ادبیات سئونلر
3.12K subscribers
6.99K photos
2.46K videos
1.03K files
18.2K links
بوکانال ادبیات سئونلر قوروپونون سئچیلمیش اثرلری دیر
کانالدا کی یازیلاری کانالین لینکینی وئرمک شرطی ایله پایلاشماق اولار.
Download Telegram
ج. دؤردۆنجۆ

نؤکته ده إلـه قاباق‌کی‌سیندا وورغولادیغیم دیر: دیل سـَزیرگی‌سینی هویوخدورمایاق!
دئییلدیڲی کیمی، دیلین أن دَڲرلی یؤنۆ بیزیم شوعوروموزا و بیزیم بۆتۆن حیس‌لریمیزه، اونون أرکین فورما
دیلین اؤیره‌نیشی‌نـه گوجلو بیر اؤرۆش آچا بیلر.

https://t.me/Adabiyyatsevanlar
سته) اؤرۆش

‌لـَرینده گـَرگین بیر حالـدا قالان بیری‌سی هئچ زامان جیددی بیر رومان یازاری اولا بیلمـَز.
 
أدبی دیل آنلامی، اولدوق‌جـا، یازاری شرطی‌لـَشمیش و کووئنسیونال (قراردادی) بیر دیله یؤنلـه‌دیر. بئله حالدا بیر یازار اؤز «اؤزلـَشمیش دیل»ـ‌ی‌’له ایلگی قورماق‌دا چـَتین‌لیڲه دۆشۆر. بورادا او تایلی بؤیۆک أدبیات اوزمانی «رحیم علی‌یئو»ین سؤزۆ یادیما دۆشۆر. او دئییر: «او تایدا (آذربایجان جومهوریّتی‌نـده) قیسا حیکایه‌ده اوسلوب یارادا بیلدیلـَر آنجاق رومان یازاندا اوسلوبا و سـَبکه چاتماق‌دا چـَتین‌لیڲه دۆشدۆلـَر. بونا گؤره کی، رومان اوزونلوق‌دا بدیعی بیر دیلده اوسلوب یارادیب و اونو ساخلاماق اۆچۆن یئتـَرلی بیر دیل شیوه‌سی لازیم دیر.»
رحیم بـَی چوخ گؤزل بو نؤکته‌نی آچیق‌لاییر. نـه‌دَن‌لـَرینی ساییر. من سیزدَن اونون دوشونجه‌لـَرینی یاییلماسینی ایسته‌مک’‌له اورتاق بیر تئوریک دۆشۆنجه‌نین گـَرگین‌لیڲینه توخانماق ایسته‌ییرم.
ایندی’سه، من، بو نؤکته‌نی دیلچی‌لیک باخیمیندا آچیقلاماق ایسته‌سـَم، یقین اؤزـ‌دیل (اؤزلـَشمیش دیل)ین آنجاق دیلین اۆزه‌چیخان فورماسینا قوربان کسیلمه‌مـه‌سینی دئیه بیله‌رَم.
 
س. میثال وئره بیلـَرسینیز؟
ج. باخین، شهریارا هر تـَزه بیر یولدان‌چاتان ایراد توتور کی مثلاً شهریار دیلی باشارمیر. بونون چوخ کونکرئت اولان بیر جاوابی وار دیر. سیز آشاغیداکی بو دوققوز اوستادین شئکسپیردَن ترجۆمه‌سینه بیر باخین:
 
سبب بودور، سبب تک بودور یالنیز
اۆره‌ڲیم چیرپینیر نئجه قرارسیز.
 
هرکـَسین آزجا اینصافی اولارسا، قبول ائدَر کی شهریارین باشی دا گئتسـه‌یدی بو دۆشۆکلۆک‌ده بیر سؤز قوشمازدی. شهریارین شعری‌نین سـَووییه‌سی بو دیر:
 
یاز او دؤش‌لرده ناهار منده‌سین آچدیق‌دا چوبان‌لار
بوللو سۆتلوـ‌سۆرۆلۆ، دادلی قووورتماج‌لارین اولسون.
قیش‌دا کـَهلیک هـَوَسی‌’له چؤله قاچدیق‌دا جاوان‌لار
قاردا قاقّیلدایان نازلی قلم‌قاش‌لارین اولسون.
 
اؤزۆز قضاوت إدین بونلاری قوشان بیریسی دیلی باشارمیر یوخ’سا بوندان قاباق‌کی سؤزلـَرین قوشان‌لار؟
بونون جاوابی، دئدیڲیم کیمی، چوخ بـَسیط اولان بیر جاواب دیر. شهریارین «اؤزـ‌دیل»ی (اؤزلـَشمیش دیلی) اونلاردان قات-قات یؤکسـَک دیر. شهریاردا دیل سـَزیرگی‌سی (شمّ زبانی) چوخ چوخ یوکسـَک دیر. اونلار آنجاق گؤزله‌نیلـَن کیمی، دیلی شرطی‌لـَشمیش بیر کؤک‌ده ایشله‌دیرلـَر. رومان یازماغا و روماندا اوسلوب یارادیب و او اوسلوبو سونا قـَدَر ساخلاماغا شرطی‌لـَشمیش دیل أساس دَڲیل آنجاق سـَزیرگی‌لی اؤزلـَشمیش دیل گـَرک دیر. بئله بیر دیل چئوره وارلیق’‌لا أرکین بیر ایلگی قورا بیلـَر یوخ’سا بیر اینسان نـه‌قـَدَر شرطی‌لـَشمیش بیر حالدا دیل ایشلـه‌ده بیلـَر؟
 
اۆچۆنجۆ نؤکتـه:
(یالنیز اؤیرنمک’‌له یازماق اولماز بلکه قازانیش‌ـ‌اؤیره‌نیش‌’له  دیله چاتمالی‌ییق!)
 
باخین، هامیمیز ایکی فرق‌لی فازدا دیله چاتیریق:
 
۱. دیلی قازانماق
۲. دیلی اؤیرنمـَک
 
اوشاق آنادان اولاندا اون‌ایکی یاشاریناجان دیلی قازانیر آما اون‌ایکی یاشاریندان سونرا دیلی اؤیره‌نیر. دیل قازانمانین اون‌ایکی ایل‌لیک بو سۆره‌سی اۆچ پیلله‌دن سوووشدوق‌دا آنجاق باشا چاتیر.
سؤز بوراسیندا دیر کی، دیل خـَطی بیر سیستئم دَڲیل آنجاق بیر مرحله باشا چاتسین اوبیری‌سی باشلانسین. بو فازلارین ایکی‌سی آیریلماز بیر ایلگی‌ده همیشه‌لیک اینسان‌لار وار دیرلار. بونلارین آچیق‌لانماسی‌نـا بوردا لازیمی قـَدَر ماجال یوخ دیر. اۆسته‌لیک، بحثیمیز ده بو دَڲیل. یالنیز بونو دئمه‌لی‌ییک کی، دیلین قازانیش کئیفیتیندن اوزاق‌لاشماق، دیلین أرکین اۆزۆندن و، إلـه‌جه ده، دیلین سـَزیرگی‌سینـدن (دیلین شمّ‌میندن) اوزاق‌لاشماق دئمک دیر. بئله اولدوق‌دا، بیر یازیچی دیلین رئال اولان دورومو و وارلیغی’‌لا ایلگی قورا بیلمیر. ألینه قَلَم آلدیق‌دا ذهن شرطی‌لـَشمیش کیمی قاچیر شرطی‌لـَشمیش (قراردادی) قورولوش‌لارا. یازیچی‌لیق‌دا بوندان یوروجو بیرزاد اولا بیلمـَز.
 
س. دیلین بئله‌جـه أرکین فورماسینا چاتماق اۆچۆن و دیلین سـَزیرگی‌سینی ایتیرمه‌مک اۆچۆن نئجه بیر تؤوصییه‌نیز اولا بیلر؟
ج. بیزیم’‌له ایشله‌یـَن دوست‌لاردان، من، ایسته‌رَم اؤزلـَریندن بیر ایکی نسل ایره‌لی‌نین نه سایاق دانیشماسینی (بیریسی‌نین بویونو اوخشاماسینی، بیر خاطیره‌نی تعریف إتـمه‌سینی، حیرصله‌نیب دئیینمه‌سینی و . . .) ذِهن‌لـَرینده چئویردیک‌ده اولدوغو کیمی قـَلَمـه گتیرسینلـَر. سونرا اؤزلـَری گؤره‌جکلـَر کی، ایندی‌جـه، بدیعی بیر یازماغا دیل گؤزَل‌جـه‌سینه مینیک وئریر. بو أن بسیط ساییلاسی بیر ایش دیر آنجاق دیله یارادیجیل بیر یاناشما ایله توخانمالی‌ییق. سونرا بونون’‌لا یاناشی دیلی اؤیرنمه‌لی‌ییک؛ یاخشی‌سی بو دیر دئییلسین کی دیله قازانیش‌ـ‌اؤیره‌نیش بیر یاناشما ایله چاتمالی‌ییق یوخسا دیل سـَزیرگی‌سی آردان قالدیریلسا، دیل دَرده‌دَیمـَز اولار.
 
دؤردۆنجۆ نؤکتـه:
س. و دؤردۆنجۆ نؤکته؟
باش ساغلیغی


تاسوفلرله ، موحتشم و ضیالی آذربایجان شاعیری عباسعلی يحيوی (ائلچی) نین حیات یولداشی حیاتینی دییشدی. بیز بو اوره ک یاندیریجی فاجعه وی ایتگینی ، 《ائلچی》، دوستوموزا، خسرو کیانی و اونلارین بوتون محترم عاییله لرینه تسلیت دئیب - باش ساغلیغی وئریریک.
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
شعر: کریم قربانزاده


من اوزوم گوردوم
ایکی گوزومله گوردوم
گونش دنیزده بوغولدو
ودونیا بیر پارچا قارانلیق اولدو
اللرین الیمدن اوزولن کیمی .

https://t.me/Adabiyyatsevanlar
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
جمعه بازارا خوش گلیب سینیز .

گلین بیردسته گول آلیب بو گون آنالاریمیزین گوروشونه گئدک .
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
جمعه بازار

"جانای"

سینان کپه‌نک

او پاییز آخشامی آیاز گئجه‌ده
عشقین آلووندا یاندی کپنک
اولدوزو آسیلی اوزاق گئجه‌ده
آیریلیق دردینی قاندی کپه‌نک

بیلمه‌دی قانادین یئل کسیب گئدر
بیلمه‌دی عومرونو ائیله‌دی هدر
قارلی گئجه‌لرده اولدو دربه در
قیشین پرده سینده دوندو کپه‌نک

سس‌سیزجه اؤزونو اودلارا سالدی
یاندی کوله دؤندو قانی قارالدی
سئوگی سی یوللارین نیشانی اولدو
جاناییئ اوخشاییب سیندی کپه‌نک

https://t.me/Adabiyyatsevanlar
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
جمعه بازار
سس و سوز ؛ یئتیم عیواض
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
جمعه بازار
نه ائل اونودار ، نه وطن سیزی

https://t.me/Adabiyyatsevanlar
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
جمعه بازار
آذربایجان موسیقی سین سئونلره 🌹🌹

https://t.me/Adabiyyatsevanlar
جمعه بازار

        ابوالحسن راجی

تؤكددی عؤمرو درد و غم فراوانين  
نه وقت اولوركی ، بو جانيم اولايدی قوربانين 
اسير درد و غمم ، بير نظر اوزون گوره لی
 نه ائله وصلين اولايدی ، نه بئله هيجرانين

 گئجه صاباحا كيمی ، ناله چكمه‌ييم نئيليم؟ 
سيزيلداشير اؤره‌گيمده يارا سی پئيكانين
فراقا دؤز ، دئدين ای شوخ ، منده‌كی دؤزورم
 نه واختا تك دؤزوم ؟ طول چكدی فرمانين


 روادير سن كيمی زيبايه چرخ چاره‌مدن
 "وان يكاد " سسي گلسه گر مسيحانين
 گر ايسته سن قاييدا صبح صادق اؤز يئرينه
 الين فداسی اولوم ، چاك قيل گيريبانين


 او خطی قويما لبين اوستونه سالا سايه
 صفاسی اؤزگه دی ، ظلمت سيز آب حيوانين 
ايلان ويران ياتار اما ، منيم يوخوم گلمز 
دؤشنده خاطيريمه زولف عنبر افشانين 


فراقا "راجينی " يانديرما بير حذر ائيله
 كی ، قورخورام ياناسان حئيفدير سنين جانين 

                            
       https://t.me/Adabiyyatsevanlar
                                   
جمعه بازار

ه ا سایه

بازگشت..

از مجموعه «یادگار خون سرو»


بی مرغ، آشیانه چه خالی‌ست!
خالی‌تر آشیانۀ مرغی
کز جفت خود جداست!
آه، ای کبوتران سپید شکسته‌ بال!
اینک به آشیانۀ دیرین خوش آمدید.
اما، دلم به غارت رفته است
با آن کبوتران که پریدند،
با آن کبوتران که دریغا
هرگز به خانه بازنگشتند . . .



تهران، ۳ آبان ۱۳۵۷

https://t.me/Adabiyyatsevanlar
Audio
جمعه بازار
منی جاندان اوساندیردی ..‌
شعر : حکیم ملا محمد فضولی
اوخویور: شوکت علی اکبر ووا

https://t.me/Adabiyyatsevanlar
جمعه بازار
طنز
افروز خانیم

مِعر یازدین گئجه نی صوبحه کیمی اونلارجا
هئی قارالتدین واراقی تا کی خوروز بانلارجا
ییغ-ییغیش ائیله مه دین اَر-اوشاغین دانلارجا
گوزو دار اولدو شَهَر هئش سنه "اوستاد"دئمه سین

زولفعلی گلدی دونَن کَندی دن اوستاد اولدو
شیشیب هَشترخان اولوب هاممی ایله یاد اولدو
ائله سن شانسسیزین،ایقبالی بَر باد اولدو
گوزو دار اولدو شَهَر هئش سنه "اوستاد" دئمه سین

جور جوجوق ایندی خوروز تک قالاغ اوسته اوتوروب
سانکی کور مَشدی "قدم"دیر اولاغ اوسته اوتوروب
یاغی میلچَک دی یادا بیر بالاغ اوسته اوتوروب
گوزو دار اولدو شَهَر هئش سنه "اوستاد" دئمه سین

شانسینا قیغلاسین آی کت-بره نین مال-داواری
بئله کی سن وئریسن قور-قودوغا دای ساواری
کندین آج دوشانی دا،وای اوزووَه دای قاباری
گوزو دار اولدو شَهَر هئش سنه "اوستاد" دئمه سین

اوخودون صوبحه کیمی هئی کیتابی یاغ یاندی
چکمه دین کرتی لریندن ده آلاغ،باغ یاندی
سُولا قورشاندیغیجا،بیرده قَفیل،ساغ یاندی
گوزو دار اولدو شَهَر هئش سنه "اوستاد" دئمه سین

یئر اوزوندن بئزیب آن،ساکنِ مرّیخ اولدون
اوّلین آستورونات در همه تاریخ اولدون
لیک میللت گوزونه یاندیریجی میخ اولدون
گوزو دار اولدو شَهَر هئش سنه "اوستاد" دئمه سین

اوبادان گلدی اوباشدان، صاباحی اولدو رئییس
قیزیل آدلاندی "اَلوسَت دایی" باخ اولسادا میس
دوُز یوخوندو بو الینده اولوسان سن ائله پیس
گوزو دار اولدو شَهَر هئش سنه "اوستاد" دئمه سین

بالابان کَتده چالان،شهریده تنبور چالدی
چوءپه چوزگوردی گلیب ایندیجه سنتور چالدی
بوشلاییب مال قویونو،شهنازیلان شور چالدی
گوزو دار اولدو شَهَر هئش سنه "اوستاد" دئمه‌ سین

یوخدو بو قَدر کیتابدان داها بیر شاهی ثَمَر
بازارا یوک توءکسَن وئرمَز اونا کیمسه دَیَر
یانی باخ کول باشووا عومرون اولوب ضایع هَدَر
گوزو دار اولدو شَهَر هئش سنه"اوستاد"دئمه سین

داشی ائششک-قودوغو بوینودا تقصیرین دیر
ایندی خام اولمامیسان بو یارالار دیرین دیر
ائششک اولماق قودوغا پیس ده دئییل،شیرین دیر
گوزو دار اولدو شَهَر هئش سنه"اوستاد"دئمه سین

گیلئییم وار بو شَهَردَن یادی "ائل ناز" گوردو
چیرکین اوردک لری یاد ائلده گوزل"غاز"گوردو
اوءز قیزی دهرده علّامه اولا"آز" گوردو
گوزو دار اولدو شَهَر هئش سنه"اوستاد"دئمه سین

ائلینین فارسجا هم تورکوجه سوءیلر دیلی سن
هم شئعیر-نثرده اوءز باغچامیزین بولبولی سن
گاه اوشاق دیلده گَهی طنزده آلتون اَلیسن
گوزو دار اولدو شَهَر هئش سنه"اوستاد"دئمه سین

بو مَثَل دیر کی چیراق اوءز دیبینه سالماز ایشیق
نه قَدَر تورک ادبینده اولوسان اول یاراشیق
یوخدو بارماقلارینین ذرّه دوزو،بیرجه قاشیق
گوزو دار اولدو شَهَر هئش سنه"اوستاد"دئمه‌ سین


بوشلا"افروز"داها سن ده بو کیتابلا،قلمی
گوتور آل چیگنینه مستضعف آدیلان عَلَمی
ساحیله سور قیزا بو چورلو دنیزدن بَلَمی
گوزو دار اولدو شَهَر هئش سنه "اوستاد" دئمه سین

*** آستورونات:فضانورد

https://t.me/Adabiyyatsevanlar
جمعه بازار
"نادر الهی "

‍ سسیم سکوتا بوروندو ،غزل‌لریم اوشودو
خزل‌-خزل آیاغا دوشدو، ال‌لریم اوشودو

یئنه داما‌‌ ،دیوارا قارقا-قارقا قار قوندو
یئنه داغا، داشا چن هوپدو ، چؤل‌لریم اوشودو

یئتیم-یئتیم یئنه اوستو باشی جولاز قالدی
یئتیشمه‌دیم،بایاتی دادلی گول‌لریم اوشودو

او سئودا ساچلی پریشان پاییز، او قیز سولدو
و من ساز اولدوم آسیلدیم و تئل‌لریم اوشودو

دیرک‌-دیرک نئچه مجنون ایگیدلریم سیندی
اوره‌ک -اوره‌ک نئچه لیلی گؤزل‌لریم اوشودو

بو واختسیز،وَده‌سیز قار،یاغیش نه دیر،آللاه!
سسیم سکوتا بوروندو ، غزل‌لریم اوشودو

https://t.me/Adabiyyatsevanlar
سایین قوروپداشلار
بو گئجه: 97/9/17
ساعات : 21/30
ادبیات سئونلر قوروپوندا مجازی انجمن (سسلی شعیر گئجه سی ) اولاجاق سئویملی شاعیرلری ، گوزل سسلی دیکلاماتورلاری آذربایجان شعرینین هوسکارلارین سیجاق قاتیلماغا دعوت ائدیریک.

https://t.me/Adabiyyatsevanlar
"نبی خزری"

من بولاق اولسايديم سوسارديم‌مى هئچ؟
قاينارديم قايالار، داغلار ايچيندن.
دئيرديم، سن مندن بير آووج گل ايچ
كئچنده باغچالار، باغلار ايچيندن


من آغاج اولسايديم، چينار اولارديم،
هر باهار سسله‌نيب گلرديم ديله.
سيزين باغچانيزدان من اوجالارديم
سنى اوياتماغا نغمه‌لريم‌له.


من كولک اولسايديم، چوخ تلسرديم،
بير آندا داغلاردان اؤترديم آسان.
گئجه قاپينيزدان آستا أسرديم،
دئيرديم يوخودان اويانماياسان


من بولود اولسايديم، قالخيب قايادان
قارلى زيروه‌لرده قوناق قالارديم.
يایدا گؤى اوزوندن اود ياغان زامان
سن كئچَن يوللارا كؤلگه سالارديم.


من دنيز اولسايديم، نغمه ديليمده
جوشارديم ابدى محبّت كيمى؛
ساخلارديم هميشه اؤز ساحیليمده
سنين ايزلرينى غنيمت كيمى.


من گونش اولسايديم، نور يايا-يايا
ظلمت گئجه‌لرى ائركن بوغارديم.
بوتون انسانليغی، بوتون دونيانی
سيزين ائوينيزين اوستده دوغارديم.

https://t.me/Adabiyyatsevanlar
"توحید نامور "آدلیم"

او یولداکی قیز

الینده ژورنالی دؤنه جک کنده
بولاغا انه جک او یالداکی قیز
شکیلی بولاغا هر چکیلنده
گؤروب اوتاناجاق ژورنالداکی قیز

راحات بوراخماییر اونو کولک ده
اوولی کولکده ، سونو کولکده
یئللنه ـ یئللنه دونو کولکـده
اوچوب هارا گئدیر خیالداکی قیز؟!

گؤزونده پارلایان نملی کدر'ده
گؤزل ناخیش ووروب اوزده کی درده
ده یمز دیرناغینا بلکه شهرده
نه کینوداکی قیز، نه زالداکی قیز

بیرجه خاطیره م دیر واریم ، هئچیمده
بیر گؤزل واردی می او قیز بیچیمده؟!
ایللردیر، بئله جه دوشوب ایچیمده
هله ده یول گئدیر او یولداکی قیز

چینارلار آلتی لا یاشیل کولگه ده
سونونجو گئده ردی هر گون جرگه ده
نه بیلیم, ایلاهی بودور بلکه ده
منیم ایسته دیییم او دالداکی قیز

باتمیشدی ائله بیل تانری اییینه
راحاتلیق گلردی باشا، بئیینه
کیمی میثال چکسم گؤزه للیینه
دوشوب سجده قیلار میثالداکی قیز

https://t.me/Adabiyyatsevanlar