موضوعات پیشنهادی نشریهٔ تنسیق

دگرگونی نظم جهانی؛ تحلیل حقوق، امنیت و سیاست قدرت در تحولات معاصر

🔹حقوق بین‌الملل؛

۱) بازگشت «دکترین مونروئه» با «تبصره ترامپ»؛ مداخله نظامی - اقتصادی آمریکا در ونزوئلا.

۲) بحران مشروعیت دیوان کیفری بین‌المللی در پرتو حکم جلب نتانیاهو و خودداری کشورهای اروپایی از اجرای آن.

۳) چالش‌های فراسرزمینی تحریم‌های آمریکا و مصونیت قضایی دولت‌ها؛ مطالعه موردی توقیف نفتکش‌های ونزوئلا در آب‌های بین‌المللی.

۴) بازتعریف مفهوم «دفاع مشروع پیش‌دستانه» پس از حملات اسرائیل به تأسیسات هسته‌ای ایران و پیامدهای آن برای رژیم منع اشاعه (NPT).


🔹امنیت بین‌الملل؛

۱) کنفرانس امنیتی مونیخ ۲۰۲۶ و شکاف فراآتلانتیک؛ آینده ناتو و خوداتکایی راهبردی اروپا در برابر عقب‌نشینی آمریکا.

۲) معمای امنیتی در خاورمیانه؛ پیامدهای حملات متقابل ایران و اسرائیل و بی‌ثباتی مستمر در سوریه.

۳) پیش‌بینی کارشناسان از تبدیل آسیا به خطرناک‌ترین کانون تنش در ۲۰۲۶؛ مناقشات چین-تایوان، هند - پاکستان و دریای چین جنوبی.

۴) جنگ فناوری و امنیت بین‌الملل؛ اعمال محدودیت‌های صادراتی چین بر فلزات نادر و نیمه‌هادی‌ها.

۵) ظهور چین و جنگ روسیه - اوکراین؛ بازآرایی قدرت و پیامدهای ژئوپلیتیکی برای نظم بین‌الملل.

۶) از نظم لیبرال تا بی‌نظمی جهانی؛ تبیین نظری تحولات ساختاری نظام بین‌الملل در قرن بیست‌ویکم.

۷) نظام چندقطبی نوظهور؛ پویایی‌های تعادل قدرت و الگوهای تعامل میان قدرت‌های بزرگ.

۸) امنیتی‌سازی جمهوری اسلامی ایران در نظام بین‌الملل؛ گفتمان، کنشگران و پیامدهای سیاستی.

۹) بازخوانی نظریه‌های کلاسیک جنگ در بستر منازعات معاصر؛ از «کلاوزویتس» تا جنگ‌های ترکیبی.

۱۰) کشورهای جنوب جهانی و شکل‌دهی به نظم نوین جهانی؛ عاملیت، ائتلاف‌سازی و چالش‌های ساختاری.

۱۱) گذارهای ناقص دموکراتیک؛ محدودیت‌های نهادی، مداخلات ساختاری و پایداری اقتدارگرایی.

🔹اقتصاد سیاسی بین‌الملل؛

۱) گذار از «تجارت قاعده‌محور» به «تجارت مشروط»؛ سیاست‌های تعرفه‌ای آمریکا در ۲۰۲۶ و فروپاشی نظام تجارت چندجانبه (WTO).

۲) سونامی هوش مصنوعی و حکمرانی جهانی؛ اجلاس داووس و پیامدهای آن برای رقابت ژئوپلیتیک و امنیت سایبری.

۳) بحران انرژی و امنیت مسیرهای حیاتی؛ افزایش ۳۰۰ درصدی هزینه حمل‌ونقل در دریای سرخ و حملات به تأسیسات انرژی خلیج فارس.

۴) افول هژمونی دلار در سال ۲۰۲۵ و ظهور بلوک‌های ارزی جدید؛ آیا ارزهای جایگزین می‌توانند نظم مالی موجود را به چالش بکشند.

۵) جایگاه جنوب جهانی در اقتصاد سیاسی بین‌الملل؛ وابستگی، مقاومت و مسیرهای توسعه بدیل.

۶) سایبردیپلماسی به‌مثابه ابزار قدرت نرم؛ پیامدها برای توسعه اقتصادی و حکمرانی دیجیتال.

۷) حکمرانی اقتدارگرا و مشروعیت اقتصادی؛ تحلیل الگوهای بقا و کارآمدی سیاسی.

🔹دیپلماسی و سیاست خارجی؛

۱) اجلاس G20 ژوهانسبورگ؛ غیبت رهبران قدرت‌های بزرگ و پیامدهای آن برای آینده چندجانبه‌گرایی و نقش «جنوب جهانی».

۲) معمای سیاست خارجی آلمان؛ سفر صدراعظم آلمان به چین و موازنه‌گری دشوار اروپا میان واشنگتن و پکن.

۳) دیپلماسی زور در آمریکای لاتین؛ محاصره نظامی ونزوئلا و تهدید گرینلند و پاناما و پیامدهای آن برای اعتماد متحدان سنتی.

۴) واگرایی در جهان غرب و سیاست خارجی دوپاره آمریکا؛ سرگردانی میان وعده‌های واقع‌گرایانه و اقدامات مداخله‌جویانه.

پ.ن؛
به اطلاع پژوهشگران محترم می‌رساند که موضوعات مذکور صرفاً جنبه پیشنهادی دارند. علاقه‌مندان می‌توانند با رعایت محور کلی «دگرگونی نظم جهانی؛ تحلیل حقوق، امنیت و سیاست قدرت در تحولات معاصر»، عناوین دیگری را نیز در چارچوب موضوعی نشریه پیشنهاد و ارسال نمایند.

🪽 𝑩𝒂𝒉𝒂𝒓𝒆𝒔𝒕𝒂𝒏 𝑻𝒉𝒊𝒏𝒌𝑻𝒂𝒏𝒌

🔹 امروز تفاهم‌نامه همکاری میان اندیشکده بهارستان به مدیریت سپهر صبوری‌فرد و مجموعه رسانه‌ای سیاست بهشتی به مدیریت محمدصادق دانشجو به امضاء رسید.

🔸 این تفاهم‌نامه با هدف تقویت تعاملات علمی و رسانه‌ای در حوزه حقوق و علوم سیاسی، تعمیق گفت‌وگوی تخصصی، ارتقای سطح تحلیل و توسعه تولید محتوای پژوهشی منعقد گردید. طرفین بر ضرورت هم‌افزایی ظرفیت‌های نخبگانی و حرکت در چارچوب اصول حرفه‌ای و علمی تأکید دارند.

🪽 𝑩𝒂𝒉𝒂𝒓𝒆𝒔𝒕𝒂𝒏 𝑻𝒉𝒊𝒏𝒌𝑻𝒂𝒏𝒌

بیانیه اندیشکده بهارستان نسبت به تحولات اخیر دانشگاه‌ها

در روزهایی که به‌جای به رسمیت شناختن اعتراضات، با تعلیق و امنیتی‌سازی پاسخ داده می‌شود، لازم است دوباره یادآوری کنیم: اعتراض سیاسی جرم نیست و دانشجو دشمن نیست.

اندیشکده بهارستان در بیانیه‌ای رسمی، بر حاکمیت قانون، آزادی دانشگاه و توقف برخوردهای انضباطی و امنیتی تأکید کرده است.

🪽 𝑩𝒂𝒉𝒂𝒓𝒆𝒔𝒕𝒂𝒏 𝑻𝒉𝒊𝒏𝒌𝑻𝒂𝒏𝒌

مراقب هم‌میهنان‌ خودتون باشید.
پاینده ایران

ملت بزرگ ایران پیروز است.

با وجود مشکلات و عدم دسترسی به اینترنت، جلسه‌ی شورای عمومی اندیشکده بهارستان برگزار خواهد شد.

اعضای اندیشکده بهارستان به‌صورت محدود مشغول به فعالیت علمی-پژوهشی هستند.

پروژه‌ی «اصلاح نظام آموزشی مدارس» از موضوعات در حال بررسی است.

🔺 اندیشکده بهارستان خواهان اتصال فوری مردم ایران
به اینترنت آزاد و پایان فیلترینگ است

در این روزهای تیره‌، دولت (State) با قطع کردن اینترنت که حق عمومی جامعه است، باعث آسیب به اقتصاد و بازار ایران شده است؛ این عمل که به ما پژوهشگران غیرسفید در حوزه پژوهش هم آسیب وارد کرده، روز به روز زیان بیشتری به مردم جامعه می‌رساند.
خسارت روزانه ۳۰ تا ۴۰ میلیون دلار مستقیم و تا ۷۰ تا ۸۰ میلیون دلار با احتساب اثرات غیرمستقیم برآورد می‌شود. حدود ۱۰ میلیون نفر معیشت‌شان مستقیماً تحت تأثیر قرار گرفته و گزارش‌های رسمی و صنفی از بیکاری حدود ۱ میلیون نفر به‌صورت مستقیم و تا ۲ میلیون نفر به‌صورت غیرمستقیم، عمدتاً در کسب‌وکارهای کوچک و خانگی خبر می‌دهند. این آمار بر اساس اظهارات وزیر ارتباطات، اتاق بازرگانی، سازمان نظام صنفی رایانه‌ای و نت‌بلاکس بوده و محافظه‌کارانه محسوب می‌شود؛ به‌طوری که ابعاد واقعی خسارت و بیکاری پنهان احتمالاً بیش از این است.

پژوهشگران اندیشکده بهارستان با جدیت تمام اعلام می‌کنند که تا زمان دسترسی کامل مردم به اینترنت حتی در صورت پیشنهاد از هیچ یک از طرح‌های دولتی نظیر «اینترنت پرو» استفاده نخواهند کرد. دسترسی به جریان آزاد اطلاعات حق طبیعی مردم یک جامعه است، که حکومت با دست بردن در آن حقوق ملت را زیر پا گذاشته است.
در حالی که جنگ، تاثیرات روانی به شدت ‌نگران‌کنند‌ه‌ای در جامعه گذاشته است، محدود کردن حوزه‌ی عمومی به وسیله‌ی قطعی اینترنت و منزوی کردن شهروندان از طریق قطع ارتباطات آزاد آنان، آسیب‌های اجتماعی فراوانی برای مردمی دارد که دلخوشی‌ و سرگرمی‌های آنان روز به روز محدودتر می‌شود و سفره‌های آنان به‌دلیل سیاست‌های اشتباه دولتی، روز به روز کوچک‌تر می‌شود.


🪽 𝑩𝒂𝒉𝒂𝒓𝒆𝒔𝒕𝒂𝒏 𝑻𝒉𝒊𝒏𝒌𝑻𝒂𝒏𝒌

🔹 اخیرا یکی از مسئولین که در جایگاه «نماینده مردم» در مجلس حضور دارد گفته است که «اگر اینترنت باز شود، ممکن است بعضی مزدوران که مسلح هم هستند از طریق همین شبکه‌ها تجمعاتی داشته باشند.» ابتدا باید پرسید که این‌ها چجور مزدورانی هستند که به سلاح دسترسی دارند، اما به کانفینگ‌های چند صدهزار تومانی نه! آیا این نماینده مجلس شورای اسلامی این را نمی‌داند که قطعی اینترنت موجب افزایش نارضایتی‌های مردمی می‌شود تا جایی که این «مزدوران مسلح»می‌توانند از این نارضایتی‌ها استفاده کنند؟ تفاوت محاصره‌ی دریایی آمریکا با این محاصره اینترنتی در چیست وقتی هر دو معیشت و زندگی عادی مردم را مورد هدف قرار می‌دهند؟

👤 سپهر صبوری‌فرد
📰 روزنامه سازندگی - هفدهم اردیبهشت

🪽 𝑩𝒂𝒉𝒂𝒓𝒆𝒔𝒕𝒂𝒏 𝑻𝒉𝒊𝒏𝒌𝑻𝒂𝒏𝒌

هم‌میهنان عزیز،

با توجه به اینکه همچنان دسترسی آزاد و عادی به اینترنت برقرار نشده و ما می‌دانیم بسیاری از شما، همانند ما، برای اتصال به اینترنت ناچار به پرداخت هزینه‌های سنگین و استفاده از روش‌های دشوار هستید، این پرسش را با شما مطرح می‌کنیم:

🔹 آیا تمایل دارید اندیشکده بهارستان فعالیت خود را در همین بستر از نو آغاز کند؟

موضع ما روشن است؛ ما هیچ‌گونه فعالیتی در پیام‌رسان‌های داخلی نداشته‌ایم و نخواهیم داشت، زیرا باور داریم جریان آزاد اطلاعات و دسترسی بدون محدودیت، حق طبیعی شهروندان است.

نظر، پیشنهاد و دیدگاه خود را در بخش کامنت‌ها با ما در میان بگذارید.

📝 حق نشر برای همه، مگر برای خودشان

📰 درباب شکایت صداوسیما از آپارات
✍️ پوریا بازرگان (پژوهشگر اندیشکده بهارستان)

🔹 روز یکشنبه ۲۰ اردیبهشت، کاربران سکوی اشتراک ویدیوی آپارات شاهد انتشار بیانیه رسمی این پلتفرم درباره حکم ۳.۶ همتی دادگاه علیه این شرکت، در پی شکایت صداوسیما بودند؛ حکمی که مدیرعامل آپارات را به پرداخت ۳.۶ هزار میلیارد تومان خسارت بابت انتشار محتوایی که توسط کاربران روی این بستر بارگذاری شده، محکوم کرده و دادگاه نیز مسئولیت این محتوا را متوجه پلتفرم دانسته است. داستانی که بیشتر به طنزی تلخ شباهت دارد تا یک واقعیت حقوقی.

🔸 همه‌چیز این پرونده خنده‌دار است؛ همه‌چیز. صداوسیما، نهادی که خود سابقه‌ای طولانی در نقض حقوق آثار دارد، حالا از آپارات بابت رعایت نکردن حقوق ناشر شکایت کرده است. دقیقاً همان صداوسیمایی که سال‌ها سریال‌های خارجی را بدون خرید حق پخش و صرفاً برای جذب مخاطب بیشتر پخش می‌کند. همان رسانه‌ای که هنوز نه‌تنها هیچ مبلغی بابت حق پخش مسابقات فوتبال به باشگاه‌های لیگ برتری خودمان پرداخت نمی‌کند، بلکه در بین دو نیمه مسابقات، از سکوهای تماشاگران تا وسط زمین را به تبلیغات اختصاص می‌دهد و درآمدهای چندصد میلیاردی کسب می‌کند. بله، دقیقاً همین صداوسیما امروز از یک استارتاپ به‌دلیل انتشار محتوای متعلق به دیگران بدون اجازه شکایت کرده است.

🔹 ساترا که چندی پیش پلتفرم‌های نمایش خانگی را زیر سلطه خود برد، حالا ظاهراً قصد بلعیدن پلتفرم‌های اشتراک ویدیوی داخلی را دارد؛ آن هم در شرایطی که اینترنت بین‌الملل بر مردم محدود شده و سکوهای خارجی مانند یوتیوب فیلتر هستند. سؤال اینجاست: اگر مردم نخواهند فقط محتوایی را ببینند که شما و دوستانتان بر آن نظارت می‌کنید، دقیقاً چه انتخاب دیگری دارند؟

🔸 اگر ادعا می‌کنید که شکایت از آپارات صرفاً برای مقابله با نشر غیرقانونی آثار بوده و نه سخت‌تر کردن فعالیت سکوهای کاربرمحور، لطفاً ابتدا حق کپی‌رایت تک‌تک موسیقی‌هایی را که در فیلم‌ها و برنامه‌هایتان استفاده می‌کنید بپردازید. یا مثلاً پس از دریافت این غرامت، حق پخش چند سریال خارجی باکیفیت را خریداری کنید و دست‌کم یک اثر خارجی را به‌صورت قانونی پخش کنید.

🔹 در نهایت، نهادی تمامیت‌خواه که سال‌ها از بودجه‌های چندده‌همتی بهره برده و آثار هنرمندان داخلی و خارجی را بدون رعایت حقوق مالکیت معنوی پخش کرده، امروز نمی‌تواند ژست قربانی بگیرد و هم‌زمان از یک شرکت فناوری نیز بهره‌کشی و اخاذی کند.

🪽 𝑩𝒂𝒉𝒂𝒓𝒆𝒔𝒕𝒂𝒏 𝑻𝒉𝒊𝒏𝒌𝑻𝒂𝒏𝒌

🔹 برای رژیم‌های توتالیتر کار سختی نیست که مردم را نادان نگه دارند. وقتی بخاطر «درک ضرورت‌ها» از آزادی‌ات دست می‌کشی، یا بخاطر انضباط حزبی، برای تطبیق دادن خود با رژیم، برای عظمت و شکوه میهن یا هر گزینه‌‌ی دیگری که به انجام دادن آن مجاب شده‌ای، دیگر از تلاش برای مطالبه حقیقت صرف نظر می‌کنی. آرام آرام، قطره قطره، زندگی‌ات مثل زمانی که رگ دستت را زده باشی، می‌چکد و هرز میرود؛ و تو خودخواسته خودت را از پای در می آوری.

📖 زیر تیغ ستاره‌ی جبار
👤 هدا مارگولیوس کووالی

🪽 𝑩𝒂𝒉𝒂𝒓𝒆𝒔𝒕𝒂𝒏 𝑻𝒉𝒊𝒏𝒌𝑻𝒂𝒏𝒌

📝 چرا پاپ موظف به تبعیت از ترامپ نیست؟

📰 در باب تقابل ترامپ با حق سیاسی واتیکان
👤 علیرضا آصفی‌راد (پژوهشگر اندیشکده بهارستان)

🔹 در منظومه تاریخ سیاسی و الهیاتی غرب، کمتر نهادی را می‌توان یافت که همچون «سریر مقدس» و دولت‌شهر Vatican City، اقتدار دینی و حاکمیت سیاسی را به‌صورت توأمان حفظ کرده باشد. واتیکان صرفاً یک قلمرو کوچک جغرافیایی در قلب رم نیست، بلکه نهادی دارای شخصیت کامل حقوقی در نظام بین‌الملل است که بر اساس پیمان لاتران ۱۹۲۹، استقلال سیاسی و دیپلماتیک آن به رسمیت شناخته شد. در این چارچوب، پاپ نه فقط رهبر مذهبی کاتولیک‌های جهان، بلکه رئیس رسمی یک دولت مستقل نیز محسوب می‌شود.

🔸 از همین رو، مواضع سیاسی و اخلاقی پاپ، بخشی از اختیارات قانونی و شناخته‌شده او در عرصه بین‌المللی است. در سنت کاتولیکی، پاپ موظف است نسبت به جنگ، بحران‌های انسانی، فقر، مهاجرت و مناسبات قدرت جهانی موضع‌گیری کند و سکوت در برابر تحولات جهانی، با رسالت تاریخی کلیسا ناسازگار تلقی می‌شود. بنابراین، استقلال رأی پاپ یک امتیاز شخصی نیست، بلکه لازمه ماهیت فراملی و مستقل سریر مقدس است.

🔹 در این چارچوب، واکنش‌های تند Donald Trump به مواضع ضدجنگ پاپ لئو چهاردهم، به‌ویژه درباره تنش‌ها و حمله به ایران، بیش از آنکه صرفاً یک اختلاف سیاسی باشد، نشان‌دهنده نادیده‌گرفتن جایگاه حقوقی و حاکمیتی واتیکان است. ترامپ پیش‌تر نیز آشکارا اعلام کرده بود که به پاپی که با سیاست‌های او مخالفت کند «نیازی ندارد»؛ رویکردی که عملاً با منطق حقوق بین‌الملل و اصل استقلال دولت‌ها در تعارض قرار می‌گیرد.

🔸 پاپ، برخلاف رهبران سیاسی متعارف، مشروعیت خود را از سنت الهیاتی و ساختار کلیسای کاتولیک اخذ می‌کند، نه از رضایت قدرت‌های جهانی. به همین دلیل، انتظار تبعیت یا ملاحظه‌کاری او در برابر رؤسای جمهور کشورها، با ماهیت تاریخی و حقوقی پاپ‌گرایی ناسازگار است. کلیسای کاتولیک در دوران مدرن همواره کوشیده است استقلال اخلاقی خود را حفظ کند و به ابزاری برای مشروعیت‌بخشی قدرت‌های سیاسی تبدیل نشود.

🔹 بر این اساس، همان‌گونه که دیگر دولت‌های مستقل حق موضع‌گیری سیاسی دارند، پاپ و دولت‌شهر واتیکان نیز واجد حق کامل و رسمی برای اظهار نظر درباره تحولات جهانی‌اند و هیچ قدرتی، از جمله ایالات متحده، نمی‌تواند این جایگاه حاکمیتی را نادیده بگیرد.

🪽 𝑩𝒂𝒉𝒂𝒓𝒆𝒔𝒕𝒂𝒏 𝑻𝒉𝒊𝒏𝒌𝑻𝒂𝒏𝒌

🔹 بنا به استدلال افرادی از قبیل رابرت فوگل دیوید لندز و داگلاس نورث که در زمینه‌ی تاریخ اقتصادی صاحب نظرند دلیل ثروتمند بودن کشورهای ثروتمند آن است که این کشورها در طی صدها سال نهادهایی طراحی و تعبیه کرده‌اند که مردمانشان را قادر ساخته است شرایط زندگی مادی خود را بهبود بخشند این تبیین عمیق‌تری است؛ بر اساس این تبیین مردم کشورهای ثروتمند با فن آوری‌های برتر کار می‌کنند، تندرست‌ترند، عمرشان طولانی‌تر است‌‌، تحصیل کرده‌ترند و اندیشه های مولدتر فراوان خلق می‌کنند؛ زیرا در جوامعی زندگی می‌کنند که نهادهای آن جوامع اجازه‌ی انباشت عوامل تولیدی از قبیل: ماشین آلات، امکانات حمل‌ونقل، سلامت، مهارت، ایده‌ها و ثمرات آن ایده‌ها را می‌دهند و حتی تشویق می‌کنند. انباشت دارایی‌های سرمایه‌ای مولد صرفاً علت بی‌واسطه‌ی رونق و رفاه است؛ علت واقعی وجود نهادهای مترقی و پیشرفته است.

📖 اقتصاد
👤 پارتا داسگوپتا

🪽 𝑩𝒂𝒉𝒂𝒓𝒆𝒔𝒕𝒂𝒏 𝑻𝒉𝒊𝒏𝒌𝑻𝒂𝒏𝒌

☘️🧿☘️ حرفه‌ای‌های مطالعات بین‌المللی


🌓 شناخت دقیق پاکستان؛ اندیشکده اقبال
@andishkadehiqbal

🌎 کانال مطالعات یمن
@yemenstudies_ir

🌎 آموزش زبان تخصصی رشته علوم سیاسی
@language_political

🌎 کانال  روش پژوهش در علوم سیاسی
@Policy_researcher

🌎 عربستان از درون 🇸🇦
@KSA_Narrator

🌎 ژئواکونومیک نیوز
@GeoecoNEWS

🌎 سیاستکده
@siyasatkadehh

🌎 بانک مقالات علوم سیاسی
@maghalatolomsiasii

🌎 کانال  علوم سیاسی
@politicalsciencce

🌎 دیپلماسی و سیاست خارجی
@Iranian_diplomacy

🌎 ترجمه متون تخصصی علوم سیاسی
@Politicianns

🌎 پژوهشکده علوم سیاسی
@Policyresearcherr

🌎 دیپلماسی کتاب؛ رصدخانه نشر بین‌الملل
@bookdiplomacy

🌎 تحلیل مسائل ژئواکونومیک (گذرگاه)
@Gozargah_1404

🌎 کتابخانه علوم سیاسی
@Politicalsciennce

🌎 تحلیل مسائل سیاسی خاورمیانه
@paygah_ejtemayi

🌎 اقتصاد آفریقا
@EcoAfrican

🌎 چین و ماچین 🇨🇳🇨🇳🇨🇳
@china_Reivew

🌎 اوراسیا پست، اخبار و تحلیل - چین و روسیه CIS
@EurasiaPost

🌎 همه چیز درباره چین 🇨🇳
@chinese10

🌎 دفاع از سنگر آزادی
@Baharestan_ThinkTank

🌎 اقتصاد سیاسی بین‌الملل
@Inter_Politics

🌎 تحلیل در رشته علوم سیاسی
@Iranianpoliticianss

🌎 کنکور ارشد و دکتری علوم سیاسی
@politicsman


🍁🧿☘️ هماهنگی برای تبادل
@mrgp_1

📝 اضطراب زوال و خشونت
👤 حسین خسروی‌فرد (پژوهشگر اندیشکده بهارستان)

🔹 دولت ضعیف صرفاً یک دولت ناکارآمد نیست؛ بلکه می‌تواند به پدیده‌ای پرخطر و ترسناک تبدیل شود. دولت‌ها در شرایط بی‌ثباتی، هنگامی که نشانه‌های فرسایش اقتدار و کاهش مشروعیت را احساس می‌کنند، اغلب به‌جای حرکت به‌سوی عقلانیت و مدارا، به سمت رفتارهایی خشن‌تر، عصبی‌تر و غیرقابل‌پیش‌بینی‌تر سوق پیدا می‌کنند. تاریخ نشان داده است که خشونت، نه فقط از دل قدرت تثبیت‌شده، بلکه از اضطراب زوال و ترس از فروپاشی نیز زاده می‌شود. هرچه احساس ناامنی سیاسی در ساختار قدرت بیشتر شود، احتمال توسل به ابزارهای قهری نیز افزایش می‌یابد؛ زیرا دولت در چنین وضعیتی می‌کوشد اقتداری را که در حال فرسایش است، با نمایش قدرت حفظ کند.

🔸 ریشه این مسئله را می‌توان در اندیشه‌های توماس هابز فهمید؛ آنجا که هابز در فقدان اقتدار مؤثر، انسان را «گرگ انسان» توصیف می‌کند. از نگاه او، دولت دقیقاً برای مهار ترس، خشونت و جنگ دائمی شکل می‌گیرد. اما هنگامی که خودِ دولت دچار ضعف و بحران شود، جامعه به‌تدریج به وضعیتی نزدیک می‌شود که در آن بقا بر قاعده پیشی می‌گیرد و اعتماد عمومی به نظم موجود فرومی‌ریزد.

🔹 در چنین شرایطی، نشانه‌های فرسایش نظم آشکار می‌شود؛ فاصله گرفتن از قواعد پیشین، غلبه منطق بقا در رفتارهای فردی و جمعی، رشد بی‌اعتمادی، و کاهش اتکای شهروندان به ساختارهای رسمی. تداوم این روند، به معنای بازگشت تدریجی به وضعیتی پیشادولت است؛ وضعیتی که در آن، نظم سیاسی ترک برمی‌دارد و جامعه میان ترس از هرج‌ومرج و ترس از اقتدار معلق می‌ماند.

🔸 ترسناک‌تر آنجاست که دولتِ تضعیف‌شده، در عین ناتوانی، همچنان ابزارهای خشونت را در اختیار دارد. در این وضعیت، نه نظم به‌درستی برقرار است و نه بی‌نظمی به‌طور کامل رها؛ بلکه ترکیبی ناپایدار از هر دو شکل می‌گیرد؛ وضعیتی خاکستری که می‌تواند جامعه را به سمت بحران‌های عمیق‌تر و واکنش‌های غیرقابل‌پیش‌بینی سوق دهد.

🪽 𝑩𝒂𝒉𝒂𝒓𝒆𝒔𝒕𝒂𝒏 𝑻𝒉𝒊𝒏𝒌𝑻𝒂𝒏𝒌