AstroTech | استروتک
624 subscribers
4.88K photos
281 videos
107 files
2.98K links
Astronomy, Technology & Health

ستاره‌شناسی، علم و تکنولوژی، سلامت

فهرست آموزش های عکاسی و ابزار
t.me/AstroTech/2467
اکتشاف و کاربرد عکاسی
t.me/AstroTech/3012

اینستاگرام: Mars.Press

گروه ارسال نظر و مطلب
@AstroTech_Note

ادمین
@me_pub
Download Telegram
ماه از همه جای زمین به یک شکل دیده می‌شود؟

نه، ماه از همه جای زمین 🌍 دقیقاً به یک شکل دیده نمی‌شود، و این تفاوت‌ها به چند عامل بستگی دارد:

🧭 تفاوت‌های ظاهری ماه از نقاط مختلف زمین
- زاویه دید (زاویه ارتفاع و آزیموت): بسته به موقعیت جغرافیایی (عرض و طول جغرافیایی)، ماه در آسمان در زاویه‌های متفاوتی ظاهر می‌شود. مثلاً در نیم‌کره شمالی، ماه معمولاً در سمت جنوب دیده می‌شود، ولی در نیم‌کره جنوبی در سمت شمال.
- جهت‌گیری ماه (rotation apparent): اگر در ایران ماه را ببینی و همان لحظه کسی در استرالیا هم ماه را ببیند، آن شخص ماه را «وارونه‌تر» خواهد دید. این به خاطر تفاوت در زاویه دید نسبت به سطح زمین است.
- ارتفاع ماه در آسمان: در مناطق نزدیک به استوا، ماه می‌تواند تقریباً از بالای سر عبور کند، ولی در عرض‌های جغرافیایی بالا، ماه همیشه در نزدیکی افق دیده می‌شود.

🌕 آیا همیشه یک طرف ماه دیده می‌شود؟
بله، ماه همیشه یک طرفش را به زمین نشان می‌دهد، چون به‌دلیل پدیده‌ای به نام قفل جزر و مدی (tidal locking)، دوره چرخش ماه به دور خودش برابر با دوره گردشش به دور زمین است. اما...

🔄 پدیده «لرزش ماه» یا libration
با وجود قفل جزر و مدی، ما در طول ماه می‌توانیم کمی بیشتر از ۵۰٪ سطح ماه را ببینیم، چون:
- مدار ماه کاملاً دایره‌ای نیست (بیضوی است)
- محور چرخش ماه کمی کج است
این باعث می‌شود ماه کمی «تلوتلو بخورد» و بخش‌هایی از لبه‌های سمت پنهانش گه‌گاه دیده شوند.

📸 مثال جالب
اگر از ماه در تهران عکس بگیری و همان لحظه کسی در بوئنوس آیرس هم عکس بگیرد، تصویر ماه در هر دو عکس متفاوت خواهد بود—نه از نظر فاز، بلکه از نظر جهت‌گیری و زاویه.

@AstroTech
4👍1
امید به درمان نابینایی؛ حلزونی که چشم‌هایش را بازسازی می‌کند، انسان هم می‌تواند؟

ساختار پیچیده چشم انسان مشابه چشم‌های «حلزون سیب آب شیرین» است که می‌تواند چشم‌هایش را به‌طور کامل بازسازی کند، یک مطالعه جدید نشان داد که بسیاری از ویژگی‌های کالبدشناسی و ژنتیکی چشمان انسان و حلزون با هم مشترک‌اند

دانشمندان در حال مطالعه روی نوعی حلزون‌اند که می‌تواند چشم‌هایش را دوباره رشد دهد و امیدوارند که این کار به درمان آسیب‌های چشمی در انسان کمک کند.

مشخص شده که ساختار پیچیده چشم انسان مشابه چشم‌های «حلزون سیب آب شیرین» است که می‌تواند چشم‌هایش را به‌طور کامل بازسازی کند. یک مطالعه جدید نشان داد که بسیاری از ویژگی‌های کالبدشناسی و ژنتیکی چشمان انسان و حلزون با هم مشترک‌اند. تارا کوبهام، ایندیپندنت پارسی

@AstroTech
👍32
برساوشی‌ها از برساوش
این شهاب‌ها از کجا می‌آیند؟ از نظر جهت در آسمان، پاسخ دقیق، صورت فلکی برساوش است. به همین دلیل است که بارش شهابی که امشب به اوج خود می‌رسد، به عنوان برساوشی شناخته می‌شود -- به نظر می‌رسد که همه شهاب‌ها از یک منبع تابشی در برساوش می‌آیند. با این حال، از نظر جرمی، خرده‌هایی به اندازه شن که شهاب‌های برساوشی را تشکیل می‌دهند، از دنباله‌دار سویفت-تاتل هستند. این دنباله‌دار یک مدار مشخص به دور خورشید ما را دنبال می‌کند و بخشی از مدار که زمین به آن نزدیک می‌شود، در مقابل برساوش قرار دارد. بنابراین، هنگامی که زمین از این مدار عبور می‌کند، نقطه تابش خرده‌های در حال سقوط، در برساوش ظاهر می‌شوند. در اینجا، یک تصویر ترکیبی که طی شش شب گرفته شده و شامل بیش از ۱۰۰ شهاب از بارش شهابی برساوشی آگوست ۲۰۲۴ است، شهاب‌های درخشان زیادی را نشان می‌دهد که بر فراز کوه‌های بیسزادی در لهستان حرکت می‌کنند. #عکس_روز

ترجمه: مهدی اسماعیلی

2025 August 12
Perseids from Perseus
© Marcin Rosadziński
https://apod.nasa.gov/apod/ap250812.html

@AstroTech
👍32
افزایش تهدیدهای سایبری؛ دوران پسوردها به پایان می‌رسد

هکرهای حرفه‌ای می‌توانند یک پسورد یا کلمه عبور با طول هشت کاراکتر یا کمتر را در عرض چند دقیقه یا حتی چند ثانیه بشکنند.

غول‌هایی مانند گوگل، مایکروسافت، اپل، آمازون و تیک‌تاک گروهی به نام «اتحادیه تشخیص هویت سریع آنلاین» (FIDO) تشکیل داده‌اند. این شرکت‌ها در حال کار روی ایجاد و ترویج روش‌های ورود بدون رمز عبور هستند و به‌ویژه استفاده از کلیدهای دسترسی را تبلیغ می‌کنند.

دو مقام ارشد مایکروسافت در ماه ژوئیه در پستی در وبلاگ این شرکت نوشتند که «دوران گذرواژه‌ها رو به پایان است». این غول فناوری سال‌هاست که در حال ساخت جایگزین‌های «امن‌تر» برای ورود به سامانه است و از ماه مه سال جاری، به‌صورت پیش‌فرض، این گزینه‌ها را به کاربران جدید ارائه می‌دهد.

بسیاری از خدمات آنلاین دیگر مانند چت‌بات چت‌جی‌پی‌تی و شرکت هوش مصنوعی اوپن‌ای‌آی پیش از ارائه دسترسی به داده‌های حساس، از کاربران می‌خواهند عدد رمزی را که به آدرس ایمیل شناخته‌شده آن‌ها ارسال شده، وارد کنند. یورونیوز

@AstroTech
👍3👏1
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
چین در حال توسعه قطاری فوق‌سریع با فناوری لوله خلاء و شناوری مغناطیسی (مگلو) است که می‌تواند به سرعت خیره‌کننده ۱۰۰۰ کیلومتر در ساعت برسد. این پروژه که با نام «تی‌فلایت» شناخته می‌شود، توسط شرکت صنایع علوم و هوافضای چین (CASIC) هدایت می‌شود و هدف آن کاهش چشمگیر زمان سفر بین شهرهای بزرگ است؛ به‌طوری که مسیر ۱۲۰۰ کیلومتری پکن تا شانگهای تنها در ۹۰ دقیقه طی خواهد شد.

این قطار در لوله‌ای با فشار بسیار پایین حرکت می‌کند تا مقاومت هوا به حداقل برسد، و با استفاده از آهنرباهای قدرتمند، بدون تماس با ریل، حرکت نرم و بدون اصطکاکی را تجربه می‌کند. آزمایش‌های اولیه در خط آزمایشی دو کیلومتری در شهر یانگا داتونگ انجام شده و یکی از نمونه‌ها به سرعت ۶۲۳ کیلومتر در ساعت رسیده است.

ایلان ماسک، بنیان‌گذار تسلا و SpaceX، که خود پیش‌تر ایده قطارهای فوق‌سریع «هایپرلوپ» را مطرح کرده بود، با بازنشر ویدیویی از این پروژه، ابراز امیدواری کرد که این فناوری در آمریکا نیز اجرایی شود. ایندیپندنت پارسی

@AstroTech
👍5
نور ماه، سیاره‌ها و شهاب های برساوشی
در آسمان پیش از سپیده دم ۱۳ آگوست ۲۰۲۵، دو سیاره نزدیک به هم بودند. با وجود درخشش ماهِ در حال افول، مشتری درخشان و زهره که حتی درخشان‌تر هم بود، به سختی قابل چشم‌پوشی بودند. مقارنه نزدیک و درخشان آنها در این منظره صبحگاهی آسمان، در بالای افق شرقی خودنمایی می‌کند. این منظره با یک نوردهی واحد از مکانی در نزدیکی گانسو، چین، ثبت شده است و نور هر دو سیاره در آب‌های آرام یک برکه محلی منعکس شده است. همچنین در مقابل نور ماه، درخشش بارش شهابی سالانه برساوشی، که به خاطر شهاب‌های درخشان و سریعش شناخته می‌شود، دیده می‌شد. نزدیک به اوج فعالیت مورد انتظار، شهاب‌های بارش برای مدت کوتاهی با دو سیاره ترکیب شدند و منظره‌ای آسمانی را حتی در آسمان مهتابی رقم زدند. #عکس_روز

ترجمه: مهدی اسماعیلی

2025 August 15
Moonlight, Planets, and Perseids
@ Jeff Dai (TWAN)
https://apod.nasa.gov/apod/ap250815.html

@AstroTech
5
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
مقایسه توان پردازشی هوش‌مصنوعی میان آمریکا، چین، اتحادیه اروپا و ژاپن از سال ۲۰۱۹ تا ۲۰۲۵

منبع

@AstroTech
👍2
perseid2025-cropped.gif
7.2 MB
یک انیمیشن از یک برساوشی ۲۰۲۵
باتری دوربین حدود ساعت ۲ بامداد به وقت محلی در ۱۲ آگوست ۲۰۲۵، هنگام عکاسی در آسمان مهتابی روشن از باغی در چستر، برابانت والون، بلژیک، سیاره زمین، تمام شد. اما قبل از آن، فریم‌هایی را که برای ساخت این گیف متحرک جالب از یک شهاب برساوشی درخشان و یک رد قابل مشاهده ماندگار که به عنوان یک دنباله ماندگار شناخته می‌شود، ثبت کرد. شهاب برساوشی، یک ذره غبار سریع از دم دنباله‌دار بزرگ دوره‌ای سویفت-تاتل، در اثر فشار ضربه‌ای تا حد سوختن گرم شده و هنگام عبور از جو بالایی با سرعت ۶۰ کیلومتر در ثانیه تبخیر گردید. در مقایسه با درخشش کوتاه شهاب، رد شبح‌مانند آن واقعاً ماندگار است. یکی از ویژگی‌های شهاب‌های درخشان، یک دنباله ماندگار دود مانند است که اغلب می‌توان آن را برای دقایق زیادی در ارتفاعات ۶۰ تا ۹۰ کیلومتری دید که در باد موج می‌زند. #عکس_روز

ترجمه: مهدی اسماعیلی

2025 August 16
A Cool GIF of a 2025 Perseid
© Renaud & Olivier Coppe
https://apod.nasa.gov/apod/ap250816.html

@AstroTech
2🎉1
نمای شمال شرقی تهران از دامنه کوهستان دارآباد
پنجشنبه ۲۵ آذر ۱۴۰۰ ساعت ۱۶:۴۷

عکس از مهدی اسماعیلی

@AstroTech
👍32
NASA Astrobiology Community Update

The Astrobiology Program is hosting a virtual NASA Astrobiology Community Update on Wednesday, August 20th, from 2 – 5pm ET.

This Community Update will focus on providing information on the current state of the Astrobiology Program, and the opportunities the Program supports in ROSES-25. Following this initial update, an overview of the strategic goals of the Astrobiology Program will be covered, including the status of NASA DARES, and how to best work with the Astrobiology Program for communicating your discoveries.

How to Submit a Question

This meeting will use conference.io, where you will be able to submit questions and upvote existing questions in real-time.

@AstroTech
👍2
«رژه سیاره‌ای»؛ فرصتی شگفت‌انگیز برای مشاهده شش سیاره از زمین به طور همزمان

علاقه‌مندان به ستاره‌شناسی و منظومه خورشیدی این ماه شاهد منظره‌ای شگفت‌انگیز خواهند بود. این پدیده همچنین فرصتی نادر برای مشاهده عطارد است که معمولاً به دلیل نزدیکی به خورشید قابل رویت نیست.

در حال حاضر پنج سیاره هم‌زمان از زمین قابل مشاهده‌اند؛ پدیده‌ای که در اصطلاح ستاره‌ایی به آن «رژه سیاره‌ای» یا «هم‌ترازی سیاره‌ای» گفته می‌شود. این پدیده آسمانی زمانی رخ می‌دهد که چند سیاره به‌طور هم‌زمان از زمین دیده شوند.

از آنجایی که سیاره‌ها در یک مدار نسبتاً تخت و دیسک‌مانند به دور خورشید می‌چرخند، همیشه در آسمان زمین در امتداد یک خط یا قوس ظاهرمی‌شوند. ناسا می‌گوید مشاهده چند سیاره با چشم غیرمسلح به طور هم‌زمان پدیده‌ای ویژه است.

سیاره‌ها همچنین باید به اندازه کافی بالاتر از افق قرار گیرند تا قابل مشاهده باشند. این ماه، سیاره‌ها درست پیش از طلوع خورشید در نیم‌کره شمالی قابل مشاهده خواهند بود.

زمان مناسب برای مشاهده این پدیده حدود یک ساعت پیش از طلوع خورشید است. یورونیوز

@AstroTech
3👍1
رژه سیاره‌ایی

آسمان تهران، ساعت ۴:۴۰ صبح چهارشنبه ۲۹ مرداد ۱۴۰۴. عکس از SkyPortal

اطلاعات بیشتر

@AstroTech
3👍1
Viking 1

وایکینگ ۱ نام اولین فضاپیما از دو فضاپیمایی بود که طی برنامه وایکینگ ناسا به مریخ فرستاده شد.

این فضاپیما در تاریخ ۲۰ آگوست ۱۹۷۵ به فضا پرتاب شد و در ۱۹ ژوئن ۱۹۷۶ به مدار مریخ وارد گردید. فرود بر سطح سیاره برای تاریخ ۴ ژوئیه - روز استقلال آمریکا - برنامه‌ریزی شده بود، اما تصویربرداری از محل فرود نشانگر محلی بسیار ناهموار بود و فضاپیما نمی‌توانست فرود امنی داشته باشد؛ بنابراین فرود تا زمانی که محلی مناسب‌تر یافت شود به تعویق انداخته شد. بخشی از فضاپیما که قرار بود بر سطح سیاره فرود بیاید در تاریخ ۲۰ ژوئیه ساعت ۰۸:۵۱ (وقت جهانی) از بخشی مداری آن جدا شد و در ساعت ۱۱:۵۶:۰۶ (وقت جهانی) بر سطح مریخ فرود آمد.

وایکینگ ۱ قرار بود تنها سه ماه فعالیت کند، اما توانست ۶ سال به ارسال اطلاعات بپردازد. ارتباط این فضاپیما با زمین در تاریخ ۱۳ نوامبر ۱۹۸۲ به دلیل یک فرمان ناقص که از مرکز کنترل زمین ارسال گردید، قطع شد.

عکس ۳: این تصویر در محل فرود فضاپیمای وایکینگ ۱ گرفته شده‌است. صخره‌ای که در سمت چپ مرکز تصویر قرار گرفته‌است تقریباً ۲ متر پهنا دارد. این صخره Big Joe نامگذاری شد. ویکی‌پدیا

@AstroTech
👍3
به گزارش «لایو ساینس» یک پدیده نادر اواخر هفته جاری رخ خواهد داد: ماه سیاه کمیاب در روز اول شهریور، (۲۳ اوت ۲۰۲۵) به آسمان می‌رسد

با این حال باید دانست که بر اساس تعریف، ماه سیاه کاملا نامرئی است. در این تاریخ، ماه وارد فاز ماه نو می‌شود و آنچه آن را خاص می‌کند، «ماه سیاه فصلی» است؛ رخدادی کمیاب که تقریبا هر ۲۳ ماه یک‌بار اتفاق می‌افتد و تا ۲۰ اوت ۲۰۲۸ دوباره تکرار نخواهد شد.

ماه سیاه در واقع برعکس «ماه آبی» است. در حالی که ماه آبی به معنی ماه کامل اضافه است، ماه سیاه به ماه نو مضاعف اشاره دارد؛ یعنی زمانی که ماه از دید زمین کاملا تاریک است. دو نوع ماه سیاه وجود دارد: ماه سیاه ماهانه که دومین ماه نو در یک ماه تقویمی است و تقریبا هر ۲۹ ماه رخ می‌دهد؛ و ماه سیاه فصلی که سومین ماه نو در فصلی است که به جای سه ماه نو معمول، چهار ماه نو دارد. رویداد این هفته از نوع فصلی است که نادرتر محسوب می‌شود.

ماه نو، چه سیاه باشد و چه معمولی، همیشه نامرئی است زیرا ماه بین زمین و خورشید قرار دارد و سمت تاریک آن رو به زمین است. ایندیپندنت پارسی

@AstroTech
3
کشف ماه جدید در مدار اورانوس با استفاده از تلسکوپ وب ناسا

یادداشت سردبیر: این پست به داده‌های در حال پیشرفتِ علمیِ جیمز وب می‌پردازد که هنوز مراحل بررسی دقیق را طی نکرده‌اند.

با استفاده از تلسکوپ فضایی جیمز وب ناسا، تیمی به رهبری موسسه تحقیقات جنوب غربی (SwRI) یک ماه ناشناخته را در مدار اورانوس شناسایی کرده و خانواده ماه‌های شناخته شده این سیاره را به ۲۹ عدد رسانده است. این کشف در طول رصد وب در ۲ فوریه ۲۰۲۵ انجام شد.

مریم المعتمد، دانشمند ارشد بخش علوم و اکتشافات منظومه خورشیدی SwRI مستقر در بولدر، کلرادو، گفت: «این جرم در مجموعه‌ای از ۱۰ تصویر با نوردهی طولانی ۴۰ دقیقه‌ای که توسط دوربین مادون قرمز نزدیک (NIRCam) ثبت شده است، مشاهده شد.» «این یک قمر کوچک (با قطر حدود ۱۰ کیلومتر) اما یک کشف مهم است، چیزی که حتی فضاپیمای وویجر ۲ ناسا نیز در طول پرواز نزدیک خود تقریباً ۴۰ سال پیش آن را مشاهده نکرد.»

در تصویر، ماه تازه کشف شده به نام S/2025 U1 و همچنین ۱۳ ماه از ۲۸ ماه شناخته‌شده‌ی دیگر که به دور اورانوس می‌چرخند دیده می‌شوند.

منبع: ناسا
ترجمه: مهدی اسماعیلی

@AstroTech
👏3👍2
ترامپ: دولت آمریکا مالک ۱۰درصد از سهام اینتل شد

دونالد ترامپ، رئیس‌جمهوری آمریکا، روز جمعه در پیامی در شبکه اجتماعی تروت‌سوشال اعلام کرد دولت ایالات متحده اکنون مالک و کنترل‌کننده ۱۰ درصد از سهام شرکت اینتل است. VOA

@AstroTech
👍4
پنجاهمین ماموریت «دراگون»؛ ارسال دو تُن غذا و تجهیزات به ایستگاه فضایی بین‌المللی

شرکت SpaceX روز یکشنبه ۲۴ آگوست ۲۰۲۵، ۲ شهریور ۱۴۰۴، پنجاهمین ماموریت فضاپیمای «دراگون» را به مقصد ایستگاه فضایی بین‌المللی انجام داد. نخستین بار این فضاپیما در ماه مه ۲۰۱۲ برای یک پرواز آزمایشی و انتقال تدارکات به ایستگاه فضایی اعزام شده بود.

ماموریت اخیر که «سی‌آر‌اس-۳۳» نام دارد از پایگاه «کیپ کاناورال» در ایالت فلوریدا پرتاب شد. پس از جدایی مرحله اول، راکت با موفقیت روی سکوی فرود شناور بدون سرنشین در اقیانوس اطلس فرود آمد.

به گفته SpaceX، دراگون قرار است پس از حدود ۲۸ ساعت پرواز، روز دوشنبه به‌طور خودکار به ایستگاه فضایی متصل شود.

این ماموریت بیش از ۲۲۰۰ کیلوگرم مواد غذایی، تجهیزات و آزمایش‌های علمی را به فضانوردان ایستگاه می‌رساند و فقط به انتقال تدارکات محدود نمی‌شود. هایدی پریس، دانشمند ایستگاه فضایی، گفت: «تیم پژوهشی در حال بررسی این فرضیه است که مهار نوعی پروتئین که در تغییرات سلامت و کاهش تراکم استخوان نقش دارد، می‌تواند به کاهش تحلیل استخوان در فضانوردان هنگام حضور در فضا کمک کند.» یورونیوز

@AstroTech
2👍1
پژوهشی که روز یکشنبه، دوم شهریورماه در نشریه «ژورنال قلب اروپا» (European Heart Journal) منتشر شد، نشان می‌دهد کووید-۱۹ ممکن است اثرات ماندگاری در بدن زنان بر جای بگذارد.

بر اساس این تحقیق، ویروس می‌تواند رگ‌های خونی زنان را حدود پنج سال زودتر از حالت طبیعی پیر کند و همین امر خطر حمله قلبی و سکته را در آن‌ها افزایش می‌دهد. این یافته نگرانی‌ها درباره پیامدهای درازمدت کرونا بر سلامت قلب و عروق زنان را تقویت کرده است. ایندیپندنت پارسی

@AstroTech
👍3
شهاب و خوشه ستاره‌ای
گاهی اوقات حتی آسمان هم شما را شگفت‌زده می‌کند. برای دیدن ستاره‌های بیشتر و سحابی‌های کم‌نور در خوشه ستاره‌ای پروین (M45)، نوردهی‌های طولانی انجام می‌شود. خیلی وقت‌ها، موارد کم‌اهمیت‌تری در نوردهی‌ها ظاهر می‌شوند که در نظر گرفته نشده‌اند - اما بعدتر ویرایش شده‌اند. این موارد شامل پیکسل‌های گیر کرده، برخورد پرتوهای کیهانی، قاب‌هایی با ابرهای روشن یا ماه زمین، رد هواپیما، انعکاس لنز، رد ماهواره‌های کم‌نور و حتی رد حشرات است. با این حال، گاهی چیزی واقعاً جالب به طور تصادفی ثبت می‌شود. این دقیقاً همان موردی بود که چند هفته پیش در العلا، عربستان سعودی رخ داد، زمانی که یک شهاب درخشان در طول یک ساعت نوردهی خوشه پروین از آن عبور کرد. در کنار ستاره‌های آبی روشن معروف، ستاره‌های آبی کم‌نورتر و کم‌نورتر، و گرد و غبار منعکس‌کننده آبی اطراف خوشه ستاره‌ای، قطعه سنگ سریع، درخشش سبز متمایزی ایجاد کرد که احتمالاً به دلیل فلزات تبخیر شده است. #عکس_روز

ترجمه: مهدی اسماعیلی

2025 August 25
The Meteor and the Star Cluster
© Yousif Alqasimi & Essa Al Jasmi
https://apod.nasa.gov/apod/ap250825.html

@AstroTech
7