سرشتِ گفت‌وگویی فلسفه و معمای عقیم‌ماندن فلسفه‌ورزی در ایران معاصر

📝محمدرضا لبیب
دبیر مدرسه مطالعات دیالوگ باشگاه اندیشه

به‌مناسبت روز جهانی فلسفه و همزمانیِ آن با سالگرد درگذشتِ علامهٔ طباطبایی

عموما «فلسفه» را با کلیدواژه‌هایی همچون «پرسش و نقادی» به یاد می‌آوریم، اما جست‌وجوی «فلسفه» در عام‌ترین معنای خود در تاریخِ شکل‌گیری‌اش نشان می‌دهد که این مفهوم در بنیادهای تاریخی خود کمابیش همواره ناظر به «نسبت‌ها» بوده است.

ادامه متن را در اینستنت‌ویو بخوانید.

#مطالعات_دیالوگ #طباطبایی #باشگاه_اندیشه
@bashgahandishe
@Dialogeschool
.

تفاوت گفت‌وگوی مدرن با دوران کلاسیک

سیدصادق حقیقت، محقق حوزوی و استاد علوم سیاسی دانشگاه مفید معتقد است پیش نیازهای گفت‌وگو در گفتمان کلاسیک با پیش نیازهای گفت‌وگو در گفتمان مدرن متفاوت است.

شفقنا نوشت: «این روزها مجدداً ضرورت گفت و گو در سطوح مختلف ملی و سیاسی مورد توجه قرار گرفته است. اگر بخواهیم به عمق مساله بپردازیم، به عنوان سؤال اول آیا مفهوم گفت‌وگو در دوران قدیم و جدید تفاوتی دارد؟

گفت‌وگو یک مفهومی است که از 2500 سال پیش در زمان سقراط، افلاطون و ارسطو سابقه دارد و چون افلاطون معتقد بود که به عالم مثل راه پیدا کرده و هر فیلسوفی که به درستی فلسفه بداند به آن عالم راه پیدا می‌کند، با گفت‌وگو می‌تواند دیگران را برای یافتن حقیقت تشویق و ترغیب کند. بنابراین، گفت‌وگو در یونان باستان به معنای ابزاری برای کشف حقیقت است. یک نقطه مثبت که در گفت‌وگوی یونان وجود دارد، این است که دو طرف حاضر به صحبت کردن با هم و شنیدن سخنان یکدیگر هستند و سقراط و افلاطون علیرغم مقامی که داشتند، گفت‌وگو می‌کنند. به طور کلی گفت‌وگو در تاریخ فلسفه سیاسی ریشه مند است. به طور کلی، منطق و ارجاع به کتاب یا متن در مقابل خطابه (سخنرانی، دعوا و شعار) قرار می‌گیرد (logic vs. rhetoric).

در دوران مدرن گفت‌وگو تفاوتی با دوران کلاسیک پیدا کرده است. تفاوت اصلی گفت‌وگو در دوران مدرن و کلاسیک این است که فرض دوران مدرن این است که انسان‌ها با هم برابر هستند و برای یافتن حقیقت و اجماع و توافق بر سر حقیقت با هم گفت‌وگو می‌کنند. بنابراین، در گفتمان یا پارادایم کلاسیک حقیقت کشف شدنی بود، و در دوران مدرن، امری برساخته. مثلاً افلاطون به عالم مثل دسترسی دارد و حقیقت را کشف کرده و دوست دارد که دیگران هم بتوانند به آن عالم راه پیدا کنند، اما در دوران مدرن گفت‌وگو ابزاری برای تحقق اجماع است؛ چه در گفتمان چپ باشد مثل یورگن هابرماس و چه در گفتمان راست فکری و لیبرالیسم باشد مثل جان راولز. در هر دو مدل، گفت‌وگو برای تحقق اجماع و توافق بر سر مسائل سیاسی و اجتماعی است.

یک دولت اسلامی- مانند جمهوری اسلامی ایران- به کدام نحله گفت‌وگویی تعلق دارد؟ یا به عبارتی، به گفتمان گفت‌وگوی کلاسیک روی آورده یا گفتمان کلاسیک مدرن را در پیش گرفته است؟

ادامه‌ی مطلب را در اینستنت‌ویو بخوانید.

بازنشر از انصاف‌نیوز

#بازنشر #مطالعات_دیالوگ #دیالوگ #گفت‌وگو #حقیقت #باشگاه_اندیشه
@Dialogeschool
@bashgahandishe
.

💢 تفنگ و گل باطل‌نمای گفت‌وگو

کارل پوپر می‌گفت: «با کسی که ترجیح می‌دهد به‌جای آن‌‌که در بحث با شما مجاب شود، شما را به گلوله ببندد، نمی‌توان گفت‌وگوی عقلانی راه انداخت.»

▫️به این معناست که گفت‌وگوی عقلانی و عمومی، لوازم و پیش‌شرط‌های خودش را دارد، حدّ و مرزهایی دارد، چارچوبی دارد که به آن تن داد؛ یعنی “چارچوب عقل” که پادزهر خشونت و قهر است.

▫️همچنان که مدارا و آزادی هم حدود خودشان را دارند، گفت‌وگو هم چنین است. گفت‌وگوی نامحدود و بی‌چارچوب، در واقع باطل‌نمای گفت‌وگوست؛ نامعقول، تصنّعی و زائد است.

▫️در چارچوب عقل، آنچه بر گفت‌وگو مقدّم است، حقِّ برابر شهروندان است. همه‌ی طرف‌های گفت‌وگو باید از حقّ برابر برخوردار باشند و همه‌ی طرف‌ها به حقوق بنیادین یکدیگر حرمت نهند؛ چه حقّ حیات و زندگی باشد که طبیعی‌ترین حقّ افراد است، چه حقّ امنیّت، و چه حقّ آزادی.

▫️حقّ آزادی دربرگیرنده‌ی همه‌ی آزادی‌های اساسی برابر است؛ آزادی عقیده، آزادی وجدان، آزادی انتخاب، آزادی بیان، آزادی شخصی، آزادی سیاسی، آزادی دارایی.

▫️پس، گفت‌وگو میان طرف‌های مُحقّ و آزاد است در جامعه‌ی باز. بدون این حقوق و بدون این آزادی، و در جامعه‌ی بسته، گفت‌وگو نمی‌توان کرد. گفت‌وگو پرتاب کلمات و اندیشه‌هاست نه پرتاب گلوله‌ها و آتش‌ها.

▫️همچنان که پوپر گفت، با کسی که با تفنگ در برابر ما ایستاده است و آماده‌ی شلّیک گلوله است، نمی‌توان گفت‌وگو کرد. چون گفت‌وگو میان زنده‌هاست نه مرده‌ها.

▫️با کسی که ما را به سبب مخالفت و انتقاد راهی زندان می‌کند، اندیشه‌ی ما را کنترل می‌کند، بیان ما را سانسور و محدود می‌کند و به‌دنبال تحمیل عقیده و ایدئولوژی خودش بر عقاید ما و تحمیل سبک زندگی خودش بر زندگی ماست، نمی‌توان گفت‌وگو کرد. این پارادوکس گفت‌وگوست.

▫️جبّاریّت سزاوار گفت‌وگو نیست. دشمن آزادی و حقّ، داعیه‌ی گفت‌وگو نمی‌تواند داشته باشد. دعوت به گفت‌وگو می‌کنند، در همان حال که خون‌های پاک بسیار بر زمین جاری‌ست و کالبدهایی که از روح و جان خالی‌ست؛
درحالی که دست‌هایشان بر ماشه و تفنگ‌هایشان آماده‌ی شلّیک است؛
درحالی که زندان‌ها پُر می‌شوند.

بازنشر از جوش دریا

#بازنشر #مطالعات_دیالوگ #دیالوگ #رضا_زمان #باشگاه_اندیشه
@Dialogeschool
@bashgahandishe

به فکر دیگران باش (فكّر بغيرك)
شعر و صدای محمود درویش
‌
بازنشر از قدح‌های نهانی

هنگامی که صبحانه‌ت را حاضر می‌کنی،
به دیگران فکر کن
(غذای کبوتران را از یاد مبر)

هنگامی که به جنگ می‌روی،
به دیگران فکر کن
(از یاد مبر آنان را که در جست‌وجوی صلح‌ اند)

هنگامی که قبض آب را می‌پردازی،
به دیگران فکر کن
(آنانی که برای نوشیدن تنها ابرها را دارند)

هنگامی که به خانه، خانۀ خود، برمی‌گردی،
به دیگران فکر کن
(از یاد مبر مردمانی را که خانه در خیمه‌ها دارند)

هنگام خوابیدن و شمردن ستاره‌ها،
به دیگران فکر کن
(مردمانی که جایی برای خواب ندارند)

هنگامی که خود را با استعاره‌ها رهایی می‌بخشی،
به دیگران فکر کن
(کسانی که حق سخن گفتن از آنان گرفته شده)

هنگامی که به دیگرانِ دور فکر می‌کنی،
به خویشتن فکر کن
(و بگو: ای کاش شمعی باشم در تاریکی)
‌
#بازنشر #مطالعات_دیالوگ #باشگاه_اندیشه

@dialogeschool
@bashgahandishe

مُحبت درست نشود،
مَگر میانِ دو تن؛
که یکی، دیگری را گوید: ای مَن….

#تذکره_الاولیا
#دیگری
#مطالعات_دیالوگ

@dialogeschool
@bashgahandishe

«هایدگر نخستین مشخصه‌ی ذاتیِ «گفتن» را «شنیدن» و «خموش ماندن» می‌داند، و نه سخن‌پردازی درباره‌ی این یا آن چیز. در این‌جا نیز هایدگر تمایل عادی و همیشگی ما و حتی گرایش زبان‌شناختی ما به اولی دانستن عمل سخن‌گویی (سبک کلام، گفت‌وگو) را معکوس می‌کند. فهمیدن همان شنیدن است. به عبارت دیگر، نخستین رابطه‌ی فرد با کلام، نه عرضه که دریافت آن است. «شنیدن سازنده‌ی گفتار است.» این اولویت شنیدن، نشانگر رابطه‌ی بنیادین کلام با گشودگی [آدمی] نسبت به جهان و دیگران است.»

پل ریکور، «رسالت هرمنوتیک»
در دیوید ک. هوی، حلقه‌ی انتقادی، ترجمه‌ی مراد فرهادپور، تهران، انتشارات روشنگران، ۱۳۷۸، صص. ۳۴-۳۵

منبع : کانال آن‌سو


#هایدگر #ریکور #شنیدن
#مطالعات_دیالوگ
@dialogeschool
@bashgahandishe

«خویشتنِ حقیقی» (Self) همانا ارتباط است؛ بی‌هیچ رابطه‌ای خویشتنی نیز وجود نخواهد داشت. زمانی که خویشتن، خود را در آینه‌های بی‌شماری منعکس می‌کند واقعا وجود دارد و ریشه می‌یابد. با ساختن کلبه‌ای بر بالای قله‌ی «اِورست» و تنها در آن به مراقبه نشستن نمی‌توانید خود را بشناسید؛ این‌گونه تنها با خیالات و اوهام خویش ملاقات خواهید کرد، و این به معنای فردیت یافتن نیست. در چنین شرایطی شما تنهایید و خویشتنِ حقیقی‌ شما پنهان است. خویشتن شما در رفتار و کردارتان تجلی می‌یابد؛ نه در آن‌چه که می‌پندارید هستید، بلکه در آن‌چه انجام می‌دهید. و هر زمان سخن از عملکرد ماست، مسئله ارتباط‌ با دیگران است.


کارل گوستاو یونگ


#مطالعات_دیالوگ
@dialogeschool
@bashgahandishe

هاونیاز (HAWNIYAZ)
به معنی «با هم بودن» یا «برای یکدیگر»
موسیقی فولکلور کردی
گویش کرمانجی
صدای آینور دوغان
آهنگ‌سازی کیهان کلهر

#هم
#مطالعات_دیالوگ
@dialogeschool
@bashgahandishe

برد پیت در آستانهٔ شصت سالگی...

#دیگری #ارتباط
#مطالعات_دیالوگ
@dialogeschool
@bashgahandishe

کارنامهٔ مدرسهٔ مطالعات دیالوگ باشگاه‌اندیشه
رویدادها و کلاس‌ها | شروع : بهار ۱۴۰۱

معرفی مدرسهٔ مطالعات دیالوگ

امکان و امتناع گفت‌وگو در ایران/هادی خانیکی

پرونده اختلاف نظر/تابستان ۱۴۰۱ :

اطلاعیه پرونده اختلاف نظر
درباره پرونده اختلاف نظر


نشست اول :
آشنایی با مفاهیم«معرفت شناسی اختلاف نظر »/ دکتر غزاله حجتی
چکیده نشست / صوت / گزارش مکتوب

نشست دوم :
شواهدِ واحد می‌توانند رویکرد های باوری متفاوتی را موجه کنند/ دکتر محسن زمانی
چکیده نشست / متن مقاله / صوت / گزارش مکتوب

نشست سوم :
شواهدِ واحد نمی‌توانند رویکرد های باوری متفاوتی را موجه کنند/ دکترمحمود مروارید
چکیده نشست / متن مقاله / صوت / گزارش مکتوب

نشست چهارم :
چکیده ارائه خویشتن‌داری معرفتی در مواجهه با اختلاف‌نظر سیاسی:بررسی نظرات رالز و نیگل /دکتر جواد حیدری /گزارش نشست/صوت

نشست پنجم
چکیده ارائه اختلاف‌نظر فلسفی دینی و توافق سیاسی: نگاهی به لیبرالیسم سیاسی جان رالز / دکتر حسین هوشمند /گزارش نشست / صوت

نشست ششم
اختلاف‌‌نظر و نسبی‌گرایی/دکتر حسین شیخ‌رضایی/چکیده/صوت/مقاله مرجع/گزارش نشست

نشست هفتم
اختلاف‌نظر آنتیگونه و کرئون: بازسازی اجتماعی یا تخریب؟/دکتر ابراهیم آزادگان/چکیده/صوت/فایل ارائه

نشست هشتم
نگاهی به اختلاف نظر در سنت فکری ایرانی در آیینه ادب فارسی/اردشیر منصوری/چکیده/صوت/



سنت،عقلانیت و روایت از نگاهِ مک اینتایر /۲جلسه/ منصور براهیمی،محمدرضا لبیب

پادکست تمهیدات همراه با علی‌اصغر مصلح|
۱۹ اپیزود

نجاتِ گفت‌وگو|شرایطِ امکان دیالوگ /علی‌اصغر مصلح

عین القضات در گفت‌وگو /صبا فدوی، جواد میری، علیرضا تقوی، میلاد دخانچی، محمدرضا لبیب

خود در آینهٔ دیگری | راضیه زینلی

درآمدی بر تفکر نقادانه| هومن پناهنده

در جست‌وجوی معنای زندگی|غزاله حجتی

ترجمه و تحلیل مقالهٔ «نگاهِ عقلانی به سنت:نوشتهٔ کارل پوپر»|هومن پناهنده


نقادی علیهِ نقادی |محمد مهدی مجاهدی

الهیاتِ بخشش|رسول رسولی‌پور ۶جلسه

پروندهٔ گفت‌وگو هم مسأله و هم راه حل:

گفت‌وگو هم مسأله و هم راه‌حل|هادی خانیکی

روشنفکران ایرانی و مسالهٔ گفت‌وگو|هادی خانیکی

درنگی در امکان کنش مرزی در این روزها|مقصود فراستخواه، هادی خانیکی

گشودگی به دیگری در بستر سنت |محمدرضا لبیب

تخاصم گفتمان ها و تصویر مبهمِ گفت‌وگو|علی الهی خراسانی

تاملی در نواندیشی دینی در ایران|عبدالکریم سروش،مصطفی ملکیان،امیر مازیار، حسین هوشمند

دوره‌ی درآمدی به آداب گفت‌وگوی انتقادی:
بر اساس «في آداب البحث والمناظرة»
رساله‌ای از احمد طاشکبری‌زاده

درآمدی به تفکر نقادانه ۲|هومن پناهنده

مواجهه دیالوگی با زیستن در متن تناقض ها|هادی خانیکی

مجلس محاکات، تاملی در آئینِ عزا | امیر مازیار

درنگی در سیمای میمه سیس در تاریخِ اندیشه |محمدرضا لبیب

مفهومِ باستانی در دنیای پل ریکور|منصور براهیمی

پروندهٔ مواجهات ۲ جلسه :

نشستِ نخست: سیرِ انفسی در آفاقِ اندیشه | اسدالله رحمان‌زاده

نشستِ دوم: زیستن در موقعیتِ مرزی | هادی خانیکی

سرشت گفت‌وگویی فلسفه و معمای عقیم‌ماندن فلسفه ورزی در ایران| محمدرضا لبیب

رسالۀ عملیه/ مذاکرۀ روحی / محمدحسین قدوسی

نگاهی به مسالۀ "فهم" در حقیقت و روش / محمدرضا لبیب

پرسش و گفت‌وگو / محمدرضا لبیب

سنت، بازی و نامتناهی در اندیشۀ گادامر / محمدرضا لبیب

الهبات رخداد/ سه جلسه/ رسول رسولی‌پور

جایگاه کارگران در ساختمان صلح اجتماعی / محمد مالجو، پرویز صداقت، احمد بخارایی، بیتا مدنی

قرآن، هرمنوتیک و باطن/ محمد هادی گرامی، احمد بستانی، فدایی مهربانی

همگرایی حوزه‌های معرفت بشری / محمدحسین قدوسی

مساله دانشگاه در ایران/ هادی خانیکی، مقصود فراستخواه، لیلا فلاحتی

ما و عطار / نشست نخست / محمدرضا بهشتی، محمدرضا لبیب

درآمدی بر هرمنوتیک بایبلی معاصر / فاطمه توفیقی،نسیم حسنی

آشنایی با اندیشه‌های آلن واتس/ رسول رسولی‌پور

آشنایی با مبانی زبان‌شناسی اجتماعی / شیدا احمدی

گفت‌وگو دربارۀ کتاب روایت و کنش جمعی/ الهام شوشتری‌زاده، زهرا رهایی، فخرالسادات محتشمی‌پور، محمدرضا لبیب

ما و عطار / نشست دوم / علیرضا خطیب‌زاده، محمدمهدی فلاح

دستور زایشی- گشتاری؛ یک بررسی اجمالی / شیدا احمدی

امکان آفرینش در با هم بودن/ خبرآنلاین/محمدرضا لبیب

دموکراتیزه کردن تکنولوژی/ احسان ارضروم چیلر

بی نهایت راه به سوی بی نهایت واقعیت/ منصور براهیمی

ما و عطار /نشست سوم/ زهره معماری، نرگس زارع‌زاده

#مطالعات_دیالوگ
#دیالوگ
@dialogeschool
@bashgahandishe

درباره‌ی «عید/جشن» و زمانمندی‌اش

به قلمِ ژان گروندن
ترجمه محمدرضا حسینی بهشتی و مسعود حسینی

عید همیشه از طریقِ زمان‌مندیِ خاصي مشخص می‌شود که ما از جای خود برکنده و به درونِ آن کشیده می‌شویم: هر عیدي برای زمانِ معیني ظاهر می‌شود که عیدانه است و همه‌ی کساني که در آن سهیم‌ می‌شوند به حال و هوایي عیدانه ارتقا می‌یابند، و در بهترین حالت: به نحوي عیدانه دگرگون می‌شوند. بنابراین، جزوِ ذاتِ عید است که زماني یا مکاني خصوصیتِ عیدانه دارد. این واقعیت خودش را به‌نحوي نمونه‌وار در عودِ¹ عید نشان می‌دهد. با این حال، چنان‌که گادامر به‌درستی ملاحظه می‌کند، چنین نیست که عیدي که عود می‌کند چون در یک ترتیبِ زمانی قرار گرفته است عید خوانده شود، بلکه به‌عکس، خودِ نظمِ زمانی از طریقِ عود عیدها پدید می‌آید.

ادامه را در اینستنت‌ویو بخوانید.

منبع متن

ژان گروندن، از هایدگر تا گادامر، ترجمه‌ی سید محمدرضا حسینی بهشتی و سید مسعود حسینی (تهران، نی: ۱۳۹۹)، صص ۱۵۳-۱۵۵.

#مطالعات_دیالوگ #جشن #بازی #گادامر #هایدگر #ژان_گروندن #عید
@dialogeschool
@bashgahandishe
.

Dialogue is really aimed at going into the whole thought process and changing the way the thought process occurs collectively. We haven't really paid much attention to thought as a process. We have engaged in thoughts, but we have only paid attention to the content, not to the process.

David Bohm


هدف گفت‌وگو در واقع ورود به کل فرآیند اندیشه و تغییر روشی است که در فرآیندِ جمعی اندیشیدن رخ می‌دهد.

ما واقعاً به اندیشه به عنوان یک «فرآیند» توجه زیادی نکرده‌ایم.
ما درگیرِ «اندیشه‌ها» بوده‌ایم، اما فقط به فرآورده توجه کرده‌ایم، نه به فرآیند.

#مطالعات_دیالوگ #دیوید_بوهم #باهم_اندیشیدن
@dialogeschool
@bashgahandishe
.

سه سطح ِ گفت‌وگو از منظر علمِ ارتباطات


#یونس_شکرخواه
#مطالعات_دیالوگ #ارتباطات
@dialogeschool
@bashgahandishe
.

رواداری در اسلام
به مناسبت دهم دی، سالگرد درگذشتِ مرحوم دکتر فلاطوری

📝عبدالجواد فلاطوری؛ ترجمه سیدمحمدباقر تلغری‌زاده

بازنشر از زیتون

*اشاره
متن زیر ترجمه یکی از سخنرانی های مرحوم استاد عبد الجواد فلاطوری است، که متاسفانه تاریخ دقیق آن معلوم نیست. این متن به مناسبت بیست و چهارمین سالگرد درگذشت آن مرحوم از کتابی به نشانی زیر برگرفته شده است:

Prof. Dr. A. Falaturi: Dialog zwischen Christentum und Islam, Islamische Akademie Deutschland, 2. Auflage, S.58-65, Hamburg 2002.
سیدمحمدباقر تلغری‌زاده


من نمی خوام این سخنرانی را به عنوان یک مسلمان ایراد کنم، یعنی قصدم ادای شهادتین و بیان چکیده ای از اصول عقاید [مسلمانی] نیست، بلکه بر آنم تا با توجه به موضوع سخنمان، همچون یک ناظر خارجی [و بی طرف و با نگاهی برون دینی ] قرآن و دیگر منابع اسلام را مورد توجه قرار دهم و درباره آنها اندیشه و تامل کنم.

ادامه را در اینستنت‌ویو بخوانید.

#بازنشر #فلاطوری #رواداری #اسلام #فلسفه #باشگاه_اندیشه
#مطالعات_دیالوگ
@dialogeschool
@bashgahandishe
.

اذا اِنتَهى الكَلام بَيني و بَينك و تَقطعت سُبل الوِصال و اِفترَقنا و عُدنا غرباء تعرف عليّ مجدداً

اگر میان من و تو سخن پایان یافت و راه‌های وصال قطع شدند و از هم جدا و با هم غریبه گشتیم
از نو با من آشنا شو..

#نزار_قبانی
#مطالعات_دیالوگ
#باشگاه_اندیشه
@dialogeschool
@bashgahandishe

دهباشی و میدان‌داریِ گفت‌وگو

📝هادی خانیکی

دهباشی از میدان‌داران گفت‌وگو در ایران است، آن هم گفت‌وگوهای فرهنگی و میدان مقدم در گفت‌وگو میدان فرهنگ است. به دلایل مختلف می‌توان گفت كه نیاز اساسی ایران امروز نیاز به گفت‌وگو است یعنی به میزانی كه گام در مسیر گفت‌وگوی فرهنگی بگذاریم و در آن توانا شویم، بهتر می‌توانیم به حوزه‌های دیگر حتی به حوزه‌های سیاسی، اجتماعی و اقتصادی بپردازیم. گفت‌وگو یك مفهوم تزیینی نیست. گفت‌وگو فهم و خلق معنایی مشترك و یاد گرفتن نقش‌آفرینی در كنار همدیگر و نه در برابر هم است. فهم و توانش گفت‌وگوهایی از این دست حداقل پنج لازمه دارد. اول اینكه بتوانیم این پیش‌فرض را بپذیریم كه گفت‌گو و تفاهم بر ستیزه و منازعه و دوری از همدیگر، اولویت و ارجحیت دارد. دوم اینكه مقوله‌های اصلی گفت‌وگو را از جنس فرهنگ بدانیم. سوم اینكه بپذیریم كه گفت‌وگو بدون پذیرش تنوع و تفاوت ناممكن است. در جهانی به سر می‌بریم- چه جهان بزرگ‌تر ما و چه جهان ایرانی ما- كه واقعیت آنها سرشار از تنوع‌ها و تفاوت‌هاست. چهارم اینكه به مبانی اخلاقی و رفتار مدنی و پیشینگی اخلاق در گفت‌وگو توجه كنیم. پنجم اینكه قدرت فهم و تحمل اقتضائات و سازوكارهای ورود به میدان گفت‌وگو را داشته باشیم. با این مبانی و مقدمات است كه می‌توان تلاش‌ها و رهاوردهای دهباشی را ارج نهاد.

اگرچه فرهنگ‌ورزان، مساله ایران را «ضعف گفت‌وگو» می‌دانند، اما باید در كنار آن سخن جامعه‌شناسان و صاحب‌نظران علوم اجتماعی را نیز شنید كه مساله ایران را عمدتا «تهدید» یا زوال همبستگی اجتماعی می‌دانند. تضعیف یا زوال همبستگی اجتماعی یعنی ناتوان شدن اجتماع ایرانی و آسیب‌پذیری آن در برابر سیاست و ثروت و نهایتا ظهور شهروندانی ناراضی، بی‌اعتماد و ناامید. در میانه چنین چالش‌ها و تنگناهایی وجود «روشنفكران گفت‌وگویی» كه مرزكوش‌اند و به توانمندی جامعه ایرانی می‌اندیشند سخت مغتنم است. اثربخشی علی دهباشی در جهان غیر سرطانی زبانزد عام و خاص بوده، از این پس حضور او در جهان سرطانی‌ها و جهان زیست سرطانی هم به لطف خداوند تاثیرگذار و امیدآفرین خواهد شد.

متنِ کاملِ یادداشت

#باشگاه_اندیشه
@dialogeschool
@bashgahandishe

نسبتِ زبان و اندیشه

To what Extent Does Language
perform Thought?

Gadamer, 1973

#باشگاه_اندیشه
#مطالعات_دیالوگ
#گادامر
#افلاطون
#نامتناهی
#زبان
@dialogeschool
@bashgahandishe

رسالهٔ عملیه (۴)
نشست نوزدهم
مذاکرهٔ روحی

شنبه ۲۳ دی ۱۴۰۲
ساعت ۷:۳۰ صبح
اسکایپ
لینک ِ حضور:
https://join.skype.com/AXtZnOwORHz7


📝چکیده

زمانی یک گفتگو و ارتباط فکری را می توان "مذاکره روحی" نامید که فرد هدف و مقصودی غیر از "خود و خویشتن" ندارد و تمام توجهش به همین هدف است و از آن خارج نمی شود و نگاهش به غیر از خویشتن متوجه نمی گردد. هرچه که فرد بیشتر بتواند هدفش را در خودش متمرکز کرده و به عمق بیشتری از خویشتن توجه و نفوذ کند، به مذاکره روحی نزدیک تر شده و برعکس، اگر توجهش به غیر و اهدافی از این نوع معطوف شود از مذاکره روحی فاصله بیشتری گرفته است.
مهم ترین سوالی که دراینجا مطرح می شود اینکه اگر هدف از مذاکره روحی "توجه به خود" است پس گفتگو و شنیدن کلام دیگران چه جایگاهی دارد و چرا با دیگری صحبت کنیم و چرا در خلوت و تنهائی خوداین کار را انجام ندهیم و اصولا چرا این "توجه به خود" در حین گفتگو و تبادل کلام باید صورت گیرد؟

متن کامل

@dialogeschool
@bashgahandishe

همدلی در اخلاق؛ بررسی تأثیر همدلی بر قضاوت اخلاقی

نوع مقاله: علمی ـ پژوهشی
نویسندگان
مریم اردشیر لاریجانی، سید جابر نیکو
 
 
چکیده
همدلی ظرفیتی در انسان است که به‌وسیلۀ آن، واکنش‌های دیگر‌گرایانۀ عاطفی برقرار می‌کند. فرد به کمک این ویژگی می‌تواند از منظر دیگری جهان را ببیند و احساس او را درک کند؛ بنابراین انسان‌ها با تخیل شرایط «دیگری»، می‌توانند رنج‌ها و لذت‌های او را ادراک کنند. همدلی در اخلاق، نقش برجسته‌ای دارد؛ به‌ویژه تأثیر آن در قضاوت اخلاقی قابل توجه است. عده‌ای از منتقدان، منکر سودمندی همدلی برای قضاوت اخلاقی شدند. نقد این عده به دو شکل متفاوت ارائه شده است: برخی از این استدلال‌ها ناظر به انکار ضرورت همدلی برای قضاوت اخلاقی است و برخی دیگر مدعی‌اند که همدلی تأثیر منفی بر قضاوت اخلاقی می‌گذارد.

در مقاله حاضر که با روش توصیفی-تحلیلی تدوین شده است، نخست ادلۀ منتقدان بررسی شده، سپس به تحلیل سه نوع رابطۀ علّی، سازه‌ای و تبیینی و بازبینی تأثیرات منفی همدلی بر قضاوت اخلاقی پرداخته خواهد شد. درنهایت این نتیجه حاصل می‌شود که اولاً همدلی به‌مثابۀ عنصری قوام‌بخش در تبیین قضاوت اخلاقی، موجه است؛ ثانیاً گرچه نمی‌توان به‌صورت کلی همۀ اقسام همدلی (شناختی/عاطفی) را برای قضاوت اخلاقی ضروری دانست و تأثیرات آن‌ را کاملاً مثبت ارزیابی کرد، دست‌کم می‌توان نشان داد که همدلیِ شناختی عنصری مثبت در قضاوت اخلاقی است.

کلیدواژه‌ها
همدلی ، قضاوت اخلاقی ، همدلی شناختی ، همدلی عاطفی ، رابطۀ سازه‌ای ، رابطۀ علی‌ ، استنتاج بهترین تبیین

#مطالعات_دیالوگ
#همدلی
@dialogeschool
@bashgahandishe
.