اوشاق ادبیاتی
«ایوب تورکایین» اوشاق شعرلری سادهلیگین پوئزییاسی
یازان:«ائلناره آکیماووا»
کوچورن:«ویداحشمتی»
حاضیرلایان:«ادبیات سئونلر»
ایّوب تورکایین کیچیک یاشلی اوشاقلار اوچون یازدیغی شعرلری اوخویاندا اؤزومو غئیری اختیاری اونلارین عالمینده حیسّ ائلهدیم. سبب؟ صمیمیّت و بالاجالارین رنگارنگ دونیاسینا، ماراق دایرهسینه عاید نه وارسا مؤلّفین اونا هدفلهنیب یازماق مرامی، اوشاق روحونو حساسلیقلا دویماق باجاریغی، بیر ده اینجه یومور و پوزیتیو چالارین اؤنده اولماسی، سادالانان بو کئیفيّتلر کیتابداکی شعرلری غئیری اختیاری شکیلده معنوی طراوتین و شوخلوغون آب-هاواسینی احتیوا ائدن انرژی منبعیینه چئویریر. ایّوب سادهلیگین پوئزییاسینی یارادیر. آمّا بو سادهلیک اوشاق عالمینین اؤز قاتیندان سوزولوب گلیر. بزک-دوزکسیز حیاتین اؤزو کیمی. گنج شاعر بو ظاهرا عادی حیاتین بلکه ده ایلک دفعه اوشاق نظرلری ایله کشف اولونان طرفلرینه پوئتیک مضمون قازاندیریر. هانسیسا حادثه ایله باغلی دولغون تصوّر یاراتماسی اوچون نقلی دئییل، داها چوخ اوبرازلی معلوماتا اساسلانماسی، یاخود اوشاقلارین قاوراما، دونیانی درک ائتمه ایمکانلارینا مناسیب اولماسی اونون اکثر شعرینین عومومی، اورتاق جهتیدیر:
بیر پاییز سحرینده،
گونای دوردو یوخودان.
شیمشهیین برک سسیندن
گؤزون قیرپدی قورخودان.
باخدی پنجرهسیندن،
گؤردو کولکدیر یامان
دئدی درسه گئتمهیه
سویوق وئررمی آمان؟
آناسی قولاق آسیب،
بهانهنی آنلادی.
قوجاقلاییب قیزینی،
بیر بالاجا دانلادی.
سؤیلهدی قیزجیغازا
بوران-چووغون اولسا دا،
مکتبی هئچه ساییب،
درسی وئرمزلر بادا.
گونای سهوین آنلادی،
کئچدی اساس مطلبه.
چانتاسینی گؤتوروب،
یولا دوشدو مکتبه.
گونایین «سهوی» آدلانان بو شعرده عیانیلیک و کونکرئتلیک فیکرین اوبرازلارلا ایفادهسینده اساس گؤستریجییه چئوریلیر. ایّوبون بونون کیمی اکثر متنلرینده حیاتی فاکتلار و پرئدمئتلرین اؤزونون مضمونونا اویغون بدیعی اینتوناسییا و تصویر سیستمی ایله عیانیلشن شعر قورولوشو گؤروروک. مؤلیف بدیعی تصویردهکی لاکونیکلیکله مضمون حاقیندا رئال، آیدین تصوّر یارادیر. بدیعی -منطیقی کئچیدلر بیر-بیرینی تاماملایان علاقهلر بو شعرلرین اساس مزیّتی ساییلا بیلر:
بابام هر ایل بوستاندا،
چوخلو ترووز اکیر.
گؤرورم آسان دئییل،
خئیلی اذيّت چکیر.
محصول واختی ساحهده
کلم، خیار بول اولور.
بیز ترووز ییغاندا،
یئشیکلر بارلا دولور.
بابامین زحمتینی،
هئچ واخت اونوتمارام من.
اونا کؤمک ائتمهمیش
کنددن قاییتمارام من.
ایّوبون شعرلری سئوگی دولودور. یاراتدیغی بالاجا قهرمانلار بوتون کایناتی باغرینا باساجاق قدر صاف، تمیزدیرلر. بؤیوکلره حؤرمت، زحمته آلیشقانلیق، طبیعتله تماس، گؤزل اولان هر شئیه ماراق هر متنده آیریجا ائستئتیک یؤندن تقدیم اولونور. بو شعرلرده پرئدمئت بدیعی سويّهیه قالدیریلیر، اونون موناسیب تشبیهلرله ایفادهسی باش توتور. هم اخلاقی -تربیهوی ماهیّت آشیلانیر، هم ده مضمون اوبرازلی توتوم قازانیر:
ائمین الینده میسمار،
آغاجلاری جیزیردی.
آغلینا گلن سؤزو
قابیغینا یازیردی.
بیر گون ده آتاسینین
آدین یازدی بوداغا،
فیکیرلشدی، آتاسی
احسن دئیر "قوچاغا"
سئویملی آتاسینا
گؤستردی ال ایشینی.
سئوینجله گوله-گوله
آغاردیردی دیشینی.
آتاسی دئدی: -اوغلوم،
یارالاما آغاجی.
آخی آنلامیرسان کی،
اونلار دا چکیر آجی؟
یارالانمیش آغاجی
قیشدا شاختا ووراجاق.
یایدا ایسه ایستیدن
یاناراق قورویاجاق.
اوشاقلار اوچون یازماق اونسوز دا وطنه خیدمتدیر. آمّا یاخشی یازماق، اونلارین اخلاقی تربیهسینه، داورانیش کامیللییینه یول آچان متنلرله مئیداندا اولماق، بو آرتیق میلّی منافع، میلّی تصّوب کئشلیک حادثهسیدیر. ایّوب تورکایین شعرلرینده بو مئیل آمال، مقصد سويّهسینده تظاهر ائدیر. اونون شعرلرینین هامیسی ضروری موضوعلاردادیر: وطن سئوگیسی، ظفر گونوموز، طبیعت تصویری، مکتبه چاغیریش، بیلیگین تبلیغی، دونیانی درک ائتمهیه ماراق و س. کیمی موضوعلار اؤزونون اوغورلو پوئتیک ایفادهسینی تاپیر. شاعرین "وطن تاریخی"، "آنا وطن"، "8 نوامبر"، "خاری بولبول" کیمی اکثر شعرلرینده مضمون جاذیبهدارلیغی ایله ایفاده طبیعیلیگینین وحدتی، طبیعی و روان دیل، آخیجی اینتوناسییا اساس اوسلوبی مزیّت کیمی سجّیهلهنیرلر.
یئنی تاریخیمیزین
8 نوامبر گونو
ظفریمیز یاییلیب
سسی، صداسی اونو
اوخویورام درسلیکده
۴۴ گونلوک ساواشی.
بیر-بیرینه قاریشمیش
سئوینج، کدر، گؤز یاشی
" ظفر" سؤزو، سن نئجه
مؤحتشم، اوجا آدسان
قولاغیمدا سسلهنیر،
شوشامیز، سن آزادسان
۱
«ایوب تورکایین» اوشاق شعرلری سادهلیگین پوئزییاسی
یازان:«ائلناره آکیماووا»
کوچورن:«ویداحشمتی»
حاضیرلایان:«ادبیات سئونلر»
ایّوب تورکایین کیچیک یاشلی اوشاقلار اوچون یازدیغی شعرلری اوخویاندا اؤزومو غئیری اختیاری اونلارین عالمینده حیسّ ائلهدیم. سبب؟ صمیمیّت و بالاجالارین رنگارنگ دونیاسینا، ماراق دایرهسینه عاید نه وارسا مؤلّفین اونا هدفلهنیب یازماق مرامی، اوشاق روحونو حساسلیقلا دویماق باجاریغی، بیر ده اینجه یومور و پوزیتیو چالارین اؤنده اولماسی، سادالانان بو کئیفيّتلر کیتابداکی شعرلری غئیری اختیاری شکیلده معنوی طراوتین و شوخلوغون آب-هاواسینی احتیوا ائدن انرژی منبعیینه چئویریر. ایّوب سادهلیگین پوئزییاسینی یارادیر. آمّا بو سادهلیک اوشاق عالمینین اؤز قاتیندان سوزولوب گلیر. بزک-دوزکسیز حیاتین اؤزو کیمی. گنج شاعر بو ظاهرا عادی حیاتین بلکه ده ایلک دفعه اوشاق نظرلری ایله کشف اولونان طرفلرینه پوئتیک مضمون قازاندیریر. هانسیسا حادثه ایله باغلی دولغون تصوّر یاراتماسی اوچون نقلی دئییل، داها چوخ اوبرازلی معلوماتا اساسلانماسی، یاخود اوشاقلارین قاوراما، دونیانی درک ائتمه ایمکانلارینا مناسیب اولماسی اونون اکثر شعرینین عومومی، اورتاق جهتیدیر:
بیر پاییز سحرینده،
گونای دوردو یوخودان.
شیمشهیین برک سسیندن
گؤزون قیرپدی قورخودان.
باخدی پنجرهسیندن،
گؤردو کولکدیر یامان
دئدی درسه گئتمهیه
سویوق وئررمی آمان؟
آناسی قولاق آسیب،
بهانهنی آنلادی.
قوجاقلاییب قیزینی،
بیر بالاجا دانلادی.
سؤیلهدی قیزجیغازا
بوران-چووغون اولسا دا،
مکتبی هئچه ساییب،
درسی وئرمزلر بادا.
گونای سهوین آنلادی،
کئچدی اساس مطلبه.
چانتاسینی گؤتوروب،
یولا دوشدو مکتبه.
گونایین «سهوی» آدلانان بو شعرده عیانیلیک و کونکرئتلیک فیکرین اوبرازلارلا ایفادهسینده اساس گؤستریجییه چئوریلیر. ایّوبون بونون کیمی اکثر متنلرینده حیاتی فاکتلار و پرئدمئتلرین اؤزونون مضمونونا اویغون بدیعی اینتوناسییا و تصویر سیستمی ایله عیانیلشن شعر قورولوشو گؤروروک. مؤلیف بدیعی تصویردهکی لاکونیکلیکله مضمون حاقیندا رئال، آیدین تصوّر یارادیر. بدیعی -منطیقی کئچیدلر بیر-بیرینی تاماملایان علاقهلر بو شعرلرین اساس مزیّتی ساییلا بیلر:
بابام هر ایل بوستاندا،
چوخلو ترووز اکیر.
گؤرورم آسان دئییل،
خئیلی اذيّت چکیر.
محصول واختی ساحهده
کلم، خیار بول اولور.
بیز ترووز ییغاندا،
یئشیکلر بارلا دولور.
بابامین زحمتینی،
هئچ واخت اونوتمارام من.
اونا کؤمک ائتمهمیش
کنددن قاییتمارام من.
ایّوبون شعرلری سئوگی دولودور. یاراتدیغی بالاجا قهرمانلار بوتون کایناتی باغرینا باساجاق قدر صاف، تمیزدیرلر. بؤیوکلره حؤرمت، زحمته آلیشقانلیق، طبیعتله تماس، گؤزل اولان هر شئیه ماراق هر متنده آیریجا ائستئتیک یؤندن تقدیم اولونور. بو شعرلرده پرئدمئت بدیعی سويّهیه قالدیریلیر، اونون موناسیب تشبیهلرله ایفادهسی باش توتور. هم اخلاقی -تربیهوی ماهیّت آشیلانیر، هم ده مضمون اوبرازلی توتوم قازانیر:
ائمین الینده میسمار،
آغاجلاری جیزیردی.
آغلینا گلن سؤزو
قابیغینا یازیردی.
بیر گون ده آتاسینین
آدین یازدی بوداغا،
فیکیرلشدی، آتاسی
احسن دئیر "قوچاغا"
سئویملی آتاسینا
گؤستردی ال ایشینی.
سئوینجله گوله-گوله
آغاردیردی دیشینی.
آتاسی دئدی: -اوغلوم،
یارالاما آغاجی.
آخی آنلامیرسان کی،
اونلار دا چکیر آجی؟
یارالانمیش آغاجی
قیشدا شاختا ووراجاق.
یایدا ایسه ایستیدن
یاناراق قورویاجاق.
اوشاقلار اوچون یازماق اونسوز دا وطنه خیدمتدیر. آمّا یاخشی یازماق، اونلارین اخلاقی تربیهسینه، داورانیش کامیللییینه یول آچان متنلرله مئیداندا اولماق، بو آرتیق میلّی منافع، میلّی تصّوب کئشلیک حادثهسیدیر. ایّوب تورکایین شعرلرینده بو مئیل آمال، مقصد سويّهسینده تظاهر ائدیر. اونون شعرلرینین هامیسی ضروری موضوعلاردادیر: وطن سئوگیسی، ظفر گونوموز، طبیعت تصویری، مکتبه چاغیریش، بیلیگین تبلیغی، دونیانی درک ائتمهیه ماراق و س. کیمی موضوعلار اؤزونون اوغورلو پوئتیک ایفادهسینی تاپیر. شاعرین "وطن تاریخی"، "آنا وطن"، "8 نوامبر"، "خاری بولبول" کیمی اکثر شعرلرینده مضمون جاذیبهدارلیغی ایله ایفاده طبیعیلیگینین وحدتی، طبیعی و روان دیل، آخیجی اینتوناسییا اساس اوسلوبی مزیّت کیمی سجّیهلهنیرلر.
یئنی تاریخیمیزین
8 نوامبر گونو
ظفریمیز یاییلیب
سسی، صداسی اونو
اوخویورام درسلیکده
۴۴ گونلوک ساواشی.
بیر-بیرینه قاریشمیش
سئوینج، کدر، گؤز یاشی
" ظفر" سؤزو، سن نئجه
مؤحتشم، اوجا آدسان
قولاغیمدا سسلهنیر،
شوشامیز، سن آزادسان
۱
کیتابدا یئر آلان بیر نئچه شعرده گنج شاعرین فورمانی نظره آلمادیغی، داها چوخ پوئتیک فیکره، ایدئیایا آلوده اولوب قافیه، وزن، آهنگ قئیدینه قالمادیغی دا نظردن قاچمیر. بعضا مصراع قیریلیر، بعضا هانسیسا حرف دوشومونه یول وئریلیر کی، بو دا بدیعی اِفئکت یاراتماغا مانع اولور. ایفاده سلیسلییینه خلل گتیریر. شعردهکی ایفاده واسطهلری هانسیسا پوئتیک حسّین رئاللاشماغینا، هانسیسا فیکرین داشیییجیسینا چئوریلمهگینه خدمت ائتدییی اوچون بعضی حاللاردا قافیه، بؤلگو و اینتوناسییادا اویغونسوزلوق یارانیر. حالبوکی، شعرین بیر سیستم کیمی بوتؤو تأثیر باغیشلاماسی اوچون اونون داخیلی کومپونئنتلری آراسیندا طبیعی-آسسوسیاتیو اویارلیق اولمالیدیر. "سرحدچیدیر منیم آتام" شعرینده بیز بو اویارلیغی حیسّ ائتمیریک:
-گئجه گوندوز قورویور
سرحدی منیم آتام.
کئشییینده دایانیر،
من ائوده راحت یاتام.
بو پئشهده گؤرورم
گلهجهییمی من ده.
آرزوم بودور کی، حربچی
اولارام بؤیوینده.
بو سیرادان داها بیر مقاما دقت چکمک ایستهییرم. ایّوبون کیتابینداکی بعضی شعرلرین گونون انفورماسی، تکنولوژی یئنیلیکلری قایناغیندا حاصله گلدیگینی، بالاجا قهرمانین دوشونجه دونیاسینین چاغیمیزین فاکت و حادثهلرینه اساسلاندیغینی گؤروروک. بو طبیعی پروسهدیر. هر شئی بؤیوین، آرتان، اینکیشاف ائدن بیر تئمپله حرکت ائدیرسه، پوئتیک فیکره یانسیماسی نورمال قارشیلانمالیدیر. اساس مسئله بو جهدلرین، گتیریلن یئنی اوبراز و دئتاللارین بدیعی ديری تلقین اولونان تربیهوی فیکرین ایفادهسینه نه درجهده خیدمت ائتمهسیدیر. دوزدور ایّوبون استثناسیز بوتون شعرلرینده اؤز موتناسیبلیگینی پوزمایان معیار تصّوبکئشلیک وار، آمّا بعضا تصّوبکئشلیک شعرین داخلی سیستم کیمی بوتؤو آلینماسیندا بس ائتمیر. مؤلّفین "موبیل تلفون" شعرینه دقت ائدک:
بابام اؤزونه یئنیجه
موبیل تلفون آلمیشدی.
دوست-تانیشا زنگ ائتمهیه
خئیلی سئوینجک اولموشدو.
باخدیم بابام فیکیرلیدیر
سببینی سوروشاندا
سؤیلهدی، یامان بئزیرم
بو نؤمرهلر قاریشاندا
معاصیر تکنولوژولار
هله منیمچون چتیندیر.
منیم ان چوخ بیلدیییم ایش
تورپاقدا اکین-بیچیندیر.
اینسان ادراکینین بؤیوک کشفلرینین ماراقلی پرییوملارلا تصویر ائدیلمهسی گرکلی مسئلهدیر. ترقّی عصرینین داخلی منطقیندن ایرهلی گلن حالدیر. علمی-تئکنیکی فاکتلاری اوشاقلارا چاتدیرماق، یازاردان خصوصی استعداد طلب ائدیر. کیچیک قهرمانین ایناندیریجی پوئتیک اوبرازی اونون دوشونجهلرینین، حیاتا مناسبتینین رئاللیغی مقاملاریندا بیتکین یارانا بیلر. ایستهنیلن فاکت و حادثهیه وئریلن پوئتیک شرح او زامان اوغور قازانیر کی، اونداکی پوئتیک انفورماسییا بدیعی اینتوناسییا اوشاقلارین دونیانی درک ایمکانلارینا اویغون گلسین. عکس حالدا ان یاخشی پوئتیک نمونه بئله بدیعی تأثیر گوجونو ایتیریر. اوشاغین دیلیندن وئریلن بو شعر پارچاسیندا "تکنولوژی" سؤزونون ایشلنمهسی اونلارین عمومی اینکیشاف سويّهسینه اویغون دئییل.
البته بو نقصانلار، کیتابین مزیّتینی آزالتمیر. یئنیجه بو ساحهیه گلن گنج شاعرین اوغورلو جهتلری ایله برابر آلینمایان طرفلرینی ده دئمهلیییک کی، قوصورلارین احتیوا اولوندوغونون فرقینده اولسون.
۲
یوخاریدا گتیریلن نمونهلر ائلهجه ده "قاراقولاق دووشانیم"، "آغاجلاری قورویاق"، "تمیزکار لاله"، "کلک باز کلم" و اونلارجا آدینی چکمهدیگیمیز شعرلر اونون بو ساحهنین ان اومید وئرن امضالاریندان بیری اولاجاغینا اومید یارادیر.
قاراقولاق دووشانیم،
آز هوپپان بو چمنده.
اوزاغا گئتسن، سنی
بیر قورد سالار کمنده.
یاخینیمدا گز-دولان
منیم آتام اووچودور.
ییرتیجیلاردان بیزی،
قوروماغا بورجلودور.
تربیه، دوزگون داورانیش آشیلاماقلا برابر، سؤزو اینجهلیکله دئمک باجاریغی، ان اساسی، مصراعلار آراسینداکی علاقهسیزلیکدن، تصویر اصرافچیلیغیندان قاچماق ایّوبون شعرلری اوچون کاراکتئریک جهتلردیر. اوشاقلا اونون ادراک سويّهسینه اویغون شکیلده دانیشماق، یاپیشیقلی تحکیه ایله اونلارین قلبینه نفوذ ائتمک سررشتهسی بو شعرلرین اساس گؤستریجیلریدیر. بیر ده یومورلو تفکّر و ذکا، ایّوبون استعدادینین فردیلیگینی سجّیهلندیرن موهوم عامللردن بیری ده بودور دئسک، یانیلماریق:
اونا قدر اؤیرهندیم،
من وورما جدوهلینی
آرتیق ریاضیّاتین
بیلهجهیم دیلینی.
-اوچو اوچه وورورام،
جاوابی ائدیر دوققوز.
هامی دئییر وورمانی،
یاخشیجا اؤیرهنیب قیز.
لاپ بالاجا باجیمسا
-گئجه گوندوز قورویور
سرحدی منیم آتام.
کئشییینده دایانیر،
من ائوده راحت یاتام.
بو پئشهده گؤرورم
گلهجهییمی من ده.
آرزوم بودور کی، حربچی
اولارام بؤیوینده.
بو سیرادان داها بیر مقاما دقت چکمک ایستهییرم. ایّوبون کیتابینداکی بعضی شعرلرین گونون انفورماسی، تکنولوژی یئنیلیکلری قایناغیندا حاصله گلدیگینی، بالاجا قهرمانین دوشونجه دونیاسینین چاغیمیزین فاکت و حادثهلرینه اساسلاندیغینی گؤروروک. بو طبیعی پروسهدیر. هر شئی بؤیوین، آرتان، اینکیشاف ائدن بیر تئمپله حرکت ائدیرسه، پوئتیک فیکره یانسیماسی نورمال قارشیلانمالیدیر. اساس مسئله بو جهدلرین، گتیریلن یئنی اوبراز و دئتاللارین بدیعی ديری تلقین اولونان تربیهوی فیکرین ایفادهسینه نه درجهده خیدمت ائتمهسیدیر. دوزدور ایّوبون استثناسیز بوتون شعرلرینده اؤز موتناسیبلیگینی پوزمایان معیار تصّوبکئشلیک وار، آمّا بعضا تصّوبکئشلیک شعرین داخلی سیستم کیمی بوتؤو آلینماسیندا بس ائتمیر. مؤلّفین "موبیل تلفون" شعرینه دقت ائدک:
بابام اؤزونه یئنیجه
موبیل تلفون آلمیشدی.
دوست-تانیشا زنگ ائتمهیه
خئیلی سئوینجک اولموشدو.
باخدیم بابام فیکیرلیدیر
سببینی سوروشاندا
سؤیلهدی، یامان بئزیرم
بو نؤمرهلر قاریشاندا
معاصیر تکنولوژولار
هله منیمچون چتیندیر.
منیم ان چوخ بیلدیییم ایش
تورپاقدا اکین-بیچیندیر.
اینسان ادراکینین بؤیوک کشفلرینین ماراقلی پرییوملارلا تصویر ائدیلمهسی گرکلی مسئلهدیر. ترقّی عصرینین داخلی منطقیندن ایرهلی گلن حالدیر. علمی-تئکنیکی فاکتلاری اوشاقلارا چاتدیرماق، یازاردان خصوصی استعداد طلب ائدیر. کیچیک قهرمانین ایناندیریجی پوئتیک اوبرازی اونون دوشونجهلرینین، حیاتا مناسبتینین رئاللیغی مقاملاریندا بیتکین یارانا بیلر. ایستهنیلن فاکت و حادثهیه وئریلن پوئتیک شرح او زامان اوغور قازانیر کی، اونداکی پوئتیک انفورماسییا بدیعی اینتوناسییا اوشاقلارین دونیانی درک ایمکانلارینا اویغون گلسین. عکس حالدا ان یاخشی پوئتیک نمونه بئله بدیعی تأثیر گوجونو ایتیریر. اوشاغین دیلیندن وئریلن بو شعر پارچاسیندا "تکنولوژی" سؤزونون ایشلنمهسی اونلارین عمومی اینکیشاف سويّهسینه اویغون دئییل.
البته بو نقصانلار، کیتابین مزیّتینی آزالتمیر. یئنیجه بو ساحهیه گلن گنج شاعرین اوغورلو جهتلری ایله برابر آلینمایان طرفلرینی ده دئمهلیییک کی، قوصورلارین احتیوا اولوندوغونون فرقینده اولسون.
۲
یوخاریدا گتیریلن نمونهلر ائلهجه ده "قاراقولاق دووشانیم"، "آغاجلاری قورویاق"، "تمیزکار لاله"، "کلک باز کلم" و اونلارجا آدینی چکمهدیگیمیز شعرلر اونون بو ساحهنین ان اومید وئرن امضالاریندان بیری اولاجاغینا اومید یارادیر.
قاراقولاق دووشانیم،
آز هوپپان بو چمنده.
اوزاغا گئتسن، سنی
بیر قورد سالار کمنده.
یاخینیمدا گز-دولان
منیم آتام اووچودور.
ییرتیجیلاردان بیزی،
قوروماغا بورجلودور.
تربیه، دوزگون داورانیش آشیلاماقلا برابر، سؤزو اینجهلیکله دئمک باجاریغی، ان اساسی، مصراعلار آراسینداکی علاقهسیزلیکدن، تصویر اصرافچیلیغیندان قاچماق ایّوبون شعرلری اوچون کاراکتئریک جهتلردیر. اوشاقلا اونون ادراک سويّهسینه اویغون شکیلده دانیشماق، یاپیشیقلی تحکیه ایله اونلارین قلبینه نفوذ ائتمک سررشتهسی بو شعرلرین اساس گؤستریجیلریدیر. بیر ده یومورلو تفکّر و ذکا، ایّوبون استعدادینین فردیلیگینی سجّیهلندیرن موهوم عامللردن بیری ده بودور دئسک، یانیلماریق:
اونا قدر اؤیرهندیم،
من وورما جدوهلینی
آرتیق ریاضیّاتین
بیلهجهیم دیلینی.
-اوچو اوچه وورورام،
جاوابی ائدیر دوققوز.
هامی دئییر وورمانی،
یاخشیجا اؤیرهنیب قیز.
لاپ بالاجا باجیمسا
هله بیلمیر وورمانی.
او آنجاق سایا بیلیر
یئدییی دوندورمانی.
ایّوب فولکلورون بدیعی ایفاده سیستمیندن بهرهلنمهیه چالیشان مؤلّفدیر. تاپماجا ژانرینین ایمکانلارینا مراجعت ائدیر. تمثیل، دوزگو، ساناما اوخشامالار یازیر. جناس قافیهلردن یارارلانماقلا بیر بندلی شعرلر مئیدانا قویور. بوتون بونلار اوشاق ادبيّاتینا یئنیجه گلن گنج بیر شاعر اوچون بؤیوک اوستونلوکدور. من اونون خصوصیله تمثیللری اوزهرینده آیریجا دایانماق ایستهییرم. ایّوبون "داغ و تپه"، "کؤرپو و چای"، "گونش و یاغیش"، "قوزغونون تؤوبهسی"، " خسته تولکو" کیمی تمثیللرینده ناغیللارین شیرینلیگینی خاطیرلادان پوئتیک تصویر واسطهسیله هم عیانی لوحه یارادیلیر، هم ده پرئدمئنتلرین ماهیّتی حاقیندا بالاجالارا فایدالی شرح وئریلیر. هر حادثهدن نتیجه چیخارماق قورو محاکیمه، نصیحت یولو ایله دئییل، حادثهنین ماهیّتیندن اخذ اولونان عمومی قناعت اولاراق عمومیلشدیریلیر.
طبیعی کی، بو گون اوشاقلارین دوشونجه دایرهسی گئنیش، محاکیمه و آنلام سويّهسی یوکسکدیر. لاکین بونا اساسلانیب دوشونمک کی، یئنی تکنولوژیلر عصرینده اوشاقلار اوچون طبیعتین، حئیوانلار عالمینین هئچ بیر ماراغی قالماییب. بو دوغرو فیکیر دئییل. اوشاق هر بیر زامان اؤز رنگارنگ دونیاسیندا، خیاللار عالمینده یاشاییر. ناغیل دونیاسینا ماراقلیدیر، قوشلارین، بؤجکلرین، بیتکی و حئیوانلارین وارلیغی و نئجهلیگی اونلار اوچون هر زامان اهميّتلیدیر. ایّوب تورکایین شعرلری بونون بئله اولدوغونو بیر داها ثبوت ائدیر. صافلاشدیریر، آریندیریر و بیر ده دونیایا اوشاق نظرلری ایله باخماغین ان گؤزل یاشام و گوج قایناغی اولدوغونو آشیلاییر.
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
او آنجاق سایا بیلیر
یئدییی دوندورمانی.
ایّوب فولکلورون بدیعی ایفاده سیستمیندن بهرهلنمهیه چالیشان مؤلّفدیر. تاپماجا ژانرینین ایمکانلارینا مراجعت ائدیر. تمثیل، دوزگو، ساناما اوخشامالار یازیر. جناس قافیهلردن یارارلانماقلا بیر بندلی شعرلر مئیدانا قویور. بوتون بونلار اوشاق ادبيّاتینا یئنیجه گلن گنج بیر شاعر اوچون بؤیوک اوستونلوکدور. من اونون خصوصیله تمثیللری اوزهرینده آیریجا دایانماق ایستهییرم. ایّوبون "داغ و تپه"، "کؤرپو و چای"، "گونش و یاغیش"، "قوزغونون تؤوبهسی"، " خسته تولکو" کیمی تمثیللرینده ناغیللارین شیرینلیگینی خاطیرلادان پوئتیک تصویر واسطهسیله هم عیانی لوحه یارادیلیر، هم ده پرئدمئنتلرین ماهیّتی حاقیندا بالاجالارا فایدالی شرح وئریلیر. هر حادثهدن نتیجه چیخارماق قورو محاکیمه، نصیحت یولو ایله دئییل، حادثهنین ماهیّتیندن اخذ اولونان عمومی قناعت اولاراق عمومیلشدیریلیر.
طبیعی کی، بو گون اوشاقلارین دوشونجه دایرهسی گئنیش، محاکیمه و آنلام سويّهسی یوکسکدیر. لاکین بونا اساسلانیب دوشونمک کی، یئنی تکنولوژیلر عصرینده اوشاقلار اوچون طبیعتین، حئیوانلار عالمینین هئچ بیر ماراغی قالماییب. بو دوغرو فیکیر دئییل. اوشاق هر بیر زامان اؤز رنگارنگ دونیاسیندا، خیاللار عالمینده یاشاییر. ناغیل دونیاسینا ماراقلیدیر، قوشلارین، بؤجکلرین، بیتکی و حئیوانلارین وارلیغی و نئجهلیگی اونلار اوچون هر زامان اهميّتلیدیر. ایّوب تورکایین شعرلری بونون بئله اولدوغونو بیر داها ثبوت ائدیر. صافلاشدیریر، آریندیریر و بیر ده دونیایا اوشاق نظرلری ایله باخماغین ان گؤزل یاشام و گوج قایناغی اولدوغونو آشیلاییر.
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
Telegram
ادبیات سئونلر
بوکانال ادبیات سئونلر قوروپونون سئچیلمیش اثرلری دیر
کانالدا کی یازیلاری کانالین لینکینی وئرمک شرطی ایله پایلاشماق اولار.
کانالدا کی یازیلاری کانالین لینکینی وئرمک شرطی ایله پایلاشماق اولار.
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
اوشاق ادبیاتی
«کارتون»
اوشاق ادبیاتی هرهفته پنجشنبه گونو ادبیات سئونلر کانالیندا .
اوشاق ادبیاتینا دایر یازیلارینیزی بیزه گوندرین .
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
«کارتون»
اوشاق ادبیاتی هرهفته پنجشنبه گونو ادبیات سئونلر کانالیندا .
اوشاق ادبیاتینا دایر یازیلارینیزی بیزه گوندرین .
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
اوشاق ادبیاتی
"قیزدیرما"
✍ یازان:«سحرخیاوی»
سولغون بنیزینده یاناقلاری قیزمادان آلما کیمی قیزاریردی. اؤسکورهیی تزه بانلایان بئچه سسینی آنیمسادیردی. بالاجا سینهسیندن قیسا، آمما تئز- تئز نفس آلیردی. بوتون اوشاقلار سایاقی جانینین آغری- آجیسینا باخمایاراق کلینیکانین زالیندا،قرارسیزجا اویان- بویانا قاچیردی. بوغازینا شالی دولانمیش، قیرمیزی بؤرکونون قوتازی دا اوشاقلا بیرگه آتیلیب- دوشوردو.
آناسی کؤورهک حالدا اونا باخاراق تئز- تئز چاغیریب بورنونون سویونو سیلیردی.
کلینیکانین آوتومات شیشه قاپیسی آچیلدی. اوشاق نئجه ده بو قاپیدان هیجانلانیردی.
هر زامان کلینیکایا گلنده آتاسینین الیندن بوشلانیب نئچه دفعه بو اؤز- اؤزونه آچیلیب، اؤرتولن قاپیدان گوله- گوله گیریب، چیخیردی.
آمما بو گون دوغرودان حالی یوخ ایدی، هئچ آوتومات قاپی دا، اونو ماراقلاندیرمیردی.
آتاسی الینده داوا نایلونو ایچری گیردی. اوشاق قاباغینا قاچیب تَلَسیک داوا نایلونونو آچیب، باخدی:
- بو.... بو... ایگنه کیمیندیر؟ من دوختورا یاخشی اوشاق اولدوغومو، غذامی دا یئدییمی دئمیشدیم آخی!!- دئدی.
- بو ایگنه منیم اوچوندور عزیز بالام،-آتاسی دئدی.
اوشاق آرخایین اولوب، آناسینین بؤیرونده کی چارپاییدا اوتوردو. اوشاقیانا آناسینی دیله توتدو:
- باخ ائله بورداجا، بو چارپاییدا ائیلهشک، آتام ایگنهسینی ووردورسون گئدک، اولدو آناجان؟
آتا، آشیلاما اوتاغینا کئچیب اوشاغین آناسینی ایشاره ایله چاغیردی. اوشاق ماجرا نه اولدوغونو سَزیب چیغیرماغا باشلادی. آنا سوروتلهیه- سوروتلهیه اونو اوتاغا آپاردی.
- سن قیچیمی توتاجاقسان خانیم پرستار ایگنهنی منه ووراجاق،- آتاسی دئدی.
بیرازدان آشیلاما اوتاغیندان اوشاغین چیغیرماق سسی کلینیکانی اوچوردوردو.
اوتاقدان چیخاندا، اوشاق هیچقیراراق بالاجا اللری ایله آتاسینی یوموروقلاییردی:"سن همیشه منه یالان دئییبسن" - دئییردی.
آتاسی دولوخسونموش گؤزلرینی آداملاردان گیزلهدیب دیوارا ساری باخاراق، کلینیکادان چیخدیلار.
حیاطدا اوغلونون قیزمالی یاناغینی اؤپهرک، تیترک سسله: " سن حاقلیسان گؤزل بالام، من چارهسیزلیکدن سنه چوخلو یالان دئمیشم، منی باغیشلا. نه بیلیم بلکه بؤیوینده منی آنلایاجاقسان".- دئدی.
کلینیکانین قاپیسیندان چیخارکن اوغلونا ماشین، چارخ، باشقا اویونجاقلار سوزو وئریب، الینین بوشلوغوندان قولونا عمل ائده بیلمهدیکلری بیرر_ بیرر یادینا دوشدو. ایندی ایسه بو باهالیق و بوش ال ایله نه دوختورون تجویز ائتدییی تویوغ سویو ایله سوپ آشینی بالاسینا بیشیره بیلهجک دیلر، نه دئدییی مئیوهلری اوشاغا یئدیرده بیلهجکدیلر، نه ده یاخیندا کی بئش یاشلیغینین آد گونونو قوتلایا بیلهجک دیلر، نه ده تای- توشلاری کیمی اونو گئییندیره بیلهجک دیلر.
یالنیز بو آجی درمانلاری زورولا نازیک بوغازینا تؤکهجک دیلر.
کیشی بونلاری خاطیرلادیغجا بوغازینی قَهَر کسیب تؤکوردو.
بختی کیمی قارالان گؤی اوزونه باخیب، دریندن کؤکس اؤتوردو،"تانری هئچ بیر آتانی منیم کیمی بالاسیندان شرمنده ائتمهسین"- دئدی.
تؤنوک ایین- باشی ایله قیشین شاختاسینی داها حیس ائتدی، تیترهدی، آمما اصلینده جیسمی یوخ، روحو اوشویوردو. بو اوشونتونو آناسینین کندده کی لاپ قالین یورغانی دا، آرادان قالدیرانمازدی.
کؤرپهسینی سیخ باغرینا باسیب، آیاقلاری قاباغیندا ساخلایان تاکسییه مینیب گؤزدن ایتدیلر...
گؤرهسن صیدقی سیوریلمیش، اینامی چات گؤتورموش اوشاق، نه واختسا آتاسینین صداقتلی اورهیی، آمما بوش اللرینه ایناناجاقدی؟!
ایضاحلار
زال: سالون
آشیلاما اوتاغی: تزریقات اوتاغی
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
"قیزدیرما"
✍ یازان:«سحرخیاوی»
سولغون بنیزینده یاناقلاری قیزمادان آلما کیمی قیزاریردی. اؤسکورهیی تزه بانلایان بئچه سسینی آنیمسادیردی. بالاجا سینهسیندن قیسا، آمما تئز- تئز نفس آلیردی. بوتون اوشاقلار سایاقی جانینین آغری- آجیسینا باخمایاراق کلینیکانین زالیندا،قرارسیزجا اویان- بویانا قاچیردی. بوغازینا شالی دولانمیش، قیرمیزی بؤرکونون قوتازی دا اوشاقلا بیرگه آتیلیب- دوشوردو.
آناسی کؤورهک حالدا اونا باخاراق تئز- تئز چاغیریب بورنونون سویونو سیلیردی.
کلینیکانین آوتومات شیشه قاپیسی آچیلدی. اوشاق نئجه ده بو قاپیدان هیجانلانیردی.
هر زامان کلینیکایا گلنده آتاسینین الیندن بوشلانیب نئچه دفعه بو اؤز- اؤزونه آچیلیب، اؤرتولن قاپیدان گوله- گوله گیریب، چیخیردی.
آمما بو گون دوغرودان حالی یوخ ایدی، هئچ آوتومات قاپی دا، اونو ماراقلاندیرمیردی.
آتاسی الینده داوا نایلونو ایچری گیردی. اوشاق قاباغینا قاچیب تَلَسیک داوا نایلونونو آچیب، باخدی:
- بو.... بو... ایگنه کیمیندیر؟ من دوختورا یاخشی اوشاق اولدوغومو، غذامی دا یئدییمی دئمیشدیم آخی!!- دئدی.
- بو ایگنه منیم اوچوندور عزیز بالام،-آتاسی دئدی.
اوشاق آرخایین اولوب، آناسینین بؤیرونده کی چارپاییدا اوتوردو. اوشاقیانا آناسینی دیله توتدو:
- باخ ائله بورداجا، بو چارپاییدا ائیلهشک، آتام ایگنهسینی ووردورسون گئدک، اولدو آناجان؟
آتا، آشیلاما اوتاغینا کئچیب اوشاغین آناسینی ایشاره ایله چاغیردی. اوشاق ماجرا نه اولدوغونو سَزیب چیغیرماغا باشلادی. آنا سوروتلهیه- سوروتلهیه اونو اوتاغا آپاردی.
- سن قیچیمی توتاجاقسان خانیم پرستار ایگنهنی منه ووراجاق،- آتاسی دئدی.
بیرازدان آشیلاما اوتاغیندان اوشاغین چیغیرماق سسی کلینیکانی اوچوردوردو.
اوتاقدان چیخاندا، اوشاق هیچقیراراق بالاجا اللری ایله آتاسینی یوموروقلاییردی:"سن همیشه منه یالان دئییبسن" - دئییردی.
آتاسی دولوخسونموش گؤزلرینی آداملاردان گیزلهدیب دیوارا ساری باخاراق، کلینیکادان چیخدیلار.
حیاطدا اوغلونون قیزمالی یاناغینی اؤپهرک، تیترک سسله: " سن حاقلیسان گؤزل بالام، من چارهسیزلیکدن سنه چوخلو یالان دئمیشم، منی باغیشلا. نه بیلیم بلکه بؤیوینده منی آنلایاجاقسان".- دئدی.
کلینیکانین قاپیسیندان چیخارکن اوغلونا ماشین، چارخ، باشقا اویونجاقلار سوزو وئریب، الینین بوشلوغوندان قولونا عمل ائده بیلمهدیکلری بیرر_ بیرر یادینا دوشدو. ایندی ایسه بو باهالیق و بوش ال ایله نه دوختورون تجویز ائتدییی تویوغ سویو ایله سوپ آشینی بالاسینا بیشیره بیلهجک دیلر، نه دئدییی مئیوهلری اوشاغا یئدیرده بیلهجکدیلر، نه ده یاخیندا کی بئش یاشلیغینین آد گونونو قوتلایا بیلهجک دیلر، نه ده تای- توشلاری کیمی اونو گئییندیره بیلهجک دیلر.
یالنیز بو آجی درمانلاری زورولا نازیک بوغازینا تؤکهجک دیلر.
کیشی بونلاری خاطیرلادیغجا بوغازینی قَهَر کسیب تؤکوردو.
بختی کیمی قارالان گؤی اوزونه باخیب، دریندن کؤکس اؤتوردو،"تانری هئچ بیر آتانی منیم کیمی بالاسیندان شرمنده ائتمهسین"- دئدی.
تؤنوک ایین- باشی ایله قیشین شاختاسینی داها حیس ائتدی، تیترهدی، آمما اصلینده جیسمی یوخ، روحو اوشویوردو. بو اوشونتونو آناسینین کندده کی لاپ قالین یورغانی دا، آرادان قالدیرانمازدی.
کؤرپهسینی سیخ باغرینا باسیب، آیاقلاری قاباغیندا ساخلایان تاکسییه مینیب گؤزدن ایتدیلر...
گؤرهسن صیدقی سیوریلمیش، اینامی چات گؤتورموش اوشاق، نه واختسا آتاسینین صداقتلی اورهیی، آمما بوش اللرینه ایناناجاقدی؟!
ایضاحلار
زال: سالون
آشیلاما اوتاغی: تزریقات اوتاغی
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
Telegram
ادبیات سئونلر
بوکانال ادبیات سئونلر قوروپونون سئچیلمیش اثرلری دیر
کانالدا کی یازیلاری کانالین لینکینی وئرمک شرطی ایله پایلاشماق اولار.
کانالدا کی یازیلاری کانالین لینکینی وئرمک شرطی ایله پایلاشماق اولار.
«کریم قربانزاده»
کیمسه نی گیلاس چیچک لری
کیمسه نی اوزوم گیله لری کئف لندیریر
ومن یالنیزسنین گوروشوندن کئف لنیرم
زیر کئف لی لر کیمی کئف لنیرم.
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
کیمسه نی گیلاس چیچک لری
کیمسه نی اوزوم گیله لری کئف لندیریر
ومن یالنیزسنین گوروشوندن کئف لنیرم
زیر کئف لی لر کیمی کئف لنیرم.
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
Telegram
ادبیات سئونلر
بوکانال ادبیات سئونلر قوروپونون سئچیلمیش اثرلری دیر
کانالدا کی یازیلاری کانالین لینکینی وئرمک شرطی ایله پایلاشماق اولار.
کانالدا کی یازیلاری کانالین لینکینی وئرمک شرطی ایله پایلاشماق اولار.
«صمد_وورغون»
باشینا دؤندویوم گول اوزلو سونا!
عؤمرومون ایلک چاغی یادیما دوشدو
شاعیرلر وطنی، بیزیم طرفلر.
طرلانین اویلاغی یادیما دوشدو.
اوخویون قلبیمی داستان ایچینده
اورک دؤیونمزمی آستان ایچینده؟!
پاییزین فصلینده، بوستان ایچینده
شامامانین تاغی یادیما دوشدو.
تؤکولدو کاغیذا سینهمین سؤزو
او آنا یوردومون اوجاغی، کؤزو
جئیرانین دوروشو، دورنانین گؤزو
کهلیگین آیاغی یادیما دوشدو.
هانی آت سوردویوم بوراندا، قاردا؟
گزدیم آشیق کیمی مین بیر دیاردا
گولوب_اوینادیغیم تویدا، ماغاردا
قیزلارین قولباغی یادیما دوشدو.
گؤیلره باش چکیر "گؤی ازَن" داغی
آخشام آچیق اولور آیین قاباغی
بیزیم گلینلرین بایرام قاباغی
"فَسَلی" یایماغی یادیما دوشدو.
سن بیزیم ائللرین روحونا بیر باخ!
بیزدن اینجیمهمیش بیر عزیز قوناق.
نیشانلی قیزلارین گؤروشدن قاباق،
تئلینی سایماغی یادیما دوشدو.
"وورغون"ون خیالی گَزدی آرانی
گؤزومده اوینادی داغین بورانی
قیشین بوز قاتیغی، یایین آیرانی،
پاییزین قایماغی یادیما دوشدو.
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
باشینا دؤندویوم گول اوزلو سونا!
عؤمرومون ایلک چاغی یادیما دوشدو
شاعیرلر وطنی، بیزیم طرفلر.
طرلانین اویلاغی یادیما دوشدو.
اوخویون قلبیمی داستان ایچینده
اورک دؤیونمزمی آستان ایچینده؟!
پاییزین فصلینده، بوستان ایچینده
شامامانین تاغی یادیما دوشدو.
تؤکولدو کاغیذا سینهمین سؤزو
او آنا یوردومون اوجاغی، کؤزو
جئیرانین دوروشو، دورنانین گؤزو
کهلیگین آیاغی یادیما دوشدو.
هانی آت سوردویوم بوراندا، قاردا؟
گزدیم آشیق کیمی مین بیر دیاردا
گولوب_اوینادیغیم تویدا، ماغاردا
قیزلارین قولباغی یادیما دوشدو.
گؤیلره باش چکیر "گؤی ازَن" داغی
آخشام آچیق اولور آیین قاباغی
بیزیم گلینلرین بایرام قاباغی
"فَسَلی" یایماغی یادیما دوشدو.
سن بیزیم ائللرین روحونا بیر باخ!
بیزدن اینجیمهمیش بیر عزیز قوناق.
نیشانلی قیزلارین گؤروشدن قاباق،
تئلینی سایماغی یادیما دوشدو.
"وورغون"ون خیالی گَزدی آرانی
گؤزومده اوینادی داغین بورانی
قیشین بوز قاتیغی، یایین آیرانی،
پاییزین قایماغی یادیما دوشدو.
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
🌎 زمین لرزه ۵.۷ریشتری در آذربایجان غربی
مهربان باشیم، دست یاری در این شب های سردفراموش نشود.
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
مهربان باشیم، دست یاری در این شب های سردفراموش نشود.
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
زلزله
«نادر_الهی»
بایاق آجیقلانیب طیفیل اوشاغا
تاپیم گؤیلون آلیم؛ دئییب تلهسیر.
آراییر، آختاریر باشی آشاغا
اللری تیترهییر، اورهیی اسیر
- هله بیر آز دا گئی بو کهنهلری
بایراما چوخ قالیر، نه خبریندی؟
بایاق آجیقلانیب، بایاقدان بری
اومودو دایازدی، غمی دریندی
گؤرونمور دردینین، غمینین سونو
باهار بولودو تک بوشالیر، دولور
آنجاق قینامایین آ دوستلار اونو
بعضاً اورک دولو، جیب بوم- بوش اولور
آراییر، آختاریر یادینا دوشور
نازلانا- نازلانا کوسوب قاچماسی
تورپاغی آریدیر، تورپاغی ائشیر
تورپاقدان تاپیلیر بیر تای باشماغی
بالا تک باشماغی باغرینا باسیر
ملهییر بولود تک او یاغا- یاغا
چشمه قولاق آسیر، چای قولاغ آسیر
سس دوشور درهیه، سس دوشور داغا:
- کوسولو بنؤوشهم، یارالی لالام!
من بایرام هَوسلی نه تَهَر قالیم؟
گل تزهسین آللام، گل نازلی بالام!
کهنه باشماغینین قاداسین آلیم.
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
«نادر_الهی»
بایاق آجیقلانیب طیفیل اوشاغا
تاپیم گؤیلون آلیم؛ دئییب تلهسیر.
آراییر، آختاریر باشی آشاغا
اللری تیترهییر، اورهیی اسیر
- هله بیر آز دا گئی بو کهنهلری
بایراما چوخ قالیر، نه خبریندی؟
بایاق آجیقلانیب، بایاقدان بری
اومودو دایازدی، غمی دریندی
گؤرونمور دردینین، غمینین سونو
باهار بولودو تک بوشالیر، دولور
آنجاق قینامایین آ دوستلار اونو
بعضاً اورک دولو، جیب بوم- بوش اولور
آراییر، آختاریر یادینا دوشور
نازلانا- نازلانا کوسوب قاچماسی
تورپاغی آریدیر، تورپاغی ائشیر
تورپاقدان تاپیلیر بیر تای باشماغی
بالا تک باشماغی باغرینا باسیر
ملهییر بولود تک او یاغا- یاغا
چشمه قولاق آسیر، چای قولاغ آسیر
سس دوشور درهیه، سس دوشور داغا:
- کوسولو بنؤوشهم، یارالی لالام!
من بایرام هَوسلی نه تَهَر قالیم؟
گل تزهسین آللام، گل نازلی بالام!
کهنه باشماغینین قاداسین آلیم.
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
Telegram
ادبیات سئونلر
بوکانال ادبیات سئونلر قوروپونون سئچیلمیش اثرلری دیر
کانالدا کی یازیلاری کانالین لینکینی وئرمک شرطی ایله پایلاشماق اولار.
کانالدا کی یازیلاری کانالین لینکینی وئرمک شرطی ایله پایلاشماق اولار.
«کامیل قهرمان اوغلو»« بهروزصدیق»
بیر نئچه شعیر بهروز بئی صدیقدن و بیر قیسا تنقیدلی اوخونوش
بو یازینین آردینی ادبیات سئونلر کانالیندا اوخویون.
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
بیر نئچه شعیر بهروز بئی صدیقدن و بیر قیسا تنقیدلی اوخونوش
بو یازینین آردینی ادبیات سئونلر کانالیندا اوخویون.
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
بیر نئچه شعیر بهروز بئی صدیقدن و بیر قیسا تنقیدلی اوخونوش
«کامیل قهرماناوغلو»
«شعیری دَلیلیک دئییر و عاغیل یازیر.» (آندره ژید)
سئوگیلی شاعیر قارداشیم بهروز صدیقله اوزون ایللردیر اولموشام. بیز یئنییئتملیک ایللریندن بیر یئرده اولموشوق، یادیمدادیر نئچه ایللر اؤنجه بو عزیز شاعیرله ایلک دفعه اولاراق موغاندا، پارساباد شههرینده گؤروشموشوک، قوجاقلاشیب، اؤپوشموشوک. بیلمیرم هاردا گؤروشدوک! آمما یاشیل یارپاقلاری اولان او گؤروش یئری هلهده بیزی خاطیرلادان بیر تارلایا اوخشاییردی. هههههه…او ایللر بیزیم عیصیانلیق ایللریایدی… ادبییات و شعیرین بیزی بیر آرایا گتیردییی سئوگی و هیجان ایللری ایدی. اوووووف… «کئچن گونلریمی قایتارسایدیلار…»
بلی، سئوگیلی قارداشیم بهروز بئی صدیق حاقیندا نسه دئمک حقیقین چتیندیر. اؤزللیکلهده بو عزیز و سئویملی شاعیرین ادبی اثرلری منیم ایچین حقیقی معنادا بیراز چتینلیک داشییر. چونکو اونون شعیرینی فیل بوینوزونا چیخاریب آپارا بیلمیرم و اونو یئرسیز تعریفلهییب تصویر ائده بیلمک بیراز چتیندیر من ایچین. بونا گؤرهکی یولداشلیق و قارداشیلیق بلگهسی وار الیمیزده. هابئله بهروز معللیمده بو تعریفلردن داها اینجیک اولاراق، سئومهییر منجه.
آمما… دئیه بیلرم عزیز بهروز، شعیرینین ایلک یازدیغی گونلریندن، یارادیجیلیغیندا جیددی ایرهلیلهییشلر الده ائتمیش بیر شاعیردیر.
لوطفن «گوزگو یارا» عنوانلی شعیری اوخویون:
اللریمدن دریلمیش ال
یاراسینا آغلامالی
گوزگولَـشن بیر یارانین
هاراسینا آغلامالی؟!
ایلک کوبلئتی ورم وورموش
هر سطرینده پوسقو قورموش
سؤزجوکلری، آه! یورولموش
واراغینا آغلامالی
درد آرخانجا ایزین -ایزین
قوجاقلامیش وارلیق دیزین
هؤوشنهلی کؤچن قیزین
داراغینا آغلامالی
یوردو یارغان، یوردو یارا
یوردو بیزی یورغون یارا
بیر شاعیرین تپه قارا
یاراغینا آغلامالی.
شاعیرین دئمک اولارکی بوتون شعیرلرینده، شخصی، اجتماعی، مسئلهلرینه، پروبلئملرینه یاناشماسی و بیر، بیرینی حیسس ائتمهسی کدرلی بیر اعتراضدیر. بو ایکی، اوچ احوال شعیرلرینده داواملی اولاراق، موباحیثهلی آنلاییشلارا باخمایاراق، سطیرلری تئز و درحال باشا دوشمهیه ایمکان وئریر. عینی زاماندا سئوگیلی بهروز بئی قارا، قانلی بعضنده اؤلوم و حیات صحنهلرینین شاعیریدیر. همده یئنیسل و اوریژینال کومپوزیسیالار و پوئتیک اوبرازلاری وورغولاماقدا، گوجون ذیروهسینده دایانیر. مثلن بو «یوخو» آدلی شعیر:
من آخشاملار
ائویم ییخان
کلمهلری یوخلاییرام.
گؤزوم
گؤز برلدهن
چوخور بیر دره
قانلی منظره…
اللریم
گؤزومون
دره سینده من
گیلهمده گئیرم
دیدیلمیش کفن
اؤلور اللریم…..
یوخودان دورورام
قارانلیق یویورام
کؤرپهمین الینده
گولور اللریم.
بهروز بئی صدیق سئوگی دولو، بعضنده غضبلی و اؤفکهلی باخیشی او قدر آییقلیق و بلاغتله هوپموشدورکی، مخاطبی هئچ اؤزوندنده بئزدیرمیر. و صمیمی شکیلده گؤزلریمیزی شعیرینین پنجرهسینه توتورکی، بیزه اعلا باخیمدا جیسارتینی گؤستره بیلسین:
نمونه اولاراق :
سالاملاماز هئچ گونشی
باغچادا کی یالقیز آغاج
گؤزو یاشلی پنجرهنین
او آجیقلی،
قارا قاباق
گؤزلرینده آغری ساغسا
دنیز-دنیز
آغری یاغسا.
ومهربان قوشلار اینان
یانمیش بوداق قوجاغینا
گؤروش شعرین
پای گتیرمز.
هله-هله
پنجرهلر-پنجرهلر
یئرسیز تیکمیش گؤزلرینی
یاسلی باجیم اللرینه
.
گونش آیا
آی، اولدوزا
پیچیلداشیر
گوندن قالمیش
پنجرهنین
اؤلکه سینه
کؤلگه آشیر.
هانسی واخت بو شعیرلرین آلوولانمیش پارچالارینی بیر اوخوجو اوخوماق ایستهسرسه، حتمن جییارینی اوخویاندان سونرا اود توتوب، اودلایاجاقدیرررر. عزیز بهروزون آغریلی شعیرلریندن داها چوخ یازیلمالی، و داها چوخ یانیقلارینی حیسس ائتمهلیدیرررر. منجه، بهروز یارا دئییل، بلکه یارانین اؤزودور، یارانین قیشقیران هاراییدیر، و بو یارادیر شعیری داها زنگینلَشدیریر، و… قارداشیم بهروز بئی او قدر اینجه و اورَیی یوخادیر کی گؤز یاشلارینی اوریینده و آددیمیندا ساغیر، ساغیر گزدیریب و دولاندیریر:
بوتون فصیللرین آدی پاییزدیر
بوتون آنالارین یایلیغی قارا
دویولماز بیر سسم سسله سن منی:
یئنی جه آدیم وار؛ یئنیلمز یارا…
و یا…
… بیر چیراق اولورام قورخولو یولدا
بلکه بیر ایتگینه یولو آندیرام
تالاییب چاپیرام قارانلیقلاری
اومودسوز کؤنلونده گونش یاندیرام
حیاتیم اوزو داغ چیخیلماز قالا
بیر یول دا اولمادی مغرور اولام من
حیاتدان پاییمسا بیر قوجاق یارا
گونشه اولدوزا گئدن یولام من…
و یا…
چینیمدهکی درد شلهمی
منیم حیات فلسفهمی
تکی سنین باغیشلایان
او مهربان اینجه الین
«کامیل قهرماناوغلو»
«شعیری دَلیلیک دئییر و عاغیل یازیر.» (آندره ژید)
سئوگیلی شاعیر قارداشیم بهروز صدیقله اوزون ایللردیر اولموشام. بیز یئنییئتملیک ایللریندن بیر یئرده اولموشوق، یادیمدادیر نئچه ایللر اؤنجه بو عزیز شاعیرله ایلک دفعه اولاراق موغاندا، پارساباد شههرینده گؤروشموشوک، قوجاقلاشیب، اؤپوشموشوک. بیلمیرم هاردا گؤروشدوک! آمما یاشیل یارپاقلاری اولان او گؤروش یئری هلهده بیزی خاطیرلادان بیر تارلایا اوخشاییردی. هههههه…او ایللر بیزیم عیصیانلیق ایللریایدی… ادبییات و شعیرین بیزی بیر آرایا گتیردییی سئوگی و هیجان ایللری ایدی. اوووووف… «کئچن گونلریمی قایتارسایدیلار…»
بلی، سئوگیلی قارداشیم بهروز بئی صدیق حاقیندا نسه دئمک حقیقین چتیندیر. اؤزللیکلهده بو عزیز و سئویملی شاعیرین ادبی اثرلری منیم ایچین حقیقی معنادا بیراز چتینلیک داشییر. چونکو اونون شعیرینی فیل بوینوزونا چیخاریب آپارا بیلمیرم و اونو یئرسیز تعریفلهییب تصویر ائده بیلمک بیراز چتیندیر من ایچین. بونا گؤرهکی یولداشلیق و قارداشیلیق بلگهسی وار الیمیزده. هابئله بهروز معللیمده بو تعریفلردن داها اینجیک اولاراق، سئومهییر منجه.
آمما… دئیه بیلرم عزیز بهروز، شعیرینین ایلک یازدیغی گونلریندن، یارادیجیلیغیندا جیددی ایرهلیلهییشلر الده ائتمیش بیر شاعیردیر.
لوطفن «گوزگو یارا» عنوانلی شعیری اوخویون:
اللریمدن دریلمیش ال
یاراسینا آغلامالی
گوزگولَـشن بیر یارانین
هاراسینا آغلامالی؟!
ایلک کوبلئتی ورم وورموش
هر سطرینده پوسقو قورموش
سؤزجوکلری، آه! یورولموش
واراغینا آغلامالی
درد آرخانجا ایزین -ایزین
قوجاقلامیش وارلیق دیزین
هؤوشنهلی کؤچن قیزین
داراغینا آغلامالی
یوردو یارغان، یوردو یارا
یوردو بیزی یورغون یارا
بیر شاعیرین تپه قارا
یاراغینا آغلامالی.
شاعیرین دئمک اولارکی بوتون شعیرلرینده، شخصی، اجتماعی، مسئلهلرینه، پروبلئملرینه یاناشماسی و بیر، بیرینی حیسس ائتمهسی کدرلی بیر اعتراضدیر. بو ایکی، اوچ احوال شعیرلرینده داواملی اولاراق، موباحیثهلی آنلاییشلارا باخمایاراق، سطیرلری تئز و درحال باشا دوشمهیه ایمکان وئریر. عینی زاماندا سئوگیلی بهروز بئی قارا، قانلی بعضنده اؤلوم و حیات صحنهلرینین شاعیریدیر. همده یئنیسل و اوریژینال کومپوزیسیالار و پوئتیک اوبرازلاری وورغولاماقدا، گوجون ذیروهسینده دایانیر. مثلن بو «یوخو» آدلی شعیر:
من آخشاملار
ائویم ییخان
کلمهلری یوخلاییرام.
گؤزوم
گؤز برلدهن
چوخور بیر دره
قانلی منظره…
اللریم
گؤزومون
دره سینده من
گیلهمده گئیرم
دیدیلمیش کفن
اؤلور اللریم…..
یوخودان دورورام
قارانلیق یویورام
کؤرپهمین الینده
گولور اللریم.
بهروز بئی صدیق سئوگی دولو، بعضنده غضبلی و اؤفکهلی باخیشی او قدر آییقلیق و بلاغتله هوپموشدورکی، مخاطبی هئچ اؤزوندنده بئزدیرمیر. و صمیمی شکیلده گؤزلریمیزی شعیرینین پنجرهسینه توتورکی، بیزه اعلا باخیمدا جیسارتینی گؤستره بیلسین:
نمونه اولاراق :
سالاملاماز هئچ گونشی
باغچادا کی یالقیز آغاج
گؤزو یاشلی پنجرهنین
او آجیقلی،
قارا قاباق
گؤزلرینده آغری ساغسا
دنیز-دنیز
آغری یاغسا.
ومهربان قوشلار اینان
یانمیش بوداق قوجاغینا
گؤروش شعرین
پای گتیرمز.
هله-هله
پنجرهلر-پنجرهلر
یئرسیز تیکمیش گؤزلرینی
یاسلی باجیم اللرینه
.
گونش آیا
آی، اولدوزا
پیچیلداشیر
گوندن قالمیش
پنجرهنین
اؤلکه سینه
کؤلگه آشیر.
هانسی واخت بو شعیرلرین آلوولانمیش پارچالارینی بیر اوخوجو اوخوماق ایستهسرسه، حتمن جییارینی اوخویاندان سونرا اود توتوب، اودلایاجاقدیرررر. عزیز بهروزون آغریلی شعیرلریندن داها چوخ یازیلمالی، و داها چوخ یانیقلارینی حیسس ائتمهلیدیرررر. منجه، بهروز یارا دئییل، بلکه یارانین اؤزودور، یارانین قیشقیران هاراییدیر، و بو یارادیر شعیری داها زنگینلَشدیریر، و… قارداشیم بهروز بئی او قدر اینجه و اورَیی یوخادیر کی گؤز یاشلارینی اوریینده و آددیمیندا ساغیر، ساغیر گزدیریب و دولاندیریر:
بوتون فصیللرین آدی پاییزدیر
بوتون آنالارین یایلیغی قارا
دویولماز بیر سسم سسله سن منی:
یئنی جه آدیم وار؛ یئنیلمز یارا…
و یا…
… بیر چیراق اولورام قورخولو یولدا
بلکه بیر ایتگینه یولو آندیرام
تالاییب چاپیرام قارانلیقلاری
اومودسوز کؤنلونده گونش یاندیرام
حیاتیم اوزو داغ چیخیلماز قالا
بیر یول دا اولمادی مغرور اولام من
حیاتدان پاییمسا بیر قوجاق یارا
گونشه اولدوزا گئدن یولام من…
و یا…
چینیمدهکی درد شلهمی
منیم حیات فلسفهمی
تکی سنین باغیشلایان
او مهربان اینجه الین
بیرده سنین گولوشوندن
گؤیه قالخان آغ گؤیرچین
یارا یوللار یوققوشوندا
یوللانماغا
ائنمز گوجوم.
جییار پارام…
و یوخسا…
… منسه ایندی
گؤزو یاشلی آیریلیغی
قارا-قانچیل بیر یارا تک
اوره ییمده،
آددیمیمدا
یاغیش دؤیموش
کیچیک شعیر دفتریمده
ساغیر-ساغیر
گزدیریرم….
سایین بهروز بئی دئمهلی آغریلارینی ترننوم «ترنم» ائتمیر، آنجاق سوموک ایلیکلرینین یوز بیر قاتینا قدر یاندیریب و قیغیلجیملی بیر شعیره چئوریلهرک شاعیری تسلیم اولماغا و یازیب، یاراتماغا یؤنَلدیر، بو، شاعیرین اؤلوم آغریسیدیر منجه. بو شاعیرین گؤزلریندن قیشقیران اعتراض قانلی های، هارایدیر منجه:
قبریستان گؤرکملی سویوق بیر کوچه
آیاقلار سسینه حسرت قالان من
اوره ییم اووجومدا یارالی بیر قوش
اوچوش رویاسیندان آرالانان من
پردهلر کولکده یئللهنن جسد
پنجرهم ایشیغین اوزون گؤرمهییر!
یاخامدان یاپیشیب کولکلر منیم
آرزولار الینه نییه وئرمهییر؟
پاییزمیش بو کوچه، یاز اونودولموش
قوش سوزدور آغاجی، چوروک دویغوسو
آچیلمیر گونشه قاپی، پنجره
آغاجلار کوچهنین قارا قورخوسو
آداملار قبیردن خورتلامیش اؤلو
سوکوتون نعرهسی وارقولاغیمدا
بیر قول سوز کؤینک ده نیسگیله بویلو
یاغیش دا قالمیشام غم دوراغیندا.
«یارادیجیلیق اینسانلا، قایناییب، قاریشان، شاعیردن آزادلیق و آزادلیقدان شاعیر یارادیر.»
شوبههسیز کی، پوئتیک موباریزه، هیجان، آغری اینسان دویغولاری ایچینده قالارقی اثرلر یارادا بیلیر. بونا رغمن سایین شاعیر بهروز بئی صدیقین شعیرلرینده «دوشونجه» اؤزونه یاخشی معنادا یئر آچمیشدیر. و متفاوت و فرقیلی یوک داشییان شعیرلر، حقیقتنده بونو دانیشیر. باشقا سؤزله بهروزو، اثَرلرینده «دوشونمک» لازیمدیر. هابئله فیکری، اونون شعیرینین گؤزل کامپوزیسیالارینین، لای با لایندا آسماق لازیمدیر. بو سئویملی شاعیرین شعیرلرینی دویغو، عاطیفه و اینتیحارلا اوخوماق گرهکیریلیر. اؤرنَک اولاراق:
گولوردون
اوچوردو یوواسیندان
گؤیرچین
یاشامیردیم اؤلومچون.
گؤڲ اوزونو قوشلار بزهییردی
اورهڲیمی سن
ایندی؛
یارپاقلارېن
آغنادیغی واغامیندا
کالاوامین کانداریندا کهیلدَهییب
سنی پاییزلانیرام
سنی،
اوزاقلاشدیغیم وطنی.
بیر گون
بیر گون
بیر گون
تورپاق اوتاناجاق بولاقلیغیمدان
آغاجلار آغلاغان پایېزلیغیمدان
و ساچین اۏخشایار «گیلاوار»،یاغیش
گیلانار گیلهنـده گؤیهرَن باغیش
منیم یوخلوغومو قیشقیراجاقلار:
اونون أللرینین گوناهی یوخدیر.
اینسانین بیلینجسیز «ناخود آگاه» شعوروندا اؤنملی و اساس معلوماتلار وار. بیلینچسیز شعوردا اولان معلوماتلار، مؤوجود اولمایا بیلر. آنجاق بو هلهده مؤوجود داورانیشیمیزا چوخ اِئتگی بوراخیر. بیلینجسیز شعور اوتوماتیک اولاراق باش وئرَن پسیخی پراسئسلردن عیبارتدیر. و بیزیم شعوروموز بو پراسئسلره هئچ بیر تأثیر گؤستَرمیر
بو پسیخی جریان و پراسئسلر، شعوروموز سویّهسیندن آشاغیدیر و شعورلو داورانیشلاریمیزا تأثیر ائدیر و داخیلی دوشونجهلری، خاطیره و ایستَکلری و موتیواسیالاری احاطه دایرهسینه سالیر.
یعنی چوخ ساده دئسَم؛ شاعیر شعیر آختارمیر یازسین. و اگر هانسیسا بیر شئی حاقیندا شعیر یازسام دئییرسه، بو فیکیر شاعیرین بیلینج ضمیرینه «خودآگاه» قاییدیر. آنجاق اورژینال شعیر، و پئشهکار شاعیر بئله دوشونمور، بلکه ایستر، ایستَمز، یاراتماغا باشلایاراق بیردن، بیره یئنیلیکلره اَل ووراراق، طوفان کیمی ادبی کشفلره ناییل اولور. بو دئدیکلریمه راغمن، منجه سایین بهروز صدیق، شعیرلرینی بیلینجسیز ذهنیندن «ناخودآگاه» یاراتمیشدیرررر:
آی ماوی ائتگی
یاشیل قان باهار!
گونش آددیمینین
گولر سسیله
قالیق قاندالیمین
قانلیسی اول سن
قوی یووا باغلاسین
گؤز ائیوانیمدا
آغ-آپباق قانادلی
گؤزل گویرچین
و چیچک
هر سحر
شِئهی
سسله سین
سوسوز جییاریندا
حیات بسله سین.
دئمک هر بیر شعیرین بیر گؤرونوشو و محتواسی، مضمونو وار. داها ساده دئسَم هر بیر شاعیرین قارشیسیندا اوول نؤوبهده ایکی سوال دورور: ایلک، نه دئمک ایستهییر؟ و ایکینجیایسه؛ دئمک ایسته دییینی نئجه گؤزل و اعلا افاده ائتمهیی، لازیم گؤرونور. بو ایکی سورغو شعیرین اساس آماجینیدان سؤز آچیر.
هر بیر حالدا، شعیر صنعتی اینسان خیدمتیندیر و هر بیر مفهومدان داها چوخ اینسان تفککورونون و حیسیاتینین ماهییتیندن قایناقلاندیغی اوچون اینسان دویغولاری مؤوضوسونا آرخا چئویره بیلمز.
و اگر شعیر چوخ بدیعی و نفیس ایفادیه و گؤزللیگه مالیک اولسادا، دیَرسیز مضمون تقدیم اِئتسه، مخاطبلرین دیقتینی جلب اِئتمکده شعیرین ماهییتی میسیاسیندا اوغور قازانا بیلمز. بونا گؤرهده فسونکار و پئشهکار بیر شعیرین قلبینده اینسانی مضمونلار او جملهدن؛ پوئتیک، اِئپیک، هومانیتار و دیگر مضمون نؤوعلاری کیمی کومپونئنتلر وار…
گؤیه قالخان آغ گؤیرچین
یارا یوللار یوققوشوندا
یوللانماغا
ائنمز گوجوم.
جییار پارام…
و یوخسا…
… منسه ایندی
گؤزو یاشلی آیریلیغی
قارا-قانچیل بیر یارا تک
اوره ییمده،
آددیمیمدا
یاغیش دؤیموش
کیچیک شعیر دفتریمده
ساغیر-ساغیر
گزدیریرم….
سایین بهروز بئی دئمهلی آغریلارینی ترننوم «ترنم» ائتمیر، آنجاق سوموک ایلیکلرینین یوز بیر قاتینا قدر یاندیریب و قیغیلجیملی بیر شعیره چئوریلهرک شاعیری تسلیم اولماغا و یازیب، یاراتماغا یؤنَلدیر، بو، شاعیرین اؤلوم آغریسیدیر منجه. بو شاعیرین گؤزلریندن قیشقیران اعتراض قانلی های، هارایدیر منجه:
قبریستان گؤرکملی سویوق بیر کوچه
آیاقلار سسینه حسرت قالان من
اوره ییم اووجومدا یارالی بیر قوش
اوچوش رویاسیندان آرالانان من
پردهلر کولکده یئللهنن جسد
پنجرهم ایشیغین اوزون گؤرمهییر!
یاخامدان یاپیشیب کولکلر منیم
آرزولار الینه نییه وئرمهییر؟
پاییزمیش بو کوچه، یاز اونودولموش
قوش سوزدور آغاجی، چوروک دویغوسو
آچیلمیر گونشه قاپی، پنجره
آغاجلار کوچهنین قارا قورخوسو
آداملار قبیردن خورتلامیش اؤلو
سوکوتون نعرهسی وارقولاغیمدا
بیر قول سوز کؤینک ده نیسگیله بویلو
یاغیش دا قالمیشام غم دوراغیندا.
«یارادیجیلیق اینسانلا، قایناییب، قاریشان، شاعیردن آزادلیق و آزادلیقدان شاعیر یارادیر.»
شوبههسیز کی، پوئتیک موباریزه، هیجان، آغری اینسان دویغولاری ایچینده قالارقی اثرلر یارادا بیلیر. بونا رغمن سایین شاعیر بهروز بئی صدیقین شعیرلرینده «دوشونجه» اؤزونه یاخشی معنادا یئر آچمیشدیر. و متفاوت و فرقیلی یوک داشییان شعیرلر، حقیقتنده بونو دانیشیر. باشقا سؤزله بهروزو، اثَرلرینده «دوشونمک» لازیمدیر. هابئله فیکری، اونون شعیرینین گؤزل کامپوزیسیالارینین، لای با لایندا آسماق لازیمدیر. بو سئویملی شاعیرین شعیرلرینی دویغو، عاطیفه و اینتیحارلا اوخوماق گرهکیریلیر. اؤرنَک اولاراق:
گولوردون
اوچوردو یوواسیندان
گؤیرچین
یاشامیردیم اؤلومچون.
گؤڲ اوزونو قوشلار بزهییردی
اورهڲیمی سن
ایندی؛
یارپاقلارېن
آغنادیغی واغامیندا
کالاوامین کانداریندا کهیلدَهییب
سنی پاییزلانیرام
سنی،
اوزاقلاشدیغیم وطنی.
بیر گون
بیر گون
بیر گون
تورپاق اوتاناجاق بولاقلیغیمدان
آغاجلار آغلاغان پایېزلیغیمدان
و ساچین اۏخشایار «گیلاوار»،یاغیش
گیلانار گیلهنـده گؤیهرَن باغیش
منیم یوخلوغومو قیشقیراجاقلار:
اونون أللرینین گوناهی یوخدیر.
اینسانین بیلینجسیز «ناخود آگاه» شعوروندا اؤنملی و اساس معلوماتلار وار. بیلینچسیز شعوردا اولان معلوماتلار، مؤوجود اولمایا بیلر. آنجاق بو هلهده مؤوجود داورانیشیمیزا چوخ اِئتگی بوراخیر. بیلینجسیز شعور اوتوماتیک اولاراق باش وئرَن پسیخی پراسئسلردن عیبارتدیر. و بیزیم شعوروموز بو پراسئسلره هئچ بیر تأثیر گؤستَرمیر
بو پسیخی جریان و پراسئسلر، شعوروموز سویّهسیندن آشاغیدیر و شعورلو داورانیشلاریمیزا تأثیر ائدیر و داخیلی دوشونجهلری، خاطیره و ایستَکلری و موتیواسیالاری احاطه دایرهسینه سالیر.
یعنی چوخ ساده دئسَم؛ شاعیر شعیر آختارمیر یازسین. و اگر هانسیسا بیر شئی حاقیندا شعیر یازسام دئییرسه، بو فیکیر شاعیرین بیلینج ضمیرینه «خودآگاه» قاییدیر. آنجاق اورژینال شعیر، و پئشهکار شاعیر بئله دوشونمور، بلکه ایستر، ایستَمز، یاراتماغا باشلایاراق بیردن، بیره یئنیلیکلره اَل ووراراق، طوفان کیمی ادبی کشفلره ناییل اولور. بو دئدیکلریمه راغمن، منجه سایین بهروز صدیق، شعیرلرینی بیلینجسیز ذهنیندن «ناخودآگاه» یاراتمیشدیرررر:
آی ماوی ائتگی
یاشیل قان باهار!
گونش آددیمینین
گولر سسیله
قالیق قاندالیمین
قانلیسی اول سن
قوی یووا باغلاسین
گؤز ائیوانیمدا
آغ-آپباق قانادلی
گؤزل گویرچین
و چیچک
هر سحر
شِئهی
سسله سین
سوسوز جییاریندا
حیات بسله سین.
دئمک هر بیر شعیرین بیر گؤرونوشو و محتواسی، مضمونو وار. داها ساده دئسَم هر بیر شاعیرین قارشیسیندا اوول نؤوبهده ایکی سوال دورور: ایلک، نه دئمک ایستهییر؟ و ایکینجیایسه؛ دئمک ایسته دییینی نئجه گؤزل و اعلا افاده ائتمهیی، لازیم گؤرونور. بو ایکی سورغو شعیرین اساس آماجینیدان سؤز آچیر.
هر بیر حالدا، شعیر صنعتی اینسان خیدمتیندیر و هر بیر مفهومدان داها چوخ اینسان تفککورونون و حیسیاتینین ماهییتیندن قایناقلاندیغی اوچون اینسان دویغولاری مؤوضوسونا آرخا چئویره بیلمز.
و اگر شعیر چوخ بدیعی و نفیس ایفادیه و گؤزللیگه مالیک اولسادا، دیَرسیز مضمون تقدیم اِئتسه، مخاطبلرین دیقتینی جلب اِئتمکده شعیرین ماهییتی میسیاسیندا اوغور قازانا بیلمز. بونا گؤرهده فسونکار و پئشهکار بیر شعیرین قلبینده اینسانی مضمونلار او جملهدن؛ پوئتیک، اِئپیک، هومانیتار و دیگر مضمون نؤوعلاری کیمی کومپونئنتلر وار…
و سئوگیلی شاعیر بو اینسانی مضمونو چوخ گؤزل، اعلا و جلب ائدیجی تقدیم ائدیر :
منی باشلاییر شعیر
پاپریز کونه سیندن کؤکلمیش
کؤورک بیر شه هرین
قالیت قودورغانلیغیندان.
دووار بویالی دیر
اللریم
گؤزوم؛
دوشورسن یادیما
گول یاغیر آدیما
منی قورتاریر شعیر.
شکیل یوخسا ایمگه یارادیلماسی، شاعیرین مؤوضوسونا و دوشونجهسینه هر شئیدن آرتیق یاراشیق وئریر. تصویر باخیمیندان بو سئویملی شاعیرین شعیرلرینده ائستئتیکا نوعلارینین چوخوندان ایستیفاده اولونور. آمما سانکی شاعیر بونو حیسس ائتمکده اوبیئکتیو و سوبیئکتیو اؤز ذهنی باخیشلارینی سیخ دویغو سیمبوللاریندا آرارکن، مئتافوریک اِئلِمِنتلرین سیخیلماسی و دولاشیقلیغینی چوخ واختدا خیالی اوبرازلاردا رنگلهندیریر و جان باغیشلاییر:
یاپیش منیم اللریمدن
چک گؤزللیک دیارینا
آپار شعیر دونیاسینا
قویما منی یالقیزلاییم
بیر گول کیمی گل در منی
آپار منی
آپار منی
یاپیش منیم اللریمدن
قاریشدیر گل قانین منله
آرزو کیمی چیچک لهنک
شعیرلریمیزله، شعوروموزلا
کؤوهرک کؤنوللرده گرک.
یاپیش منیم اللریمدن
قوی «گؤیرچین الین» سنین
دار آیاقدا
دایاق اولسون.
یاپیش منیم اللریمدن
قوی بوروسون طراوتین
دومان سایاق بو کؤنلومو
قویما منی قاپاندیرسین
خبرچین بیر دالغا تک یاشام
او داشلاردان-بو داشلارا
یالواریرام
یالواریرام
یاپیش منیم اللریمدن.
شاعیر بو قیسا ایمگهلی شعیرینده اؤزونو غملی بیر تنهالیقدا گؤرور و خیالی سئوگیلیسینه موراجعت ائدهرک «گول کیمی دَر منی اؤزونله آپار» دئییر. بو شعیر تپهدن، دیرناغا قدر بیر شاعیرین فاجعهسیدیر و آزادلیق آرزوسودور، و… و…
آمما… من بورادا آذربایجان چاغداش ادبییاتینین سؤزون اصیل معناسیندا یاشادیغی پرابلئملردن دانیشماق ایستهییرم. بعضی شاعیرلر فورما و مضمون باخیمیندان پوئتیک عنعنهنی تقلید ائدیرلر و چوخدا یئنی سؤزلره مالیک اولمایاراق، سربست فورماسیندا یازسالاردا، کؤهنه وکفنلَنمیش روحا و تاپدالانمیش دیله و یولا مالیکدیرلر. هابئله، گؤزل و قالارقی شعیرلر یازیب، یارادا بیلمیرلر و اؤتموش زامانلارین عینی سیناقدان کئچمیش آتموسفوروندا قالیرلار. بو نؤقصانلارلا یاناشی، گنج شاعیرلرین و بعضی اورتا یاشلی شاعیرلرین شعیر یازمالارینا نظر سالساق، اساس و گورکملی چاتیشمازلیقلاری بیر نئچه باشلیقدا، او جوملهدن: شعر حیصهلری آراسیندا علاقهنین قورولماسینا لاقئیدجهسینه یاناشماسی، شعیرده تکرارلانان عمومی حال، هاوا و مونوتون «یکنواخت» یازیلمالار، و اویغونسوز کلمهلرین موسیقی اولماماسی، دونیا ادبییاتیندا و اَن آزی تورک شعیرینده اؤنملی ادبی پوئتیک جریانلاری اوخومامازلیقلارینی و… و.. و… قئید ائتمک اولار.
آذربایجان شعیری، جیسارتلی، فرقیلی، مضمونلو و همیشه طراوتله دولو اولموشدور. آمما بو ادبییاتین جیددی باخیمدان دَستَکچیسی اولمایاراق، چوخدا مظلوملوغا دوغرو آرخایا آددیملار آتیرررر.
آنجاق دئمک اولار، هر دؤورده یئنی سؤزلر و تکرارسیز کونسئپسیالار یارادان اطراف عالمله موناسیبتینی معین ائدن و سونوجدا آکتوال و قالارقیلیقا اوغورایان شاعیرلرده چوخ اولموشلار.
سئوگیلی قارداشیم بهروز بئی صدیق یارادیجیلیغیندا اونون ایستعدادینی و دِئهاسینی نظره آلاراق، شاعیرین اؤزونه، دونیاسینا و دوشونجهسینه اوخشار و حصر اولونموش شعیرلر یارادیر. و دئمک اولارکی عمومیتله، تکراردان و تقلیددن اوزاقدیر. و بوگون میللتینین اعتراض سسی ساییلان بو شاعیرین اهمییتلی خصوصیتلاریندان بیریده بودور. بونلارا رغمن، عزیز بهروزون «آچیلمایان سَحر» عنوانلی شعیرینی اوخویون لوطفن:
گؤزلرینین تیتهسینی گؤرنده،
اۆزۆ پاییزا دؤنموش بیر باغچانی گؤروردوم سانکی.
دومانچؤکموش شهَهرین مئیدانیندان باشقا، گئدهجک یئری یوخ ایدی
قابار ال ایدی وارلیغی
و چانتا دولو اۆشَنتی
چیلیم-چیلیم اوْلموش آرزولارین سسی ایدی
قارا قایالار کئچمیش کؤنول آدلانان
گؤز کاساسیندا، اؤلوم یئلی اسیردی
دؤنوش دؤنگهلرینده دیدَرگینلیک دویغوسوندان دالغین-دالغین اؤتمهیی دویماق داها ایستهمهدی
و دوْن ووردو نم بوروموش بیر دووارین کؤلگهسینده.چ
سحر ایسه
آچیلمادی…
بونونلا بئله، بو گونکو شعیر اؤزونو یئنیلَشدیرمک اوچون اؤزللیکلهده حیاتین ایستی، سویوقایله قارشی، اویغونلاشماقی داها سئوییر. هابئله ایستیر یاشادیغی زامانین خَلَف ائولادی اولاراق، عمومی قایدالاردان اوزاقلاشا بیلسین. چونکو اصیل و پئشهکار ادبییاتین و شاعیرین آماجی یالنیزززز دیَیشیکلیک یاراتماقدیر. باشقا سؤزله شاعیر، یارادیجیلیغینین اساس تَمَلی و موتیوی و یازماقینین سببیده، راییج تقلیدلر و تکرارلاردان قاچیب، یاخاسینی قورتارماقدیر.
منی باشلاییر شعیر
پاپریز کونه سیندن کؤکلمیش
کؤورک بیر شه هرین
قالیت قودورغانلیغیندان.
دووار بویالی دیر
اللریم
گؤزوم؛
دوشورسن یادیما
گول یاغیر آدیما
منی قورتاریر شعیر.
شکیل یوخسا ایمگه یارادیلماسی، شاعیرین مؤوضوسونا و دوشونجهسینه هر شئیدن آرتیق یاراشیق وئریر. تصویر باخیمیندان بو سئویملی شاعیرین شعیرلرینده ائستئتیکا نوعلارینین چوخوندان ایستیفاده اولونور. آمما سانکی شاعیر بونو حیسس ائتمکده اوبیئکتیو و سوبیئکتیو اؤز ذهنی باخیشلارینی سیخ دویغو سیمبوللاریندا آرارکن، مئتافوریک اِئلِمِنتلرین سیخیلماسی و دولاشیقلیغینی چوخ واختدا خیالی اوبرازلاردا رنگلهندیریر و جان باغیشلاییر:
یاپیش منیم اللریمدن
چک گؤزللیک دیارینا
آپار شعیر دونیاسینا
قویما منی یالقیزلاییم
بیر گول کیمی گل در منی
آپار منی
آپار منی
یاپیش منیم اللریمدن
قاریشدیر گل قانین منله
آرزو کیمی چیچک لهنک
شعیرلریمیزله، شعوروموزلا
کؤوهرک کؤنوللرده گرک.
یاپیش منیم اللریمدن
قوی «گؤیرچین الین» سنین
دار آیاقدا
دایاق اولسون.
یاپیش منیم اللریمدن
قوی بوروسون طراوتین
دومان سایاق بو کؤنلومو
قویما منی قاپاندیرسین
خبرچین بیر دالغا تک یاشام
او داشلاردان-بو داشلارا
یالواریرام
یالواریرام
یاپیش منیم اللریمدن.
شاعیر بو قیسا ایمگهلی شعیرینده اؤزونو غملی بیر تنهالیقدا گؤرور و خیالی سئوگیلیسینه موراجعت ائدهرک «گول کیمی دَر منی اؤزونله آپار» دئییر. بو شعیر تپهدن، دیرناغا قدر بیر شاعیرین فاجعهسیدیر و آزادلیق آرزوسودور، و… و…
آمما… من بورادا آذربایجان چاغداش ادبییاتینین سؤزون اصیل معناسیندا یاشادیغی پرابلئملردن دانیشماق ایستهییرم. بعضی شاعیرلر فورما و مضمون باخیمیندان پوئتیک عنعنهنی تقلید ائدیرلر و چوخدا یئنی سؤزلره مالیک اولمایاراق، سربست فورماسیندا یازسالاردا، کؤهنه وکفنلَنمیش روحا و تاپدالانمیش دیله و یولا مالیکدیرلر. هابئله، گؤزل و قالارقی شعیرلر یازیب، یارادا بیلمیرلر و اؤتموش زامانلارین عینی سیناقدان کئچمیش آتموسفوروندا قالیرلار. بو نؤقصانلارلا یاناشی، گنج شاعیرلرین و بعضی اورتا یاشلی شاعیرلرین شعیر یازمالارینا نظر سالساق، اساس و گورکملی چاتیشمازلیقلاری بیر نئچه باشلیقدا، او جوملهدن: شعر حیصهلری آراسیندا علاقهنین قورولماسینا لاقئیدجهسینه یاناشماسی، شعیرده تکرارلانان عمومی حال، هاوا و مونوتون «یکنواخت» یازیلمالار، و اویغونسوز کلمهلرین موسیقی اولماماسی، دونیا ادبییاتیندا و اَن آزی تورک شعیرینده اؤنملی ادبی پوئتیک جریانلاری اوخومامازلیقلارینی و… و.. و… قئید ائتمک اولار.
آذربایجان شعیری، جیسارتلی، فرقیلی، مضمونلو و همیشه طراوتله دولو اولموشدور. آمما بو ادبییاتین جیددی باخیمدان دَستَکچیسی اولمایاراق، چوخدا مظلوملوغا دوغرو آرخایا آددیملار آتیرررر.
آنجاق دئمک اولار، هر دؤورده یئنی سؤزلر و تکرارسیز کونسئپسیالار یارادان اطراف عالمله موناسیبتینی معین ائدن و سونوجدا آکتوال و قالارقیلیقا اوغورایان شاعیرلرده چوخ اولموشلار.
سئوگیلی قارداشیم بهروز بئی صدیق یارادیجیلیغیندا اونون ایستعدادینی و دِئهاسینی نظره آلاراق، شاعیرین اؤزونه، دونیاسینا و دوشونجهسینه اوخشار و حصر اولونموش شعیرلر یارادیر. و دئمک اولارکی عمومیتله، تکراردان و تقلیددن اوزاقدیر. و بوگون میللتینین اعتراض سسی ساییلان بو شاعیرین اهمییتلی خصوصیتلاریندان بیریده بودور. بونلارا رغمن، عزیز بهروزون «آچیلمایان سَحر» عنوانلی شعیرینی اوخویون لوطفن:
گؤزلرینین تیتهسینی گؤرنده،
اۆزۆ پاییزا دؤنموش بیر باغچانی گؤروردوم سانکی.
دومانچؤکموش شهَهرین مئیدانیندان باشقا، گئدهجک یئری یوخ ایدی
قابار ال ایدی وارلیغی
و چانتا دولو اۆشَنتی
چیلیم-چیلیم اوْلموش آرزولارین سسی ایدی
قارا قایالار کئچمیش کؤنول آدلانان
گؤز کاساسیندا، اؤلوم یئلی اسیردی
دؤنوش دؤنگهلرینده دیدَرگینلیک دویغوسوندان دالغین-دالغین اؤتمهیی دویماق داها ایستهمهدی
و دوْن ووردو نم بوروموش بیر دووارین کؤلگهسینده.چ
سحر ایسه
آچیلمادی…
بونونلا بئله، بو گونکو شعیر اؤزونو یئنیلَشدیرمک اوچون اؤزللیکلهده حیاتین ایستی، سویوقایله قارشی، اویغونلاشماقی داها سئوییر. هابئله ایستیر یاشادیغی زامانین خَلَف ائولادی اولاراق، عمومی قایدالاردان اوزاقلاشا بیلسین. چونکو اصیل و پئشهکار ادبییاتین و شاعیرین آماجی یالنیزززز دیَیشیکلیک یاراتماقدیر. باشقا سؤزله شاعیر، یارادیجیلیغینین اساس تَمَلی و موتیوی و یازماقینین سببیده، راییج تقلیدلر و تکرارلاردان قاچیب، یاخاسینی قورتارماقدیر.
و یاشامین بوتون ساحهلَرینده، حیاتین اَن ال چاتماز اوزایلار و مکانلارینی تاپماغا و یا یاراتماغا همیشه چالیشیر. بلی شاعیر اوچون فرقیلیلیک، هووییت و شخصییت وئرنده، بئله بویالی باخیشلاردیر. بهروز بئی صدیق بوگونکو شعیرین دیلینی آنلایاراق، بوتون تاریخی و جاری ایمکانلارینا یاخشی بلددیر و سؤزلرین مئخانیکاسینی و دوزولمهسینی بیلمکله یاناشی، سؤزلرین طبیعی بیرلشمهسینیده باشا دوشور. باشقا عیبارتله یعنی اعلا باخیمدا سؤزلری تانییاراق، و گؤزل جهتده یان، یؤنگ ائدهرک و تصویرلری و پوئتیک مضمونو یاخشی یئرینه سالیررررر و بیلیرررررر.
منجه، هر بیر شاعیر، اؤز دوشونجهلرینی شعیرلرینده تقدیم ائدیر. یعنی اؤز فلسفی، اخلاقی و اجتماعی ایدهلرینی بوشقابا قویور.
سئوگیلی قارداشیم بهروز بئیدن بوگونه کیمی نئچه شعیر توپلوسو و ترجومه ائتدییی کیتابلار، نشر ائدیلمیشدیر. او جوملهدن: «یالقیز آغاج دوستلوغوندا»، «قانادلی سؤزلر باخچاسی»، «یارامی بوغدا باغلاییر»( شعر)توپلوسو، «گلین گئدک گونشگیله»، «قونشو دوواریندان ساللانان آلما» (یاخین زاماندا ایشیق اوزو گؤرهجک ترجومه) اثری، «اریک دنهسی»، لئو-تولستویدان(اوشاقلار اوچون حِکایه)توپلوسو، و ایشیغین اورَگیی» تورک،یازاری «احمد ئفه» (اوشاقلار اوچون شعیر توپلوسو)ندان عیبارتدیر. عزیز قارداشیم بهروز افندیم اوچون اوغورلو گونلر دیلهییم اولاراق، عشق اولسون دئییرم سئوگیلی و چاغداش تورک دیلیمیزهکی چوخلو دوشونجهلی و بؤیوک شاعیر و شاعیرهلر بیتیرمیشدیر.
دی آیی ۱۴۰۱
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
منجه، هر بیر شاعیر، اؤز دوشونجهلرینی شعیرلرینده تقدیم ائدیر. یعنی اؤز فلسفی، اخلاقی و اجتماعی ایدهلرینی بوشقابا قویور.
سئوگیلی قارداشیم بهروز بئیدن بوگونه کیمی نئچه شعیر توپلوسو و ترجومه ائتدییی کیتابلار، نشر ائدیلمیشدیر. او جوملهدن: «یالقیز آغاج دوستلوغوندا»، «قانادلی سؤزلر باخچاسی»، «یارامی بوغدا باغلاییر»( شعر)توپلوسو، «گلین گئدک گونشگیله»، «قونشو دوواریندان ساللانان آلما» (یاخین زاماندا ایشیق اوزو گؤرهجک ترجومه) اثری، «اریک دنهسی»، لئو-تولستویدان(اوشاقلار اوچون حِکایه)توپلوسو، و ایشیغین اورَگیی» تورک،یازاری «احمد ئفه» (اوشاقلار اوچون شعیر توپلوسو)ندان عیبارتدیر. عزیز قارداشیم بهروز افندیم اوچون اوغورلو گونلر دیلهییم اولاراق، عشق اولسون دئییرم سئوگیلی و چاغداش تورک دیلیمیزهکی چوخلو دوشونجهلی و بؤیوک شاعیر و شاعیرهلر بیتیرمیشدیر.
دی آیی ۱۴۰۱
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
Telegram
ادبیات سئونلر
بوکانال ادبیات سئونلر قوروپونون سئچیلمیش اثرلری دیر
کانالدا کی یازیلاری کانالین لینکینی وئرمک شرطی ایله پایلاشماق اولار.
کانالدا کی یازیلاری کانالین لینکینی وئرمک شرطی ایله پایلاشماق اولار.
ستاد بحران، هلال احمر، فرماندار... کجاهستند چرا اماکن عمومی مساجد و ورزشگاهاو مدارس را باز نمی کنید مردم درخیابان نمانند؟
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
بو داغلاردان کروان کئچر
بؤلوک - بؤلوک دومان کئچر
عؤمروموزدن آیلار ایللر
یامان گلر ، یامان کئچر ...
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
بؤلوک - بؤلوک دومان کئچر
عؤمروموزدن آیلار ایللر
یامان گلر ، یامان کئچر ...
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
نه دئمک اولار؟
سیزنه دئییرسینیز؟
پروکسی لردن فایدالانماق مجبوریتینده هرگون رنگ برنگ کاناللار گورورم «فال» کانالی 50000مین عضو، جوک کالانالی 80000 مین عضو، اونون بونون قول قیچینین آشاغی یوخاریسینا باخانلارکانالی ایکی یوزمین عضو... دوشونجه کانالی ایگیرمی بئش نفر ادبیات سئونلراونلارتانینمیش اوستاد، یوزلر شاعیر یازیچی یله، اون ایل سابقه ایله ایکی مین عضو...
کیتابین تیراژی 50دنه، آیلیق درگی لرین سایی 200دنه،... دانیشاندا هامی پرفسور، عمل ده بودور کی وار، واللاه اوزوموزدن باشلامالیق اونون بونون یاخسیندان یاپیشماق یئرسیزدیر، بیر مملکتده کی بورون عمل ائدنلرین سایی کیتاب اوخویانلاردان نئچه قات چوخدور گئری قالماق چوخ عادی بیرزادی، یئرسیر دئییل طالبان، داعش، حجتیه... دونیانین ان قولاغی توکلو ارتجاعی تشکل لری بیزیم منطقه میزده دیر... سیز نه دئییرسینیر؟
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
سیزنه دئییرسینیز؟
پروکسی لردن فایدالانماق مجبوریتینده هرگون رنگ برنگ کاناللار گورورم «فال» کانالی 50000مین عضو، جوک کالانالی 80000 مین عضو، اونون بونون قول قیچینین آشاغی یوخاریسینا باخانلارکانالی ایکی یوزمین عضو... دوشونجه کانالی ایگیرمی بئش نفر ادبیات سئونلراونلارتانینمیش اوستاد، یوزلر شاعیر یازیچی یله، اون ایل سابقه ایله ایکی مین عضو...
کیتابین تیراژی 50دنه، آیلیق درگی لرین سایی 200دنه،... دانیشاندا هامی پرفسور، عمل ده بودور کی وار، واللاه اوزوموزدن باشلامالیق اونون بونون یاخسیندان یاپیشماق یئرسیزدیر، بیر مملکتده کی بورون عمل ائدنلرین سایی کیتاب اوخویانلاردان نئچه قات چوخدور گئری قالماق چوخ عادی بیرزادی، یئرسیر دئییل طالبان، داعش، حجتیه... دونیانین ان قولاغی توکلو ارتجاعی تشکل لری بیزیم منطقه میزده دیر... سیز نه دئییرسینیر؟
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
Telegram
ادبیات سئونلر
بوکانال ادبیات سئونلر قوروپونون سئچیلمیش اثرلری دیر
کانالدا کی یازیلاری کانالین لینکینی وئرمک شرطی ایله پایلاشماق اولار.
کانالدا کی یازیلاری کانالین لینکینی وئرمک شرطی ایله پایلاشماق اولار.