داریخمیشام آی عومروم...

https://t.me/Adabiyyatsevanlar

فصل گلهای لاله در هلند شروع شده ...
عینی زمان گیلاندا" زیبل سنی دونیادان بّزدیریر"
تقصیر نه گیلاندادیر ،نه هلند ده...
یالنیز دوشنجه فرقی وار،هه جانیم ،هه قارداشیم فقط دوشنجه...
https://t.me/Adabiyyatsevanlar

اوشاق ادبیاتی
اوشاق ادبیاتی هر هفته پنجشنبه گونو ادبیات سئونلر کانالیندا .
اوشاق ادبیاتینا دایر یازیلارینیزی بیزه گوندرین .

https://t.me/Adabiyyatsevanlar

اوشاق ادبیاتی
ویدا حشمتی
باهار

بزه‌دیلر گؤی اوزونو
قارانقوشلار قاتار-قاتار
بولاقلارین دورو سویو
جوشا-جوشا، آخار-آخار

داغ باشیندا شلاله‌دن
گور-گور سولار، آشیر-داشیر
هورکک جئیران مئشه‌لرده
سکه-سکه، قاچیر-قاچیر

آهای باهار-آهای باهار
گولوش گتیر دوداقلارا
غم-کدری سوپور، آپار
سئوینج گتیر اوشاقلارا

آهای باهار-آهای باهار
دئ بولودا یاغیشلاسین
توپراقلاری اویاندیرسین
یئره حیات باغیشلاسین

وطن دولسون گول-چیچک‌له
اوشاقلارین گولدور اوزون!..
نغمه‌‌له‌سین باریش قوشو
سیلینسین اوزلردن حوزون.

1404/1/20
https://t.me/Adabiyyatsevanlar

اوشاق ادبیاتی
قوشا قاناد
( خالق روایتی اساسیندا )
یازار : علی صمدلی
یازار : علی صمد  ( ژنرالین اوشاقلیغی کیتابیندان ) 
کؤچورن :  علی آغ گونئیلی  ( ابرازی )

ائلین ، اوبانین  آدتینجه ، بی له گلینی تویدان قاباق خئیر ـ دعا اوچون قورقود ده ده نین یانینا گتیردیلر. قورقود ده ده همشه اؤزاؤیودونو ،خئیر – دعاسینی بیرافسانه ایله ديیردی. او، جاوانلارین خئیرایشلرینی آلقیشلاییب ، اؤز سؤزونه بئله باشلاییردی :
ـ  بالاریم اؤیودومو یادینیزدا یاخشی ساخلایین . قوجا بیر صیاد تور قورموشدو اوولاقدا . چوخداندی گؤزله ییردی ،قوشلار هوشلانیب بولاغا طرف گلمیشدیلر. ائله بیل یوللارینی آزمیشدیلار. قوجانین قیییق گؤزلری ،گؤیلرده قالمیشدی . بیردن قوشلار گؤروندو ،قوجا سئویندی . 
ــ هه ، باخ بئله سوسداییب گلیرسینیز ـ دئدی . 
اؤزونو بیر قدرده دالدایا وئریب هنیرینی ایچینه چکدی. گؤزلدی ،گؤزلدی ، گؤزلری یول چکدی. یورولوب الدن دوشدو . اونو مورگو باسدی. گؤزلری یومولوب یوخویا گئتدی . بیردن ائله بیل اونو دومسوکله ییب اویاتدیلار. قولاغینا قوشلارین جیویلتی سسی گلدی. جاوانلیق هوسی ایله  جلد  آیاغا قالخیب ، اووونا طرف قا چدی . توردا ایکی قوش چیرپینیردی. همیشه تورونا بیرجه قوش دوشردی. بوگون اونونکی گتیرمیشدی. اووو اوغورلو اولموشدو . قوجا سئویندیییندن  ییخیلا ـ  دورا ، قاچیردی. اؤزونو تورا یئتیرمه یه جان آتیردی. 
قوجا گؤزلرینه اینانمیردی . قوشلار توردا چیرپینیب  ـ چیرپینیب ،میخچانی یئریندن لاخلادیب قوپارمیشدیلار. قوجا اؤزونو یئتیرنده اونلار تورودا اؤزلری ایله هاوایا قالدیردیلار.اونلارین یؤنو ائنیشه طرف ایدی. قوجا تنبل لیک ائتمه ییب قوشلارین دالینجا قاچیردی. قاچدی ، قاچدی آخیردا  لاپ آز قالا تنگ نفس اولدو . آیاقلاری آیاغینا دولاشیادا یئنه قاچیردی . دار بیر جیغیردا اودونچودوستو ایله راستلاشدی.اودونچو اونا تعجب له باخدی.
ــ  نه اولوب ، آی قونشو ،هارا قاچیرسان ؟  ـ دئدی . 
ــ  گؤرمورسن قوشلاری ، تورومو قوپاریب آپاریرلار. 
اودونچو الینی گؤزونون اوستونه قویوب قوشا اوچان قوشلارا باخدی. 
ــ  آخی سن اونلارا چاتا بیلمسن ، ـ دئدی.
ــ  دوغرودور، بئله بیرگه اوچسالار چاتا بیلمرم .
ــ  بس آرخالارینجا نییه قاچیرسان ؟
ــ  گومانیم وارکی ، آرالاریندا اختلاف دوشه ، هره سی بیر سمته اوچا .اوندا چاتارام، لاپ جییرلرینی ده چیخارارام اونلارین . 
قوشلار اوچدو، قوجا قاچدی ، قوشلار اوچدو، قوجا قاچدی ،
یاخشی کی ، قوشلارین دیلی ده بیر اولدو ،عملری ده . قوجانی یوروب یولداجا قویدولار. واوچو ب ،اوچوب گؤزدن ایتدیلر. 
سیزده حیات یولاریندا باخ بئله جه اوچون . دارقفسده بئله ایسته دیینیزده ، نیتینیزده بیر اولسون . قوشا یاشایین ، قوشا قاریین بو دونیادا . 
قورقود ده ده نین اؤیودو سیرغا اولدو جاوانلارین قولاغیندا . اونلار ال بیر ، دیل لیر ، مهربان عؤمور سوردولر بو دونیادا . 

۱۹۸۵
 https://t.me/Adabiyyatsevanlar
   

اوشاق ادبیاتی
کیتاب تانیتیمی: شیرین دیلیم
آیدین ساو نشریاتی نشر ائله دی

https://t.me/Adabiyyatsevanlar

بولود قارا چورلو "سهند"1358-1305

آذربایجان ادبیاتینین گون سایاریندا باهار بولو قار چورلو یله باشلانیر .

https://t.me/Adabiyyatsevanlar

بلکه ده «بولود» اوولدن بؤیوک بیر یانلیش‌ایمیش /

«کریم قربانزاده»

«بولود» یوخسا «بهرود» یا «بهلود قراچورلو» (سهند) سندلر اساسیندا
 
1305ده ماراغادا «عبدالمطلب» کیشی‌نین و «جئیران» خانیمین ائوینده بیر اوغلان اوشاغی حیاتا گؤز آچدی. آتا- آناسی اوشاغین آدینی «بهرود» قویدولار. «بهرود» آغیز ادبیاتیندا جاماعاتین دیلینده «بهلود» سسله‌نیر؛ عینن «هئرلت» کیمی کی جاماعات «هئللت» دئییر.
مشروطه انقلابی، شاه‌لارین، ارباب‌لارین آیاق‌لاری‌نین آلتیندا تاپدالانمیش، ازیلمیش بیر خالقین دیلینه، یولونا، دوشونجه‌سینه چئوریلمیشیدی. «بهلود قراچورلو» ادبیاتیمیزدا «بولود قراچورلو» «سهند» تخلوصیله تانینان شاعیر بئله بیر اتمسفرده بویا باشا چاتیردی. هله 15 یاشینا چاتمامیشدی کی، وطنی زمانه‌نین ان بؤیوک فیرتاناسیله اوز به اوز اولدو. ایکینجی بین‌المللی ساواشی باشلانیر؛ پهلوی حاکمیتی‌نین توتدوغو یانلیش یول متفق‌لرین آیاغینی وطنیمیزه چکمیشدی. «بهلود» اورتا مکتبی بیتیرمه‌دن دایانیش یولونو _دؤیوش یولونو_ سئچمیشدی. عدالتسیزلیگه قارشی، خالقی‌نین سعادتی اوغروندا چالیشان قوه‌لره قوشولموشدو.
1324ده آذربایجان دموکرات فرقه‌سی‌نین هیمتی ایله سیجیللی ایداره‌سی آذربایجاندا یولا دوشموشدو. بو ایداره کؤهنه سیجیللی‌لری ده‌ییشمه‌یه باشلاییب، آذربایجانلی‌لارا آنا دیلینده یازیلمیش سیجیللی(هوویت ورقه‌سی) وئریردی. او زامان «بهلود»ون دا سیجیللسینی عوض ائدیرلر. الیمیزده اولان سنده  اساسن « بهلود»ون سیجیللی‌سینده بئله یازیلییب «سیجیللی‌نین قلم‌زد اولدغونا گؤره سیجیللی صاحیبی‌نین آدی: بهلول، بهلود اوخونور» ۱
«بهلود» ایلک شعیرین 19یاشیندا اولارکن شاعیرلر مجلیسنده «رازی» تخلوصیله اوخویور. شاعیرلر مجلیسینده بهلوددان «رازی» تخلوصیله اوچ شعیر چاپ اولوبدور.۲
 شاعیرلر مجلیسی، اونون دیرلی شاعیرلری، یازیچیلاری: مدینه گولگون، بالاش آذراوغلو، محمد بی‌ریا، علی توده، مظفر درفشی، هاشیم ترلان، یحیی شیدا، سلیمان رستم، میرمهدی اعتماد... و اون‌لار شؤهرتلی شاعیر، یازیچی سهندین ادبی اجتماعی، سیاسی دوشونجه‌سینده اونودولماز تاثیر قویوبلار. دئمک زمانه، آذربایجان ادبیاتی، شاعیرلر مجلیسی، مشروطه انقلابینا، «شیخ محمد خیابانی» آرزولارینا، ایستک‌لرینه اینانان، وفالی قالان موباریز بیر شاعیر دوغموشدو. یئنی بیر سس، یئنی بیر نفس یورولمادان ائلی‌نین، خالقی‌نین داردا قالمیش آرزولارینی یازیب یارادیردی. «آراز آخیردی»، «منظوم خاطیره‌لر»، «سازیمین سؤزو». سهندین «سازیمین سؤزو»، «دده‌مین کیتابی»، «قارداش آندی»، دده قورقوردون 12 ناغیلیندان علاوه، گؤزه‌ل و بدیعی پوئمالاری دا وار: «ارمغان»، «آراز»، «عزیز شهریارا مکتوب»، «بوز چیچکی»، «سووئت قیزی» و ...
 
تاریخلر بویونجا ائی بؤیوک وطن
یاغییا، دوشمنه اگیلمه‌دین سن
بوگون طبیعتدن الهام آلدیم من
گئچدی سحر وقتی بو سؤز اوره‌کدن
انسانا روح وئره‌ن دیلینه آلقیش
 
بو شعیر «بهلودون شاعیرلر مجلیسینده «رازی» تخلوصیله اوخودوغو و نشر اولدوغو بیرینجی شعیردیر.۲
آذربایجان دموکرات فرقه‌سی‌نین سرکوبوندان سونرا آذربایجاندا مختلیف جمعیت‌لر یاراندی، (جمعیت مبارزه با فاشیسم، جمعیت مبارزه با استعمار، جمعیت صلح۰۰۰) او زمان بهلود، محمدعلی فرزانه، دوکتور کاتبی، ونسان، عبدالرحیم طهوری و بقایی صولح جمعیتی‌نین تمل داشینی قویورلار و جمعیتین طرفیندن اونون ایلک مدیره هئیتی‌نین عضولری‌ سئچیلیرلر. بهلودون صولح جمعیتینده مستعار آدی «خسرو»دی. «بهلود» دوستلاریلا بیرلیکده 1331صولح جمعیتین قوردوقلاری اوچون توتوقلانیرلار. او گروهی ایکی دسته‌یه بؤلورلر: یاریسی اردبیلده دوستاق اولور، یاریسی ماراغادا. ائله همان ایلده «بهلود» دوستلاریلا بیرلیکده تبریزده محاکمه اولورلار.
«بهلود قرا چورلو» ۱۳۳۲ ده صولح جمعیتی‌نین هئیت مدیره‌سی ایله بیرلیکده شاهین زیندانلاریندان بوراخیلیر.3
بهلود زنداندان سونرا دا دایمی پهلوی رژیمی‌نین طرفیندن تعقیبده اولور. دایمی تعقیب، آزار- اذیت اونو تهرانا قاچماق مجبوریتینده قویور. او تهراندا ساواکین طرفیندن تانینماسین دئیه«محمود آغا» تخلوصون سئچیر و دوکتورشمس ایله بیرلیکده تریکو سانترالی یولا سالیرلار.
تریکو سانترالین «بهلودون» ادبی، سیاسی، اقتصادی حیاتیندا ان بؤیوک رولو اولور. تریکو سانترال بهلودون داخلی و خارجی ارتباطلاری‌نین کؤرپوسو اولور. بهلودون یارادیجی حیاتی‌نین ان دیرلی و بارلی- بهره‌لی گونلری ده ائله تریکو سانترال‌دا یارانیر. بیر طرفدن آذربایجان ادبیاتی‌نین تانینمیش سیماسی «محمدعلی فرزانه» بهلودون ان قدیمی و صمیمی دوستو، بهلودون استعدادین بیله‌رک دده قوقوردون نظمه چکمه‌سینی اونا تکلیف ائدیر.

جسارتله دئمک اولار کی «سازیمین سؤزو» بهلودون ادبی حیاتی‌نین ان بؤیوک و دیرلی ثمره‌سی، شاهکاری‌دیر. بو اثرین تکمیللشمه‌سی اوتای- بوتای آذربایجان شاعیرلری‌نین، ضیالی‌لاری‌نین ایلک ایش بیرلیگی‌نین ثمره‌سی‌دیر.5
دیگر طرفدن بهلود ۱۳۴۸دا «بهروز دولت آبادی» (چای اوغلو)نون واسطه‌سیله اوستاد شهریار ایله ارتباطا کئچیر. «شهریارا مکتوب» و شاعیرین «سهند» تخلوصو «سازیمین سؤزو» فضاسیندان و اوستاد شهریار ایله ارتباطدان یارانیر. مکتوب بئله باشلانیر:4
حؤرمتلی اوستاد، بؤیوک شهریارا:
 
بیر الیمده قلم، بیر الده كاغاز
خیالیم بویلانیر دامدان، دوواردان
باشیمدا یار باغین گزمك هاواسی
قاپیلار باغلیدیر، یول تاپیم هاردان
 
حاصارین دالیندا کؤنول وئردیییم
او یار بیر باغ سالیب سویو بولوردان
هاواسی كهروبا، ناری یاقوتدان
تاغی فیروزه‌دن، دیوانی گولدن
 
ماوی ائیوانیندا ساز چالیر زهره
بورجوندا یای چكیب، دایانیب كیوان
لاییقی وار گیره‌م قصرینه من ده
قیللی پاپاغیملان، سینیق سازیملان؟...
آرتیرمالی‌یام بو یازیشمالاردان، گؤروشلردن سونرا اوستاد شهریارین دا عؤمرونون ان دیرلی ثمره‌سی حیدر بابادان سونرا اؤلمز شاه اثری «سهندیه» یارانیر. بو مکتوبلاشمانین او قده‌ر تاثیری اولورکی، اوستاد شهریار سونونجو دانيشيغيندا نئچه سورغويا جاواب وئرميشدير. او دئيير شئعر قوشماق شاعيرين اراده‌سيندن آسيلي دئييل و «اگر شئعر ياراتماق شاعيرين گوجونه باغلی اولسایدی، او هرگون بیر سهندیه یاراتماق ایستردی. بیرحالداکی تکجه بیر دفعه  باجارا بيلميشدير بئله بير شئعر ياراتسين». آمما هانسی عاميل بئله قالارقی بير اثرين يارانماسينا سبب اولموشدور؟ شهريار بئله بير سورغونون جوابيندا كی سهنديه‌نی خاص كيمسه اوچون قوشموشسونوز؟- دئيير: «هه! آذربايجان شاعيری مرحوم بولود قره چورلو-«سهند» تخلوص ائده‌ن شاعير ديركی هاميدان آرتيق، حتا نيمادان چوخ منده تأثير قويموشدور» بو سورغونون جوابيندا كی سهند شاعيرده نه گؤرموشسن كی نيما دا يوخودو؟- بئله دئيير: «هركس هر شئیه اؤز باخيشيلا باخار. من سهندده گؤردويوم دئمه‌لی دئييلدير. البتده كی سهند آزاده بير شاعير ايدی و سهندده اولان اخلاق و خصلت هئچ كيمسه ده يوخودو.5
(شهریار وقتی از تأثیر سهند در دگرگونی آفرینش ادبی در خود صحبت می‌کند، می‌گوید که تا پیش از آشنایی با او، «قافیه‌سازی بیش نبودم که از شعر فقط عروض می‌فهمیدم و او در همه‌ی ابعاد شعر، سرمشق من شد زیرا که:
 
الهامی از عوالم بالاش می‌رسید،
راهی به ماوراء طبیعت گشوده بود.
دل متصل به منبع و در سینه مخزنی،
سرشار از ذخایر الهام عشق داشت،
الهام‌بخش قافیه‌سازی چو من که شعر -
تنها به چارچوب عروضی‌اش دیده بود،
سرمشق شعر در همه ابعاد شعر بود.
او شاعری که از چو منی باج می‌گرفت،
انگیزه‌ی سرود «سهندیه‌»ی من اوست. . .
به محض دریافت خبر فقدا‌ن وی، برخود لرزید و چندین روز سر در جیب فرو برد و به انزوا رفت و در فرجام تلاطمات روحی، شاهکار بی‌بدیل سهندیه‌ی فارسی را آفرید و آن را «مقامه» نامید.6
 
تریکو سانترال شمال- جنوب آراسیندا دا کؤرپو اولور
سهند «سازیمین سؤزو»نو یازان زامان تانینمیش شرقشناس پروفسور رستم علی‌اف، تهراندا سهندین گؤروشونه گلیر. سهندین واسطه‌سی ایله اؤز معللیمی اوستاد «گنجعلی صباحی» ایله ایلک دفعه سهندین ائوینده ادبی بیر مجلیسده گؤروشور، او زامان «احمد برادران»، «بهروز دولت‌آبادی»(چای اوغلو) و آذربایجانین تانینمیش طناز اکتیوری «ممد باقر حاجی‌زاده» سهندین، دوکتور شمسین  تدبیریله یارانان تریکو سانترالدا ایشله‌ییردیلر.7
ائله او زامان اوتای- بوتای آذربایجان آراسیندا «سهند» و پروفسور «رستم علی اوف»ون علاقه‌لری اساسیندا بیر ایش بیرلیگی یارانیر. سهند بو واسطه ایله شوروی‌یه (باکی‌یا) تریکو صادیر ائدیر و بو ایشله برابر ایکی اؤلکه‌نین آراسیندا گؤروشلر و گل-گئت‌لر چوخالیر. «سازیمین سؤزو»نون ال یازمالاری اوتایا دا گؤندریلیر و یازی‌نین حاقیندا تاپشیریقلار اولور. او ایللر بو ایش بیرلیگیندن «سازیمین سؤزو»ندن باشقا دیرلی بیر اثر ده یارانیر.- «دیوان فارسی فضل الله نعیمی تبریزی و عمادالدین نسیمی شیروانی» به اهتمام پروفسور «رستم علی اوف»  دونیا انتشاراتی طرفیندن 1351دن1353ده چاپ و نشر اولور.
بو موضوع بؤیوک بیر اهمیته مالیکدیر. اوزون ایللر ایدی ائشیتمیشدیم سهندین نثر یازیسی دا اولوب، آمما آختاریشلاریمین  بو ایل (1401) باهارا کیمی ثمره‌سی اولمامیشدیر. بو زامان بیرده سهنددن یادیگار قالان سندلرین سوراغینا گئتدیم. سهندین نثر باره‌سینده اونون حیات یولداشیندان سوروشدوم. سهندین حیات یولداشی «س.جویا» تخلوصونون سیررینی منه آچدی. او دئدی: دیوان فارسی فضل‌الله نعیمی تبریزی و عمادالدین نسیمی شیروانی «پروفسور رستم علی اوفون»  هیمتی و سهندین  مقدمه‌سی  «س.جویا» تخلوصیله نشر اولوب. 8

و
ئله‌لیک‌له من سهندین بیرینجی فارسی نثرینی اوخودوم. ائشیتدیکلریمه گؤره سهندین «ب، ق محمودآغا» امضاسیله ده ایکی نثر اثری واردی. ایندییه کیمی من اونلاری تاپا بیلمه‌میشم. اومود ائدیرم بو یازی اونلارین دا تاپیلماسینا یاردیم ائتسین.
بو یازی‌دا چالیشدیق کی، سهندین آدی‌نین «بولود» اولماماسینی آیدینلاداق و سهندین بوتون مستعار آدلارینی، تخلوصلرینی،  اونا عایید نثری سندلریله گتیره‌ک. بلکه ده بولود اوولدن ده بؤیوک بیر یانلیش ایمیش. ایلک دفه« سهنده» بیوگرافی یازان بو سهوه یول وئریب، باشقالاری دا اونو تکرار ائدیبدیر.
چارخی دؤنموش فلک شعریمیزین «سهند»ینی، خالقیمیزین سئویملی اوغلونو 1358_جی ایلین ایلک آییندا، (21فروردین1358) 53 یاشیندایکن، واختسیز- وعده‌سیز بیزدن آییردی. اونو تهراندا بهشت زهرا مزارلیغیندا 82_جی قطعه‌ده «بولود قراچورلو» «سهند» عنوانیله توپراغا تاپشیردیلار. ۶
سونرالار 97_جی ایلده «سهندین» عزیز بالاسی «آرزو قراچورلو» حیاتا گؤز یومدو. او زامان عاییله‌نین طرفیندن«سهندین» باش داشین عوض ائله‌ییب، اونون اصلی آدی ایله باش داشی یازدیردیلار. تاسفله بو دفعه‌ده اونون باش داشیندان «سهند» تخلوصو یازیلماییب و یالنیز «بهلود قراچورلو» یازیلیبدیر.

 تشکر و منتدارلیق:
۱- اقای مهندس محمودی‌دن، ائله‌جه ده بهلود قراچورلونون حؤرمتلی حیات یولداشیندان بیر سیرا سندلری و معلوماتی اختیاریمدا قویدوقلاری اوچون صمیم قلبدن تشکور ائدیرم.
۲- عزیز اوستادلاریم دوکتور رحیم رئیس‌نیا، اوستاد کریم مشروطه‌چی، همت شهبازی و ائلدار موغانلی،سعیدموغانلی جنابلارینین دیرلی مشورتلری و زحمت لریندن ممنون و منتدارام.

قایناق‌لار:
1-بهلود قرا چورلونون هویت ورقه‌سی(شکیل)
2-شاعیرلر مجلیسی ( نشرفرقه دموکرات آذربایجان)
3-اوستاد کریم مشروطه‌چی (سؤنمز ایله کریم قربانزاده‌نین مصاحبه‌سی)
4-بهروز دولت آبادی «چای اوغلونون مصاحیبه‌سی ادبیات سئونلرله 99/6/28
5- کیهان فرهنگی 1367 - 7_جی سایی
6--مقدمه کتاب دو سهندیه دکتر حسین محمد زاده صدیق 1387چاپ تهران
7-بهروز دولت آبادی «چای اوغلونون مصاحیبه سی ادبیات سئونلرله 99/6/28
8- دیوان فارسی فضل‌الله نعیمی تبریزی و عمادالدین نسیمی شیروانی- انتشارات دنیا- تهران1351-1353
9-بهلود قراچورلونون بیرینجی باش داشی(شکیل)
10- بهلود قراچورلونون ایکینجی باش داشی (شکیل)

1401/9/8
https://t.me/Adabiyyatsevanlar

«داود اهری»

           «  ائلدن آلاهی »

بیر کورپه اممه دی سوت دوشلریندن.
نه سن آنا اولدون
نه من آتا ،
چاغیران اولمادی
نه سنی آنا
نه منی آتا،
او قده ر
اوشاقلاری سئوه ـ سئوه.
اولمادی یاراتماق
سئوینجینه الیمیز چاتا.
حیات قاطاری دورمادان
گئت - ها- گئتده دیر،
قاطاردان
کورپه آغلاییش سسی گلیر،
بیز یالنیز
قالمیشیق باخا - باخا.
ائلدن آلاهی
بئله دوشوندوک
بئله ایسته دیک،
گله جک قارلی - بورانلی
دونیا اعتبارسیز،امنیت سیز
هئچ زادا گووه ننمه دیک.
آدین قویوبلار
آلین یازیسی، جبر، تقدیر،
بیزیمکی چوخ ساده اولدو اختیار.
سوزون سونو
بویوک وورغون دئمیش:
- بیز گلدی - گئده ریک
سن یاشا دونیا...!

https://t.me/Adabiyyatsevanlar

رحیم گوزل


دنیز جوشقون،
هاوا چیلغین،
واخت گئجه؛
هر طرفدن چالیر یورغون گمی نی
اوگئی سیللی سی یله آجی دالغالار.
هر گیرئه باشیندا کمین کسه رک
اژدها تک
آغزین گویه آییریب
قارنی زیغلی،
گوزلری آج ناققالار.
خیال دئییر:
گمی آشار ایندیجه؛
گمی چی نی او ناققالار
شاققالار.

یاشیل تئللی ساحیللرین اوزونه
آه بویالی،
ناله اییلی دومانلا
قارا گئجه، قارا پرده چکیبن،
قوپاریرسا بئله نوحون طوفانین؛
نه دویوکور،
نه سارسیلیر گمی چی،
نه ده گئدیشیندن دایانیر گمی.
آن با آن باج آلیر چووغون دان - چن دن،
قالخیر ذیروه سینه داغ دالغالارین.
وحشی کولکلرین، قاسیرغالارین،
اونونده بیر ظفر بایراغی کیمی
سینه گریر اونون قارتال یئلکنی.
شوم گئجه یه یاندی- قیندی وئره رک،
سون ساحیلین قورتاریجی یونَمین
آل مایاقدان نیشان آلیر او آنجاق.

گومان دئییر:
شپه لری یاراراق،
حق گمی سی
مقصدینه واراجاق...

https://t.me/Adabiyyatsevanlar

کوچورن :ویدا حشمتی
حاضیرلایان:ادبیات سئونلر
آصف زئینالی کیمدیر؟

بو گون دوغوم گونو اولان آصف حاقیندا
ماتئریالی تقدیم ائدیریک

آصف زین‌العابدین زئیناللی ۱۹۰۹-جو ایل ۵ آوریل‌ده «دربند»ده دوغولوب. ۱۹۲۳-۱۹۲۶-جی ایللرده باکی موسیقی تئکنیکوموندا تحصیل آلیب ۱۹۳۱-جی ایلده آذربایجان دؤولت کونسئرواتورییاسی‌نین بسته‌کارلیق شعبه‌سینده، اوزئییر حاجی‌بی‌اووون صینفینی بیتیریب.

۱۹۲۹-۱۹۳۱-جی ایللرده تورک(آذربایجان)  فحله تئاتریندا موسیقی بؤلمه‌سی‌نین مودیری و آذربایجان پرولئتار موسیقیچیلری بیرلییی‌نین صدری ایشله‌ییب. توفیق قولی‌یئو و قارا قارایئو بیر مدت اونون طلبه‌‌لری اولوبلار. آذربایجان موسیقی تاریخینده ایلک رومانس‌لار آصف زئیناللی‌نین آدی ایله باغلیدیر...

بو یازینین آردینی ادبیات سئونلر کانالیندا اوخویون.

https://t.me/Adabiyyatsevanlar

کوچورن: ویدا حشمتی
حاضیرلایان:ادبیات سئونلر

آصف زئیناللی کیمدیر؟
بو گون دوغوم گونو اولان آصف حاقیندا
ماتئریالی تقدیم ائدیریک

آصف زین‌العابدین زئیناللی ۱۹۰۹-جو ایل ۵ آوریل‌ده «دربند»ده دوغولوب. ۱۹۲۳-۱۹۲۶-جی ایللرده باکی موسیقی تئکنیکوموندا تحصیل آلیب ۱۹۳۱-جی ایلده آذربایجان دؤولت کونسئرواتورییاسی‌نین بسته‌کارلیق شعبه‌سینده، اوزئییر حاجی‌بی‌اووون صینفینی بیتیریب.

۱۹۲۹-۱۹۳۱-جی ایللرده تورک(آذربایجان)  فحله تئاتریندا موسیقی بؤلمه‌سی‌نین مودیری و آذربایجان پرولئتار موسیقیچیلری بیرلییی‌نین صدری ایشله‌ییب. توفیق قولی‌یئو و قارا قارایئو بیر مدت اونون طلبه‌‌لری اولوبلار. آذربایجان موسیقی تاریخینده ایلک رومانس‌لار آصف زئیناللی‌نین آدی ایله باغلیدیر.

آصف زئیناللی ملّی رومانس، پیانو و سیمفونیک موسیقی‌نین بانی‌سیدیر. اونون «اؤلکم»، «سرحدچی»، «چادرا»، «سوال»، «سئیران» رومانسلاری ملّی ووکال موسیقیمیزین اینجی‌لری‌دیر. پیانو اوچون «اوشاق سویتاسی»، سیلسیله‌سی «چاهارگاه پیئسی»  سکریپکا و پیانو اوچون «موغام سایاغی»،  ۲ فوقا سیمفونیک اورکئستر اوچون «فراقمئنتلر» تئاتر، تاماشالارینا موسیقی، خالق ماهنیلاری ایشله‌مه‌لری‌نین مؤلیفی‌دیر.
آذربایجان موسیقی فولکلورونون توپلانیب نوتا کؤچورولمه‌سی و ایشلنمه‌سی ساحه‌‌سینده بؤیوک ایش آپاریب.
«ابتدایی نوت ساوادی» آدلی درسلیک ترتیب ائدیب.
***
او همچینین تورک(آذربایجان) فحله تئاتریندا اوینانیلان جعفر جاببارلی‌نین «سئویل»، «قاییدیش»، خ. نذیرلی و س.  روستم‌ین «آلوو»، آ. حمیدین «هیند قیزی»، و. کیرشونون «کولکلر شهری» اثرلرینه موسیقی بسته‌له‌میش. «اوشاق سویتاسی» اثری ایله ایلک دفعه‌ آذربایجان موسیقی تاریخینده اوشاق موسیقی‌سی رئپئرتواری‌نین اساسینی قویموشدو.
آصف زئیناللی بیر نئچه آذربایجان خالق ماهنیلارینی نوتا آلیب.
جعفر جاببارلی‌نین سؤزلرینه بسته‌لدییی «اؤلکم» رومانسی، ان مشهور اثری حساب اولونور.
***
۱۹۳۲-جی ایلده آصف زئیناللی «بولبول‌»له بیرلیکده خالق موسیقی‌لرینی توپلاماق اوچون، قاراباغا اعزام اولونور. او، گئتمک ایسته‌میر، قالیب باشلادیغی اثری بیتیرمک ایسته‌ییر، لاکین سؤزونو دینله‌ین اولمور. سفر زامانی اورادا آغیر خسته‌لنیر، قارین یاتالاغینا توتولان بسته‌کار، معالجه‌‌ آلماق اوچون باکییا قاییدیر. خسته‌خانادا اولارکن اوتاغی‌نین دیوارینا سون سیمفونییاسینی یازیر و قارداشیندان اثری‌نین دیواردان کاغیذا کؤچورولمه‌سینی خواهش ائدیر.  تأسف کی، اونون سون وصيّتینی هئچ کیم یئرینه یئتیرمیر…


دئییلنه گؤره، اونون اؤلومونده ائرمنی الی ده اولوب. بو بارده آصف زئیناللی‌نین یازدیغی مکتوب دا وار. همین مکتوبدا او، ائرمنیلردن شیکایتله‌نیر، ائرمنیلر اونو «شووینیست» آدلاندیراراق، بهانه گتیریرلر کی، گویا او، درس دئیرکن، تورک، یعنی آذربایجانلی شاگیردلره -اونلارین آراسیندا توفیق قولی‌یئو، قارا قارایئو ده اولوب- داها چوخ دقت آییریر، ائرمنیلره یوخ».
***
آصف زئیناللی اعزاميّت‌ده اولاندا اونا بیر ایستکان سو وئریرلر. او، سودان بیر قورتوم ایچیب دئییر کی، بو سو خوشوما گلمه‌دی. یانیندان کیمسه تأکید ائدیر کی، ایچ، هئچ نه اولماز، بورانین سویو بئله‌دیر. همین سویو ایچندن سونرا حالی دگیشیر. باکییا گلیب، خسته‌خانایا دوشور. علاوه‌ سؤز-صحبت اولماماسی اوچون ده عائله‌‌سینه دئییرلر کی، قارین یاتالاغیندان اؤلوب.
***
آصف زئیناللی ۲۷ اوکتابر ۱۹۳۲-جی ایلده  یارادیجیلیغی‌نین اینکیشاف ائتدییی بیر دؤورده دونیاسینی دگیشیر و چمبره کند قبریستانلیغیندا باسدیریلیر.
سونرا مزاری «قورد قاپیسی»  قبریستانلیغینا کؤچورولور.
***
بسته‌کارین قارداشی اوغلو مصاحبه‌لری‌نین بیرینده دئییر: «دوزو  قبرین کؤچورولمه‌سی منیم یادیما گلمیر،  اوندا اوشاق ایدیم. آصف زئیناللی اوّلجه چمبره کندده، ایندیکی داغ‌ اوستو پارکدا باسدیریلمیشدی. او واخت اوردا پارک سالیناندا بوتون قبیرلر کؤچورولدو، او جمله‌‌دن ده آصف زئیناللی‌نین قبری.  آتام‌گیل اونون قبرینی گتیریب ایندیکی یئرده باسدیردیلار. او واخت اورا بین‌المللی مزارلیق ساییلیردی. مسلمان، کریستیان، یهودی-  فیکیر وئرن یوخ ایدی. هم ده عمیم باسدیریلاندا او اراضی‌لر بوم-بوش ایدی. آتام‌گیلین شکلی ده وار، قبرین اطرافیندا دایانیبلار، اطراف ایسه بوم-بوشدور. سونرالار بؤیوک وطن موحاریبه‌‌سی اولدو، همین یئرلر مختلف میللت‌لرین، اسیرلرین قبیرلری ایله دولدو».

آصف زئیناللی‌نین آدی بیرینجی دفعه‌ اوزئییر حاجی‌بیلی‌نین تکلیفی ایله آذربایجان دؤولت کونسئرواتورییاسینا وئریلیب، لاکین اوزئییر بی‌ین وفاتیندان سونرا بسته‌کارین عائله‌‌سینه تکلیف ائدیلیب کی، آصفین آدی کونسئرواتورییادان گؤتورولوب موسیقی تئکنیکومونا وئریلسین.

جعفر جاببارلی ایله مؤحکم دوست اولوب، حتی تاماشالاری‌نین موسیقی ترتیباتینی او وئریب. جعفر جاببارلی، آصفین اؤلوموندن او قدر پیس اولوب کی، اوچ گون دیلینه چای-چؤرک دگمه‌ییب. آصف‌ین جنازه‌سینی آپاراندا آداملار اوپئرا و بالئت تئاتری‌نین قاباغیندان کئچیرمیش. تئاترین اورکئستری، بالکونا چیخیب، موسیقی ایفا ائدیب، یعنی او جور احتیرام‌لا یولا سالیبلار.

https://t.me/Adabiyyatsevanlar