ادبیات سئونلر
3.1K subscribers
7.21K photos
2.54K videos
1.03K files
18.7K links
بوکانال ادبیات سئونلر قوروپونون سئچیلمیش اثرلری دیر
کانالدا کی یازیلاری کانالین لینکینی وئرمک شرطی ایله پایلاشماق اولار.
Download Telegram
انور رضا

دینجَلدیم او کی وار، گزدیم او کی وار
جننتی گؤزومله گؤروب گئدیرم
نیگران قالمیشدیم اؤز ایلهامیمدان
کؤکسومو شعیرله هؤروب گئدیرم.

قیزلارین گؤزوندن، اوجاق- اود ایسته!
کیرپیکلر نه عجب یانمیر اود اوسته!
قارا خال له‌له‌نین، یاشیل اوت اوسته،
قانلی کؤینه‌یینی سریب گئدیرم.

چاپدیم ایلهامیمی من آت یئرینه
مین کؤهلن یئرینه، مین آت یئرینه
حسرت قوللاریمی، قاناد یئرینه،
زیروه‌دن - زیروه‌یه گریب گئدیرم.

بولاقلار آغزیمی باللا  یاخادی
داشلارین اوره‌یی نئجه یوخادی!
ووصالیم هیجرانلا  اَل به یاخادی
غریب گلمیش ایدیم، غریب گئدیرم.

چایلارین یاخاسی مخمر سمنی
نازلادیم، اوخشادیم چؤلو - چمنی
داغلار خبر توتسا، بوراخماز منی
داغلاری یوخویا وئریب گئدیرم...


https://t.me/Adabiyyatsevanlar
علی اکبر ترابی (حاللاج اوغلو)

  ائل دایاغی:

                   شانلی تبریز
اوجابویلو داغلارین وار،
گولر اوزلو باغلارین وار،
سینه دولو داغلارین وار،
          باشی اوجا شانلی تبریز!


سویکنیبسن ائل داغینا،
ائینالی یا ائل داغی نا،
بو ایلهاملار قایناغینا،
          باشی اوجا شانلی تبریز!


یازیلمیشدیر تاریخ لرده،
نه دوزوم وار سنده درده،
هئچ یئنیلمک یوخدور مرده،
          باشی اوجا شانلی تبریز!


آختار سالار چنلی بئلی،
گوستر آشیب - داشان سئلی،
سویله بو دور ستار ائلی،
         باشی اوجا شانلی تبریز!


سنین گوزه ل "ائینالی"ن وار ،
پارلاق تاریخ - احوالین وار،
شیرین دیل بو شان بالین وار،
         باشی اوجا شانلی تبریز!


رنگ آلیر گول یاناغیندان،
بال سوزولور دوداغیندان،
بوی دئییر ائل دایاغیندان،
         باشی اوجا شانلی تبریز!


وورغونویام ایگید ائلین،
فرهاد ییام شیرین دیلین،
پولاددان دیر قولون - بئلین،
        باشی اوجا شانلی تبریز!


قارینداشیق ائللر هامی،
اونوتمارام سن آنامی،
سندن آلدیم پاک ایلهامی،
        باشی اوجا شانلی تبریز!

https://t.me/Adabiyyatsevanlar
اوختایین یالقیز قارا آغاج شعرینه باخیش‎
معصومه قربانى
ائدیت: احد فرهمندی


 
یالقیز قارا آغاج 
یالقیز قارا آغاج  
داغ اتگینده 
تک اوتوروبسان 
یولو گؤزلورسن؟ 
 
سن تک قالیبسان 
من تک قالمیشام 
سن چوخ یازیقسان 
یا من یازیغام؟ 
 
یالقیز قارا آغاج 
دردیمیز بیردیر 
باخ بورا گؤروم 
کیمی گؤزلورسن؟
 
کیمی گؤزلورسن 
دره‌نین تکین نییه گؤزلورسن؟ 
 
یارسیز، یولداشسیز 
تک یاشاماغا 
محکوم اولوبسان. 
 
یالقیز قارا آغاج 
سن آداملاردان 
وفا گؤرمه‌دین. 
 
سؤیکشمیش، او بؤیوک، توم بوتاقلارین 
دردلی قلبینی اورتایا آلیب 
لاکین بو سیررلی محنت چکمیش اورگین 
اوزون ایللردن بری دؤگونمکده‌دیر. 
 
سن تک سن دره‌نین یالقیز آغاجی 
من تک‌ام. یالقیزدیر شهرده هامی 
لاکن تکلیکده 
بیریک، قارا آغاج 
 
علیرضا نابدل اوختاى.
 
اوختایین (علیرضا نابدل) یالقیز قارا آغاج آدلى شعرى بلكه اوختای‌یا اَن یاخین كاراكتر دیر، دوغرودور كى اینسان یازدیغى اثرلرین كاراكترى اؤزو دئیل، اما بودا وار كى یازار یازدیغى اثرلرین كاراكتر و قهرمانلاریندان بیر نشانه‌لر داشیر و اَن آزیندان اثرى یازدیغى حالدا اؤزونو كاراكترین یئرینه قویا بیلیر.
قارا آغاج بیر آغاج تورودور كى اَكین یئرلری یا داغ اَتگی‌نین كنارلاریندا اكونومیك مصرفى اولمادیغى ایچون تك -توك اوز-اوزونه یئتیشیر. قارا آغاجین اوزلیگى اونون آفات، یئل و سوسوزلوق قاباغیندا دیره‌نیشیدیر. نئجه كى اوختایین شعرینده قارا آغاج دیرنیش و باش قالدیرما سمبولودور.اما بو شعرده قارا آغاج اوزلیغگى ندیر و یا سبب‌لر ندیر كى قارا آغاج شعرى بوگون ده هله تزه لیگین قورویورو  و اوندان آرتیق اوختاى‌دان قارا آغاجین نه توتارلارى وار؟
او زمانه كى یاشام كوتلوى (توده‌اى) اولوب و دوشونجه قیزیل و گوج صاحابلارى طرفیندن كنترل اولونور و دوشونمَك او یئره كیمى آزاددیر كى گوج صاحیبلرى اونو روا بیلرلر. او زمانه كى دوشونجه و علم اینسانلارى سعادتمند ائلَمك ترسینه، پول و گوج صاحیبلارینین اَلینده بیر ابزار اولاراق اونو كوله(برده) ائله‌مگه چالیشیر و او زامان كى هر كس بو باسقى‌لارین قارشى‌سیندا كوتلوى باش اَیییر، اوندادیر قاراآغاج باش قُوْزاییر. آغیر و هیزلى یئل اسَنده هر كس سیرتین یئله سارى دؤندریب اؤزونو محافظت ائللر، اما قارا آغاج اوزونو یئله سارى دؤندَریر، اما اونون اوزلیگى یئلدَن ساواشیب اونا ظفر قازانما دئییل، بلكه یئلى اوزونده حل ائتمك ایستیر. نه موتلو اونلارا كى یئل اَسَدیگى زامان سیرتلارینی یئله دئییل اوزلرین یئله سارى دوندَریرلر.
عاصى قارا آغاج قارانلیق و ظلمات دوره‌سینده ایشیق ساچماغا چالیشیر او زامان كى قارانلیق گوجلرین مئدیاسى انسانلارى سكس و مصرف رئكلاملاردان بمباردمان ائلیرلر، او زامان كى كیمسه بیر ثانیه بئله اوز حالیندا دوشونمك ایچون تك بوراخیلمیر، او زامان كى یونیورسته‌لر گوج و پول صاحیبلارینین ابزارى حالینا چؤنوب و ازیلمیش میلتلره قوندارما كیملیك كشف ائلیرلر، او زامان كى كوتله (توده‌اى) حالیندا یاشاماق بیر دیر (ارزش) حالینا چئوریلیر- قارا آغاج اوز تكلیگین قورویور و سینمیش قول بوتاسین ییغجاملایاراق باش قالدیریر. نه موتلو اونلارا كى باسقى‌لار آلتیندا كوتله‌لشمیرلر و تكلیک‌لرین قورویوب و باش قالدیریلار.
میلیونلارجا اینسان آجلیقدان گبَریر، میلیونلارجا اینسان ظلم و باسقى آلتیندا یاشاییر، میلیونلارجا اینسان منسوب اولدوغو كیملیك‌لره گؤره انكار و حقارته معروض قالیرلار. اسكى زامانلاردا اینسانلارین بوینون داكى قاندالار پولادانیدیر، او زامانلار اینسانلار كوله اولدوقلارین فرقینده‌دیلر و اونلارین سئچیمى اخلاقى اولاراق اؤز وجدانلارینا قالمیشدى كى بو قاندالارى قیرماغا عصیان ائلیه‌لر و یا بو قاندالارى بویونلاریندا محافظت ائلیه‌لر.اسكى اینسانلارین مسئله‌سى سئچیمیدیر اما ایندى كى زمانه‌ده كى مئدیا، پول و حكومت و یونیورسیته حاكیم‌لرین الینده بو زنجیرلرى تئوریزه ائلمك ایچون بیر ابزار اولاراق قولانیلار، مسئله سئچیم دئییل! مسئله بوردا كى بیزیم كوله‌لیک ایندى رئكلام و تئورى  واسیطه‌سیله گرچكله‌شیر. اسكى زمانه قاندالارى پولاددان اولدوغو حالدا ایندى كى قاندالار لطافتلى ایپك‌دن دیر.اسكى قاندالار سَسلى و آغیر اولدوغو ایچون هر زامان حیس اولونوردو اما ایندى كى لطافتلى ایپك قاندالار ساتیلمیش عالیم‌لر یاردیمى‌لا چكیجى هاله‌لرى وار كى حتى اونو بوینوموزدا اولدوغو ایچون اءزوموزو خوشبخت احساس ائلیریک! ایندى كى زمانه‌ده كوله‌لرین كوله صاحیبلارینین علیه‌نه عصیان سئچیمى دئیل بلكه كوله‌لیک‌لریندن لذت آپارمالارى دیر كى عاصى قارا آغاجین اورگین آغریدیر، اونون اصیل ساواشى نه كوله صاحیبلاریله دیر كى، بلكه اؤز ایچینده كوله‌لیگین چَكیجى هاله‌سیندن دیر. نه موتلو اونلارا كى بوینونداكى قاندالارین فرقین ده واردیلار و اؤز ایچلرینده بو كوله‌لیگین چكیجى هاله‌سینه غلبه تاپیبدیلار.
قارا آغاجین اورگی‌نین كدرى بوینوندا كى قاندالار دئییل بلكه چئویره‌سینده كى اینسانلارین او قاندالارى سئومه‌سینده دیر و اونون یاشامی‌نین آجى‌سى بوردان باشلیر كى اونون آییلماسى یاتانلارى اینجیدیر! اما مگر او یاتانلارى اویاتماقدان اونلارا خدمت منظورو یوخدو؟ اما قارا آغاجین اوزلیگى سئوگى‌سینده، او یاتانلارى او قدر سِئویر كى اونلارا گوردوگو ایشلره بیر خدمت انتظارى اولمور! او دردى كدرین یایقین اولدوغو حالدا درد و كَدردن قاچمیر، بلكه درد و كدرَ هجوم ائلیر اما درد و كدرین ایچینده اریمیر، بلكه درد و كدرى اوز ایچینده اریدیر. قارا آغاجین بؤیوك اؤزلیگى باش قالدیرما اولسا دا اونون بؤیوك گؤزلیگى ده سئوگى دیر كى اونو باش قالدیرماغا مجبور ائلیر بو اونون سئوگى دیر قاراآغاج شعر و شاعرین بیزیم ایچیمیزده یاشادیر. ونه موتلو اونلارا كى باش قالدیریلار و اونونلا برابر یاتانلارا و باش قالدیردیغى اینسانلارا دا سئوگى‌لرى آرتیر.
او زامان كى ظالیم سیاستچى‌لر میلیونلارجا اینسانلارا گؤزل یالانلاری یالادیلار و مئدیا صاحابلارى بو یالانلارى او قدر تیكرار ائلیرلر كى حتى یالان صاحیبلرى اونون دوغرو اولدوغونا اینانیرلار. او زمانه كى هر كس حقیقتى و سئوگینى اؤزوندن دن ده گیزله دیر. او زمانه كى اثر یازیلیر تا كى ایلك اول مئدیا صاحابلارى راضى اولسونلار، او زمانه كى اینسانلار اوز تكلیکلرینده ده مئدیا صاحابلارى‌نین فیكیرلرینه قارشى دوشونه بیلمیرلر. او زمانه كى آیدین اولماق مئدیا صاحیبلارینین گوجونه باغلیدى. او زامان كى كوله‌لر یئدیكلرى قیرباجلاردان (انگل روده) لذت آلیرلار و حتى صاحیبلرینین اَلیندن قیرباجى آلیرلار كى تا اؤزلرى اؤزلرینه قیرباج وورسونلار تا ارباب اولماغى تجربه ائلسینلر. او زامان دیر كى قارا آغاج باش قالدیریر، او زامان دیر كى قارا آغاج یئتر آرتیق دئیر. قارا آغاج اؤزلیگى  بیر الینه سلاح آلدیغى زامان او بیرى الیندن قلمى بوراخمادیغى دیر، حتى اونون گؤزلیگى قلمى اوستون توتماق دیر اونون سیخدیغى قورشونلار ساده‌جه یازدیغى اثرلره قارانلیق دا بیر ایشیق اولسون دییه آتیلیب، او هر بوش زامان تاپدیغیندا یازیر اونون اؤزلیگى مئدیا صاحیبلارینا یوخ دئمه دیر او كهنه دفترینده یازیر، اونون گؤزلیگى ده گؤرمه‌دیگى گله‌جك اینسانلارا یازدیغى دیر. نه موتلو اونلارا كى مئدیا صاحیبلرینین شهرت وئریجى شهوته‌لرینه دئییل، اوز تنهالیغیندا اسكى دفترینده گله‌جك اینسانلارین خاطیرینه یازیرلار.
او زمانه كى هر كس بیر بیرینین كؤلگه‌سینده یاشاماق ایستیر و اینسانلار اؤزلرین گونش ایشیغیندان قوروماق ایچون گونش گوزلوگو، پاپاق و گونش كِرِمى قولانیلار، او زمانه كى  گونشه باخماق گؤزلرى قاماشدیریر. او زمانه كى هر شئیین توپلوسو و كوتلوى اولدوغو حالدا، اینسانلار بیر بیردن دانیشماغا سوز تاپامیرلار. او زمانه كى فداكارلیق و صداقت پخمه‌لیک و گئرى ذكالیق حساب اولونور. او زمانه كى اینسانلار اورَك سؤزلرین قارداشلارینا دا دئیه بیلملر و زمانه‌نین معروف مثلى بودور كى دیوارین سیچانى وار و سیچانین قولاغى. {دام‌دا قولاق کسن وار} او زمانه كى گوَنج و اومید بیر لوكس شئى دیر. قاراآغاج بیر قلم و سامان‌کاغاذی دفتردن اوز تكلیگینه پناه آپارییر اونون غمى نه اؤز تكلیگى بلكه اینسانلارین توپلو و كوتلوى یاشادیغى حالدا اؤزلرین تك احساس ائله‌دیگى دیر. قارا آغاجین اؤزلیگى تكلیکیندن لذت آپارماسى دیر و گؤزلیگى كؤلگه و قورخو اتمسفرینده گونشلنمگى دیر. نه موتلو اونلارا كى گونش آلتیندا باشقالارینین دردلرین چكدیگى حالدا اؤز تكلیکلریندن لذت آپاریلار.
او زامان كى یازىلار و یازارلار بیر مارك و برند حالینا چئوریلیبلر، یازىلارین اوخونوب یا اوخونمادیغى ماركلاشما اساسیندادیر، او زمانه كى یازىلار چوخ فرقلى دئییل و یازى كالیته اساسیندا یوخ بلكه سایى اَساسیندا دیرلندیریلیر. او زامانا كى سئوگى منفعتلردن دیرلندیریلیر و حتى او زامان كى اَزنلردن -ازیلنلرین كوتله اولدوقلاریندا ماهیت فرقى یوخدو. او زامان كى هر كس یئل قاباغیندا اؤزونو محافظت ائلمك ایچون اَییلیر، قاراآغاج اوز تكلیگنده سینیر اونون اؤزلیگى تكلیگى دیر و گؤزلیگى سینماغى دیر. او سیرلى و محنت چكمیش اورگین سون لحظه ده جلادا آچماق ایستیر. اونو آنلاماق ایچون اونون یارالى و قول بوتاغى سیندیغى حالدا باغیرساق و اورگینى سوكوب دیشاریا توكدوگو آنى دوشنمك گرَكیر، بو ایشى نفرت‌دن دئییل بلكه اینسانلارا و حتى جلادینا سئوگیسیندن نشات تاپان بیر عمل دیر.او آن، او ثانیه‌لر كى اورگین جلادا آچماق ایستیر اورگینده اولان یازمادیقلارى شعرلرى، سئوگى‌لرى و آرزولارى گؤرستمك ایستیر او حتى جلادین گؤزلرین اؤپمك ایستیر. چوخلارینین یاشاماغى سئوگى داستانى اولسا دا قاراآغاج اؤلومونوده سئوگى حیكایه‌سینه چئویرمك ایستیر. نه موتلو اونلارا كى اوركلرین و مجال تاپیب یازا بیلمدیگى اثرلرین ده انسانیته اتحاف ائتمك ایستیرلر.
دکتر حسن ریاضی ( ایلدیریم )
سن، منیم ایچیمده


سن
منیم ایچیمده اویویان بولوت‌سان؛
اویاناندا
تورپاق یاشیللانار،
اویویاندا
سونبول‌لر، گول‌لر یانار.

سن
منیم ایچیمده اویویان حسرت‌سن؛
اویاناندا
باخیش‌لاریم مفتیل‌‌لری قیریب کئچر،
اویویاندا
دورنالار قارانقوش‌لار له‌لک تؤکر.

سن
منیم ایچیمده اویویان فیرتیناسان؛
باغیرسان داغ‌لار دیسکینر،
سوسان دنیزلر کوسر.

سن منیم ایچیمده اویویان آرزوسان؛
اویانسان
اوشاقلار قوشلارا قوشولوب اوچوشار،
دونیا باشقالاشار.

سن
منیم ایچیمده اویویان من‌سن؛
اویانسان
هردوداقدان بیر نغمه قوپار،
هر باخیشدان بیر گؤیرچین اوچار،
سؤزلرده بولاق‌لار جوشار.

سن اویاناندا،
آغ کاغیذدان
شعرلر
منه ساری
بویلانار!

https://t.me/Adabiyyatsevanlar
📌منتشر شد.

رازهای گیلگمش
یدالله آقاعباسی


ما کُشتی گرفتیم و او حریف قدری بود. نخستین کسی بود که در برابر من ایستاد. آینه‌ی من بود و من در آن آینه چهره‌ی زشت خود را دیدم.

آن‌وقت بود که جنازه‌ها را دیدم که در رودخانه‌ها شناور بودند. آدم بودند، اوتاناپیشتم! و رشته‌ی حیاتشان به دست من بود. دخترانی که مثل بید می‌لرزیدند و عشق‌هایی که به حسرت می‌انجامید، پدرانی که می‌سوختند و کینه‌هایی که مشت می‌شد و به جایی نمی‌رسید.

ننگ بر من! و ننگ بر تو که مجسمه‌ی خاطرات منی! بااین‌حال، اوتاناپیشتم، نیامدم تبر بزنم و سرنوشت بگردانم.


https://t.me/Adabiyyatsevanlar
نریمان حسن زاده



یئنه ده گؤزلریم گؤزونده قالیب
گؤردویوم معنایا قوربان اولارام
اگر حقیقتسن، من حقیقته
رؤیاسان، رؤیایا قوربان اولارام.

صحبتین شیریندی، گولوشون تزه
سالدین اورییمی عشقه، هوسه
سن آیاق باسدیغین او یولا ایزه
چمنه، صحرایا قوربان اولارام.

چاتسین هر مرادین باشا دنیادا
بیر آرزون دیمه‌سین داشا دنیادا
بو دونیا گؤزلدی، یاشا دنیادا
سن اولان دنیایا قوربان اولارام.


https://t.me/Adabiyyatsevanlar
Jul 27, 07.56 PM
Super Effect Record
شعیر:حسین منزوی
سسلندیرن:یاغیش زنگانلی

غزلین عزلی

https://t.me/Adabiyyatsevanlar
📷 همه خوب میدانید که تالار شیر و خورشید ارک تبریز قدیم یک اثر فاخر بی نظیر در ایران بوده که همتای آن فقط در  سن پترزبورگ است

سالن تئاتر شیر و خورشید تبریز یا سالن تئاتر ارک تبریز در سال ۱۳۰۶ خورشیدی در تبریز افتتاح و در سال ۱۳۵۹ تخریب گردید.

https://t.me/Adabiyyatsevanlar
دونیاشهرتلی  قهرمانیمیز "عظیم قیچی ساز"
ادبیات سئونلر گوزگوسونده
موضوع:آذربایجان داغچیلاری
زمان :سه شنبه1405/5/27
ساعات:9
چکیلیش:موسی بلالی
یاردیمچی :مهری شاهویردی
یاردیمچی :الهه کاووسی

آپاریجی :کریم قربانزاده

https://t.me/Adabiyyatsevanlar
https://ishiq.net/?p=38146
اوستاد «حبیب فرشباف»‌ین ۱۳۴۳ – ۱۳۵۴ قاراداغ کندلرینده معلم اولدوغو ایللر قلمه آلدیغی شعرلری یئنی‌دن ایشیق اوزو گؤردو. «قره‌داغ کندلرینده» عنوانلی بو اثر، ایلک دفعه انقلاب گونلری تبریزده نشر اولونموشدور. بو شعر مجموعه‌سینین یئنی نشری دکتر «محمدعلی آرامی»‌نین حیمایه‌سی و «علی تقی‌زاده»‌نین شعرلرین بیر حصه‌سینی فارس دیلینه ائتدیگی ترجمه‌لری ایله عرصه‌یه گلمیشدیر.
کیتابین رئداکتورو تانینمیش آذربایجان یازیچی و ژورنالیستی «دکتر مرتضی مجدفر»دیر. بو کیتابین تانیتیم تدبیری مرداد آیی‌نین 29جی گونو(پنجشنبه) آشاغیداکی آدرسده کئچیریله‌جکدیر. تدبیرده اشتراک ائتمک عموم اوچون آزاددیر.
تهران- پاسداران- پشت مسجد قبا و حسینیه ارشاد- خیابان گل‌نبی- شهر کتاب پاسداران

https://t.me/Adabiyyatsevanlar
فریبا ابراهیمی "آفاق"


داریخدی داغ، دره، الله… آغیر یاغیش‌لار اوچون
بولودلار اوخشاما قوشدو ساغیر یاغیش‌لار اوچون
دیکلدی آیریلیق، حسرت، یاخین – اوزاق کدری
سئگاه سیزیلدادی تئل-تئل، فاغیر یاغیش‌لار اوچون
داش اولدو قارداش اوره‌کلر،کسیلدی دوست نَفَسی
چاغیر کی سئوگی اویانسین، چاغیر یاغیش‌لار اوچون
توش اولدوق آغری‌یا، دردی خیسین- خیسین چکیریک
گونش ‌ده آغلاییر آنجاق، یاغیر یاغیش‌لار اوچون
قینیندا تر چیچک‌ایدیک، آچیلمامیش سولوروق…!!
قیفیللانان دوداغیم!!، گل باغیر یاغیش‌لار اوچون
دیدیلدی طالعی، گولمور، سئوینمه‌ییر ائل- اوبام
یاساق اولوب‌مو گولوش، چال- چاغیر یاغیش‌لار اوچون؟
چکیلدی دیل دارا، خالقیم یاد الده شوملانیب هئی
قوواق قوراقلیغی، اولسون اوغور یاغیش‌لار اوچون
گؤزونده سایریشیر اولدوز، سئویملی سئوگیلیمین
قارانلیغی بوغاراق، آی دوغور یاغیش‌لار اوچون

https://t.me/Adabiyyatsevanlar
Audio
یاپیش منیم اللریمدن...
شعیر:بهروزصدیق
موسیقی:رسول آرانلی


https://t.me/Adabiyyatsevanlar
پیچیلتی(حیکایه)
یازان :زومرود یاغمور

کوچورن :سحر خیاوی
باکی، ۱۸ آپرئل


https://t.me/Adabiyyatsevanlar
پیچیلتی(حیکایه)
یازان :زومرود یاغمور

کوچورن :سحر خیاوی

ایکینجی بولوم



منده یاراتدیغی تأثیر کئچیب گئتدی سونرا، آنجاق آنامین دنیز قوخوسو کئچیب گئتمه‌دی. سیز دنیز قوخوسونو حیس ائتمیسیزمی، نه دئمک ایسته‌دیییمی آنلایا بیلیرسیزمی؟

— حیس ائتمیشم، — اَن سون نیدرلانددا، هاققا شهرینده شیمال دنیزینین ساحیلینده حیس ائتدیییم قوخونو تکرار خاطیرلاییب گولومسوندوم. شیمال دنیزینین ساحیلینده گزیشن آداملاری خاطیرلادیم. اونلارین اوزو پارلاق و حوضورلو ایدی.

— هئچ سیزی سئودییینی سؤیله‌ین بیرینه، اَن یاخین آدامینیزا نفرت ائتمیسیز؟ منه شخصی حیاتینیزدان نَیسه دانیشماغینیزی ایسته‌میرم، ساده‌جه موضوعا گیرمه‌لی‌یم. سیزی گئجه‌نین بو واختی دارتیب بورا گتیرمیشم‌سه، «دانیشماق ایسته‌ییرم» دئمیشم‌سه، موضوعا گیرمه‌لی‌یم، ائله دئییل؟

— ائله‌دیر.

— من آتاما نفرت ائدیردیم. بالاجا اولاندا بئله بونو حیس ائدیردیم و آغلاییردیم. سیزده بئله اولوبمو، سببینی بیلمدییینیز حالدا بیرینه نفرت ائتمیسیزمی، حتّا غضبینیزدن آغلاییبسیزمی؟ اولوب؟ — اوزومه باخیب جواب گؤزله‌ییردی.

هئچ نه آنلامیردیم. حتّا قالخیب گئتمک ایسته‌دیم. آدامین گؤزلرینه باخدیم، سیخ کیرپیکلرله احاطه‌لنمیش گؤزلری ایری و نوفوذ ائدیجی ایدی. ایلک آندا منه سفیل تأثیری باغیشلاسا دا، ایندی ایچیمده اونا قارشی حتّا رغبت حیسّی یارانیر‌دی.

— اولوب، البتّه اولوب. تانیش حیس‌دیر، — دئدیم.

او گولومسونوب سانکی هم‌فیکیر تاپدیغینا سوینیرمیش کیمی راحاتلادی. آزجا قاباغا اَییلیب دوز گؤزلریمین ایچینه باخدی.

— من هله بالاجایکن نانکور اؤولادی‌یدیم، — بونو دئییب دریندن نفس آلیب گولدو. بیر آز اؤنجه دوشوندویومو ایندی او منیم گؤزومون ایچینه دئمیشدی.

— نانکور اؤولادی‌یدیم. بیلیرسیزمی، بو مسئله‌ده والدئینه اعتراض ائده بیلمزسن. چونکی سنی بؤیودوب. بیرجه آنام ائله حساب ائله‌میردی، بیرجه آنام منی دینله‌ییردی. مکتبه گئتمیردیم. نفرت ائتدیییم آتام منه رسم دفتری و بویا قلم‌لری آلمیشدی. بیلیرسیز، بوتون اوشاقلار والیدئین‌لرینین شکلینی چکیر، دونیانین اونلاردان عبارت اولدوغونو دوشونور. آمما سیزه بیر شئی دئییممی؟ اصلینده، ائله بؤیویه‌نده ده دونیا والیدئین‌لردن عبارت اولور، ساده‌جه، بیزیمکی‌لشدیردیییمیز اوبراز‌لاری ایله. اونلارین خاطیره‌لری بئینیمیزین بیر پارچاسینا چئوریلیر و او حیصه‌نی اؤزوموز ظن ائدیریک. مثلاً، من نفرت ائتدیییم آتامین، سئودیییم آنامین پارچالاریندان عیبارتَم. سونرالار آتاما اولان نفرتیمین سببینی آنلادیم. اونون کیمی اولماقدان قورخوردم. دوشونورسونوز کی، بالاجا بیر اوشاق آتاسینین نئجه اولدوغونو هاردان، نجه آنلاییب او یاشدا؟ بیلمیرم. اوّللر او بالاجا اوشاغین نفرتینین سببی آتاسینین چیرکین اولماسی ایدی. آنام کیمی گؤزل بیر قادینین یانیندا بئله بیر چیرکین آدامین اولماسینی ایسته‌میر‌دیم. بیر گون یئنه عئینی شکل‌لری چکیب گوزگونون قاباغینا کئچدیم و گوزگوده اونلارا باخیب غفیلدن آغلادیم. سونرا دا آتامین شکلینی قارالاماغا باشلادیم.

آنام سوسدو. من نَیسه دئمه‌لی ایدیم، آمما ساده‌جه باشیمی ترپدیب یئنه یورغون گؤزلرینه باخدیم. گولومسه‌دی.

من آناما اوخشاییرام... او، همَن گون اوتاغیما گلیب جیردیغیم صفحه‌لری توپلایاندا...
6

نییه بئله ائله‌دیییمی سوروشموشدو. من یئنه آغلاماغا باشلامیشدیم.


— آتام ائودن گئتسین، اونو ایسته‌میرم،- دئدیم.

— آتان سنی چوخ ایسته‌ییر. نییه بو قدر عیبه‌جَر چکمیشسن اونو؟

اصلینده، چکدیییم بوتون شکل‌لر برباد ایدی، بالاجا اوشاق نه قدر قشنگ چکه بیلر کی؟ آمما آتامین شکل‌لرینی قارا رنگله‌میشدیم، ناغیل کیتابلاریمداکی دیولره اوخشاییردی.

— چیرکیندی، اونا گؤره ده چیرکین چکمیشم، — دئییب بورنومو چکنده آنام دیقّتله اوزومه باخمیشدی.

— سن آتانی سئومیرسن؟

— یوخ...

— نییه؟

— چیرکیندی.

همین گون آنام آتامین یاخشی، قایغیکش آدام اولدوغونو؛ من کوچه‌ده یورولاندا منی بویْنونا میندیردییینی دئیه‌نده آلتدان یوخاری اونا باخیردیم. گؤزلری، سیخ کیرپیکلری ائله گؤزل ایدی کی، او آن یئنه آتام کیمی چیرکین اولماقدان قورخماغا باشلادیم.

گئجه‌لر بعضن یاتا بیلمه‌ینده آتامین منیم اوتاغیما قدر گلیب چاتان نفسیندن بئله اییره‌نردیم. بالاجایدیم دئیه آنام هم منیم، هم ده اونلارین یاتاق اوتاغینین قاپیسینی آچیق قویوردو آخی... هر گئجه منه باش چکمه‌یه گلیر، یورغانیمی دوزلدیردی. بعضن اوندان آتامین قوخوسونو حیس ائدیردیم، بونا گؤره همَن آندا آنامدان دا زَهله‌م گئدیردی. بیلیرم، سیز دوشونورسیز کی، اوغلان اوشاقلارینین هامیسی آناسینی آتاسینا قیسقانیر. ائله دئییل. امینم، ایندی تام امینم کی، بو، آنانی آتایا قیسقانماق کیمی بسیط بیر حیس دئییلدی. من آتامی سئومیردیم. ایسته‌میر‌دیم آنامین یانیندا اولسون. آنام هئچ سوغان خوشلامازدی، آتامسا تئز-تئز یئیردی.
من اونون آغزیندان گلن سوغان قوخوسوندان اییرندیییم واختلاردا دا بیلیردیم کی، اساس سبب او اییی دئییل.

— سیز آنانیزا اوخشامیشسیز آمما، — من بو بیر آز یئرسیز مداخله‌یله اونو ساکیتلشدیره بیله‌جه‌ییمی دوشونوب آغلیمدان کئچه‌نی اوجادان سؤیله‌دیم.

— **مکتب یاشیم چاتاندا بیر آز ساکیتلشدیم. هر سحر منی مکتبه آتام آپاریردی. آنامین تٵکیدیله قصبه‌میزده‌کی یوخ، بیزه نسبتاً یاخین اولان شهر مکتبینه گئتمه‌لی اولدوم. اؤزومله باشقا اوشاقلار آراسینداکی فرقی ائله ایلک صینیفدن حیس ائتمه‌یه باشلادیم. مسئله گئییمیم و یا یاخشی اوخوماغیم دئییلدی. دوزدو، هله بیرینجی صینیفده منی صینیف یولداشلاریمدان فرق‌لندیرن شئیلر اولدو، اونلار حرفلری اؤیرننده من آرتیق سربست یازیب-اوخویوردوم. آنام اؤیرتمیشدی. بیلیرسیز ده، اوشاقلار یازا بیلمه‌ینده بعضی آنالار اونلاری دؤیور. حتّا اللرینی دیشله‌یَنلر ده اولورموش. مثلن، من چوخ سونرالار بیلدیم کی، پارتا یولداشیمین الینین اوستونده‌کی قانچیرلارین سببی نه ایمیش. صینیف یولداشلاریم تاپشیریقلاری یئرینه یئتیره بیلمه‌دیکلری اوچون معلم خط‌کشله اللریندن ووروب اونلاری آغلاداندا من اؤزومله غورور دویوردوم، اوره‌ییمده آناما میننتدار اولوردوم. ائله مکتب فورماسی مسئله‌سینده ده. اوندا فورمانی موطلق مکتبدن آلماق لازیمی‌یدی. آنام بو قایدایا تابع اولمادی. چونکی او فورمالار چوخ کیفیتسیزدی، پِنجکلرین بیر قولو او بیریندن اوزون، یا دا شالوارینین بیر بالاغی ائنلی، او بیریسی دار اولوردو.
7

منیم فورمام آلایدی، آنام عئینی پارچانین داها کیفیتلیسینی آلیب قونشوموزا ـ درزی صوغرا خالایا تیکدیرمیشدی. من اؤز فورماملا دا غورور دویوردوم. آتام آنامین بئله شئیلره مداخله ائتمه‌سینی معناسیز حساب ائدیردی. بو صحبتلری منیم یانیمدا ائتمیردیلر، آمما ائشیدیردیم و بوتون بونلار منیم آناملا باغلی دوشونجه‌لریمی داها دا مؤحکم‌لندیریردی. هرچند، آتاما او دؤنم داها آز نفرت ائدیردیم.
معلمه‌میزین آدی نائیله‌یدی، آناما خصوصی حؤرمتی واردی، هر دفعه اونا نسه بیر خبر گؤندره‌نده  اوشاقلارا دئدییی کیمی «آنانا دئیرسن» دئمیردی. «نیگار خانیما دئه، منیمله علاقه ساخلاسین» دئییب گولومسه‌ییردی.
اون ایکی یاشیما چاتاندا مکتب منیم اوچون عمللی-باشلی داریخدیریجی بیر یئره چئوریلمیشدی. تک خوشلادیغیم شئی مکتبدن گلندن سونرا اؤز اوتاغیما چکیلیب ماسونلارلا باغلی مقاله‌لر اوخوماق ایدی. سونرا داها ماراقلی موضوع دیقّتیمی جلب ائتمه‌یه باشلادی. هوموسکسواللارلا باغلی یازیلار اوخوماغا باشلادیم.
بازار گونلری آنامین قیزارتدیغی یومورتالی چؤرکلرین اییی اوتاغیما قدر گلیب چیخیردی. همَن گون ده بازار گونو ایدی و آنام یئنه یومورتالی چؤرک قیزاردیردی. اویانان کیمی مطبخه قاچدیم. آنام منی گؤرجک گولومسه‌ییب منه طرف اَییلدی، اونا طرف اوزاتدیغیم یاناغیما توخونوب باشینین حرکت‌یله «اوتور» دئدی. بیر آزدان آتام دا گلیب چیخدی. اَینینده اوست گئییمی یوخ ایدی. آنام بونو گؤرنده اوزو توتولدو. او، آتامین سوفره آرخاسیندا تر کؤینه‌یی-تومانلا اوتورماسینی خوشلامیردی.
هر سحر تئزدن قالخیب منی مکتبه آپاردیغینا گؤره آتاما موناسیبتیم یوموشالمیشدی، آمما او گون آریق، چیلپاق قوللارینی، قاباغا چیخمیش یومرو قارنینی گؤرنده اونا اوّلکی کیمی نفرت ائتدیییمی آنلادیم.
منیمله آتام آراسینداکی باغی ضعیفله‌دن، بیلیرسیز، نه ایدی؟ اونون ایچینده‌کی قارانلیغی حیس ائدیردیم. ائله بیل گوزگویه باخیرسیز، اوردا اؤزونوزو دئییل، تام فرقلی بیرینی گؤرورسیز. اوزونوزو یوخ، اونون آرخاسینداکینی؛ قارانلیق، گیزلنمیش، حتّا بعضن اؤزونوزه بئله تام بللی اولمایان ماهیتینیزی. منیمکی ده ائله ایدی، من آتامین اوزونون آرخاسینداکی سیماسینی گؤره بیلیردیم، یا دا حیس ائدیردیم. اونون ایچینده قارانلیق واردی.
اصلینده، هامیمیزین ایچینده کیمسه‌نین، حتّا اؤزوموزون بئله تانیمادیغی باشقا بیری وار. اینسان اولماق بودو ـ ایشیق، ظولمت... بؤیویه‌ندن سونرا باشا دوشدوم کی، بئینیمیز چوخ مؤحتشم اورقاندی و بیزیمله ایسته‌دییی کیمی اویون اوینایا بیلیر. اینسانلار هر نه قدر بو اویونلارین محصولو اولسالار دا، بیر واختدان سونرا اؤز قرارلاری ایله یاشاییرلار، کیملرسه ایشیغی باسدیریب قارانلیغی سئچیرلر. ظاهیرن بو حیس اولونماز، چونکی اوزلرینه «یاخشی آدام» ماسکاسی تاخارلار. آتام دا بئله ایدی، «یاخشی آدام» ماسکاسینی داواملی تعمیر ائدیردی. یقین گؤرموسوز، اَجلاف بیری باشقالارینین گؤزونه سوخماق اوچون یاخشی ایشلر گؤرور. آتامی دا نَدنسه گوناهلاندیران کیمی ائتدییی یاخشیلیغی مثال چکیب دونیانین اَن یاخشی آدامی اولدوغونو ثبوت ائتمک اوچون دایانمادان دئیینردی. بلکه، او دا ایچینده‌کی آدامدان قورخور‌دو، بیلمیرم. آمما ائتدییی یاخشیلیقلار بئله او قارانلیق آداما آغ لیباس گئییندیرمک اوچون ایدی.
همَن ایل قیش سویوق کئچیردی. بیر سحر چؤرک آلماغا گئدن آتام ائوه ساری رنگلی بیر کوچوکله قایتدی. کوچه‌ده گؤروب گتیرمیشدی. آدینی بلوم قویدوم. بلوم اوچون آیریلمیش قوتونو قاپینین آغزیندا قویدوق. گئجه‌لر زینگیلدَه‌ییب بیزی یاتماغا قویماسا دا، هامیمیز اونا آلیشماغا باشلامیشدیق. بیر گون یئنه مؤحکم قار یاغدی. بلوم همَن...
8

گئجه داها چوخ زینگیلده‌مه‌یه باشلایاندا آتامین یاخشی آدام اولماغا صبری چاتمادی. گئجه یاری بلومو چؤله چیخارتدی.

— سویوغا آتاجاقدینسا، ائله گتیرمزدین ده، — آنام ناراضیلیق ائتدی.

— اونو ائوه گتیرن، خلاص ائدن منم. کوچه‌ده قالسایدی، ایندییه قدر چوخدان اؤلموشدو. ایندی سن یاخشی آدام اولدون، من پیس؟ — آتام آجیقلا دیللندی.

— دئدیییمدن بو نتیجه‌نی چیخاردین، رسول؟ یاخشی و یا پیس آدام اولماقلا نه علاقه‌سی وار بونون؟

من او سحر آنلادیم کی، بیر‌باشا علاقه‌سی وار. آتامین یاخشی آدام اولماق ادّعاسی بوشا چیخاندا اونون نئجه غضبلندییینی، اؤزونه نظارتی ایتیردییینی سونرالار داها چوخ، اَن آمانسیز فورمالاردا گؤردوم.

بیلیرسیز بو نئجه اولور؟ اینسان اؤزونه اولدوغوندان فرقلی بیر کیملیک دوزلدیر. او قدر یالان دانیشار کی، گرچک کیملییینی اونودار، اویدوردوغونا اینانماغا باشلایار... دئدیییم کیمی، بئیین مؤحتشم اورقاندی.

او بیردن دایاندی. نسه یئمک ایسته‌ییب-ایسته‌مه‌دیییمی سوروشدو.

— اولار، — آجدیغیمی ایندی حیس ائتدیم. مِکزیک سالادی سیفاریش ائتدیم. دنیز اؤز ایسته‌دییینی دئییب یئنه ویسکی ایسته‌دی. من بو دفعه آغ شرابلا دوام ائده‌جه‌ییمی دئدیم. گارسون یئمکلری گتیرنده دنیز کافه‌نین نه واخت باغلاناجاغینی سوروشدو. اوغلان گولومسه‌ییب سحره قدر ایشله‌دیکلرینی دئدی.

— ساده‌جه بیر شرط وار، سحره قدر اوتوراجاقسیزسا، هر‌دن سیفاریشلری یئنیله‌مه‌لی‌سینیز.

— آجماساق نئجه اولاجاق؟ — دنیز کنایه ایله سوروشدو.

— منلیک دئییل، مودیریّت بئله تعلیمات وئریب. ماسا بوشونا توتولماسین دئیه.

— بوش ماسا چوخدو، آمما نَیسه. بیز بیر آزدان یئنه نسه سیفاریش وئرریک، ائله دئییل؟ — او اوزومه باخدی. خاطیرلادیم کی، هله ده اونا آدیمی بئله دئمه‌میشم.

— اورخان، آدیم اورخاندی.

-بلوم بیر هفته سونرا اؤلدو. قار هله ده یاغیردی. درسدن ائوه دؤنَنده بلومو حیاطدا گؤرمه‌دیم. سون واختلار یوپیومرو اولموشدو، آنام اونا یاخشی باخیردی. آتامین ماراغی ایتسه ده، اَن کیچیک ضدییتی ده آنامین گؤزونه سوخوردو.

آنامدان بلومون هاردا اولدوغونو سوروشدوم. اوزومه باخیب دوروخدو، سونرا:

— یقین، حیاطدا داریخدی. چیخیب گئدیب! — دئدی.

آتاما آستا سسله نه‌لرسه دئدییینی دویسام دا، صحبتین نه‌دن گئتدییینی آنلامادیم. آتام سسینی اوجالتدی.

— من یازیغی خلاص ائتدیم، سن اؤلدوردون. بیر ایتە ده باخا بیلمه‌دین، — دئییب گیلئیلندی و من بلومون اؤلدویونو آنلادیم. سونرالار اؤیرندیم کی، بلوم حیاطین آشاغیسیندا آتامین قازدیغی، آنامین دفعه‌لرله «قاپات» دئدییی، اَریمیش قار سویویلا دولموش قویویا...
9

دوشوب بوغولوب...
آنام کدرلی و سولغون ایدی. اؤزونو گوناهکار ساییردی، آتامسا سوسماق بیلمیردی. داواملی شکلده آنامی گوناهلاندیریب، سونرا دا بوتون بونلاری دئیین او دئییلمیش کیمی اونو ساکیتلشدیریردی. آتامی دینله‌دیکجه اونا داها چوخ نفرت ائدیردیم. آنامی اوّل دانلاییب سونرا خلاصکار رولونو اویناماسی، اؤزونو گوناهکار حیس ائتدیریب داها سونرا تسلّی وئرمه‌سی منی نه قدر غضبلندیریردی‌سه، آنامین بونلارا سوسماسینی ایزله‌مک ده او قدر عصبیمه توخونوردو. باش وئرنلره شاهد اولدوقجا، آنامدان دا اییرنمه‌یه باشلامیشدیم.
آمما بو اوزون سورمه‌دی. من باشا دوشنده کی، آنام آتامین نه ائتمک ایسته‌دییینی آنلاییر، خئیلی یونگوللشدیم. چونکی من آتاما بنزه‌مکدن نئجه قورخوردومسا، ایندی ده آنام کیمی آخماق و آغیلسیز اولاجاغیمدان قورخوب آناما نفرت ائده‌جکدیم.
رسول، من دنیز حیس ائتمه‌سین دئیه سوسورام، سنین اؤزونـو ییغیشدیراجاغین گونو گؤزله‌ییرم. منی آغیلسیز، گوناهکار اولدوغوما ایناندیرماغا چالیشیرسان. اؤزونو ایناندیرمیسان کی، نیتّینی آنلامیرام.
بو سؤزلری ائشیدن گون سئوینجیمدن اوره‌ییم یئریندن اوینادی، یاتاغیمدا یورغانیمین کونجونو دیشلریم آراسیندا سیخیب یئللنمه‌یه باشلادیم.
بَس سن نییه داواملی ثبوت ائتمه‌یه چالیشیرسان کی، من پیس آدامام؟
من بئله بیر شئیی ثبوت ائتمه‌یه چالیشمیرام، بو موضوعنو دایانمادان اورتایا آتان سنسن. ایتی ائوه گتیرمه‌یینی سنین یاخشی آدام اولماغینا، اونون سویا دوشوب اؤلمه‌یینی منیم پیس آدام اولماغیما باغلایان دا سنسن. بونلارین ایکیسی ده حیات حادثه‌سیدیر. هه، او قویو اوردا اولماسایدی، واختیندا دولدورولسایدی، اؤلمه‌یه‌جکدی، آمما...
آها، یئنه گوناهکار من اولدوم؟ — آتامین حیددتلی سسی ائشیدیلدی.
یوخ، رسول. دئمک ایسته‌ییردیم کی، او قویونو بلوم دوشوب اوردا بوغولسون دئیه قازمامیشدین. کاش کی، واختیندا دولدورایدین دئییرم.
جومعه گونو ایدی. یئنه ده آوتوبوسلا مکتبدن ائوه دؤنوردوک. آتام منی دیزلرینه یاخین توتوب چانتامی دا اؤزو گوتورموشدو. آوتوبوس بوش ایدی. آلتدان یوخاری آتاما باخدیم. آنامین گؤزلریندن فرقلی اولاراق آتامین کیچیک، بیر آز دا حیله‌گر گؤزلری واردی، قیرمیزی دامارلار گؤزونون آغینی آز قالا تام اؤرتموشدو. دوداقلاری بیر-بیرینه سیخیلمیشدی، ساغ طرفدن آلت دوداغی آزجا آشاغی دارتیلمیشدی. او آن منه ائله گلدی کی، کیمسه‌یه تله قوروب پیسلیک ائتمه‌یین یوللارینی فیکیرلشیر.
نه باخیرسان؟ — آتام اوزونو چئویریب سوروشدو.
میزیلدانیب باشیمی آشاغی سالدیم. ائوه گئدن کیمی گوزگوده دیقّتله اؤزومه باخاجاقدیم، منیم گؤزلریم اونونکولارا بنزه‌میرمی؟- دئیه.
آتامین تلفونو زنگ چالدی. دوستو ایدی، آدینی دئیه‌نده تانیدیم. آمما آتام ندنسه منیمله اولدوغونو، ائوه گئتدیییمیزی دئمه‌دی.
گنجلیک طرفده‌یم، — دئدی.
من کاریخیب آتامین اوزونه باخدیم. بیز یاشادیغیمیز قصبه‌نین ایچینده، آتامین گنجلیک دئدییی یئردن خئیلی اوزاق‌دا ایدیک.
10
آردی وار

https://t.me/Adabiyyatsevanlar
ویدا حشمتی

قارا وللیلر کیتابیندا بیر ناغیل


فیل حکیمی


https://t.me/Adabiyyatsevanlar