ادبیات سئونلر
3.13K subscribers
6.98K photos
2.46K videos
1.03K files
18.2K links
بوکانال ادبیات سئونلر قوروپونون سئچیلمیش اثرلری دیر
کانالدا کی یازیلاری کانالین لینکینی وئرمک شرطی ایله پایلاشماق اولار.
Download Telegram
آپاریب آتاما گؤستردیم . آتام بیندی. ناهار فاصیله سی باشلاندی . آتام گیل گئیینیب سؤیوندوقلاری اتاقدا شالوارلی خالالار استول آچدیلار . کیمین چانتاسیندا نیی وارایدی قویدی اورتایا . هامینین اوتورماغا استولو وارایدی. من آیاق اوسته قالمیشدیم. 
آتام : 
ــ هانی بس دوزلتدیین استول ؟ 
من قاچیب کیچیک اوتوراجاغیمی گتیردیم. دوغرودو ،بویوم استولون اوستوندکی یئمکلره چاتمیردی. آنجاق هردن آیاغا قالخیب شئی گؤتورور و یئنیدن اؤز استولومدا ایلشیردیم. 
آخشام تیکینتی ده گؤردوکلریمین هامیسینی آناما دانیشیردیم. آتامین تئز ، تئز ایشلمه یینی ، اؤزومه ایستول دوزلتمه ییمی ...
آخشام یاتاندا آتام دان سوروشدوم : ــ هرگون بئله تئز ـ تئز ایشله ییرسن ؟ 
ــ هرگون ــ دئدی. 
ــ نییه ؟ 
ــ اونا گؤره کی ، مکتبی تیکیب سئنتیابرین بیرینه چاتدیرماق لازیمدی. 
ــ سئنتیابرین بیرینده نه اولاجاق  کی ؟‌
ـــ بوتون مکتب لر آچیلاجاق یئنی درس ایلی باشلایاجاق ، سنده همین مکتب ده اوخویاجاقسان منده ،آنان دا  . 
من دوروخوب قالدیم . نئجه یعنی منده ، آنانم دا 
ــ سیزده بیرینجی صینفه گئدجک سینیز ؟ 
ــ بیرینجی یه یوخ ،  دوقوزونجویا . 
ــ نییه دوقوزونجویا ؟ 
ــ  بیز سککیزینجی صینیفی بیتیرمیشیک . 
ــ بس سونرا ؟ 
ــ سونرا ایشلدیک . 
ــ بس ایندی اوخویاندا ایشله مییجیک سینیز
ــ  ایشله یه  جیییک . بیز گئجه مکتبینده ، آخشاملار اوخویاجاییق.   
ــ بس سونرا ؟ 
ــ  سونرادا اینیستیتودا . 
بیرنئچه گون سونرا ، آتاملا اولان بو صحبت منیم یادیمدان تمامی ایله چیخدی. بیرده گؤزومو آچیب گؤردوم کی ، آنام  منیم مکتبلی گئییملریمی اوتوله ییب سلقه ایله استولون باشیندان اسیب . آتام ایسه تزه کتاب – دفتریمی ، تزه چانتاما ییغیر.سحرمن تزه مکتبلی فورماسیندا، تزه چانتامی گؤتوروب ، اتامین تیکیب باشا چاتدیردیغی تزه مکتبه یوللاندیم. مکتبین قاباغی اوشاقلارلا ، بؤیوکلرله دولوایدی ، اونون گیره جک قاپیسی تای با تای اولسا دا ایچری هئچ کیمی بوراخمامیشدیلار. قاپی یا اوزون قیرمیزی لنت چکیلمیشدی. تزه پالتار گئیمیش ، اوجا بویلو ، باشی دمیر دبیلقه لی بیرکیشی ، تاختادان قایریلمیش ایری بیر آچاری گتیریب مکتبین دیکپئتورونا تقدیم ائتدی. هامی ال چالدی. سونرا قیرمیزی پودنوسدا قایچی گتیردیلر. من آداملارین آراسیندان سیوشیب اؤزومو قاباغا وئردیم. گؤردوم کی دمیر دبیلقه لی کیشی پودنوس داکی قایچینی گؤتوروب قیرمیزی لئنتی کسدی . یئنه هامی ال چالدیلار . سونرا او، اوزونو اوشاقلارا توتاراق : 
ــ یئنی مکتبینیز،  یئنی درس ایلینیز موبارک اولسون ! ــ دئدی. 
آنجاق بوندان سونرا من همین عمی نی تانیدیم. بو منیم اتام ایدی. من دابانلاریمی قالدیریب ، بیرده اونا دیقت له باخدیم. یوخ یانیلما میشدیم ، بو منیم آتام ایدی . من اوشاقلارین ایچریسیندن بویلانیب قیشقیرماق ایسته دیم : 
ــ آتا من بوردایام !
آنجاق گئج ایدی. اوشاقلار سئل کیمی ایچری آخیشدی. و من ده بو سئله قاریشیب ایچری دوشدوم وآتامین گؤزوندن ایتدیم. آتام ایسه ... یوخ بونا اینانمایا جاقسینیز . اونا گؤره کی ، هئچ من اؤزومده اینانمیردیم. آتام و آنام تله سیک ناهار ائدیب پالتارلارینی دیشدیلر.دفتر ـ کتابلارینی گؤتوروب آخشام مکتبینه گئدنده آتام : 
ــ گلسن ،  آیدینی دا اؤزوموزله آپاراق ،- دئدی . 
موعلیمنن ایزن آلاریق دالدا اوتوروب درسلرین یازار.آنام راضی اولدو . من چوخ سئویندیم . بیز بیر ـ بیریمیزه قوشولوب ، تزه مکتبه یوللاندیق .من لاپ آرخاداکی پارتادا تمتک اوتورموشدوم . قارشیمدا الفبا کـتابی ، دفتر ، قلم واریدی. آنجاق نه « آ » یازابیلیردیم نه ده  « ب » . آتام – آنامین موعللیمی بوتون درس جین سیملرین ایستی دن گئنیشلمه سیندن   ،سویوق دان ایسه ییغیلماسیندان اوزون ،اوزادی دانیشیر وتجربه گؤستریردی. یاتاندا من بوتون گئجه نی اؤز ، اؤزومه بوحاقدا فیکیرلشیردیم. 
ــ آها ، آداملار برک برک ایستی اولاندا یاخالارینی آچیرلار. آخی اونلار ایستی دن گئنیشلنیرلر.سویوق اولاندا ایسه عکسینه  یاخالارینی دویمه له ییب بوزوشورلر. آخی اونلار سویوقدان ییغیلیرلار. 
۱۹۸۷
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
اسماعیل اولکر- اورمو

"یاشاماق"


سو ایچیب تکجه
آش آشیماق دئییل یاشاماق؛
آشیم – آشیم آشماقدیر آشیلمایانی
قیرمیزی بیر آلما واردیر
داغلار دالینداکی باغدا...
اونا واریب ایشلَمَکدیر اونو
ائریب ائرگینلیییه روحون – گؤودَه¬نین
اؤزونه اولاشماق؛
اؤزو بویدا قایناییب داشماقدیر یاشاماق
نه بیر هووور آرتیق
نه بیر نفس اسگیک!

https://t.me/Adabiyyatsevanlar
زرین رزندی(طنناز)

دیله گلمیش اوره ییم،پارچالانیر تبریزده

هوُنکورور ،قان سوزه رک،چالخالانیر تبریزده

یارالی بیر جاناوار تک،اولاییر هیجرینده

قارا گئیمیش سینه مه،غم جالانیر تبریزده

تله سیک گوُر نه گئدیر،روحوم اوزاقلیق یولونا

خیاوانلار اوُلولرله قالانیر تبریزده

چنلی پاس شاه گوُلونو باسدی،دومان عینالینی

پل کابلی سینیر آخیر،تالانیر تبریزده

سانجی چکدیکجه دوغور،خاطره لر بئینیمده

دیسکینیر روُیالاریم،لاختالانیر تبریزده

یونگول اولسون سفرین،گئت گوُزلیم،خوش
گئتدین

بوش یئرینله،قه هریم،دوغمالانیر تبریزده.

https://t.me/Adabiyyatsevanlar
رحیم گوزل

بئش سس دویدوم
بئش یوز آددیم بویونجا؛
"درددن، غم‌دن، ناسازلیق‌دان... و آزلیق‌دان!"
- دانیشیردی یایالار..‌.

بو شَهَرده:
گورن، گونو خوشمو وار؟!.

نه گوزل کی،
گئج-تئز دوغار سعادتین گونشی،
نه یاخشی کی،
غوصّه، کَدَر...
سونا قَدَر
کونوللرده قالان دئییل...

https://t.me/Adabiyyatsevanlar
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
شعر: دومان بختیاری
سسلندیرن: یاغیش زنگانلی


https://t.me/Adabiyyatsevanlar
مهتاب_میرقاسمی

ای آفتاب سراسیمه!
بیا و باز کن
از پیشانی شکسته‌
لچک سرخ‌‌ را
بگذار نخستین بار
زخم تو
دهان باز کند
به آوازی باستانی

به خونی
که هر سحر
می‌خواهد شتک بزند
بر سرزمینی آسیمه‌سر
که با خیال صلح
به خواب می‌رود...

https://t.me/Adabiyyatsevanlar
آتا بابا لار بتر دئییب لر اوتانماسان اویناماغا نه وار!!!

آی داش هارداسان؟
ندن دوشمورسن بئله آموزش پرورشین باشینا؟
او اوشاقلار یمیزدان کی هامیسینی بئکار،بئفر ،بئسواد... ائله دینیز،
بودا  معلیم لرین رفاهیاتی ، ایش گور هارا یئتیشییب ،نوشابه نی معلیمه قسط ایله سا تیرسینیز...

فرهنگیان عزیز
اعتبارشماجهت خریددر٢قسط بدون بهره ازجانبوشارژشد
تا٢٥%لبنیات
تا٤٠%منجمدی
تا٣٥%نوشیدنی
تا٢٠%شوینده
تا١٧خرداد

آتا بابا لار بتر دئییب لر اوتانماسان اویناماغا نه وار!!!
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
Audio
یوردومون سیرلاری
یازان: رضا براهنی
چئویرن: ذکیه ذولفقاری
دؤردونجو بؤلوم

#یوردومون‌سیرلاری
#رضا‌براهنی
#ذکیه‌ذولفقاری
#مهدی‌اختیاری
#حمیده‌رنجبر
#جابرپورباقری
#bizimsəs
#بیزیم‌سس
بیزه قوشولون برابر روایت ائدک
👇👇👇

@Raviyik

https://t.me/Adabiyyatsevanlar
خبر

«گونئی آذربایجان ائل شاعرلری» آنتولوگیاسی آذربایجان جمهوریسینده نشر اولدو
قنداب علی‌یئوا

آذربایجان ملی علملر آکادئمیاسی، نظامی گنجوی آدینا ادبیات اینستیتوتونون علمی شوراسی‌نین ۱۵ یانوار ۲۰۲۴-جو ایل تاریخلی ۱ سایلی اجلاسی‌نین قراری اساسیندا «۱۹-۲۰نجی عصر گونئی آذربایجان ائل شاعرلری» آنتولوگیاسی ۴۹۶ صحیفه‌ده نشر ائدیلدی.
کیتاب فیلولوگیا اوزره فلسفه دوکتورو، دوسئنت «قنداب حاقوئردی علی‌یئوا» طرفیندن ترتیب ائدیلیب، نشره حاضیرلانیب و «ائل شاعری مفهومو» عنوانلی ۱۶ صحیفه‌لیک بیر مقدمه و ۱۰۰ نفردن آرتیق ائل شاعرلرینین حیات و یارادیجیلیقلاریندان نمونه‌لرله برابر ایشیق اوزو گؤروبدور.
کیتابین تانیتدیرماسیندا یازیلیبدیر:
«کیتابدا ۱۹-۲۰نجی عصر گونئی آذربایجان ائل شاعرلری‌نین شعر نمونه‌لری، اونلارین حیات و یارادیجیلیقلارینا دایر معلوماتلا بیرلیکده سیستئملی شکیلده ایلک دفعه اولاراق گئنیش اوخوجو کوتله‌سینه تقدیم اولونور. مقصد گونئی آذربایجان ادبی و فولکلور محیطینده خصوصی اهمیت کسب ائدن ائل شاعرلرینی تانیتماق و اونلارین ائل صنعتی‌نین، خالقین فولکلورونون، ادبیاتی‌نین و مدنیتی‌نین انکشافیندا مستثنی رولونو اوحوجولارا چاتدیرماق، بوتؤو آذربایجان زنگین خالق ادبیاتی‌نین عمومی منظره‌سینی جانلاندیرماقدیر.»
کیتابی «ایشیق» سایتی‌نین «کیتابخانا» بؤلوموندن ائندیرمک مومکوندور.
قایناق
https://ishiq.net/kitab/35106/35106

https://t.me/Adabiyyatsevanlar
رسول اسمعلیان

ده‌ده قورقود کتابیندان " دیرسه خان اوغلو بوغاج خان " داستانینا پیسخولوژی باخیش
.

https://t.me/Adabiyyatsevanlar
رسول اسمعلیان

ده‌ده قورقود کتابیندان " دیرسه خان اوغلو بوغاج خان " داستانینا پیسخولوژی باخیش
.

ایپیک(حماسی) متن‌لر شفاهی ادبیات یانیندا اوزون زمانلاردان انسان‌لارین ذهنسال و کلئکتیو روح یاپیاری‌نین تمثیل ائتدییی بیر پلتفرم ساییلیر. اوغوز تورک کولتورونون شاه اثرلریندن بیری ساییلان "ده‌ده قورقود"؛ سمبل‌لار و پیسخولوژیک اولگولار سیستمی‌نی داشییاراق حکایه سویه‌لرینی آشان بیر اوخونوشو گرکتیریر.
کارکترلرین بیرئیسل(فردی) داورانیشلاریندان، آتاخاقانلیق مدنیتی‌نین ده‌یه‌ر سیستمیندن کیملیک گلیشمه‌سینه
روایت قورولوشو و پیسخولوژی دینامیک‌لر:

بوغاج خان: دؤنوشوک قهرمانی‌نین تجلی‌سی، او تحلیلی پیسخولوژی باخیمیندان " اؤزونه چئوریلمه‌یی" سمبول‌لاشدیریر؛ گؤزله‌نیلمز دوغوش، ائرکن پارلاماق، آتاسی طرفیندن طرد ائدیلمه‌سی و سونوندا دؤنوشو اونو یونگ‌ون قهرمان آرکیتایپی دورومونا یئرله‌شدیریر. عینی حالدا آتانی جانلاندیراراق عنعنه ایله ده‌ییشیکلیک(تحول) آراسیندا ایلیشگی‌نی ممکن ائدن "مدنی قهرمانی" تمثیل ائدیر
دیرسه خان: اوتوریته‌(اقتدار)نین کؤلگه‌سی و کئچمیش نسل‌ین کیملیک بحرانی دیرسه خان؛ تثبیت اولونموش آتا خاقانلیق اوتوریته‌نین سمبلی و ئچمیش دوزه‌نین(نظم) تمسیلچیسی‌دیر
اوغلونون گلیشمه‌سیندن دویدوغو قورخو، دؤنوشومله ضدیت ائدن بیر کؤلگه‌نین یانسیماسی(بازتاب) دیر.
اونون اوغلونو اؤلدورمک قراری پیسخولوژیک دوزئی‌ده، انسان روحوندا یئنی‌لیکچی بیر ائلمانی باسدیرماسی دیر.
بو ایش پیسخولوژیا و مدنیتین محافظه کار گوج‌لری طرفیندن بوراخیلیر یا نظره آلینمیر.

کلئکتیو کؤلگه: بوردا "قیرخ ساواشچی" کلئکتیو کؤلگه‌نین سمبل‌‌دیر. دییشیکلییه، یئنی نسلین یارانماسینا مقاومت گؤسترن و وجدانین عکسینه اولان دییشیکلییه اسکی قورخولارین تجلی‌سی‌دیر و چوخ یئرلرده تفرقه و سو قصد شکیلده اؤزونو گؤستریر.
بو کارکتر عین حالدا "دوغال قانون"ون داشییجیسی و یا کولتورون داخل ائلدیلمیش معنوی ائلئمانی کیمی شرح ائتمک اولار. نسیل‌لر آراسی شدتین تکرارلانماسی‌نین قارشیسی‌نی آلان بیر ائلمان.
متنده پیسخولوژی و کولتورل آنلاییشلار:
۱. کؤلگه و پروژئکسین(فرافکنی) سوره‌جی: دیرسه‌خان بوتون انقلابی قوه‌لری و اوغلونون گنجلیک انرژی‌سینی اؤزو اوچون بیر تهلوکه کیمی گؤرور. بو تئپکی کؤلگه پروژئکسیاسی‌نین علامتی‌دیر کی بوردا انسان اؤزونون رد ائدیلمیش طرفلرینی باشقاسیندا گؤرور. یونگ‌ون باخیشیندا بئلنچی بیر پروژئکسیا چو زامان توپلومسال روحدا نسیل‌لر آراسی گرگینلیک لرین و کیملیک بحرانی‌نین قایناغی‌دیر.
2. فردله‌شمیش و پیسخولوژی یئتنکلیک:
بوغاج خان‌ین رد ایلمه‌دن قورتاریجی(ناجی)نین دؤنوشونه گئدن یولو، فردی‌له‌شمه مرحله‌لرینه اویغوندور.
بیر انسانین بحرانلاری آشاراق و تجربه‌نی منیمسه‌مک‌له اؤزونو درک ائتمه‌(خودآگاهی)یه چاتدیغی بی یول
سونوندا بوغاج آتانی خلاص ائتمک‌له یاناشی، عنعنه ایله یئنلیک آراسینداکی قیریلمیش ایلیشگی‌نی ده بیرله‌شدیریر
۳. اریکسونون پیسخوسوسیال بحران نظریه‌سی: اریکسونون نظریه‌سینده یئنی‌یئتمه‌لیک و گنج‌لیک مرحله‌سی شخصیتین فورمالاشماسی و آتا-آنانین صلاحیت‌لری‌له قارشی دورما مرحله‌سی‌دیر. بوغاج خان‌دا بیز بو بحرانا تام شاهد اولوروق آنجاق فرق یارادان قهرمانین ائمپاتیک(همدل) و باغیشلاما قابلیتله قاییتماسی‌دیر.
4. کولتورل - سمبلیک آنالیز:
میفولوژی و کولتورل باخیمدان بو داستان‌دا اساس آنلاییش‌لار وار؛ صداقت سیناغی، گوجون اوتوریته‌سی، طرد اولماق و یئنی‌دن تانینماق، نظمین تکرار ایتهسالی
قبیله و آتاخاقان مدنیت‌لرده بوغاج خان کیمی داستانلار مشروعیت و گوج روایت‌لرین یئنی‌دن یارادیلماسیندا اساس رول اویناییرلار.
بوغاج خان‌ داستانی ساده‌جه بیر ایگیدلیک-ایپیک بیر ناغیل دییل، داها دوغروسو انسانین روحونون سمبلیک بیر طبقه‌سینی، نسل دییشیملرینی و کولتورل دؤنوشوم‌لری تمثیل ائدیر. بو داستانین پیسخولوژیک باخیمدان اوخونماسی فردی و کولئکتیو پیسخولوژی‌نین سختارلارینی داها درینله‌مه‌سینه آنلاماغا امکان یارادیر. بو سیرادا یئرله‌شن متن‌لر میفولوژیک و سمبولیک اشتراک‌لارینی نظره آلاراق کولتورل تراپی و کولتولر آراسی پیسخوآنالیز(روان
کاوی)ده اؤنملی بیر رول داشییا بیلر.

https://t.me/Adabiyyatsevanlar
ثریا_خلیق_خیاوی

اؤنومده‌کی آلما آغاجینا باخیرام. نئچه واختدیر حیطین بو طرفینه گلمه‌میشم. آغاجدان گؤبلک چیخیب. گؤبلک‌له آغاجین بیر یئرده ایچ‌ـ ایچه اوتورماسی دوستجا اوتوروش دئییل. ایکی باشقا آغاجدا دا گؤبلک وار. بونلار نه واخت قوجا‌‌ـ‌قوجامان آلما آغاجلارینین اوزه‌ریندن باش قالدیردیلار؟ آتام ساغلیغیندا؛ آغاجلارین خسته اولوب چورومه‌سینه اجازه وئرمزدی. بلکه بو گؤبه‌له‌یه دؤنوشوب، گؤوده‌دن چؤله وورانلار، آغاج‌لارین ایچینده اویانان قفس‌لردیلر....

من نئجه؟ منیم بو آغاجلارا نه اوخشارلیغیم وار؟ اوره‌ییمده یئرلرینی برکیدن قفس‌لر منی ده ایچه‌ریدن یئییب‌ـ‌بیتیریب، آمان‌ـ‌قرار وئرمیرلر. قفس‌لری سن دعوت ائدیبسن...تکی من دعوت ائتمه‌میشم. بو ایشده چوخلارینین الی وار....


https://t.me/Adabiyyatsevanlar
بنزرسیز کیشی
یازان :آنتوان چخوف
ترجومه:آزاد یاشار
کوچورن: ویدا حشمتی
حاضیرلایان :ادبیات سئونلر

بو یازینی چرشنبه گونو ادبیات سئونلر کانالیندا اوخویون.

https://t.me/Adabiyyatsevanlar
آغ آتلی لار
عبدالله یالچین


شیرین ناغیل‌لاردا قالدی آتلی‌لار،
دؤنمز «آغ آتلی»لار، گلمز بیر داها!
شیمشک قانادلی‌لار، یئل قانادلی‌لار،
دؤنمز «آغ آتلی»لار، گلمز بیر داها!
قوچاق بابالارین سؤزونده قالدی،
نغمه‌سینده قالدی، سازیندا قالدی،
شیرین خیاللارین توزوندا قالدی،
دؤنمز «آغ آتلی»لار، گلمز بیر داها!
دره‌لر، تپه‌لر چوخور اولدوسا،
یوللار هاچالانیب جیغیر اولدوسا،
اومیدلر، آرزولار قیسیر اولدوسا،
دؤنمز «آغ آتلی»لار، گلمز بیر داها!
پاپاغی گئن دوشور دای پاپاقلی‌لار،
کولونه بله‌نیب گور اوجاقلی‌لار،
سیز ائی ار ائللی‌لر! آی قوچاقلی‌لار!
دؤنمز «آغ آتلی»لار، گلمز بیر داها!
شیرین ناغیللاردا قالدی آتلی‌لار،
شیمشک قانادلی‌لار، یئل قانادلی‌لار،
الی توفنگلی‌لر، آفتاماتلی‌لار،
دؤنمز «آغ آتلی»لار، گلمز بیر داها!
۱۴/۳/۴۰۴

https://t.me/Adabiyyatsevanlar
ممد آراز
وطن منه اوغول دئسه نه دردیم

 
 
بویروقلار سیغیشمایان ایناددیم

چوخ قانادلار یوروب سالان قاناددیم

اولدوزلارا بارماق سیلكیب، داش آتدیم

نیظاملارا باش ایمه زدی نظامیم



قایالاری، هاچالاردی قودرتیم

بولودلاری پارچالاردی قودرتیم

شیمشكلری قیجالاردی قودرتیم

یورولاندا نور میضرابلی اوزانیم



او سئلابلار سئله لیییم یالانمیش

اوتن گونلر چالاغانمیش، چالانمیش

بیرجه گووره ك خاطیرلره قالانمیش

اونودا كی، ها چئویریم، ها سانیم...



وطن منه اوغول دئسه نه دردیم

مامیر اولوب قایالاردا بیتردیم

بو تورپاقسیز هاردا، نه واخت، نه دردیم

خزانیم دیر، خزانیم دیر، خزانیم



دونه نیمی دوشدن آسان دئییلم

دونه نیمه قبیر قازان دئییلم

اوره ییم سیز كلمه یازان دئییلم

نه قدر كی، اوز الیمدی یازانیم


https://t.me/Adabiyyatsevanlar
مهدی نوروزی

عشق یعنی...


عشق یعنی ابرهای نیمه‌جان
لحظه‌ی آغاز رقصِ ناگهان

مثل بارانی که بی‌دعوت رسد
بر تنِ بی‌خوابِ کوچه، بی‌فغان

عشق می‌آید بدونِ جُرم و حکم
بی‌سبب، بی‌چتر، بی‌خطِ امان

چکه‌چکه، قطره‌قطره در دلت
سبز می‌پاشد، نهانی، بی‌زَمان

می‌کشد گاهی به سیلابی غریب
گاه هم می‌نوشدت آرام‌جان

زیرِ این باران، درختی می‌شوی
ریشه در خاکش، تنت در آسمان


https://t.me/Adabiyyatsevanlar
معلم اوغلو معلم

دکتر مزیدی ۱۵ خرداد۱۴۰۴


وقتی وارد کلاس شد تعجب کردیم همه به همدیگر نگاه کردیم وپرسان که این چه جور معلم ای است
جوان ،قدبلند، لاغر،با موهای کوتاه و بور با چشمان آبی ،  همانند اشراف زادگان فرانسوی ! با وقار راه می‌رفت اما صمیمی و خوشایند ،
یادم است بآرامی کتش را در آورد روی صندلی پشت میز گذاشت ودر تخته سیاه با خط بسیار زیبا نو شت 
       قره چورلوی اقدام  فریدون ،!
ما نگاه میکردیم و منتظر شدیم بیشتر آشنا بشویم البته ناظم دبیرستان قبلاً  اطلاع داده بود که یک نفر دبیر ادبیات و انشا خواهد آمد ، در سراسر کلاس دوری زد وبه قیافه‌ی  اکثر دانش آموزان نگاه کرد و نشت ،
فارسی را با لهجه و سلیس صحبت میکرد، تکیه کلامش « آنوقت فلان» بود . در وسط بعضی وقتها  به زبان ترکی بیان میکرد وقتی ترکی صحبت میکرد کلمات بوی رود ارس میداد،بوی جنگلهای قره داغ میداد ....
در رابطه با سرگذشت خود و اینکه دبیر انشا وادبیات میباشد  بیاناتی با صداقت تمام ادا کرد ، با این که در کلاس شاگردان «شلوغ پلوغ» زیاد بود ولی وقار رفتار و منش صمیمانه اش اصلأ اجازه نداد کسی رفتار غیر طبیعی بنماید
آخه  ما بسلامتی! به دبیر های رسمی وسختگیر عادت داشتیم که بمحض رسیدن بعد از حضور غیاب بلا فاصله درس را شروع میکردند اما او
رفتار دیگری داشت روی پاشنه پاها راه می‌رفت وکلمات دلنشین و از روزگار آن دوران سخن گفت انگار که مدتهاست  همدیگر را میشناسیم تقریباً همه دانش آموزان دریافتند که این شخص دیگری است وبنظر می‌رسد قبل از معلمی دوست ماست !
در روزهای دیگر ، جو کلاس دگرگونه شد بیشتر بحث و گفتگو ونظر خواهی از دانش آموزان و مسائل اجتماعی مطرح می‌شد و تدریجا نویسندگان وکتاب بمیان آمد
صادق هدایت ،محمد مسعود ، محمد علی جمال زاده ،صادق چوبک و........
معرفی شدو ما با بوف کور ،یکی بود یکی نبود ،گلهائی که در جهنم میروید ،انتری که لوتی اش مرده بود و...... آهسته و پیوسته آشنا شدیم و بعد از چند ماه دیگر کلاسهای ایشان بحث رویداد های اجتمائی بود .
هرگز از خاطرم  نمیرودکه برای تشکیل کلاسها ی او لحظه شماری میکردم ،احساس میکردم عوض شده ام نگاه متفاوتی پیدا کرده بودم با خواندن کتابهای نویسندگان یاد شده که هرگز نمی‌شناختم رفتارم تغییر کرده بود بنظر بزرگترو عاقل تر شده بودم ، میخواستم  پول روزانه ام را که یک و گاهی وقتها دو ریال بود جمع کنم و کتابهای بیشتری بخرم  اتفاقاً کتاب هم ارزان بودودر هر یکماه می‌توانستم کتاب بخرم .
عاشق ماکسیم گورکی ،
تولستوی ،داستایوسکی ، ژان پل سارتر ،گی دو مو پاسان ،رومن رولان کافکا و......بود !
احمد کسروی وتاریخ مشروطیت ، روشنفکران مشروطه علی میسیو،حیدرخان عمواوغلو، میرزا یوسف خان مستشارالدوله ،میرزا عبدالرحیم طالبوف ، میرزا فتحعلی آخوندزاده،میرزا آقاخان کرمانی ،زین العابدین مراغه ای و.........
وبدینسان‌ عینکی را از او دریافت کردم و دنیا را آگاهانه تر ، زیبا تر و طور دیگر دیدم .
بعدها زندگی سختی داشت ،در اوایل سالهای پنجاه بهمراه عده ای از دوستانش دستگیر و به زندان افتاد در زندان سمبل عشق به زندگی بود ،هنوز هم آوازهای «قره باغ شکسته سی» و«مرغ سحر» درخاطره بسیاری از هم بند ها ماندگار است
بعد از آزادی از زندان از معلمی اخراج شد و به تهران عزیمت کرد و مدتی در انبارهای عمومی مشغول کار شد
روز های تیره و تار زیادی داشت ولی هرگز نا امید نشد و همواره پیام آورآزادی و رهائی بود در روز های انقلاب  بسیار فعالانه شرکت داشت لحظه ای آرامش نداشت و در رهائی  زندانیان سیاسی پیوسته فعال بود وامید زیادی داشت که متاسفانه بر آورده نشد .
علاقه زیادی به هنر اصیل آذربایجانی و ایرانی داشت
من جلیل محمد قلی زاده ،علی اکبر صابر، عزیر حاجی بی اف ،شهریاروحدربابا وبسیاری از هنرمندان را از او یاد گرفته ام . مخلص این که هرچه دارم از اوست
سالهای سال رفت و آمد خانوادگی داشتیم  بچه های من با بچه های او لاله ،چنگیز ،بابک وخانم صدیقه « صدی خانم »
همسر با وفایشان پیوند عاشقانه پیدا  کردند ،همانند پیوند ما شاگردو معلم  که به دوستی عمیقی تبدیل شد ، مثل صدهای دیگر.....
آموزگار اوغلی آموزگار بود ، بی نظیر ،بی همتا ، بسیار می‌دانست و بسیار تاثیر گذار ،
کسان بیشماری رابیداری آموخت زیرا مظهر
بیداری بود .
نسلها درخاطره ها ماندگار است

یادش گرامی 
راهش پر رهرو باد



https://t.me/Adabiyyatsevanlar
علیرضا ذیحق
سوئد ده معرکه
حیکایه


https://t.me/Adabiyyatsevanlar
علیرضا ذیحق
سوئد ده معرکه
حیکایه


بیزیم محله ده همیشه عجیب قریب حِکایه لر دیل لرده دولاشاردی. آمما او گون کی آللاه دان خبرسیز بیر ائششک جعفر جینّی نین خانیمینا چپ باخدی وِائششک همان دَیقه پیچاقلاندی،داها ایناندیم هر اوشئیه کی گؤزوم له گؤرمه سَم ده ، گرک شوبهه م اولمایا.اوسیرادان او قادینا کی بیرگون چیخمیشدی کوللویون تپه سینه و جماعته بیرقورد اَلی گؤستَریردی کی هرگون یوخوسونا گلیب آمما دونَن یوخودا اونو تورا سالاراق قوردون اَلین بیلک دن کسمیش دی . آمما خالقین گؤردویو باشقا بیرزاد ایدی .بیر کیشی نین توک لی اَلی ایدی . او  آداملاردا کی اولوب بیته ن دن آز چوخ خبرلری وارایدی دئییردیلر: " یازیق اصغر پهلوان کی جنازه سی هله یئرده قالار کن قوهوم قونشو اونون اَلینی آختاریرلارکی اونو کامیل جه توپراقا تاپشیرالار. " قادین ین آدی " خوشگیل مهری " ایدی کی  جوانلیق دا اصغرپهلوانین اویناشی ایدی . اصغر پهلوان معرکه یولا سالیب میس تَشتی جیراردی و بدنی نین دوره سینه رنگ بَرنگ ایلان لار دولاردی .
بیزیم محله ده هله چوخ ماجرالار اوز وئره ردی کی آپارتومان لار باش گؤیه قاغزاسالاردا هله آت نالینی ائولرین قاباغیندا کی آسفالتا میخلاییب قوروموش قوچ لارین کله سینی زینت کیمی قاپی لارین باشینا نصب ائده رلر تاکی پاخیلین گؤزو چیخسین .
آمما او گون دن کی فوتبال بیزیم محله یه گلدی هر زاد دَیشیلدی و تک جانینا ساواشماق لار ، چؤندو تیم لرین ساواشماسینا و بیر بیر لرینه توخونماق و خوروزلانماق عوضی باشلادیلار قالالارین تورلارینی دَلیک دئشیک ائتمه یه . قیرمیزی لیباس لی لار قارا لیباس لی لاری نان توتوشدولار و ساری گئییم لی لر گؤی گئییم لی لری گؤرجک رَجَز اوخویوب بارماق لارینی بیر بیر لرینه گؤستره رک  گؤی ده اوینادیردیلار.
یو دوروم لارین دوامی وارایدی کی تا کی گؤردوک محله نین بوتون باغلارینی کسیب تؤکورلر و ایستیرلر فابریکا دوزه لتسین لر . هامی سئوینچک ایدی کی سونوندا تورپاقلار قییمت تاپیر لار آمما بیرگون هامی نین میسیغی ساللاندی کی گؤردولر محله نین چیمَنی ده کی فوتبال مئیدانی و ائل چیمَنی ایدی سؤکولوب داغیلیری و ایستیرلر اوردا دام داش تیکه لر . هامی ولوله یه دوشه رکن اونلار کی فاکولته جوانلاری ایدیلار و حساب کیتاب اهلی ، قرارا گلدیلر کی دموکراسی اوصول لارینی تمرین ائدیب اعتیراض اوچون آل الوان پالتارلارلا دیم دیراز اوزانیب یاتسین لارچیمن لیک ده و شوعاروئرسین لرکی بورا ائل مالی دی و هئچ کیمسه نین مولکو دئییل کی موصادیره اولسون .مگر اوکی یئرینه بیر خسته خانا ، دوغوم ائوی ویا فاکولته تیکیله . شئیپورلار چالیندی وآژیر لر ایشه دوشدو و ایش چکدی باتوما،اود وورما غا، گؤز یاشاردیجی گازلارا ، داشا باسماغا و شوشه سیندیرماغا . او واختین دؤولَتی دونیادا آبیری گئتمه سین دئیه ، او چیمه ن ده فوتبال ایستادیومی تیکدیردی و قونشو فابریکا کی تراکتور استحصال ائده جک ایدی ، سؤز وئردی کی تراکتور آدلی بیر تیم محله جوانلاری نین اویونچولوغو ایله یولا سالسین . ایل لرایدی او گون لردن کئچمیشدی و من کی دموکراسی مشق لری اوچون وطن دن دیدرگین ایدیم وقوربت دردی ایله توتوشوردوم هئچ کیمسه دن و هئچ زاددان خبریم یوخ ایدی و تکجه دوستلارلا قوهوملار ایمیل واسیطه سیله شَهردن و محله میزدن بیله مه یئنی فوتوراف لار گؤنده ریردیلر. بو اوزدن ده بیرد ن بیره گؤردوم کی پولیس شَهَرین جاده لری نین بیرینی باغلارکن خالق سیرا یا دوزولوب اؤزه ل بیر لهجه ایله " تیراکتور – تیراکتور سسله ییرلر. آمما نه اوچون نه یه خاطیر بیلمیردیم و گیجه لمیشدیم . آستا – آستا یاخینلاشارکن نه دئدیک لرینی آنلادیم .گؤردوم ایکی اوچ تیراکتور و تیرِلی دوزولوب دور و بیر کیشی کی لاپ جعفر جینّی نین اؤزوایدی و ائششه یی پیچاقلامیشدی ، جماعتین سس کویو و شن لی یی ایچره ، دال دالی یول گئدیب اوچ تیراکتوری بیر زنجیر ایله کی ساققالینا دویونله میشدی اؤزو ایله چکیردی . کامِرا چی لار ، خبرچی لر و فوتوراف چی لار الیندن ده ایینه سالماغا یئر یوخ ایدی و بیر تئلویزیا کانالی دا بو لحظه لردن جانلی فیلیم یاییردی ومئیداندا بؤیوک  بیر بیلبورد دا گؤرمک اولوردی . چوخ تلاش لا اؤزومو اؤن سیرالارا چکیب گؤردوم کی یانلیش آنلاما میشام .

محله نین اوشاقلاریندان ایدی کی قیرمیزی بیر شال چیی نینده وارایدی و تیراکتور عوضی اوستونده محله میزین لهجه سیله تیراختور یازمیشدیلار و دال  بادال ایران – ایران سسله ییردی و اونون سؤزلرینی بیر نئچه ایستانبول لی یاری دوز یاری قَلَط جماعته ترجومه ائدیردیلر . اؤزومو پولیسه یئتیریب دئدیم کی همشهری لردن دی و ایستیره م بیله سی نن کئف احوال ائده م . راضی لاشدیلار وگئتدیم قاباغا کی گؤردوم سیرا بیر اون سگگیز تَیَرلی تیرِلی نین دی کی ایستیر ساققالی ایه اونو چکه .
پیروقیرامینی باشلامادان اونو قوجاقلاد یم و تا بیلدی کی قوربت ده بیر هم محله لی سی وار و حتتا اونون دده سی جعفر جینی سهل دی جدّآبادینا جان تانی ییری مندن ایسته دی کی دئیه م بیر تیراکتور تیرِلی یه باغلاسین لار کی تیراکتور سوز هئچ نه جانا یاپیشمیر .خالق اونو آلقیشلاییب " راحیم تیراکتور – راحیم تیراکتور " سسی قولاقلاردا جینگیلدیر دی . بو دفعه رحیم ایشی لاپ بؤبودموشدو و رکوردونو ایستیردی آرتیرا. دئمه گینه رحیم بو تورونو تورکییه دن باشلارکن  بورا بئشینجی اؤلکه دیر کی معرکه توتورو و ایستیر آدینی رکورد لار کیتابیندا ثبت ائتسین . ایش چاتمیشدی سونونجو نوماییشه و ایستیردی بوغلاری ایله بیر نفری یئردن قالخیزا و یوز متره جان اؤزونن آپارا. چوخلاری کاندید اولدولار و سونوندا بیر قادین سئچیلدی کی بو شو دا شیرکت ائده .قادین کی هئچ اینانمیردی رحیم بو ایشی باشارسین مگر اینکی دیل دوداقی متال دان اولا رحیمی اؤپدو و گؤردو کی اَتی نن دری دی . اوزاندی یئره وسس کوی ایچره مخصوص ایپ لر و وساییل ایله قادینی باغ لادی بو غلارینا و یوز متره جان اونو اؤزونن آپاردی و میندیری تیراکتورا . او آندا مندن ایسته دی کی سؤزلرینی ترجومه ائده م کی خالق بیلسین یا آدام گر ک بیر تیمین طرفداری اولمایا و اگر اولدو اونون آدینا لاییق ایش لر گؤره . بئله لیک بیر داها محله میزین یادینا دوشدوم کی توز تورپاق و مال داوارلارین فضله سی ایچره توپ اویناردیق و او کلّه سیندیرماق لار و دموکراسی مشق لری بو گون نتیجه وئریب اونون بیر طرفداری ، دونیادا تانینمیش بیر سیمایا بدل اولوب . بیر نوخبه کی تکجه بیزیم محله ده ائده بیلردی یؤیویوب بوی آتا و ایفتیخاریمیز اولا.

https://t.me/Adabiyyatsevanlar
دوکتورپرویز محمدی «

آلپارسولدوزلو»

"قارتال"  



چالدی قانادی قارتال اوچوب گؤیلره گئتدی
بیر طعمه اوچون یئر اوزونه دوز نظر ائتدی

باخدی قانادا چوخ گووه‌نیب سؤیله‌دی غافیل
دونیاده بوگون اوچماغا یوخ بیز کیمی قابیل

هر بیر اوجا یئر دونیادا وار قارتال آلیبدیر
گونله دایایان باش-باشا تک قارتال اولوبدور

گؤی باغرینی گونده نئچه یول بیز یاریریق بیز
هر زیروه، اوجا داغ باشینی بیز آلیریق بیز

اوستدن آشاغی عالم ایمکاندا باخان بیز
جیرناق ایله اوولار بوغازین گوجلو سیخان بیز

ان اوستده اوچان قوشلارا بیر آندا چاتان بیز
هر گوجلوقوشو قاخسا گؤیه تکجه توتان بیز

آزجا هاوالاندیق گؤروروک دونیانی ذرّه
دوشگون گؤروروک آششاغیدا داغ ایله درّه

تانری بیزه بیر اینجه سئچرلیکده وئریبدیر
کسگین گؤزوموز ذرّه‌نی اوکیاندا گؤروبدور

قارتال بو اؤزللیکلری بیر-بیر دیله گتدی
بیلمیردی بوتون گوجله گؤزللیک یئله بتدی

قانمیردی غرور هر کیم اولورسا ییخار آخیر
اؤتکم بوغازین چاتسا اجل تئز  سیخار آخیر

قارتال بئله سؤزلرله اؤزویله دانیشیردی
بؤیله او قضا ایله قدرله آتیشیردی

تقدیر الی قارتال قانادین توتدو نیشانه
باخ اؤز تئله‌یی دستک  اولوب اوخلا کمانه

قارتال دانیشیر هئچ اولاجاقدان خبری یوخ
او حالدا قضانین کمانیندان آتیلیب اوخ

اوخ اوتدو قانادیندا بیر آه چکدی او قارتال
چیرپیلدی یئره وئرمه‌دی ایش دا ایتی چانگال

آیریلدی اوجا زیروه‌ده‌کی اؤز یاتاغی‌له
بیر آندا دوشوب اولدو تانیش یئر قوجاغی‌له

شاهمار چالان اینسان کیمی توپراقدا بورولدو
چالدی قانادی دوشدو او گوجدن دا یورولدو

درد ایله وئریب ال-اله قم-قوصصه، مصیبت
سورغو یارانیب کیمدی ائدیب بؤیله خصومت؟

گؤیدن باخیب او دووشانی اورماندا گؤرن قوش
گؤز گؤرمز اولوب باخ بئله بیر حاله گلیب توش

ییغدی گؤزونه تام گوجونو گؤردو اوخو گؤز
بیر نازیک آغاج ایله دمیردن دوزه‌لیب دوز

باخدی یئنه باخدی، نئچه یول او اوخا باخدی
گؤردو تئله‌یین اوخدا گؤزوندن دنیز آخدی

کسگین دوشونوب بیلدی کی، بیر تئل قانادیندان
یاردیمجی اولوب اوخ آتیلا گوجلو کاماندان

قارتال اوجا سسله باغیریب سؤیله‌دی آیدین
یوخدور یئری هئچ کیم ائده باخ اؤزگه‌یه نیفرین

ییخمیش اؤزوموز بیر-بیری اؤزگه ایشی یوخدور 
لعنت بیزه، قارقیش بیزه سؤز سینه‌ده چوخدور

وای اولسون او مظلومه کی ظالیم‌لره داییم
کؤرپو همی دستک اولور ،ائیلیر اؤزو یاردیم

یومدو گؤزون ال اوزدو یاشامدان بو جهاندان
بیگانه‌یه قارداش ایله دیلداشی ساتاندان

دوشمان ایله خائین همی ساتقین اؤزوموزدن
بونلاردی ووران نیزه‌نی دوز جوت گؤزوموزدن

شوم اللری کامیل اوخونوب خالق بیلیبدیر
ساتقینلار الیندن هامی باخ جانه گلیبدیر

وای اولسون او خالقا کی اؤزوندن اولا دوشمان
کسگین اؤز الی ایله ائده‌جک اؤلکه‌نی ویران

مین دوشمانی بیگانه اولا سیندیراریق بیز
تک ساتقین اولا اؤز ایچیمیزده سیناریق بیز

دوزگون چالیشاق خائین اولان خالقا تانینسین
بؤیله خطرین باخ قاباغی دوزگون آلینسین

بالتا، چاپاجاق دسته‌سی‌نین جینسی آغاجدان
باخسان آغاجین دوز اؤزودور اوندان آلیر جان

سانما، دئمه‌کی سوچلو دمیر دیر ایتیلیبدیر
بیر دسته‌دی سوچلو کی، آغاجدان کسیلیبدیر

هئچ خالقا یقین اؤزگه آغیر لطمه وورانماز
دوست وورسا ییخار بیرده آیاق اوستده دورانماز

« آلپار » یئری وار حاقلا حقیقت بیان اولسون
گرچک بو زامان هر نه‌دی دوزگون عیان اولسون

https://t.me/Adabiyyatsevanlar