واکاوی مقدماتی ابربارش ۶ تا ۸ سپتامبر ۲۰۲۶ سواحل جنوبی خزر
🌈هفت اقلیم.محمود خسروی (تصویر با ابزارهای هوش مصنوعی Ai تهیه شده است).
اصولاً رخداد بارش در شهریورماه در سواحل جنوبی خزر امری شناخته‌شده و معمول است و تحت تأثیر نسیم دریا به خشکی و الگوهای همدید مهاجر به وجود می‌آید. در آغاز پاییز و با تشکیل پرفشار سیبری، تحت تأثیر همرفت وزشی، بارش‌ها شدت می‌گیرد و در رژیم بارشی سواحل جنوبی دریای خزر، پاییز پربارش‌ترین فصل است؛ هنگامی‌که بیشترین تفاوت دمای سطح دریا (SST) و جریانات گذاری از سمت شمال و شمال شرق بر سطح دریا جریان می‌یابد.
ادامه👇👇👇👇👇👇👇👇

ادامه👈👈👈👈رویداد بارش سهمگین ۶ تا ۸ سپتامبر ۲۰۲۶ در حوضهٔ جنوبی خزر، نمونه‌ای عینی از الگوی همدیدی کلاسیک این منطقه است که در آن سه مؤلفهٔ اصلی در همکنش بوده‌اند:
• گرادیان فشاری میان پرفشار شمال/مرکز خزر و کم‌فشار جنوبی که جریان شمالی تا شمال‌شرقی پایدار را برقرار کرده،
• استخراج رطوبت از سطح گرم دریا به‌وسیلهٔ همین جریان و ناپایدارشدن رفته‌رفته‌ای تودهٔ هوا،
• و ناوه یا هوای سرد ترازهای بالا که با نیروافزایی هم‌زمان واگرایی بالایی و همگرایی سطحی، بارش را از حالت پراکنده به شدید و در برخی نقاط سیل‌آسا تبدیل کرده است.
نقشه‌های همدیدی ۷ سپتامبر این سناریو را به‌صورت کمّی تأیید می‌کنند: پرفشاری با هستهٔ ۱۰۲۵ هکتوپاسکال بر خزر شمالی و کم‌فشاری با هستهٔ ۱۰۰۸ هکتوپاسکال در جنوب‌شرق خزر، اختلاف فشار ۱۷ هکتوپاسکالی و گرادیان لازم برای جریان شمالی پایدار را فراهم کرده‌اند. ناوهٔ تراز ۵۰۰ هکتوپاسکال با ارتفاع ژئوپتانسیل محلی حدود ۵۵۲ تا ۵۷۶ دکامتر روی خزر، که نسبت به نرمال اقلیمی اوایل سپتامبر در این عرض جغرافیایی (حدود ۵۷۰ تا ۵۸۰ دکامتر) کاهشی در حد ۱۰ تا ۲۰ دکامتر داشته، هوای نسبتاً سردتر و ناپایداری فوقانی را به منطقه آورده است؛ مقادیر بسیار پایین‌تر (۵۲۸ تا ۵۴۰ دکامتر) که در مقیاس رنگی نقشه دیده می‌شود مربوط به هستهٔ سرد در عرض‌های جغرافیایی بالاتر است، نه مقدار مستقیم روی خزر. وجود جبههٔ سرد از خزر مرکزی به جنوب شرق و جبههٔ گرم کوتاه مجاور کم‌فشار جنوب‌شرقی نیز ماهیت چندمرکزی و نیمه جبهه‌ای رویداد را نشان می‌دهد، نه صرفاً یک ناپایداری همرفتی منطقه‌ای
پاسخ بارشی در سراسر ساحل یکنواخت نبوده است:
• دامنه‌های غربی البرز و تالش در گیلان و خاور آذربایجان با بیش از ۱۰۰ تا ۲۰۰ میلی‌متر بارش، بالاترین ریسک سیل حوضه‌ای را تجربه کرده‌اند،
• مازندران مرکزی پتانسیل بالا برای بارش سنگین به دلیل انتقال مستقیم رطوبت از دریای خزر و صعود اوروگرافیک تند.
• گلستان شرقی با تضعیف تدریجی جریان، بارش متوسط تا برخی مناطق شدید در ارتفاعات ساحلی دریافت کرده،
• و آبشوران و باکو به‌واسطهٔ همگرایی ناشی از برهمکنش نسیم دریا-خشکی بیشتر رگبارهای رعدآسا و تگرگ منطقه ای داشته‌اند.
این خوانش نقشه‌ای دقیقاً سازگار بر یافته‌های پیشین اقلیم‌شناسی همدیدی خزر جنوبی است که در واکاوی ۱۰۴ رویداد بارشی پاییزه، الگوی «پرفشار شمال خزر + جریان شمالی + ناپایداری فوقانی» را به‌عنوان یکی از سه الگوی بنیادین شناسایی کرده است. بااین‌حال، واکاوی قطعی و ماهانهٔ این رویداد مستلزم به‌کارگیری داده‌های روزانهٔ ایستگاه‌های باکو، لنکران، آستارا، رشت، بندر انزلی، رامسر، بابلسر، گرگان و گنبدکاووس در کنار میدان‌های ERA5 یا NCEP/NCAR در سطح دریا و ترازهای ۸۵۰، ۷۰۰ و ۵۰۰ هکتوپاسکال و محاسبهٔ ناهنجاری بارش، آب قابل بارش، شار رطوبت ۸۵۰ هکتوپاسکالی، وُرتیسیتی ۵۰۰ هکتوپاسکالی و گرادیان فشاری شمال-جنوب خزر است.
#هواشناسی #اقلیم‌شناسی #دریای خزر #بارش شدید #همدید #سیل #البرز #ERA5

🌈هفت اقلیم .محمود خسروی چرا اقلیم شناسی واژه غنی تری از آب و هواشناسی برای Climatology است :
۱. آب‌وهوا با پدیدهٔ کوتاه‌مدت اشتباه می‌شود
در پارسی، هواشناسی از پیش برای Meteorology جاافتاده است؛ یعنی بررسی چگونگی زودگذر و کوتاه‌مدت جو (دما، بارش، فشار در یک روز یا هفته). هنگامی برای Climatology از ترکیب آب‌وهواشناسی استفاده می‌کنیم، همان ریشهٔ هواشناسی در آن تکرار می‌شود و مرز میان دو رشتهٔ متفاوت (هواشناسی و اقلیم‌شناسی) در سطح واژگانی محو می‌شود؛ حال آنکه در انگلیسی Meteorology و Climatology از نظر ریشه‌شناسی به درستی از هم جدا هستند.

ادامه👇👇👇

ادامه 👈👈👈👈چرا اقلیم شناسی واژه غنی تری از آب و هواشناسی برای Climatology است :
🌈هفت اقلیم .محمود خسروی
۱. آب‌وهوا با پدیدهٔ کوتاه‌مدت اشتباه می‌شود
در پارسی، هواشناسی از پیش برای Meteorology جاافتاده است؛ یعنی بررسی چگونگی زودگذر و کوتاه‌مدت جو (دما، بارش، فشار در یک روز یا هفته). هنگامی برای Climatology از ترکیب آب‌وهوا شناسی استفاده می‌کنیم، همان ریشهٔ هواشناسی در آن تکرار می‌شود و مرز میان دو رشتهٔ متفاوت (هواشناسی و اقلیم‌شناسی) در سطح واژگانی محو می‌شود؛ حال آنکه در انگلیسی Meteorology و Climatology از نظر ریشه‌شناسی به درستی از هم جدا هستند.
۲. اقلیم جایگزین دقیق‌تری برای Climate است
اقلیم (برگرفته از عربی إقليم) از دیرباز در جغرافیای سنتی برای اشاره به تقسیم‌بندی مناطق زمین بر پایهٔ شرایط بلندمدت جوی به کار می‌رفته (هفت‌اقلیم). این بار معنایی از پیش با پنداره الگوی میانگین بلندمدت گره‌خورده، در هنگامی‌که آب‌وهوا در کاربرد روزانه بیشتر برای چگونگی آنیِ جو به کار می‌رود (برای نمونه آب‌وهوای امروز تهران).
۳. سازگاری با واژگان مشتق
بسیاری از واژگان تخصصی حوزهٔ Climatology در پارسی بر پایهٔ اقلیم ساخته‌شده‌اند: طبقه‌بندی اقلیمی (Climate classification)، تغییر اقلیم (Climate change)، اقلیم دیرینه (Paleoclimate)، منطقهٔ اقلیمی (Climatic zone). اگر پایه را آب‌وهوا بگیریم، این آمیزه‌ها سنگین و ناهماهنگ می‌شوند (برای نمونه تغییر آب‌وهوا به‌جای تغییر اقلیم رایج شده ولی در متون علمی دقیق‌تر همان تغییر اقلیم ترجیح داده می‌شود، هرچند رسانه‌ها اولی را بیشتر به کار می‌برند).
۴. نکتهٔ ریشه‌شناختی
هر دو واژهٔ Climate و اقلیم در پایان ریشه‌ای مشترک و باستانی دارند (Climate از یونانی klima به معنای شیب/زاویهٔ تابش خورشید نسبت به افق، که مبنای تقسیم اقلیمی زمین در جغرافیای باستان بوده؛ اقلیم عربی نیز از همین مفهوم جغرافیایی یونانی-هلنیستی وام گرفته‌شده). این هم‌ریشگی مفهومی باعث می‌شود اقلیم‌شناسی برگردانی وفادارتر به بار معنایی اصلی واژه باشد، نه صرفاً یک معادل‌سازی تحت‌اللفظی.
بااین‌حال، آب‌وهوا شناسی هنوز در برخی متون آموزشی و همگانی به کار می‌رود، به‌ویژه چون برای مخاطب غیرمتخصص ملموس‌تر است؛ ولی در نگارش دانشگاهی و برای حفظ تمایز تیزبینانه با هواشناسی (Meteorology)، اقلیم‌شناسی گزینش رواتر و دقیق‌تر جامعهٔ علمی فارسی‌زبان است.

👈👈👈بدین بهانه، چند نگارهٔ یادآور از دوران کارشناسی در دانشگاه اصفهان و گردش‌های علمی آن روزگاران را پیش روی می‌نهم؛ روزهایی سرشار از پویایی، آموختن و مهرورزی بی‌ریا.
از دوستان کهن و همکلاسی‌های ارجمندی که دریغا نشانه‌ای از راه‌های پیوند با ایشان در دست ندارم، صمیمانه خواهشمندم اگر خواستارند، از رهگذر این فضای مجازی، امکانِ دوباره پیوستن را فراهم آورند تا سراغی از یکدیگر گیریم و رشتهٔ دوستی ازهم‌گسسته را بازپیوندیم.
در روزگاری آکنده از چالش‌ها و دغدغه‌های گوناگون، آنچه بیش از هر چیز جان را آرامش می‌بخشد، همان یادهای شیرین گذشته و خاطره‌های دوستان نازنینی است که در کنارشان درس زندگی آموختیم و جان را از مهر ایشان سیراب ساختیم.
تصویر اول:کوه خواجه زابل در گردش علمی جنوب شرق ایران 1364که استادان بزرگوار شادروان دکتر محمد علی سلطانی (استاد برجسته دانشگاه اصفهان)،مرحوم دکتر علی حاج آقا محمدی(استادمان در دانشگاه اصفهان) ،دکتر بیژن رحمانی و مرحوم دکتر محمدجعفر زمردیان(استادان آن زمان دانشگاه تربیت معلم زاهدان) به همراه دوستان ورودی 1362 و 1363دانشگاه اصفهان
تصویر 2:سفر علمی شمال شرق ایران.مرکز پژوهش‌های آستان قدس رضوی در سال 133:65 که استاد مرحوم دکتر حاج آقا محمدی،مرحوم آقای دکتر احمد مجتهدی (استادان دانشگاه اصفهان) ،آقای دکتر آریایی و آقای دکتر محمدحسین پاپلی یزدی(استادان دانشگاه فردوسی مشهد) به همراه دوستان و هم کلاسی‌های ورودی 1362
تصویر 3:گردش علمی منطقه مرکزی ایران و منطقه جرقویه و گاوخونی سال 1363 به همراه شادروان استاد دکتر محمدعلی سلطانی دکتری جغرافیای جمعیت و شهری از دانشگاه ماربورگ آلمان و از استادان خوش‌چهره و بسیار تاثیر گذار دانشگاه اصفهان
#خاطرات_گذشته #دانشگاه_اصفهان #جغرافیا #دوستی #یاد_یاران #آموزش_عالی #سفر_زمان

بسم‌الله الرحمن الرحیم
إِنَّا لِلَّهِ وَإِنَّا إِلَيْهِ رَاجِعُونَ
با قلبی مالامال از اندوه و تأثر، خبر ناگهانی و تکان‌دهنده‌ی درگذشت برادر گرامی و همکار ارجمندمان، دکتر حبیب‌الله سالارزهی، رئیس فقید پارک علم و فناوری سیستان و بلوچستان را باور نمی‌کنیم.

بسم‌الله الرحمن الرحیم
إِنَّا لِلَّهِ وَإِنَّا إِلَيْهِ رَاجِعُونَ
با قلبی مالامال از اندوه و تأثر، خبر ناگهانی و تکان‌دهنده‌ی درگذشت برادر گرامی و همکار ارجمندمان، دکتر حبیب‌الله سالارزهی، رئیس فقید پارک علم و فناوری سیستان و بلوچستان را باور نمی‌کنیم.
دکتر سالارزهی، فراتر از یک مدیر و رئیس، معماری توسعه‌ی دانایی‌محور در پهناورترین استان کشور بود. او که متولد دی‌ماه ۱۳۵۴ و استاد مدیریت دولتی دانشگاه سیستان و بلوچستان بود، تمام توان علمی و اجرایی خود را وقف خدمت به مردم این سرزمین کرد. از دوران ریاست بر دانشگاه جامع علمی کاربردی استان تا سکانداری پارک علم و فناوری، همواره دغدغه‌ی اصلی‌اش کارآفرینی برای فرزندان استان، پشتیبانی از شرکت‌های دانش‌بنیان و تبدیل ظرفیت‌های سترگ سیستان و بلوچستان به نیروده برانگیزنده اقتصاد منطقه بود.
او با بیش از ۱۰۰ مقاله علمی، طرح‌های پژوهشی متعدد و حضورش در شورای علمی بنیاد نخبگان استان، نه‌تنها یک استاد دانشگاه، که پلی میان علم و عمل بود. او باور داشت که توسعه‌ی پایدار استان درگرو جهش زیست‌بوم فناورانه و پرورش نخبگان بومی است؛ باوری که تا واپسین لحظات خدمت، برای تحقق آن کوشید.
از دست دادن او، تنها از دست دادن یک مدیر نیست؛ از دست دادن یک اندیشمند دلسوز، یک یاور صمیمی و یک الگوی اخلاق‌مداری در مدیریت است. او که به‌حق چهره‌ای ماندگار در پهنه‌ی علم و فناوری استان بود، اکنون در میان ما نیست، ولی نام نیک، آثار ماندگار و خدمات بی‌شائبه‌اش همواره در یاد و خاطره‌ی همکاران و مردم این دیار باقی خواهد ماند.
اینجانب ضمن عرض تسلیت این مصیبت جانکاه به خانواده‌ی بزرگوار ایشان، به‌ویژه همسر و فرزندان داغدارش، و همچنین به جامعه‌ی علمی و مدیریتی استان سیستان و بلوچستان، از درگاه خداوند متعال برای آن فقید سعید، علو درجات و رحمت واسعه و برای بازماندگان، صبر و شکیبایی مسئلت می‌نمایم.
یادش گرامی، راهش پر رهرو و نامش جاودان باد.
محمود خسروی 28 شهریور 1405 زاهدان

🤖 Received from bot @IgSavesBot

این را از لینکدین یکی از اساتید آبیاری برداشتم. با هوش مصنوعی تولید شده نه گرافیک آن بلکه کل محتوی . به نظر می رسد مفهوم توهم یا هالوسینیشن در استفاده از هوش مصنوعی در اینجا عینیت دارد. این یک مثال کلاسیک از confident hallucination است:

ظاهری علمی و حرفه‌ای دارد ✓
اما مبنای منطقی-تجربی ندارد ✗
دقیق به نظر می‌رسد ولی غلط است دوستان نظر بدهند.

17 FREE GOOGLE EARTH ENGINE TUTORIALS ON CLIMATE DATA ANALYSIS

1. Drought Mapping using VCI: https://lnkd.in/ddsKiA7x

2. Drought Temporal Classification: https://lnkd.in/dEPn8qdb

3. Precipitation Downscaling: https://lnkd.in/d74tJTbX

4. Climate Data Classification: https://lnkd.in/dDc-AwYP

5. MODIS LST Downscaling: https://lnkd.in/dvb_YYJF6. Drought Monitoring using MODIS Data: https://lnkd.in/dif6sxKw

7. Heatwave Index: https://lnkd.in/dPenTkRR

8. Precipitation Forecast: https://lnkd.in/dHW92mMj9. Heatwave Mapping: https://lnkd.in/dEXpWG7c

10. Precipitation Intensity Index: https://lnkd.in/dyPBHnwV

11. Temperature anomaly detection: https://lnkd.in/dXq-qJ-j

12. ERA-5 Temperature Downscaling: https://lnkd.in/dvX82JQP

13. Precipitation Anomaly Detection: https://lnkd.in/d33YicZ5

14. Cold Spell Detection: https://lnkd.in/dq5emtqR

15. Precipitation Temporal Clustering: https://lnkd.in/diMjQjN6

16. Snow Cover Start and End: https://lnkd.in/dGMJqxYE

17. Snow Melt Monitoring: https://lnkd.in/dD27nqMp

Thank you again, Dr. Amirhossein Ahrari, for generously providing these great tutorials.

If you find this post valuable, kindly consider reposting.

#GIS #Geospatial #GEE #RemoteSensing #QGIS #ArcGIS #MODIS #Sentinel #Landsat #DEM #Hydrology #ClimateChange #Climate #Sustainability #Biodiversity #Precipitation