21آذرشاعیری«میر مهدی اعتماد ناطقی»
شاعیرلر مجلیسینین صدری ادبیات سئونلر گوزگوسونده
اوزمان اوستاد «رضاهمراز» 1401/9/21
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
شاعیرلر مجلیسینین صدری ادبیات سئونلر گوزگوسونده
اوزمان اوستاد «رضاهمراز» 1401/9/21
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
21آذرشاعیری«میر مهدی اعتماد ناطقی»
شاعیرلر مجلیسینین صدری ادبیات سئونلر گوزگوسونده
اوزمان اوستاد «رضاهمراز» 1401/9/21
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
شاعیرلر مجلیسینین صدری ادبیات سئونلر گوزگوسونده
اوزمان اوستاد «رضاهمراز» 1401/9/21
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
21آذرشاعیری«میر مهدی اعتماد ناطقی»
شاعیرلر مجلیسینین صدری ادبیات سئونلر گوزگوسونده
اوزمان اوستاد «رضاهمراز» 1401/9/21
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
شاعیرلر مجلیسینین صدری ادبیات سئونلر گوزگوسونده
اوزمان اوستاد «رضاهمراز» 1401/9/21
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
21آذرشاعیری«میر مهدی اعتماد ناطقی»
شاعیرلر مجلیسینین صدری ادبیات سئونلر گوزگوسونده
اوزمان اوستاد «رضاهمراز» 1401/9/21
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
شاعیرلر مجلیسینین صدری ادبیات سئونلر گوزگوسونده
اوزمان اوستاد «رضاهمراز» 1401/9/21
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
21آذرشاعیری«میر مهدی اعتماد ناطقی»
شاعیرلر مجلیسینین صدری ادبیات سئونلر گوزگوسونده
اوزمان اوستاد «رضاهمراز» 1401/9/21
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
شاعیرلر مجلیسینین صدری ادبیات سئونلر گوزگوسونده
اوزمان اوستاد «رضاهمراز» 1401/9/21
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
21آذرشاعیری«میر مهدی اعتماد ناطقی»
شاعیرلر مجلیسینین صدری ادبیات سئونلر گوزگوسونده
اوزمان اوستاد «رضاهمراز» 1401/9/21
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
شاعیرلر مجلیسینین صدری ادبیات سئونلر گوزگوسونده
اوزمان اوستاد «رضاهمراز» 1401/9/21
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
21آذرشاعیری«میر مهدی اعتماد ناطقی»
شاعیرلر مجلیسینین صدری ادبیات سئونلر گوزگوسونده
اوزمان اوستاد «رضاهمراز» 1401/9/21
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
شاعیرلر مجلیسینین صدری ادبیات سئونلر گوزگوسونده
اوزمان اوستاد «رضاهمراز» 1401/9/21
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
21آذرشاعیری«میر مهدی اعتماد ناطقی»
شاعیرلر مجلیسینین صدری ادبیات سئونلر گوزگوسونده
اوزمان اوستاد «رضاهمراز» 1401/9/21
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
شاعیرلر مجلیسینین صدری ادبیات سئونلر گوزگوسونده
اوزمان اوستاد «رضاهمراز» 1401/9/21
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
«میر مهدی اعتماد ناطقی» دن بیر شعر کی صابیردن تاثیر آلینمیشدیر :
گئت آدامین تانی
لای لای دئمه ملت آییلیب دیر داهی یاتماز
اللشمه بئله هئچ کیم حیاتین سنه ساتماز
من مرد اوغولام بیل کی ؛ قانیم پاک و تمیز دیر
بیر کس او کثیف قانیوا اوز قانینی قاتماز
بیهوده منه سویله مه ال چک بو ائلیندن
غیرتلی اولان طایفا- تیفاغین ائلین آتماز
من عاشقیم سئوگیلیمین عشقی یولوندا
بیر عشق بو عالمده منیم عشقیمه چاتماز
بو یولدا چیغیرما؛ اوزوو زحمته سالما
بیر کس ده اگر یاتسا؛ سسین کالدیر اویاتماز
هر کیم کی سالار ملتینی درد و بلایه
گر معرفتی اولسا باشین بیرده اوجالتماز
ساغ کوندومه کئچدیکده یئدین یاخشی الیمدن
دونیا بویو درمان اولا بو دردی ساغاتماز
من اعتمادین فکرینی بیر پایه ده گوردوم
بو عشقدن اوزگه نه دئسن بئینینه باتماز .
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
گئت آدامین تانی
لای لای دئمه ملت آییلیب دیر داهی یاتماز
اللشمه بئله هئچ کیم حیاتین سنه ساتماز
من مرد اوغولام بیل کی ؛ قانیم پاک و تمیز دیر
بیر کس او کثیف قانیوا اوز قانینی قاتماز
بیهوده منه سویله مه ال چک بو ائلیندن
غیرتلی اولان طایفا- تیفاغین ائلین آتماز
من عاشقیم سئوگیلیمین عشقی یولوندا
بیر عشق بو عالمده منیم عشقیمه چاتماز
بو یولدا چیغیرما؛ اوزوو زحمته سالما
بیر کس ده اگر یاتسا؛ سسین کالدیر اویاتماز
هر کیم کی سالار ملتینی درد و بلایه
گر معرفتی اولسا باشین بیرده اوجالتماز
ساغ کوندومه کئچدیکده یئدین یاخشی الیمدن
دونیا بویو درمان اولا بو دردی ساغاتماز
من اعتمادین فکرینی بیر پایه ده گوردوم
بو عشقدن اوزگه نه دئسن بئینینه باتماز .
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
Telegram
ادبیات سئونلر
بوکانال ادبیات سئونلر قوروپونون سئچیلمیش اثرلری دیر
کانالدا کی یازیلاری کانالین لینکینی وئرمک شرطی ایله پایلاشماق اولار.
کانالدا کی یازیلاری کانالین لینکینی وئرمک شرطی ایله پایلاشماق اولار.
21آذرشاعیری«میر مهدی اعتماد ناطقی»
شاعیرلر مجلیسینین صدری ادبیات سئونلر گوزگوسونده
اوزمان اوستاد «رضاهمراز» 1401/9/21
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
شاعیرلر مجلیسینین صدری ادبیات سئونلر گوزگوسونده
اوزمان اوستاد «رضاهمراز» 1401/9/21
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
اعتمادین فوتی : اعتماد سونرالار کئف سیز له یب ، قوجالیقدا اونا داها آرتیق کولکه سالمیشدیر . آنجاق 1360/3/7 یوزلر آغاج اوز یوردوندان اوزاقدا دونیاسین دگیشیب ، تهرانین بهشت زهرا مزارلیغیندا اوزون تورپاغا قویور . شاعیرین ایستگلی لریندن حسن مجید زاده – ساوالان اونون وای خبرین ائشیدنده بو شعری قوشور :
سئودیگین دوغما ائلیندن نئجه آیریدین سن ؟
اوزون ایللر بویو اوغروندا اونون چکدین امک
سئوه جکدیر گوزل اشعارینی ائللر وار ایکن
دونیا دوردوقجا بیل آنجاق امه گین ایتمه یه جک
***
ایید انسان کی سئوه ر یوردون ؛ ائلین ؛ دوغما دیلین
یوردونا وورغون اودورسا ؛ ائلی توتموشدون عزیز
او سبب دن سئور آثارینی بو دوغما ائلین
یازدیغیندان نه بویوک درس آلاجاق گنج لریمیز
***
هله بوندان بئله شعرین گول آچیب بار وئره جک
چونکو معناسی درین دیر او یاراتدیقلارینین
گنج لر اوندان آلیب الهام و بهره لر گوره جک
بو جوان نسلین ایشی چونکو یاراتماقدی بو گون
***
یارادان کیمسه کی اولمز بو سوز آیدین دی منه
یارادیب سان ائلینه دولفون اثر دیوانی
اغتمادیدین اوزون خلقین اینانمیشدی سنه
بیرده هیهات گله سن تک یارادان شاعر هانی ؟
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
سئودیگین دوغما ائلیندن نئجه آیریدین سن ؟
اوزون ایللر بویو اوغروندا اونون چکدین امک
سئوه جکدیر گوزل اشعارینی ائللر وار ایکن
دونیا دوردوقجا بیل آنجاق امه گین ایتمه یه جک
***
ایید انسان کی سئوه ر یوردون ؛ ائلین ؛ دوغما دیلین
یوردونا وورغون اودورسا ؛ ائلی توتموشدون عزیز
او سبب دن سئور آثارینی بو دوغما ائلین
یازدیغیندان نه بویوک درس آلاجاق گنج لریمیز
***
هله بوندان بئله شعرین گول آچیب بار وئره جک
چونکو معناسی درین دیر او یاراتدیقلارینین
گنج لر اوندان آلیب الهام و بهره لر گوره جک
بو جوان نسلین ایشی چونکو یاراتماقدی بو گون
***
یارادان کیمسه کی اولمز بو سوز آیدین دی منه
یارادیب سان ائلینه دولفون اثر دیوانی
اغتمادیدین اوزون خلقین اینانمیشدی سنه
بیرده هیهات گله سن تک یارادان شاعر هانی ؟
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
Telegram
ادبیات سئونلر
بوکانال ادبیات سئونلر قوروپونون سئچیلمیش اثرلری دیر
کانالدا کی یازیلاری کانالین لینکینی وئرمک شرطی ایله پایلاشماق اولار.
کانالدا کی یازیلاری کانالین لینکینی وئرمک شرطی ایله پایلاشماق اولار.
21آذرشاعیری«میر مهدی اعتماد ناطقی»
شاعیرلر مجلیسینین صدری ادبیات سئونلر گوزگوسونده
اوزمان اوستاد «رضاهمراز» 1401/9/21
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
شاعیرلر مجلیسینین صدری ادبیات سئونلر گوزگوسونده
اوزمان اوستاد «رضاهمراز» 1401/9/21
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
میر مهدی اعتماد ناطقی و اصغر فردی
21آذرشاعیری«میر مهدی اعتماد ناطقی»
شاعیرلر مجلیسینین صدری ادبیات سئونلر گوزگوسونده
اوزمان اوستاد «رضاهمراز» 1401/9/21
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
21آذرشاعیری«میر مهدی اعتماد ناطقی»
شاعیرلر مجلیسینین صدری ادبیات سئونلر گوزگوسونده
اوزمان اوستاد «رضاهمراز» 1401/9/21
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
«میرمهدی اعتمادناطقی» نین امضا سی
نه یازیق کی نه تبریزده ، نه ده تهراندا بیر نفر تاپیلمادی کی بو قدر شاعیرین خاطره لرین توپلاسین لار !
رضا همرار
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
نه یازیق کی نه تبریزده ، نه ده تهراندا بیر نفر تاپیلمادی کی بو قدر شاعیرین خاطره لرین توپلاسین لار !
رضا همرار
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
Forwarded from Kamran Azari Kamran Azari
21 آذرشاعیری«میر مهدی اعتماد ناطقی»
شاعیرلر مجلیسینین صدری ادبیات سئونلر گوزگوسونده
1401/9/21
آپاریجی:«کریم قربانزاده»
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
شاعیرلر مجلیسینین صدری ادبیات سئونلر گوزگوسونده
1401/9/21
آپاریجی:«کریم قربانزاده»
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
میر مهدی اعتماد ناطقی و اصغر فردی
21آذرشاعیری«میر مهدی اعتماد ناطقی»
شاعیرلر مجلیسینین صدری ادبیات سئونلر گوزگوسونده
اوزمان اوستاد «رضاهمراز» 1401/9/21
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
21آذرشاعیری«میر مهدی اعتماد ناطقی»
شاعیرلر مجلیسینین صدری ادبیات سئونلر گوزگوسونده
اوزمان اوستاد «رضاهمراز» 1401/9/21
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
شههر ساعات بئشده
«هادی قاراچای»
منیم
قوللاریمداکی دمیر قاندالدان
سنین
اوزوون بوینونا
قیزیل بویونباق یاپسایدیلار نه اولوردو؟
هر بویونباق
سئوگی باغلیلیغیندان بیر نیشانهدیر.
سنین، دوداقلارینداکی آجی گولوشدن
منیم خلوتیمه شیرین ماهنی قوشسایدیلار نه اولوردو؟
هر ماهنی
گولوش سوراغیندا دؤیولن قاپیدیر.
اولمادی قاراشین!
قوللاریمداکی بوخوودان
مؤهور یاپاجاقلار
ناماز قیلدیراجاقلار سنه
قارانلیقلار قیبلهسینده،
آجی گولوشلریندن
قیزیل گولله توتوب،
اورهییمه سیخاجاقلار
اعدام دیرهیینده.
اوزون بویونلارا
قیزیل بویونباق،
اینجه دوداقلارا
گولوشدن ایلمک سالماق یاساق.
یاپیلاجاق نه قالمیش قاراشین؟
بوراسی، گونشین اؤلوم یاتاغی
ماوی گؤزلو اولدوزلارین گؤزو اؤنونده…
و کیشیلرین، اعدام میدانی
قاراشین سئوگیلرین گؤزو اؤنونده…
قولاج- قولاج ساچلاریندان
اؤپمک،
و اسروک بالیق کیمی
گؤزلرینین دنیزینده ایتمک
باشا چاتمیش قاراشین
قایناق: ایشیق سایتی
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
«هادی قاراچای»
منیم
قوللاریمداکی دمیر قاندالدان
سنین
اوزوون بوینونا
قیزیل بویونباق یاپسایدیلار نه اولوردو؟
هر بویونباق
سئوگی باغلیلیغیندان بیر نیشانهدیر.
سنین، دوداقلارینداکی آجی گولوشدن
منیم خلوتیمه شیرین ماهنی قوشسایدیلار نه اولوردو؟
هر ماهنی
گولوش سوراغیندا دؤیولن قاپیدیر.
اولمادی قاراشین!
قوللاریمداکی بوخوودان
مؤهور یاپاجاقلار
ناماز قیلدیراجاقلار سنه
قارانلیقلار قیبلهسینده،
آجی گولوشلریندن
قیزیل گولله توتوب،
اورهییمه سیخاجاقلار
اعدام دیرهیینده.
اوزون بویونلارا
قیزیل بویونباق،
اینجه دوداقلارا
گولوشدن ایلمک سالماق یاساق.
یاپیلاجاق نه قالمیش قاراشین؟
بوراسی، گونشین اؤلوم یاتاغی
ماوی گؤزلو اولدوزلارین گؤزو اؤنونده…
و کیشیلرین، اعدام میدانی
قاراشین سئوگیلرین گؤزو اؤنونده…
قولاج- قولاج ساچلاریندان
اؤپمک،
و اسروک بالیق کیمی
گؤزلرینین دنیزینده ایتمک
باشا چاتمیش قاراشین
قایناق: ایشیق سایتی
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
«داود اهری»
"آذر آیی"
آذر آیی
آچ قوللارو
سال بوینوما
بو آی اویادیر انساندا حزین خاطره لر !
آخشام چاغی
قوی بیر اوپوم
گوزلریندن
چوخ سین سیتدی قارا اوزلو هجران منی !
دینله منی
گوزل وطن ،
دوشونورم
نئجه کئچدی او ایللرده گونون سنین !
قارانقوشام
اونوتمارام
یاز گونلری
قارشیندا وار نئچه - نئچه خوش گونلرین !
آذر آیی
آچ قوللارو
سال بوینوما
بو آی اویادیر انساندا حزین خاطره لر...!
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
"آذر آیی"
آذر آیی
آچ قوللارو
سال بوینوما
بو آی اویادیر انساندا حزین خاطره لر !
آخشام چاغی
قوی بیر اوپوم
گوزلریندن
چوخ سین سیتدی قارا اوزلو هجران منی !
دینله منی
گوزل وطن ،
دوشونورم
نئجه کئچدی او ایللرده گونون سنین !
قارانقوشام
اونوتمارام
یاز گونلری
قارشیندا وار نئچه - نئچه خوش گونلرین !
آذر آیی
آچ قوللارو
سال بوینوما
بو آی اویادیر انساندا حزین خاطره لر...!
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
معرفی کتاب خاطرات دکتر« سلام الله جاوید» اثر «رحیم رئیس نیا»
این کتاب شرحی است دربارهی یک بخش نانوشته و ناگفته از زندگانی« سلامالله جاوید» در خلال فروپاشی حکومت فرقهی دموکرات آذربایجان در آذر 1325، سرگذشت وی در مراحل بعد که به بازداشت و تعقیب او منجر شد، فراهم آمدن دورهای از آرامش نسبی و همچنی امکان تجدید پارهای از فعالیت های سیاسی در ایام آزادی های نسبی دوران حکومت« مصدق» از جمله مباحث مطرح شده در این مجلد است.
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
این کتاب شرحی است دربارهی یک بخش نانوشته و ناگفته از زندگانی« سلامالله جاوید» در خلال فروپاشی حکومت فرقهی دموکرات آذربایجان در آذر 1325، سرگذشت وی در مراحل بعد که به بازداشت و تعقیب او منجر شد، فراهم آمدن دورهای از آرامش نسبی و همچنی امکان تجدید پارهای از فعالیت های سیاسی در ایام آزادی های نسبی دوران حکومت« مصدق» از جمله مباحث مطرح شده در این مجلد است.
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
Forwarded from ادبیات سئونلر (Marjan.m)
حکومت ملی آذربایجان وخدمات آن
ار زنده یاد استاد دکتر بهزاد بهزادی ( از کتاب آذربایجان دموکرات )
مایلم قبل از برشمردن فهرست واز اقدامات حکومت ملی آذربایجان ،جمع بندی ای که آبراهامیان در کتاب «ایران بین دو انقلاب »از اقدامات حکومت ملی آذربایجان کرده است ،ازصفحه 54آن کتاب نقل کنم :«حتی مخالفان فرقه هم به ناچار پذ یرفتند که در عرض این یکسال خدمات وکارهایی بیشتر از دوران بیست ساله رضا شاه انجام گرفته است »کارهای انجام گرفته از طرف حکومت ملی آذربایجان را که بر اساس مفاد مرامنامه فرقه دموکرات آذربایجان ومصوبات کنگره ومجلس ملی آذربایجان انجام گرفته در دو بخش به اختصار نام می برم :بخش اول ـــ اقداماتی که برای نخستین بار در تاریخ ایران بوسیله حکومت ملی به مرحله اجرادرآمد .بخش دوم ـ سایر اقدامات وخدمات .
بخش اول
1ـ تفویض حق انتخاب کردن وانتخاب شدن به زنان درانتخابات مجلس ،انجمن های ایالتی وولایتی ،انجمن های شهر وبخش وده ،با حقوق برابر با مردان .
ـــ طبق موافقت نامه مورخ 23/3/25 بین حکومت ملی ودولت مرکزی ،دولت ضمن موافقت با این مصوبه حکومت ملی متعهد شد که لایحه ای مبتنی بر حقوق زنان برای انتخاب شدن وانتخاب کرده در سراسر ایران را به مجلس 15 تقدیم نماید .قوام السلطنه وشاه در این مورد نیز عهد شکنی کردند وآن را به فراموشی سپردند وحتا دکتر مصدق نیز در اصلاحیه قانون انتخالات ،زنان را از این حق بشری محروم کرد .دولت در اوایل دهه 1340 این حقوق زنان را تثبیت کرد .
2ــ رسمیت تحصیل در تمام مقاطع تحصیلی به زبان آذربایجانی با این شرط که در سه کلاس اول ابتدایی تد ریس فقط به زبان آذربایجانی بوده واز آن به بعد زبان فارسی به عنوان زبان مشترک تدریس گردد.اقلیت های زبانی از آن جمله کردها ،ارمنی ها ، آسوری ها و... که در آذربایجان مقیم هستند حق داشتند که در سه کلاس اول ابتدایی به زبان مادری خود تدریس کنند .
ـــ در موافقت نامه مورخ 23/3/25 بین دولت ونمایندگان آذربایجان ،ضمن تایید اصل مورد توافق مقرر شد که تحصیل در پنج سال ابتدایی به زبان مادری باشد .در اجرای فرمان شماره 1 وزارت معارف آذربایجان به تاریخ 2/10/24 کمسیون تالیف کتب درسی به زبان آذربایجانی تشکیل شد ودر همان سال تحصیلی کتاب ها آماده وتوزیع گردید .
3ـــ به موجب مصوبه مورخ 9/10/24 تاسیس دانشگاه ملی آذربایجان به مرحله اجرا در آمد .در باره دانشگاه ملی آذربایجان بعدا توضیح خواهم داد .در اینجا به ذکر این نکته اکتفا می کنم که تاسیس دانشگاه ملی آذربایجان انحصار دانشگاه تهران را در ایران شکست ولزوم تاسیس دانشگاه در سایر استان ها ونقاط کشور را به اثبات رساند .
4ـــ به موجب تصویب نامه مورخ 16/10/24 حکومت ملی ،رسمیت زبان آذربایجانی اعلام وبه موقع اجرا گذاشته شد .که به موجب آن علاوه بر تدریس در تمام مقاطع تحصیلی به زبان آذربایجانی ،کلیه مکاتبات اداری ، مذاکرات رسمی ورسیدگی ها در دادگاه ها وتابلوی مغازه ها باید به زبان آذربایجانی باشد
ــــ در موافقت نامه مورخ 23/3/25 موافقت شد که زبان های فارسی و آذربایجانی رسمیت داشته باشد .
5ـ قانون تقسیم اراضی خالصه واملاک مصادره شده مالکینی که آذربایجان را ترک کرده وبر علیه حکوما ملی توطئه چینی می کنند .در ضمن اعلام شده بود که در آینده با تقویت امکانات سرمایه ای بانک کشاورزی اراضی سایر مالکین با تراضی از طرف بانک خریداری ومجانا بین دهقانان تقسیم خواهد شد .اراضی خالصه از زمان آغا محمد خان صورت بردازی شد وآن اراضی خالصه که به فروش رفته بود نیز تقسیم شد .اراضی خالصه فروش رفته اگر در آمدی معادل بهای خریداری عاید خریدار نکرده بود مابه التفاوت آن از طرف دولت به خریدار پرداخت گردید .تقسیم اراضی به وسیله کمیسیونی مرکب از 5نفر معتمدین هر ده وبا حضور نماینده اداره کشاورزی بین دهقانان تقسیم شد واین تقسیم اراضی هر سال باید با توجه به اوضاع واحوال موجود تجدید می شد .در تقسیم اراضی ،خوش نشینان (کارگران زراعی )ودهقانانی که ده را ترک کرده بودند به شرط آنکه به ده برگردند وبه کار کشاورزی بپردازند ،مشارکت داشتند وسهم می بردند .تقسیم اراضی به نسبت عائله مندی دهقانان انجام می گرفت برای سهولت در تقسیم بندی اراضی واحد اندازه گیری محلی ملاک عمل قرار گرفت .قبل از تقسیم اراضی در هر ده زمین های مورد نیاز خدمات عمومی از قبیل احداث مدرسه ،مریضخانه وغیره اختصاص می یافت وخانه های مسکونی هر یک از دهقانان متعلق به خودش بود .مراتع وقنوات و...با سر پرستی شورای ده برای استفاده دهقانان در مقابل پرداخت مبلغی که برای دایر نگهداشتن آنها مورد نیاز بود اختصاص داشت .دهقانان حق فروش زمین را نداشتند واگر در اراضی سهم خود کشت نمی کردند ،زمین از آنها پس گرفته می شد .به این ترتیب 3000 پارچه خالصه و437 پارچه املاک مصادره ای در زمان کوتاهی به طور عادلانه بین یک میلیون نفر تقسیم شد .دولت در موافقت نامه
ار زنده یاد استاد دکتر بهزاد بهزادی ( از کتاب آذربایجان دموکرات )
مایلم قبل از برشمردن فهرست واز اقدامات حکومت ملی آذربایجان ،جمع بندی ای که آبراهامیان در کتاب «ایران بین دو انقلاب »از اقدامات حکومت ملی آذربایجان کرده است ،ازصفحه 54آن کتاب نقل کنم :«حتی مخالفان فرقه هم به ناچار پذ یرفتند که در عرض این یکسال خدمات وکارهایی بیشتر از دوران بیست ساله رضا شاه انجام گرفته است »کارهای انجام گرفته از طرف حکومت ملی آذربایجان را که بر اساس مفاد مرامنامه فرقه دموکرات آذربایجان ومصوبات کنگره ومجلس ملی آذربایجان انجام گرفته در دو بخش به اختصار نام می برم :بخش اول ـــ اقداماتی که برای نخستین بار در تاریخ ایران بوسیله حکومت ملی به مرحله اجرادرآمد .بخش دوم ـ سایر اقدامات وخدمات .
بخش اول
1ـ تفویض حق انتخاب کردن وانتخاب شدن به زنان درانتخابات مجلس ،انجمن های ایالتی وولایتی ،انجمن های شهر وبخش وده ،با حقوق برابر با مردان .
ـــ طبق موافقت نامه مورخ 23/3/25 بین حکومت ملی ودولت مرکزی ،دولت ضمن موافقت با این مصوبه حکومت ملی متعهد شد که لایحه ای مبتنی بر حقوق زنان برای انتخاب شدن وانتخاب کرده در سراسر ایران را به مجلس 15 تقدیم نماید .قوام السلطنه وشاه در این مورد نیز عهد شکنی کردند وآن را به فراموشی سپردند وحتا دکتر مصدق نیز در اصلاحیه قانون انتخالات ،زنان را از این حق بشری محروم کرد .دولت در اوایل دهه 1340 این حقوق زنان را تثبیت کرد .
2ــ رسمیت تحصیل در تمام مقاطع تحصیلی به زبان آذربایجانی با این شرط که در سه کلاس اول ابتدایی تد ریس فقط به زبان آذربایجانی بوده واز آن به بعد زبان فارسی به عنوان زبان مشترک تدریس گردد.اقلیت های زبانی از آن جمله کردها ،ارمنی ها ، آسوری ها و... که در آذربایجان مقیم هستند حق داشتند که در سه کلاس اول ابتدایی به زبان مادری خود تدریس کنند .
ـــ در موافقت نامه مورخ 23/3/25 بین دولت ونمایندگان آذربایجان ،ضمن تایید اصل مورد توافق مقرر شد که تحصیل در پنج سال ابتدایی به زبان مادری باشد .در اجرای فرمان شماره 1 وزارت معارف آذربایجان به تاریخ 2/10/24 کمسیون تالیف کتب درسی به زبان آذربایجانی تشکیل شد ودر همان سال تحصیلی کتاب ها آماده وتوزیع گردید .
3ـــ به موجب مصوبه مورخ 9/10/24 تاسیس دانشگاه ملی آذربایجان به مرحله اجرا در آمد .در باره دانشگاه ملی آذربایجان بعدا توضیح خواهم داد .در اینجا به ذکر این نکته اکتفا می کنم که تاسیس دانشگاه ملی آذربایجان انحصار دانشگاه تهران را در ایران شکست ولزوم تاسیس دانشگاه در سایر استان ها ونقاط کشور را به اثبات رساند .
4ـــ به موجب تصویب نامه مورخ 16/10/24 حکومت ملی ،رسمیت زبان آذربایجانی اعلام وبه موقع اجرا گذاشته شد .که به موجب آن علاوه بر تدریس در تمام مقاطع تحصیلی به زبان آذربایجانی ،کلیه مکاتبات اداری ، مذاکرات رسمی ورسیدگی ها در دادگاه ها وتابلوی مغازه ها باید به زبان آذربایجانی باشد
ــــ در موافقت نامه مورخ 23/3/25 موافقت شد که زبان های فارسی و آذربایجانی رسمیت داشته باشد .
5ـ قانون تقسیم اراضی خالصه واملاک مصادره شده مالکینی که آذربایجان را ترک کرده وبر علیه حکوما ملی توطئه چینی می کنند .در ضمن اعلام شده بود که در آینده با تقویت امکانات سرمایه ای بانک کشاورزی اراضی سایر مالکین با تراضی از طرف بانک خریداری ومجانا بین دهقانان تقسیم خواهد شد .اراضی خالصه از زمان آغا محمد خان صورت بردازی شد وآن اراضی خالصه که به فروش رفته بود نیز تقسیم شد .اراضی خالصه فروش رفته اگر در آمدی معادل بهای خریداری عاید خریدار نکرده بود مابه التفاوت آن از طرف دولت به خریدار پرداخت گردید .تقسیم اراضی به وسیله کمیسیونی مرکب از 5نفر معتمدین هر ده وبا حضور نماینده اداره کشاورزی بین دهقانان تقسیم شد واین تقسیم اراضی هر سال باید با توجه به اوضاع واحوال موجود تجدید می شد .در تقسیم اراضی ،خوش نشینان (کارگران زراعی )ودهقانانی که ده را ترک کرده بودند به شرط آنکه به ده برگردند وبه کار کشاورزی بپردازند ،مشارکت داشتند وسهم می بردند .تقسیم اراضی به نسبت عائله مندی دهقانان انجام می گرفت برای سهولت در تقسیم بندی اراضی واحد اندازه گیری محلی ملاک عمل قرار گرفت .قبل از تقسیم اراضی در هر ده زمین های مورد نیاز خدمات عمومی از قبیل احداث مدرسه ،مریضخانه وغیره اختصاص می یافت وخانه های مسکونی هر یک از دهقانان متعلق به خودش بود .مراتع وقنوات و...با سر پرستی شورای ده برای استفاده دهقانان در مقابل پرداخت مبلغی که برای دایر نگهداشتن آنها مورد نیاز بود اختصاص داشت .دهقانان حق فروش زمین را نداشتند واگر در اراضی سهم خود کشت نمی کردند ،زمین از آنها پس گرفته می شد .به این ترتیب 3000 پارچه خالصه و437 پارچه املاک مصادره ای در زمان کوتاهی به طور عادلانه بین یک میلیون نفر تقسیم شد .دولت در موافقت نامه