ادبیات سئونلر
3.12K subscribers
6.98K photos
2.46K videos
1.03K files
18.2K links
بوکانال ادبیات سئونلر قوروپونون سئچیلمیش اثرلری دیر
کانالدا کی یازیلاری کانالین لینکینی وئرمک شرطی ایله پایلاشماق اولار.
Download Telegram
Forwarded from Samad Rahmani
فضولی لیلی و مجنون پوئماسیندا تازالیقلار گتیریبلر که جناب فرضی ده اشاره بویوروبلار. نظامینین پوئماسی حکایه اوزه رینده گئدیر، فضولی ایسه پیئس فورماسینا یاخینلاشیر.
فرمان فرضی
Forwarded from Samad Rahmani
تام ائله دیر کی جناب فرضی بویوردولار. نظامی بیر شرق رنسانسین باشچیسی اولان حالدا فضولی تازا عصر ، تازا تصویرلی پرسپکتیو رساملیغا دوغرو گئدن شاعیردیر. نظامی دن آلیر آنجاق اونا یئنیلیک وئریر.
فرمان فرضی :
نظامی ده شعر دیلی چوخ محکم و استوار بیر دیل دیر، سانکی بیر کلاسیک سمفونی یا قولاق آسیر انسان، فضولی ده ایسه یانقی وار، لیریکا وار ...

بوینوم قولونو دیلر هوادان
لعلیم لبینی سورار صبادان ...

یوزلر له بئله لطیف بیته راست گلیریک
Forwarded from Kobra mirhosseini
اوستاد بو اوچ شخصی بوتون اوخوجولار تشخیص وئره بیلر یا عادی حالدا مشخص اولماز
معنالارینا وارماق لازیم
فرمان فرضی :
یوخ هر حالدا بو اوچ شخصیت (مجنون - لیلی - فضولی) داستانین باشا باشیندا بیرگه گئدیر. هردن فرعی شخصیت لر وارد اولور مثلا زید یا لیلی نین آناسی یا مجنونون آتاسی ، اما بو اوچ شخصیت هر زامان وار، و فضولی سانکی اونلارینان یاشاییر، داها دوغروسو راوی له روایت اولا بیلدیگی قدر یاخیندیر
فرمان فرضی
Forwarded from Samad Rahmani
البته نئچه دیللره ۱۸ عصردن ترجمه اولوب.
Forwarded from Səhər Xiyavi
تشکور.بو تأثیر هانسی باخیمدان اولوب شوپنهاوره؟
Forwarded from Samad Rahmani
ای روح کی جام جهل ائدیب نوش
حب وطن ائیله دین فراموش
کیم سالدی سنی بو تنگ راهه
قاندان دوشدون بو دامگاهه
سن ترک قئلیب عدم دیارین
بولدوقدا وجود اعتبارین
فرمان فرضی
Forwarded from Samad Rahmani
یونان شاعیرلری شعر یا حکایه یازاندا گوزل شعر آللاه لاریندان الهام آلیردیلار، فضولی ایسه گوزل ساقی لردن بو ایسته یی دیله ییر.
Forwarded from Samad Rahmani
انسانی سئومک و اونا اینانماق واگنر کیمی موسیقی چی نی ده فضولی یه واله ائدیب.
فرمان فرضی :
منجه لیلی مجنون فضولی نین ان بویوک پیامی دا ائله بودور، انسانا حورمت و سئوگی یه حورمت
21 آذر شاعیری جبیب ساهیرین حیاتینا اوتری بیر باخیش


علی آغ گونئیلی


اؤلکه‌میزین معاصیر شعرینده، داها دوغروسو فارس و آذربایجان دیللرینده یارانان یئنی مضمونلو شعرین یارانماسی، یاییلماسی ساحه‌سینده، حبیب ساهرین بؤیوک و ده‌یرلی امه‌یی اولموشدور. ساهر،‌ ایراندا، یئنی شعرین آتشین مودافیعه‌چیسی،‌ انقلابچی، ادیب و شاعر میرزا تقی‌خان رفعتین تاثیری آلتیندا اولور و شعر ساحه‌سینده، اونون، یئنیلی‌یه دوغرو آتدیغی آددیم لاری دا، اوستادی رفعتین زکاسی‌نین ‌ایشیغیندا اوز وئریر.
ساهر ‌ایلک اؤنجه اؤز اوستادی رفعتین واسیطه‌سی‌ایله و سونرا دا استانبول دا تحصیل آلدیغی زامان تورکیه‌نین قاباقجیل شعری‌نین عنعنه‌لرینی دریندن اؤیره‌نیر و عینی زامان دا فرانسه ادبیاتی‌نین یئنی شعری‌ایله دریندن تانیش اولوب و اؤزو اوچون یئنی پوئتیک اوسلوبو یارادا بیلمیشدی.
‌ایلکین یارادیجیلیقلاریندا، رومانتیک مئیلی ساهرده گوجلو اولسادا، آنجاق گئت به گئت او رومانتیک عالمیندن آیریلاراق «آتینی مینیب گونش پارلایان و ‌ایشیقلی رئال دونیاسینا سورور…»
۱۳۲۵ ینجی‌ایلین آذر آییندا، آذربایجاندا گئدن آزادلیق و دموکراتیک حرکاتی‌نین قانا چکیلمه‌سی، ساهرین پوئتیک دونیاسیندا ائله درین ‌ایز بوراخیر کی اونون بوتون یارادیجیلیق چالارلاری، بو قانلی ـ قادالی فاجیعه‌نین چیرکینلیک‌لرینی عکس ائتدیرمگه یؤنه‌لیر؛ و بو دورومدا ساهر، اؤز دوغما یوردونون؛ ائلی‌نین باشینا گلن بلالر، مصیبت‌لر، قاجیعه‌لر، تضیق‌لر و ظولم‌لر حاقیندا «قالاق ـ قالاق» اثرلر یازیب یارادیر. بو اثرلرده، ساهرین یاراتدیغی بدیعی تصویرلر، او قده‌ر گوجلو، قدرتلی، توتارلی و تاثیر ائدیجی‌دیر کی، اوخوجو دئییر بس، ساهرین یارادیجیلیغی‌نین بیرینجی و اساس غایه‌سی، تکی، اؤز دوغما یوردوینان باغلی اولان موضوعلاری تصویر ائتمکدیر. آنجاق ساهرین‌ یاراد‌‌‌یجیلیق و صنعت دونیاسی چوخ گئنیش، اطرافلی و انگین بیر دونیادیر. اونون یارادیجیلیغی‌نین اساس و آپاریجی غایه‌سی، بوتون عدالتسیزلیگه، ظولمه، قارانلیقلارا و اووهاماتدان دوغان چیر‌کینلیک‌لره قارشی دوروب، ‌اینسانلارین خوشباختلیغی، سعادتی و آغ گونه چیخماسی اوغروندا، قلم چالماقدیر.
بو یازی‌دا ساهرین، پوئتیک اوسلوبلاریندان، بدیعی یارادیجیلیغیندان، رومانتیکا و لیریکاسیندان سؤز گئتمیر. بوحاقدا ادبیاتیمیزدا چالیشان، گؤرکملی تدقیقاتچی‌لار تنقیدچی‌لر چوخ ده‌یرلی اثرلر یازیب و هله ده یازاجاقلار. بوردا آنجاق اونون یارادیجیلیق و صنعتکارلیق حیاتینا، چوخ قیسا و اؤتری بیر باخیشدان سؤز گئدیر.
حبیب ساهر ۱۲۸۶ینجی گونش ایلی‌نین یاز فصلینده تبریزین سرخاب محلسینده آنادان اولور. اوشاقلیق یاشلاریندا ایکن اونون اتاسی میر قوام، تبریزین قانلی بیر بلواسیندا اؤلدورولور و ساهرین طالعینده یئتیم‌لیک حؤکمو یازیلیر. آتاسی اؤلندن سونرا ا ونون عائله‌سی آغیر بیر یاشاییشا و کسگین چتینلیک‌لره معروض قالیر. بو حاقدا ساهر اؤزو بئله یازیر: «…بئش یاشیما چاتدیم کندیمیزده فیرتانا قوپدو و آتام بیر پاییز گئجه‌سی قوناق گئتدی، بیر داها گئری دؤنمه‌دی، یئتیم قالدیق…آلتیمیزا کؤهنه کئچه سالدیق، آجلیق گؤردوک، کورلوق چکدیک… بؤیودوک…»
ساهر هله رسمی ‌‌تحصیل آلماق یاشینا چاتمازدان قاباق دا مکتبه گئده‌رمیش. دؤرد یاشیندا ایکن الفبا اؤیرنمک اوچون باجیسی ایلا بیرلیکده اونو «سردابا» مکتبخاناسیندا، بیر «ماللاباجی»یا تاپیشیریرلار. آلتی یاشیندا رسمی‌‌تحصیل آلماق اوچون اؤگئی قارداشی ایلا بیرلیکده اونو «سید حمزه» و سونرا ایسه «حیدر تکیه‌سی» مکتبخاناسینا گؤندریرلرِ، داها سونرالار ساهر اؤز تحصیلینی مکتبخانالاردا یوخ یئنی اوصول‌ایلا اداره اولونان «مدارس معتمده»، «رشدیه» مدرسه‌لرینده داوام ائتدیریر؛ و نهایت اورتا تحصیل دؤورنو مرحوم امیرخیزی‌نین اداره ائتدیگی «مدرسه محمدیه» ده سونا چاتدیریر. ۱۳۰۴ینجی ایل دیپلوم آلدیقدان سونرا، فرانسیز دیلینی مکمل اؤیرنمک اوچون «کاتولیک لر» مدرسه‌سینه داخیل اولور و ۳ ایل همن مدرسه ده تحصیل آلیر.
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
ساهر «مدرسه محمد‌یه» ده تحصیل آلدیغی زامان، بؤیوک انقلابچی شیخ محمد خیابانی‌نین باش معاونی، گؤرکملی شاعر، ادیب وانقلابچی «میرزا تقی‌خان رفعت» اونون فرانسیز دیل و ادبیات معللیمی ‌‌اولموشدور. جوان ساهر مرحوم رفعتین واسیطه‌سی ایله تورکیه ده نشر اولونان «ثروت فنون»، «ادبیات جدیده» و «رسیملی‌ای» کیمی ‌‌ادبی ‌اجتماعی مجله‌لرله تانیش اولوب و درین ماراقلا اونلاری اوخویور. بو مجلله‌لرده، تورک، ادیب و شاعرلرینین او جومله‌دن «توفیق فیکرت» و «جلال ساهر» ین یئنی مضمونلو و یئنی فورمالی اثرلری و شعرلری ده نشر اولونارمیش. آدلارینی چکدیگیمیز ادیب و شاعرلرین ‌ایچینده، جلال ساهرین صنعتکارلیق دونیاسی و ائله‌جه‌ده یئنی مضمونلو اثرلری، جوان حبیب ده داها آرتیق تاثیر بوراخیر. او، بو معنوی تاثیری اؤزونده ابدی اولاراق ساخلاسین دئیه، جلال ساهرین آدینی اؤزونه سوی آد سئچیر. بو حاقدا ساهر بئله یازیر: «من ساهرین شعرلرینی، خیال‌انگیز خوش آهنگ اولدوقونا گؤره چوخ بیه‌نردیم. من اونون معنوی تاثیرینی یاددان چیخارتمایام دئیه ساهری اؤزومه سوی آدی سئچدیم.»
ساهرین، ایلک قلم تجربه‌لری لاپ اونون اوشاقلیق چاغلاریندا، دئملی مکتبخانالاردا درس اوخودوغو زامانلار اوز وئریبدیر. بوحاقدا، او اؤزو بئله یازیر: «یئددی یاشیمداایدیم بیر مکتبخانایا گئده‌ردیم. گئجه‌لر چیراق یاندیریب الیمه قلم آلاردیم. اؤز آنا دیلیمده شعر یازاردیم. متوسیطه‌نین اوچونجو کلاسیندا ایدیم فیرانسیز دیلیندن فارسجایا بیر شعر ترجمه ائله‌دیم «ren» باره‌سینده. سونرا شیخ محمدخیابانی نین اؤلومونه بیر مرثیه مانند بیر فارسی شعر یازدیم و مخبرالسلطنه‌نی اورادا نیفرین ائله‌دیم…».
ساهر «کاتولیک‌لر» مدرسه‌سینده فیرانسیز دیلی‌نین تحصیلینی یاریمچیق بوراخیر و تبریزدن کوردوستانا گئدیر و بیر آز زامان اورادا «کاک میرزا» آدی ایله ائو معلمی ‌‌اولور. او سونرا یئنه ده تبریزه قاییدیر و نهایت ۱۳۰۶ینجی ایل ده عالی تحصیل آلماق اوچون باکی- تفلیس- باتوم یولو ایلا استانبولا سفر ائدیر.
ساهر، استانبول دا «دبستان ایرانیان» آدلی بیر مدرسه ده فارس دیلی و ادبیاتینی درس دئییر. او ۱۳۰۹ینجی ایل ده استانبول اؤنیورسیته‌سی نین جغرافیا علملر بؤلومونه قبول اولونور و نها یت ۱۳۱۲ینجی ایل ده جغرافیا علملری فاکولته‌سیندن لیسانس آلیر. همان ایلده ده ساهرین «جغرافیای طبیعی آذربایجان ایران» آدلی لیسانسلیق تئزی کیتابی «تورکیات» انیستیتوسو طرفیندن نشر اولونور.
ساهر، استانبول دا یاشادیغی زامان اؤز ادبی بیلیگینی، تورک و فرانسیزجا، ده‌یرلی، ادبی اثرلرین مطالعه‌سی ایله ‌ایمکانی قده‌ر زنگینلشدیره بیلیر. دئمک اولارکی استانبولدا، ساهرین ادبی فعالیتی اولمویوبدور. او بوحاقدا، بئله یازیر: «…شاعرلیک مرضیندن یاخامی ‌‌بوراخدیم…آنجاق اورادا ایکی دانا غزل دئمیشم کی استانبول تورکجه‌سینده‌دیر…»
ساهر ۷ ایل استانبولدا قالدیقدان سونرا ۱۳۱۲ینجی ایل ده، باتوم – تفلیس یول ایلا باکی‌یا گئدیر. بیر آز اورادا قالدیقدان سونرا نهایت باکی دان بندر انزلی‌یه و اوردان دا تهرانا گئدیر. ساهر تهران دا معارف اداره‌سینده معللیم یازیلیر و ۱۳۱۳ینجی ایلده زنجانا گؤندریلیر. او زنجاندا جغرافیا معللیمی ‌‌وظیفه‌سینده تدریسله مشغول اولور. ۱۳۱۵ینجی ایلده معارف ناظیرلیگی ساهرین «جغرافیای خمسه» آدلی کیتابینی زنجاندا نشر ائتدیریر. مولفین بوکیتابی مکافاتا لایق گؤرونور. درس کلاسلاریندا ‌اشاقلارا اؤز آنا دیل‌لرینده درس دئمه‌گی، اونلارینان اؤز آنا دیللرینده دانیشماسی و وئریلن تذکورلری سایماماسی سبب اولورکی ساهری زنجاندان مازندرانا سورگون ائتسینلر. ساهر مازندراندا «مالاریا» خسته‌لیگینه توتولور و یئنی‌دن تهرانا قایتماغا مجبور اولور. «مالاریا» خسته‌لیگی ساهرین جانیندان چیخیب – چیخمامیش او تهراندان قزوینه گونده‌ریلیر. ساهر اوردا دا چوخ قالا بیلمیر و نهایت قزویندن تبریزه گؤنده‌ریلیر. ساهر تبریزده «دبیرستان نظام»، «دبیرستان فردوسی» و باشقا مدرسه لرده معللیم‌لیکله مشغول اولور و ۱۳۲۵ینجی ایل ده، تبریزدن سورگون ائدیلدیگی زامانا قده‌ر، اورادا یاشاییر. ساهرین ادبی‌ ایرثینه اساسلاناراق دئمک اولار کی تبریزده یاشادیغی ایل‌لر، اونون ادبی و یارادیجیلیق حیاتی‌نین پارلاق و بارلی- بهره‌لی دؤورانلاریندان بیری اولوبدور.
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
۱۳۲۰ینجی ایل رضا شاهین قارا‌ استبدادی ییخیلدیقدان سونرا بوتون ایراندا اولدوغو کیمی، آذربایجاندا دا بیر مدنیت دیرچلیشی اوز وئریر و ادبی فعالیت‌لر داها آرتیق گوجلنیر. مدنی-ادبی اوجاقلارینین سایی آرتیر. همان زامان، حبیب ساهر جعفرخندان، عثمان ساری وللی و داها سونرالار بالاش آذراوغلو ایلا تانیش الور. عثمان ساری وللی ایله جعفرخندان ساهرین ‌استعدادلی و درین دوشونجه‌لی بیر شاعر اولدوغونو گؤرور و اونو اؤز آنا دیلینده یازیب یاراتماغا هوسلندیریرلر. بو تشویقلر ساهرین ادبی فعالیتلری‌نین آرتیب گوجلنمه‌سینه سبب اولور و بئله‌لیک‌له ساهر، یئنی – یئنی اثرلری ایله اوخوجولارینین رغبتینی و درین حؤرمتینی قازانا بیلیر. واختی ایلا اونون چوخ اثرلری تبریزده و ایرانین باشقا شهرلرینده نشر اولونان «آذربایجان»، «آزاد ملت»، «یئنی شرق»، «شفق» و «وطن یولو»نداکی، ادبی-‌اجتماعی مجلله لرده دؤنه- دؤنه نشر اولور.
ساهر، تبریزده یاشادیغی ایل لرده «افسانه شب»، «سایه‌ها»، «شقایق» و…آدلی فارسجا شعر کیتابلارینی دا نشر ائتدیره بیلیر. و نهایت ۱۳۲۵ینجی ایلین پاییزیندا شاهلیغین قارا استبدادی بیر داها تبریزه قاییتدیقدان سونرا، ساهری تبریزدن آییریب اردبیله سورگون ائدیرلر. همان ایل‌لری ساهر اؤزو بئله یازیر: «۱۳۲۰ دن ۱۳۲۵ ین پاییزینا قده‌ر منده شاعرلیک بحرانی باشلادی… آنا دیلیمده بوللو – بوللو شعر، حئکایه لر یازدیم…موزدیمی‌‌آلدیم…مدرسه دن قووولدوم…»
ساهر، اردبیلده اولان زامان «صفویه» مدرسه‌سینده معللیم‌لیک ائدیر. او اوردا تحت نظر اولماغینا باخمایاراق ۱۳۲۷ینجی ایل ده چوخ آغیر بیر وضعیت ده «اشعار جدیده» آدلی فارسجا شعر کیتابینی محدود نسخه‌لرده نشر ائتدیریر. او، اوچ‌ایل اردبیلده یاشادیقدان سونرا، یئنه‌ده اوردان چیخاریلیب، قزوینه گؤنده‌ریلیر.
ساهر، قزوینده اورتا مکتب‌لرده جغرافیا وادبیات معلمی ‌‌وظیفه‌سینده تدریسله مشغول اولور. همان ایل‌لرده، ساهر «کوشن» و «لیریک شعرلر» آدلی آذربایجانجا شعر کیتابلارینی دا گیزلینجه نشر ائتدیریر و سونرا دا «خوشه‌ها»، «اساطیر» و «اشعار برگزیده» آدلی فارسجا شعر کیتابلارینی دا نشر ائتدیره بیلیر. ساهر ۱۳ ایل قزوینده یاشادیقدان سونرا تهرانا گوندریلیر.
ساهر، قزویندن تهرانا گلدیکدن بیر ایل سونرا تقاعوده بوراخیلیر و عؤمورونون سونونا قدر تهراندا یاشاییر. ساهر ۱۳۵۰ده، «کتاب شعر ۱»(فارسجا شعرلر)، ۱۳۵۵ ده «کتاب شعر ۲»(فارسجا شعرلر) و «میوه گس» (فارسجا حکایه لر و خاطیره‌لر)، ۱۳۵۸ده «سحر ایشیقلانیر»(آذربایجانجا شعرلر) و ۱۳۶۲ده «سؤنمه‌ین گونشلر»(فارس کلاسیک‌لردن آذر بایجانجا ترجومه لر) اثرلرینی نشر ائتدیریر.
بهمن انقلابی‌نین غلبه‌سیندن سونرا تبریزده، تهران دا، زنجان دا و…یئرلرده نشر اولونان «اولدوز»، «یولداش»، «اؤلکر»، «چنلی بئل»، «دده قورقود»، «گونش»، «انقلاب یولوندا»، «یئنی یول»، «کوراوغلی» کیمی‌‌ادبی ـ‌اجتماعی مجلله لرده ده ساهرین چوخلی شعرلری، خاطیره‌لری موصاحیبه‌لری نشر اولونوب. تاسفلر اولسون کی، بیر پارا علت‌لره گؤره ساهرین اثرلرینین چوخو، اؤزو دئمیشکن هله ده ایشیق اوزو گؤره بیلمه‌ییبدیر. بو باره‌ده ساهر بیر موصاحیبه ده بئله دئیبر: «منیم بیر قالاق نظم، نثر آثاریم واردیر، بعضی لری تایپ اولوب بیر چوخلاری دا ال یازئسی دیر..منیم نه حؤوصله و نه ده ائله مالی قودرتیم وار بو ایشدن اؤتری»
عؤمور بویو ادبی – بدیعی اثرلری ایله اؤز دوغما ائلی‌نین، یوردونون آرزی- ایستکلرینی، حسرتلرینی نیسگیللرینی بؤیوک بیر صنعتکارلیقلا ترنوم ائدن، آذربایجان خالقی‌نین بؤیوک، مودروک و انسان پرور شاعری، یازیچیسی استاد حبیب ساهر نهایت نیسگیللی بیر وضعیتده ۱۳۶۴ینجی گونش ایلی، آذر‌ آیی‌نین ۲۴ نجو گونو گئجه دونیادان کؤچوب و تهرانین بهشت زهرا قبیرستانلیغیندا تورپاغا تاپیشیریلیر.
یارادیجییلیق حیاتی نیسگیللردن، حسرتلردن، سورگونلردن یوغرولموش، استاد حبیب ساهر جیسمی‌‌اعتیباری ایله دونیادان کؤچوب گئتسه ده، آنجاق آذربایجان و فارس شعیر خزینسینه باغیشلادیغی، زنگین بدیعی اثرلری اعتیباری ایله، ابدیته قووشوب، خالقیمیزین معنوی دونیاسی‌نین سماسیندا بیر «اولکر» سایاغی دائما پارلایاراق، آچیلان سحرین موژده‌چیسی اولاجاقدیر.
خزانلار
خزان چاغی
قیزیل گونش اودلانیبدیر،
آغاجلارین یارپاقلاری
مین بیر رنگه بویانیبدیر
هر یارپاغین بیر رنگی وار،
سئودا رنگی،
حسرت رنگی،
توتقون، توزلو،
غربن رنگی
خزان چاغی، یئل اَسرکن
یاغیر یارپاق،
اؤلگون یارپاق.
قالانیبدیر، قالاق-قالاق.
یوللار اوزاق، گؤللر درین،
نسیم اَسیر سرین-سرین.
داغلار بیزیم، باغلار بیزیم،
یئرییرکن یارپاق اوسته
قالماز ایزین
گون یاندیرماز،
سون باهاردیر
سانکی آغاج یارپاقلاری
لاجوردی بیر متنده
ناققیش لاردیر
بیر چوخ خزان گلیب، کئچدی
بیر چوخ کروان قونوب، کؤچدو
بیر خزاندا
یئتیم قالدیق
بیر خزاندا
سئودالاندیق.
اَن نهایت خولیالارین هاواسیندان
http://t.me/Adabiyyatsevanlar
مینتسیزقلمیندن پای وئرن , یورولمادان بیگیلرین گنج نسلیمیزه چاتیران شعر, داستان کلاسلارینین مدرسی ,ادبیاتیمیز آراشدیرجی سی مولفی , موحقیقی
سئویملی قلمداشیمیز, عزیز گروپداشیمیز اوستاد دکتر رحمانی جنابلارینان آرتیق تانیش اولاق .
بسمه تعالی
صمد رحمانی خیاوی هستم متولّد شهرستان خیاو (مشگین شهر) به سال شمسی 1334. رحمت خداوند از همان روز تولّد، شامل حالم شد؛ زیرا در خانواده ی زحمت کش به دنیا آمدم. با نهایت تلاش و تنگدستی مرا بزرگ کردند امّا لب به شکوه نگشودند. و این چنین مرا فردی تودار و متحمل سختی ها بار آوردند. تحصیلات ابتدایی و متوسّطه اوّل را در زادگاهم تحت تعلیم معلمّانی بزرگ و انسان های آسمانی گذرانده ام که تعدادی از ایشان را هنوز هم زیارت می کنم و دست بوسشان هستم و برای تعدادی دیگر در قالب حمد و قل هوالله بوسه ی عشق نثار روح لطیفشان می کنم.
تحصیلات متوسّطه ی دوم را در دانشسرای مقدّماتی تبریز پی گرفته ام. معلّمان من در آن جا دانشمندانی سرشناس در کشور و خارج از کشور بودند. استاد عبدالعلی کارنگ ، استاد عبداللطیف بنان، استاد دکتر رضا انزابی نژاد و...
تحصیلات دانشگاهی من تا دوره ی فوق لیسانس در تبریز ادامه یافت. هرچه از استادان این دوره بگویم کم گفته ام و اصولاً قلم من در حدّی نیست که راجع به شخصیّت آن ها به گردش دربیاید. به هر حال من در حق این بزرگان چیزی نمی گویم. فقط فاتحه ای نثار ارواح پاک استادان، زنده یادان، استاد حسن قاضی طباطبائی، استاد دکتر منوچهر مرتضی، استاد دکتر بهمن سرکاراتی، استاد دکتر سلیم و...می نمایم و برای استادان حیّ و حاضر آرزوی سعادت و تندرستی برای حضراتشان دارم.
تحصیل دوره ی دکترای حقیر در کشور همسایه، جمهوری آذربایجان، دانشگاه دولتی باکو به اتمام رسید. روح استاد پرفسور جلال عبدالله یف که با زبان روزه ی نذری در دانشگاه باکو مرا راهنمایی و مشاوره می داد شاد باد. و برای استاد پرفسور توفیق حسین اوغلی و دیگران آرزوی بهروزی و سلامت دارم.
به تقلید از استادان خود در طول زندگی تحصیلی که تألیفات بسیار گرانقیمت از ایشان خوانده ام حقیر نیز دست به تألیفک هایی زده ام که چند تایی را برای خوانندگانی که تا این جای نوشته دوام آورده اند نام می برم:
1- مقایسه ی عروض فارسی و آذربایجانی (انتشارات شایسته)، 1379
2 - سیری در داستان و داستان نویسان (هماذر) ، 1381
3 - ادبیّات کودکان (هماذر) ،1382
4- نقد ادبی، ( پویش) 1382
5 - بررسی ادبیات داستانی کتاب های درسی ادبیات دوره ی دبیرستان و پیش دانشگاهی، انجمن علمی و آموزشی معلمان تبریز 1383
6 - قله های ادبیات آذربایجان ، انجمن علمی و آموزشی معلمان تبریز 1384
7 - دستور زبان فارسی، ( نیک مهر فرزانگان حورا) 1390
8 - تصامیر شعری در شعر فارسی، ( نیک مهر فرزانگان حورا) 1391
9 - دستور زبان آذربایجانی ( اختر)، 1391
10 - بیر سئوگی ماجراسی، (مجموعه داستان های ترکی و فارسی، نشر ریتم، 1392
11 - آموزش وزن و قافیه شعر فارسی (نیک مهر ...) 1391
12 - ساختار داستان های امروزی، (نیک مهر ...) 1391
13 - آموزش وزن و قافیه، بند، قالب های شعری در شعر آذربایجانی، نشر اختر 1393
14 – دؤردومونجوسو یولدادیر (رمان ترکی)، نشر اختر 13934
15 – فارسی عمومی ، نشر اختر 13934
16 - درآمدی بر ادبیات داستانی جمهوری آذرباجان، نشر دنیای نو، 1395
و... تعدادی مقاله هایی که در نشریّات استانی وکشوری و یا در مقدمه ی کتاب های مختلف درج شده است
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
ادبیات سئونلر
موغام‌ هاي آذربايجان
نگارش در تاريخ شنبه بیست و چهارم بهمن ۱۳۸۸ توسط حامد یوسف پور سولا
ارائه مقالات علمي و تحقيقي در خصوص رشته هاي مختلف هنر و ادبيات آذربايجان در شرايطي كه عموم مردم آذربايجان حتي خيل عظيم علاقه مندان به فرهنگ مادري به دليل بي اعتناييها و بايكوتهاي معيني كه در دوره هاي مختلف زمينه هاي آنان فراهم گرديده است از آشنايي و كسب اطلاعات در اين خصوص محروم مانده اند امري بسيار حياتي تلقي مي شود. سنگيني اين بار عمدتا بر روي روشنفكران و محققان همزبانمان است. انتقال اين دانستني ها با تكيه بر تكنولوژي اطلاع رساني جديد يعني سايتهاي اينترنتي فضاي مناسبي را براي تحقق ارتقاء آگاهي ملي فراهم ساخته است. يكي از شاخه هاي بسيار مهم هنري هر ملتي عبارت از فرهنگ موسيقي ملي اوست.متاسفانه آگاهي و معلومات عمومي در خصوص گنجينه موسيقي ملي آذربايجان در ميان همزبانانمان در حد قابل قبولي نيست. از اين منظر ارائه مقالات و نشر كتب در خصوص هنر و سنتهاي موسيقي ملي آذربايجان امري بسيار ستودني ، واجب و لايق تقدير و تحسين است.
اما نكته اي كه اهميت بسيار دارد و عدم رعايت آن مي تواند بجاي تاثير مثبت قابل انتظار، تاثير منقي نيز برجاي گذارد ارائه اطلاعات سطحي ، غيردقيق ، تجزيه و تحليل نشده و غيركارشناسي در اين خصوص مي باشد. حقير اين نكته و تذكر را در وحله اول براي خودم و سپس براي كليه هم قلمان و دوستان عزيزم توصيه مي نمايم. بايد حداقل 50 صفحه آنهم بعضا دو سه بار و با دقت مطالعه كرد سپس دو سه سطر مطلب نوشت . طبعا مطالبي كه بدين شكل تحرير مي گردد به اندازه كافي قوت ، استحكام و عمق خواهد داشت.
در شماره هاي 287 ، 289 و 291 نشريه وزين “نويد آذربايجان” مطلبي تحت عنوان “موسيقي آذربايجاني” برگرفته از اينترنت درج گرديده است . در وحله اول بايد از نويسنده مقاله تشكر كرد كه تقبل زحمت كرده و خواسته است تا اطلاعاتي هر چند كلي و خلاصه شده را درخصوص شناسانيدن فرهنگ زيباي موسيقي آذربايجاني ارائه نمايد. ما براي اين هم قلم عزيز آرزوي موفقيت و پيگيري در خصوص تحقيق و تاليف داريم. منتها لازم است در خصوص برخي موارد مطرح شده در مقاله نكاتي كه بنظر مي آيد بازگو شود.
با اينكه منبعي براي مقاله ياد شده قيد نگرديده است اما كاملا مشخص است كه عموم مطالب از كتاب بسيار ارزنده “موغام” (نشريات دولتي آذربايجان– باكو 1991) اثر موسيقي شناس مشهور پروفسور “راميز زؤهراب اف” نقل شده است . زحمت ترجمه اين كتاب را به فارسي آقاي “علاءالدين حسيني” تقبل كرده اند كه در سال 1378 توسط انتشارات سروش منتشر و به بازار عرضه شده است .
همانگونه كه تاكيد گرديد اين كتاب در خصوص معرفي هنرموسيقي موغام آذربايجان منبعي بسيار غني و قابل استفاده مي باشد. اما در باره ترجمه انجام شده مواردي مانند عدم تطبيق كامل ، ضعف در جمله بندي ها و معادل سازي ها ، عكس روي جلد كه تناسبي با موضوع و مضمون كتاب ندارد و غيره در نظر است كه مي تواند ترجمه مذكور را در بوته نقد و بررسي قرار دهد اما در اين مختصر دنبال چنين هدفي نبوده و فقط به ذكر يك مورد كه در مقاله اينترنتي هم به همان صورت منعكس شده بپردازيم . آقاي علاءالدين حسيني در ترجمه خود عنوان كتاب را “موسيقي مقامي آذربايجان” (موقام) گزارده اند. هنگام رويت كتاب اين سوال براي همه اهل موسيقي و دوستداران هنر ملي پيش مي آيد كه چرا مجموعه اي كه آذربايجانيها به آن “موغام” اطلاق مي كنند به شكل “موقام” درآمده است؟ آقاي حسيني در مقدمه مترجم (صفحه 9 كتاب) چنين مي نويسند:
“ عنوان موقام تلفظ محلي واژه مقام است و شايد بهتر بود به صورت مقامMogam نوشته شود اما به جهت اينكه تشخيص دو واژه مقام (با ضمه) و مُقام (با فتحه)كه در موسيقي آذربايجان به دو مفهوم متفاوت به كار مي روند براي خواننده آسان باشد از اين طرز نگارش استفاده شد.”
مترجم در پاورقي همان صفحه توضيح بيشتري مي دهد.
“البته در تلفظ و املاي آذربايجاني “موغام” درست تر است ، اما براي حفظ قرابت املايي آن با مقام ، به شكل موقام آمده است.”
ظاهرا به نظر مي رسد كه آقاي حسيني چنان به حفظ اين قرابتها مايل هستند كه حتي اگر ماهيت واژه اصلي هم بي اعتبار و بي هويت گردد زياد اهميتي نخواهد داشت. ايشان حتي نام مولف را هم “رامز زهراب اف” قيد كرده اند در حاليكه روزنامه ها و نشريات فارس زبان هم چنين كاري نكرده اند. يعني تا به حال مثلا هروقت مصاحبه اي يا خبري راجع به هنرنمايي هنرمند بزرگ و تارزن مشهور “راميز قلي يف” در اين نشريات درج شده نام ايشان همان “راميز” درج شده است. و اما در خصوص واژه جديد الخلقه “موقام” و نظر مترجم بايد اظهار داشت كه برخلاف نظر آقاي حسيني واژه موغام هيچ ارتباطي به واژه مقام (درعربي به معناي جايگاه و رتبه) ندارد و بهيچوجه تلفظ باصطلاح محلي واژه مقام نيست.
https://t.me/Adabiyyatsevanlar