در کلیپ بالا، نحوۀ سخن گفتن، انکسار باطنی، تواضع و شرمندگیِ مرحوم علامه حسن زاده در برخورد با مردم کوچه و بازار و تاثیر این نوع رفتار را مقایسه کنید با برخی که لازم می‌دانند فقط از موضع استعلاء و بالا به پایین، مردم را نهی از منکر کنند. البته که حساب مغرضین جداست؛ ولی همین مردم شیفتۀ اخلاق امثال علامه‌اند؛ اگر برخی دیگر چهرۀ روحانیون واقعی را خراب نکنند.
هم نهی از منکرت را بکن و هم تواضع باطنی نسبت به بندگان خدا داشته باش. هم به فکر اصلاح دیگران باش، و هم از خدا شرم بدار که خودت را اصلاح نکرده‌ باشی. هم دعوت به دین خدا کن و هم بگو: پناه بر خدا از تکبر باطنی.

✍ روح‌الله صادقی
@Arefane

بسم الله العلیم؛

میرزا نورالله مشهور به عمّان سامانی و ملقب به تاجُ الشُعَرا (۱۲۵۸-۱۳۲۲ق)، شاعر عارف شیعی در زمان قاجار بود. کتاب «گنجینة الاسرار»، مثنوی ۸۱۲ بیتی او درباره واقعه عاشورا، یکی از آثار ادبی عاشورایی است و نگاهی تأویلی و عرفانی به ماجرای امام حسین علیه‌السلام دارد.

نحوه تلفظ نام «عمّان سامانی» در لغت‌نامه دهخدا، به فتح عین (عَمّان) ثبت شده است.

محل تولّد او در «سامان»، در استان چهارمحال و بختیاری می‌باشد. پیکر او پس از وفات، در مسجد جامع سامان دفن شد؛ و بعدها بر اساس وصیتش به نجف منتقل و دفن شد.

بخشی از تحصیلات علمی او، در حوزه علمیه صدر در اصفهان بوده و از محضر اساتید بزرگ حوزه اصفهان در آن عصر، مانند آخوند کاشی بهره‌مند شده است.

او همانند بسیاری از نیاکان خود در سلک تصوف و عرفان بوده، و مدتی در حلقه صوفیان نعمت‌اللهی بوده است اما پس از درگذشت حاج زین‌العابدین شیرازی و بروز اختلاف بر سر ریاست فرقه نعمت‌اللهی، در جوانی از صوفیان نعمت‌اللهی جدا شد و سپس نزد حاج آقا رضا نائینی رفت و سال‌ها تحت تعلیم معنوی او بود.

دیوان اشعار عمان سامانی، حاوی غزلیات و قصاید او، چاپ نشده است، اما بنابر شواهدی ۱۰ تا ۱۲ هزار بیت دارد.

نوشتجات و اشعار عمان سامانی در کتاب گنجینةالاسرار کاملا مبتنی بر مبانی عرفان نظری است؛ او در دیباچه کتاب و نیز توضیحاتی که هنگام شروع هر بخش از اشعارش نوشته است، با مبانی عرفانی قلم زده و از اصطلاحاتی عرفانی مانند تجلّی اول، تجلّی ثانی، حدیث کنز مخفی و... استفاده می‌کند.

❖ بخشی از دیباچۀ کتاب «گنجینةالاسرار»، نوشته عمّان سامانی:

«همه راهِ اوست می‌پویند؛
و وصلِ اوست می‌جویند؛
و حمدِ اوست می‌گویند؛
وَ إن مِن شَیء الّا یُسَبِّحُ بِحَمدِه.
هر برگی از دفتر معرفتش آیتی است و هر گیاهی در بیدای وحدتش فراشته رایتی؛ با این‌همه عالَمی متفکّرانند و جهانی به دیدۀ حیرت نگران، چه هرچه جهد بیش نمایند و پیشتر گرایند، منزل مقصود دورتر شود و دیدۀ معرفت بی‌نورتر؛
دردا که ما ز مقصد خود دورتر شدیم
نزدیکتر هر آنچه نهادیم گام را...»
خرید کتاب
@Arefane | عارفانه

❖ جناب عمّان سامانی در مقدمه کتاب گنجینةالاسرار، اشعار خود را حاصل ریاضات و مشاهدات سلوکی خود برمی‌شمارد:

«...مدّتی بود در طریق سلوکم گاهی از راه مجاهدات، مشاهداتی و از روی ریاضات، استفاضاتی در مراتب توحید و رسومات تفرید و تجرید و قانون صاحبان راز و مقامات عاشقان جانباز دست میداد و پاره‌ای از آنها را منظوماً محفوظ خاطر و مُسَوّدۀ اوراق نموده...».
خرید کتاب
@Arefane | عارفانه

تا ما گدای خانۀ اربابِ عالَمیم؛
یا رب روا مدار گدا معتبر شود...
صلّی الله علیک یا اباعبدالله الحسین
#شب_جمعه
@Arefane | عارفانه

.

❖ خطّ زیبای استاد شیخ حبیب الله فضائلی و کلام ایشان در توصیف کتاب گنجینةالاسرار:

«این کتاب به حق، کنز الاسرار یا چنانچه خود سراینده نامیده گنجینة الاسرار است، اسراری از ظهور عشق و جمال، اسراری از راز و نیاز عاشق و جذبه‌های معشوق، اسراری از سیر و سلوک و حالات وجد و شوق، اسراری از سوز و گداز و هجران و وصل و ذوق...».
خرید کتاب
@Arefane | عارفانه

خنده می‌بینی ولی از گریۀ دل غافلی
خانۀ ما اندرون ابر است و بیرون آفتاب

❖ آخر این دین کِی یک بوده است؟ همواره دو و سه بوده است و جنگ و قتال قائم میان ایشان. شما دین را یک چون خواهید کردن؟ یک آنجا شود در قیامت. اما اینجا که دنیاست ممکن نیست، زیرا اینجا هر یکی را مُرادی است و هوایی است مختلف. یکی اینجا ممکن نگردد؛ مگر در قیامت که همه یک شوند و به یک‌جا نظر کنند و یک‌گوش و یک‌زبان شوند.

- فیه ما فیه، مولوی
@Arefane | عارفانه

❖ اولین شعری که جناب عمّان سامانی در کتاب «گنجینة الاسرار» آورده از زیباترین و مشهورترین اشعار ایشان است که خط استاد حبیب الله فضائلی به این زیبایی‌ افزوده است:

کیست این پنهان مرا در جان و تن
کز زبان من همی گوید سخن؟

این که گوید از لب من راز کیست؟
بنگرید این صاحب آواز کیست؟

❖ این شعر مطابق با مبانی عرفانی مانند وحدت وجود، معرفت نفس، قرب نوافل و... سروده شده است. در حدیث قرب نوافل از زبان خداوند آمده است: «آنگاه که بنده‌ام را دوست بدارم، آنگاه گوش او می‌شوم که با آن می‌شنود و چشمش می‌شوم که با آن می‌بیند و زبانش می‌شوم که با آن سخن می‌گوید و دستش می‌شوم که با آن می‌گیرد».
خرید کتاب
@Arefane | عارفانه