را طلب می کند که به صرف اینکه ابزار و آلات شنیدن را داشته باشیم کافی نیست‌.

برگرفته از کتاب مولانا و شنیدن

🆔️ @dialoguecenter

🔰پروندهٔ نشست‌های لیالی لیلی | سال سوم

الهیات رخداد
با حضورِ دکتر رسول رسولی‌پور

◀️پوستر
◀️دربارهٔ نشست
◀️ویدئوها: شب اول | شب دوم | شب سوم
◀️صوت نشست‌ها: شب اول | شب دوم | شب سوم
◀️گزارش‌ها: شب اول | شب دوم | شب سوم
◀️گزارش تصویری: شب اول | شب دوم | شب سوم

شنبه تا دوشنبه ۱۸ تا ۲۰ فروردین ۱۴۰۳

#مطالعات_دیالوگ #مطالعات_دین #مدرنیته_و_نقدمتافیزیک #لیالی_لیلی #الهیات_رخداد #رسولی‌پور #باشگاه_اندیشه
@dialogeschool
@diinschool
@bashgahandishe

.
🔰مدرسه مطالعات دین و مدرسه مطالعات دیالوگ باشگاه‌اندیشه برگزار می‌کنند:

گفت‌وگو پیرامون کتابِ
قرآن، هرمنوتیک و باطن در تشیع نخستین
نوشتهٔ سیدمحمدهادی گرامی

👤با حضور
دکتر مهدی فدایی مهربانی (عضو هیأت علمی دانشگاه تهران)
دکتر احمد بستانی (عضو هیأت علمی دانشگاه خوارزمی)
دکتر سیدمحمدهادی گرامی (نویسندهٔ کتاب، عضو هیأت علمی پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی)

📆چهارشنبه ۵ اردیبهشت ۱۴۰۳
⏱ساعت ۱۸:۳۰

📍خیابان انقلاب، خیابان وصال شیرازی، کوچه نایبی، پلاک ۲۳، باشگاه اندیشه

▪️حضور برای عموم آزاد و رایگان است
▫️پخش از صفحه اینستاگرام لایو باشگاه اندیشه

#مطالعات_دین #مطالعات_دیالوگ #هرمنوتیک #قرآن_پژوهی #تفسیر_باطن #تاریخ_انگاره #تشیع_نخستین #گرامی #فدایی #بستانی #باشگاه_اندیشه
@diinschool
@dialogeschool
@bashgahandishe