آذربایجان ادبیاتی، ایکینجی بولوم
دکتر رحمانی 8

آذربایجان ادبیاتی، ایکینجی بولوم
دکتر رحمانی 9

آذربایجان ادبیاتی، ایکینجی بولوم
دکتر رحمانی 10

آذربایجان ادبیاتی، ایکینجی بولوم
دکتر رحمانی 11

آذربایجان ادبیاتی، ایکینجی بولوم
دکتر رحمانی 12

آذربایجان ادبیاتی، ایکینجی بولوم
دکتر رحمانی 13

دانیشیق آپاران :کریم قوربانزاده

ده ده قورقود اثرینین تاریخی و اجتیماعی دیری بیزیم بو گونکی وارلیغیمیزدا نه اولا بیلر؟
https://t.me/Adabiyyatsevanlar

آذربایجان ادبیاتی، ایکینجی بولوم
دکتر رحمانی 14

دانیشیق آپاران :کریم قوربانزاده

آذربایجان ادبیاتی، ایکینجی بولوم
دکتر رحمانی 15

آذربایجان ادبیاتی، ایکینجی بولوم
دکتر رحمانی 16

دانیشیق آپاران :کریم قوربانزاده

آذربایجان ادبیاتی، ایکینجی بولوم
دکتر رحمانی 17

"کارامازوف‌ قارداشلاری" رومانی و "داستایوفسکی" دونیاسی

یازان: محمد عاریف
اختصارلا کؤچورن: همت شهبازی‌

داستايوفسكي‌نين سونونجو بؤيوك و اؤنملی اثري «كارامازوف قارداشلاري» (80 ـ 1879) روماني‌دير. كؤهنه‌ روسيا حاققيندا ماراقلي بير ائپوس (= حماسه) اولان بو اثر یازارین ايللر بويو داوام ائدن آختاريشلارينا، سياسي، اجتماعي، فلسفي و اخلاقي گؤروشلرينه سانكي يئكون ووروردو. كارامازوفلار عايله‌سي‌نين تاريخچه‌سينده مؤلليف بير داها اؤز دؤرونون أن مركب و قارانليق گوشه‌لريني، آداملارين اوره‌كلريني و بئيين‌لريني گمير‌ن ضيدديتلي فيكير و احتراسلاري، روس خالقي‌نين مصيبت‌لريني، دوشگون طالعيني عكس ائتدير‌مه‌يه چاليشميشدي.
فئودور كارامازوف و اونون اوغلانلاري ديميتري، ايوان و آليوشا بيرـ‌بيرينه اوخشامايان، خاراكتئرجه و مفكوره‌جه تاماميله مختليف آداملارديلار. ايوان كارامازوف آغيللي بير گنج‌ و استعدادلي يازيچي‌ و فيلوسوفدور. داستايوفسكيني دوشوندورن و اثرلرينده تئز‌ـ تئز توخونولان مسئله‌لري ايوان داها كسكين و قطعي بير شكيلده ايره‌لي سورور. ايوان اينسان‌پروردير، آمما اونون اينسان‌پرورلييي اينسانلاري باريشديرماق، حياتدا اجتماعي بير آربالیق (=موازينه) عمله گتيرمك ايسته‌ين‌لرين معیارلاریندان اوزاقدير. او دينداردير، آمما چوخ گوجلو تنقيدي محاكمه‌يه ماليك‌دير. او دئيير: « من آللاهين ياراتديغي بو دونياني قبول ائتميرم ... يوكسك موازينه، هارمونييا {= هم‌آهنگ‌ليك} طرفداري دا دئييلم… من ايسته‌ميرم كي، آنا، اوغلونو ايت‌لره پارچالاتديران جلادلا قوجاقلاشسين! من بشريته محبت خاطيرينه هارمونييايا ضيدّم».
ايوان كارامازوفون يازديغي «بؤيوك مستنطق» {= بازپرس بزرگ} افسانه‌سينده خيريستانليغي تنقيد ائدن داستايوفسكي روماندا جاري سياسته، محكمه ايجلاسلارينا، اجتماعي عيدالت‌سيزليگه عاييد گتيرديگي بير چوخ اؤرنک لرله چاغداش روسيادا سوچسوز آداملارين، اؤزه للیک له اوشاقلارين باشينا گتيريلن مصيبت‌لر دقّتي جلب ائدير.
كارامازوفون كيچيك قارداشي آليوشانين طالعي‌ ده غريبه‌دير؛ موناستيرده تربيه آلان بو ديندار گنج ده حقيقت و عدالت آختارماق يولونا دوشور. موناستيردن چيخديقدان سونرا باشينا گلن ماجرالار اونو انقلابچي‌لارا ياخينلاشديرير، ظولمون كؤكونو كسمك اوچون او حتّا چاري {= تزار} اؤلدورمك ايسته‌يير، سوء قصدده اشتراك ائدير. آليوشانين سيماسيندا يازيچي گنج نسلين قارانليق چار روسياسيندا ايشيق آختارماق تشبّوثلريني، ايشيقلي دونيا اوغروندا ثمره‌سيز فداكارليغين فاجيعه‌سيني عكس ائتديرميشدير.
رومانين باش قهرماني كئفجيل، چيلغين ضابيط ديميتري اصلينده استعدادلي، باجاريقلي، جسور، حتّا رومانتيك، شاعيرانه بير طبيعته ماليك آدامدير. لاكين بو گؤزل كيفيّت‌لره ماليك آدام دا حياتدا خوشبخت اولا بيلمير. آتا قاتيلي كيمي تقصيرلنديريلن ديميتري كاتورقا [؟] جزاسينا محكوم اولونور. بوتون چيلغين محبّت ماجرالارينا باخماياراق ديميتريني يوخسول، تحكيم‌لي كندلي‌لرين دردي ترك ائتميردي. يوخودا گؤردويو كند يانغيني قلبينده يوخسول كندلي‌لره، اوتسوز چؤل‌لره، آغلايان اوشاقلارا قارشي ده‌رين بير كدر دوغورودو، كندلي‌لرين نه اوچون قوجاقلاشيب اؤپوشمه‌مه‌سينه، نه اوچون شن ماهني‌لار اوخوماماسينا آجيييردي، يئر اؤزونده بوندان سونرا گؤز ياشي اولماسي اوچون مباريزه‌يه گيريشمه‌يه جان آتيردي…
داستايوفسكي‌نين دئمك اولاركي، بير چوخ اثرلري، اؤزللیکله اونلارين سونو فاجيعه كيمي سسله‌نير. گوجلو، عاغيللي، تميز، خئيرخواه آداملارين قيزغين آختاريشي، فداكارليغي اوغورسیزلیقلا قورتارير، قهرمان‌لار یئنیلیرلر. بو قهرمان‌لارين بعضي‌لري شردن خيلاص يولونو خيريستانليقدا {= مسيحي‌ليك} اطاعتده، بعضي‌لري عمومي، صينفي صولح‌ده، بعضي‌لري ايسه سوسياليزم‌ده گؤرورلر. اونلارين هئچ بيري اؤز آختاريشيندا آرديجيل و مؤحكم اولماسا دا، بير مسئله ده بيرله‌شيرلر. اونلاري بير گوجلو احتراس، بير مقصد بيرلشديرير. اونلاري هومانيزم {= اينسان پرورليك}قیجیقلاندیریر.موجود دوروملا، استبدادلا، ظولمله راضيلاشماماق، بدبخت انسانين حالينا آجيماق، دردينه شريك اولماق، اونون يولوندا قوربان گئتمك بو آداملارين معنوي گؤزل‌ليگيني تشكيل ائدير.

• مقاله نین باشلیغی "کؤچورن" طرفیندندیر.

• قایناق : " صنعتکار قوجالمیر "، محمد عاریف، باکی، یازیچی نشریاتی 1980
https://t.me/Adabiyyatsevanlar

جناب همت شهبازی
ادبیات شوناس .

Kamran Azari Kamran Azari:
Kamran Azari Kamran Azari:
🔴🔴🔴🔴سایین گروپداشلار
شنبه گونو96/05/21 ساعات 22دن ساعات 23/30قدرادبیات سئونلر گروپوندا مجازی سسلی شعیر گئجه سی اولاجاق.
حورمتلی شاعیرلر و هوسکارلاری بوبرنامییه قوشولماغا دعوت ائدیریک .
https://t.me/Adabiyyatsevanlar

ادبیات سئونلر

ادبیات و هنر آشیقی در زنگان

ادبیات شفاهی ما دارای غنای شگفت انگیزی است که بسیاری از محققان این عرصه در سطح جهانی را به حیرت واداشته است. ادبیات آشیقی نیز بخشی از ادبیات شفاهی و فرهنگ مردم ماست. اگر بخواهیم به نظرات محققان معروف جهان در این باب اشاره ای بکنیم سخن به درازا می کشد، همینقدر اکتفا می کنیم که ماکسیم گورگی – نویسنده ی شهیر روس، یکی از علاقمندان این فرهنگ مردمی ماست. او که در سال 1902 به خاطر نگارش رُمان "مادر"، به داغستان تبعید شده بود در مدت دو سال اقامت اجباری در میان ترکان آذربایحان، از نزدیک با موسیقی و داستانهای آشیقها آشنا گشته بود، آشیقها را "هومرهای عصر" لقب می دهد. دیگر محقق غربی ف. گودسل می گوید اگر ادبیات آشیقی ترکان را در یک کفه ی ترازو و تمامی ادبیات برخی ملل دیگر را در کفه ی دیگر ترازو قرار دهیم ادبیات آشیقی ترکان سنگین تر خواهد بود.
می دانیم ادبیات و هنر آشیقی ما مورد غفلت خودمان قرار گرفته و هرچند بعد از انقلاب، کتابهای فراوان در تبریز، تهران، اورمیه، خوی و شهرهای دیگر منتشر شده است، اما ادبیات آشیقی در زنگان مورد غفلت بوده است و از دهها و صدها آشیق استان ما به تعداد انگشتان یک دست شناخته نشده است. با وجود معروفیت آشیقهایی همچون آشیق شیرین و آشیق جمال که به سده های دهم و یازدهم مربوط می شوند چیزی جز چند داستان شفاهی باقی نمانده است و داستانهای آنها به همراه اشعارشان رو به فراموشی نهاده است و اگر امروز برای گردآوری این گنجینه همت نکنیم فردا دیر خواهد بود و افسوس و دریغ آن دامنگیر ما خواهد بود.
آشیق، خنیاگر زبردستی است که با سازی در دست ایل به ایل و روستا به روستا گشته و در مراسم جشن و عروسی مردم ما شرکت نموده و در شادی هرچه بیشتر مردم مشارکت می کند. در طول تاریخ رسالتهای بزرگی بر دوش او بوده، به عنوان ریش سفید و دانای ایل در خیر و شر روستا پیشاپیش مردم حرکت کرده و در زمان بروز مشکلات و سختی های مردم در کنار مردم بوده است و حتی به عنوان سفیر و ائلچی دولتهای ایران عمل کرده اند. امروز آشیقها، هنرهای چندی را ارائه می دهند و مراتب خاصی بین آنان از نظر مهارت و زبردستی در هنر دارا هستند. آشیق ساز می زند، ترانه می خواند، داستان روایت می کند و مجری برنامه ها است. آشیق ماهر، کسی است که خود شعر نیز می سراید، گاهی آهنگ را نیز ابداع می کند و در واقع هنر آهنگسازی نیز دارد. آشیق های ماهرتر داستان نیز می سازند. آشیقها در عین حال ارکستری شامل سه هنرمند با ادوات هنری خویش – ساز، بالابان و دایره را تشکیل می دهند.
تا سالها پیش، موسیقی آشیقی را نت نویسی نمی کردند و آنرا موسیقی فولکولوریک دانسته و به حال خود رها کرده بودند؛ اما امروز این موسیقی دارای نت خاص خویش است و آشیقهای هنرمندی از این میان برخاسته اند که ادوات موسیقی آشیقی بویژه ساز در ارکسترهای بین المللی به عنوان یک ابزار موسیقی مستقل خود نمایی می کند و گاه صدای ساز در میان آنهمه اینسترومنت به تنهایی صدای خود را نشان می دهد و تکنوایی ساز را در میان ارکستر ملی می شنویم.
ادبیات و هنر آشیقی در طول سده های گذشته بخشی از فرهنگ شفاهی ما تلقی می شده است. اما حدود 250 سال پیش نخستین کسی که به گردآوری این ادبیات همت گماشه عندلیب قره جه داغی – شاعر و اندیشمند آذربایجانی بود که در جوار دیوان اشعار ارزشمند خویش، با گردآوری کتاب "نغمه لر"، برخی اشعار مربوط به کوراوغلو و دیگر اشعار آشیقها را گردآوری کرد و بدنبال او دیگران نیز علاقه بدین امر نشان دادند. اما در قرن گذشته بود که گردآوری اشعار و داستانهای آشیقی مورد توجه تذکره نویسان و ادیبان قرار گرفت و اشعار آشیقی به تذکره ها راه یافت و امروز به جایی رسیده است که بسیاری از آشیق های معروف تاریخ شناخته شده اند و اشعار و داستانهای آنان شناخته، ثبت و ضبط شده است.
همچنین بسیاری از ترانه ها اعم از بایاتی و گرایلی و قوشماها در حاشیه ی دیوانها نوشته شده و گردآوری شده اند. مجموع این ادبیات متشکل از اشعار، داستانها و آهنگهای آشیقی، فرهنگی غنی و پربار را جلوی چشمان ما به نمایش می گذارد. امروز دیگر این ادبیات و هنر از موقعیت شفاهی خویش بیرون آمده و بسیاری از آشیقها، دیوان اشعار خود را منتشر می سازند و آهنگهای آشیقی توسط هنرمندان بزرگی بر اساس نت نوشته شده اند. امروز می توان ادعا کرد که مجموع ادبیات و هنر آشیقی به عنوان بخشی از ادبیات کتبی ما درآمده است؛ گروههای دانشگاهی نیز در پی پژوهشهای میدانی،
https://t.me/Adabiyyatsevanlar

این هنر و ادبیات را در دانشگاه ها به عرصه های علمی کشانده اند. در زنگان نیز به همت جمعی از متخصصان این ادبیات و هنر، آشیقها و علاقمندان این فرهنگ، فعالیت خویش را آغاز کرده اند. در ماههای اخیر شاهد فعالیت های گروه موسیقی زنگان به همراه کانون زبان و فرهنگ خمسه در فرهنگسرای امام خمینی هستیم و روزهای یکشنبه به صورت یک هفته در میان تعدادی از آشیقهای استان را گرد می آورند و با همکاری شاعران ترکی گوی شهرمان به ارائه ی هنر و ادبیات آشیقی تلاش می کنند. در این جلسات، به آموزش، ارائه ی هنر آشیقی و بررسی تاریخ و ادبیات آشیقی می پردازند و در هر جلسه علاوه بر آشیقهای استان، جمعی از شاعران ترکی گوی شهرمان نیز شرکت می کنند و مجموعه ای از موسیقی، ترانه، داستان و شعر را به نمایش می گذارند و نکته ی جالب توجه آن است که اساتید دانشگاهی نیز در این جلسات مشارکت می کنند و اهل علم و دانش در کنار جوانان و هنرمندان این عرصه دست در دستِ هم، راه را برای شکوفایی هرچه بیشتر این ادبیات و فرهنگ هموار می نمایند.
در همین زمینه کتابهای چندی نیز در حال تدوین و گردآوری است و برنامه ای برای نشر این آثار در دست دارند. بایاتی ها، آتالار سؤزو، ماهنی لار، داستانهای آشیقی و کتاب "زنگان آشیقلاری" جزو این سری کتابهایی هستند که برای نشر آماده کرده اند. بنابراین بزودی شاهد نشر آنها در شهرمان خواهیم بود. با آمدن پژوهشگران ادبی – هنری و دانشگاهیان ارجمند زنجانی بدین مراسم امیدهای تازه ای را برای ببار نشستن نتایج این تلاشها آفریده است و امید آن داریم غنای فرهنگی استان و شکوفایی هر چه بیشتر همیاری هنرمندان و ادیبان شهرمان باشیم.
https://t.me/Adabiyyatsevanlar

🔴🔴🔴🔴حورمتلی کانالداشلار
جانلی شعیر گئجه سی ساعات 22 عینی زاماندا کانالیمیزداندا یایملاناجاق.
دوستان عزیز تا دقایقی دیگر شب شعر مجازی ( سسلی شعیر گئجه سی ) همزمان با اجرا در گروه از کانال ادبیات سئونلر پخش خواهد شد از همه دوستان و دوستداران ادبیات سئونلر برای شنیدن این برنامه دعوت می کنیم.
ادبیات سئونلر
https://t.me/Adabiyyatsevanlar

جانلی شعیر گئجه سی باشلانيشی اعلام الوندو
https://t.me/Adabiyyatsevanlar

جناب احمدزاده
ساتیرا اوستادی آرش آزادا اتحاف 1