گوزل بالالار نتین شرایطیندن آسلی اولاراق بو هفته اوشاق ادبیاتین بوندا آرتیق حاضیرلایا بیلمه دیک
ادبیات سئونلر

اوشاق ادبیاتی
کارتون «4ناغیل»

https://t.me/Adabiyyatsevanlar

«آنی ارنو» برنده نوبل ادبیات شد

«آنی ارنو» نویسنده فرانسوی، به عنوان برنده جایزه نوبل ادبیات ۲۰۲۲ اعلام شد.

آکادمی سوئد، که برنده جایزه نوبل ادبیات را انتخاب می‌کند، گفته این جایزه را «به پاس جسارت و دقت در آشکار کردن ریشه‌ها، بیگانگی‌ها و محدودیت‌های جمعی حافظه شخصی» به خانم« ارنو» می‌دهد.

https://t.me/Adabiyyatsevanlar

 

دئییم‌لر دیوانی: مین ایللیک شرابین اوستونه قار یاغیر، هله.
شریف مردی

قالان ایشه قار یاغار دئمیشلر. بیلدیر (۱۴۰۰) یایی سوووب پاییزا اوچ گون قالان تبریزه ساری یولا توشدوک. توتدوغوموز یول آنجاق تبریزدن یئتمیش کیلومتر قیراقدا تاریخ بویو غرورلو، آدی سانی ایله دیک‌دیک داغلارا یاسلانیب دایانیب قالان شهر ایدی. مرند. مرندده ایسه آدینی دئییب یوللاندیغیمیز آدام شهرین قیراغیندا، سایخین سایخاش خلوت بوجاقدا، سس‌سیز سس‌سیز عؤمور سوروب پیشگین اولقون دورقون چاغینا وارمیش ساده بیر معلم. ایکیمیز ایکی بئل‌چانتاسی قاتار تاکسی اویان بویان فیلان فالان (قاتارین گئجیکمه‌سی ایله تیرتیر تیرتیر سورونمه‌سی) اون‌اوچ ساعت یول کسیب زنگله‌شیب قرارلاشیب بولوشاجاغیمیز میدان‌دا تاکسی‌دن توشدوک. «من اوردایام» دئمیشدی. اوردایدی. الینده ایسه شیشه ایچینده شراب رنگینده قاراقیرمیزی‌یا چالان ایچمه‌لی. یانداشیمین تپکیسی گؤزلریمدن آن‌سیزین ایشیلداییب کئچن ایشیغین گؤرکملی اولدوغونا قانیتلادی. البته‌‎کی اوتوز بئش ایل عؤمرونو بؤیوک دئییم‎‌لر دیوان‌ینا قویان معلمی گؤرمک، ایشیلتی ایشیلدادار هرکسین گؤزونده. ناریندن «گؤره‌سن شراب‌دی» دئیه قولاغیما گلن فیسیلتی خوشوما گئتدی. شرابین لذتینی ایچن بیلر دئمیشلر؛ سقراط ایچر، دویماز، گنه ایچر سؤزه باشلار، قوناقلیق بویو ضیافتی الینه آلار، الدن وئرمزدی اؤزونو. سقراط سؤز اوستاسی ایدی. سؤز ایسه کئچمیش‌لردن، آتابابادان، آنالاردان یادیگار.
سؤز مین‌لرجه ایل قالیب قالانمیش، پیشمیش، دیل‌دیل گزیب دولانمیش خزینه‌دن گئدیر. شراب میوه‌نین اؤزه‌تینی دامیتیب [تقطیر ائدیب] ساخلادیب دَیینمه‌سی دیر اگر، سؤز شرابی نه اولاجاق او زامان؟ گل‌گله تجربه ایله مین‌لر یاشام اؤزه‌تینی «دئییم» اولاراق ایشله‌دیب، ساخلاییب، پیشیریب، اولقونلاشدیریب «سؤز»دیر سؤزشرابی. دیللر ازبری اولان سؤزلر، نه دادلی نه لذتلی سؤزشرابی اولاجاق. بونو ایسه یالنیز سؤز آنلاییب دیل قانان، عاریف اولان اینسان بیلر.
الغرض آدامی گؤرورو گؤرمز بیلمه‌دیم نه زامان نئجه بیربیریمیزه ساریلمیش، اوتوز بئش ایل دوستلوق یاشایان ایکی یاشید کیمی قوجاقلاشیب خوش‌بئش ائدیریک. «میرحسین دلدار بناب» ایله بئله بیر آن یاشادیم. قالانی ایسه اوچ گون ایکی گئجه اوزون اوزادی صؤحبت، اوجون توت چکیلینجه چکیلیر. آماجیم بونلاری دئمک دئییل، او ایچمه‌لی زیریشک ایدی آلبالی ایدی نه ایدی، آنجاق “اورک ایستر دیل سؤیله‌مز” دئییلدی. بیزیم سؤزوموز باشقا، مزه‌میز باشقا. هله سئویملی محبت‌لی مهریبان عاییله بیر کناردا قالسین. صؤحبت شیرین اولار اوزون اولار چکرسن چکیلر اوزانار گئدر بیتمز قوتولماز قالار.
سؤزون جانی: آدام دیزینی قاتلاییب اوتورموش، منیم یاشیم قدر، بلکه ده داها چوخ زامان قویموش، کلمه کلمه، آغیز آغیز، دولاشیب دولانیب آراییب آختاریب، ائشیددیکلری اوخودوقلاری دئییم‌لری چکیب چیخاریب، معظم بیر دیوان قورموش. قیرخ ایله یاخین اَمَک! آز دئییل. بیلدیر اَل‌قراری ایله سالیب چیخاندان سونرا ۲۲۰۰ صفحه‌نی کئچمیش ائش‌آنلاملی دوزَن‌ده دئییم‌لری سیرالاییب ییغمیش. گونده گونده هَوَس‌له یورولماقسیزین ایشله‌ییر. هر دئییم بیر مَدخَل، یانیندا اوخشار دئییم‌لر، یانیندا آغیزدان یازیلی ادبیات‌دان شعردن آختاریب تاپمیش اؤرنکلر: مکمل بیر دیوان.
تانیشیب گؤروشمه‌ییمیزین نه‌دنی ایسه بئله بیر ایشی بئله بیر اَمَک خرجله‌ین اینسانی یاخیندان گؤرمک، اثرین ایچینده دیلین قاتمان قاتمان لایه‌لری رنگ‌لرینی، کلمه‌لرین دئییم‌لرین سؤزلرین دادینی آلماق ایدی. هله نئجه‌کی یاشادیغیمیز دیلیمیزده گؤزگؤره‌تی گیزله‌نه گیزله‌نه اؤزونو آپ‌آیدین گؤرسه‌دن آرگو سؤزلر دئییم‌لر دیلین دادلی دوزلو قاتلاریندان خبر وئرن دئییم‌لری گؤره‌سن، اوخویوب گوله‎‌سن، دئییب شاققا چکه‌سن. لذت. سؤز ایچینده سؤز وار یانی. دولو دولو. لایه لایه. نه ایسه بو دا اوزون سؤزون قیساسی‌دیر چکرسن اوزانار توتارسان گئدر.
سؤزوم ایشین دَیَرینده‌دیر. دیلیمیزه بوراخاجاغی ائتکیسی آز اولمایاجاق (الیمیزه چاتسا اگر). خالق‌آرا دانیشیلان، کیتابلاردا سایتلاردا مجازی کاناللاردا یازیلان، ایلگیلرده قوللانیلان دیلیمیزدن توت، مئدیالاری، بوتون ساحه‌میزی قاپسامیش دیلین چَلیمسیز جانسیز رنگسیز بویاسیز قوخوسیز دادسیز قات‌سیز دایاز اولدوغونا گلینجه، بئله اثرلرین قونومو [جایگاهی] داها آیدینجا بیلینیر. دیلین لایه لایه اندر دؤندر آت توت گؤتور قوی ناز ایشوه گیزلی آلایلی کینایه‌لی یانیقیجیلی گؤرسه‌دیشلی انیش یوقوش قالخیش …‍لارینا ییه‌له‌نمک مین‌بیر قوشول حوکوم مادده شرط ایسته‌سه ده، سؤزقونوسو دئییم‌لر دیوانی، کسین اولاراق اونلاردان بیری‌دیر.

یانی دیلیمیزی، بوتون آشاغی یوخاریسی ایله قوللانماق ایسته‌ین کیمسه، بوتون هر هانسی شرط‌لر قیراغیندا بو اثری ده ایچ ائتمه‌لی، حتی اَزبر ائتمه‌لی، ایچینده یاتمیش سؤزلرینی دیلینه آخیتمالی‌دیر. گؤزل، نئچه قاتلی، شیرین دیل قوللانماق ایسته‌ییر سه اگر.
بئله بیر خزینه‌نین ائل ایچینده خالق الینده اولماسی نه قدر گرکلی دیر، اونو دا سؤزله کلمه ایله اَداتلا دئیه بیلمَرم. بیر ایل قاباق بئله بیر ایشین اولوشوب وار اولماغینا سئویندیییمدن تهراندان منزیل به منزیل طی منازیل یول کسیب اؤز گؤزومله گؤرمک ایسته‌میشدیم. گؤردوم. ایللر اؤنجه البته همن بو دیوان‌ین ناقص وئرژئنی تقریبن اله آلینمازجا آغیر بیر شکیلده (تایپی غلط دولو) چاپ اولموش ایدی، او آنجاق بونون اوچ‌دن بیری‌دیر، بازاردا دا یوخ.
ایندی ایسه هر شئی حاظیر، کئچمیشده گئدن غلط‌لر دوزه‌لدیلمیش، دئییم‌لر ایکی اوچ قات آرتیریلمیش، آغیزلاردان کیتابلاردان شعرلردن یازیلادان آختاریلمیش اؤرنک‌لرله بزه‌نیلمیش، ائش‌آنلاملی دئییم‌لر بیربیرینی بولموش؛ یالنیز فیزیکی اولاراق کیفیت‌لی یونگول کاغاذدا، اله آلیب اویناشلیق ائتمک قدر سامباللی شکیلده، کیتاب اولاراق گؤرمه‌سینه گؤزوم یولدا قالدی… قالیب… قالیر… اوستونه ده قار یاغیر کی یاغیر.
باش آغریسی وئرمک‌دن آماجیم بئله بیر مکمل ایشین بیر نفر الی ایله اولوشماسینا باخمایاراق اونو سون منزیلینه (یاییملانماسینا) یئتریمک بؤیوک ایش دیر، یاردیم‌سیز قالیرسا بو بؤیوکلوکده بیر ایش یئرده قالاجاق. اومیدیم دغدغه‌لی سایغی‌دَیَر اینسانلارین «کنایه‌لر دیوانی»نین یاییملانماسینا یاردیم ائدرک اونو سون منزیلینه، ایسته‌ینلرینین الینه یئتریمک اوچون یاردیم ائتمک‌لری ایله، بونجا زحمت‌ین یئرده قالماماغی دیر.
یازی‌دان سونرا:
۱-ایش‌ین بؤیوکلویو و نه درجه‌ده اؤنملیلییی بیر قیراقدا، ایش میدانا گلمه‌یینجه اؤز دیَرینه، قونومونا چاتماز. سؤزلر نقدلر اولماسا یالنیز قورو هاوادیر و اولقونلاشماز.
۲-اثرین قایناق اولدوغو اوچون، بیزیم ائلئکترونیک کیتاب اوخوتدورانلارا آلیشمادیغیمز و دوغرو دوزگون آراج ایسه بولونمادیغی یئرده فیزیکی اولاراق کیتاب شکلینده، کاغاذ اوزرینده یاییملانماسینین آلتینی وورغو ایله جیزیرم.
۳-دئییم‌لرین ایچینده بعضی‌لرین گؤزونه تیکان اولان سؤزلر کلمه‌لر دئییم‌لر آرگولار بوللو بوللو تاپیلماقدادیر، اونلار بعضیلرینه گؤره لاپ اثرین دادی دوزو دیر. آنجاق ایشه ال قویوب اونون کیتاب شکلینده دوغولماسینا یاردیم ائتمک قرارینا گلن وار ایسه ایشاره ائله‌دیییم کلمه‌لرین بیرینه بئله ال قویوب کَمکوم ائتمک بوتونو ایله بیر خالقا، بیر دیله ظولم ائتمک‌دیر.
تهران ۱۴۰۱

قایناق: ایشیق آذربایجان ادبیات و اینجه‌صنعت سایتی.
https://t.me/Adabiyyatsevanlar

«ائلدارموغانلی»

قادینین گؤزلریندن اوچدو کپه‌نک
اوچوب قوندو-
باش‌داشی‌نین دؤشونده‌کی چیچه‌یه،
آغلی قارالی ناخیشلاری
دامجی- دامجی آخدی داش اوره‌یه.
داش اویاندی،
قادینین اوره‌یینده
بیر پاییز آخشامی‌نین سون پیچیلتی‌لاری
آلوولاندی.
کپه‌نک اوچدو
دؤنه – دؤنه اوچوب قوندو-
گاه چیچه‌یه
گاه گؤزلره؛
نه قادینین یاناقلارینداکی‌لار قورودو
نه باش‌داشی‌نین دؤشونده‌کی‌لر اریدی.
اوچوب قوندو … قونوب اوچدو …
ساریلدی بیر- بیرینه
کپه‌نک‌لر، چیچک‌لر،
یاناغیندا
اوتانجاق بیر بنؤشه‌نین ایزی قالدی قادینین؛
چیچکلندی آغلی قارالی ناخیش‌لار
اریدی مزار.

https://t.me/Adabiyyatsevanlar

«رامین جهانگیرزاده»

اولدوز

سپیلمیشم توخوم تک
 من گئجه تارلاسیندا
بیتمیشم چیچک کیمی
قارانلیق هاواسیندا

ساچیم ایشیق تک پارلاق
پارلانمیشام گوموش تک
اوچورام گؤیلرده من
قانادلانیب آغ قوش تک

هر کیم منه اوخشاسا
ایشیقلانار گؤیلرده
منیم کیمی یاشاسا
نغمه اولار دیللرده

هر کیم منه خوش باخسا
قارانلیقدا ساچیلار
ایشیقلی بیر گول کیمی
چیچک آچار آچیلار

هرکیم منه خور باخسا
قارانلیقدا بوغولار
اوره یینده بایقوشلار
یووا سالار دوغولار

ایشیقلی بیر چیراغام
من اولدوزام سؤنمزم
آزادلیغین اوغروندا
اؤز یولومدان دؤنمزم

https://t.me/Adabiyyatsevanlar

«بهروزصدیق»

گل كی گل!


گل کی گل... قوی پؤهره‌لنسين باغريم ايچره دويغولار
دينجليك سمفونوسون چالسين گؤزومده اويغولار

آيريليق تونقالينا يانميش ياخيلميش كؤكسومو

دوزلاغين كؤكسونده بيتميش تك آغاجدان دويدولار

گؤزلریم قان یاغدی سنسیز؛اوچدو کؤنلوم داخماسی
قيشلا ـ قار، ال ـ بير اولوب شعرين باهارين يوردولار

گئتدين آمما گئتمه‌يين معناسی نه‌يميش آنماديم!

چارپيشير روحوم روبابيله بو چيلغين سورغولار

سن هاچان يورغون دوشن هيجران قادالی يوللارين-
باغرينی يارسان دوداغيمدا ووصالين دوغرولار.

https://t.me/Adabiyyatsevanlar

«یانیس ریتسوس »
ترجمه : علی آغ گونئیلی

بیز ، هله ، باغیرمادیغیمیز
سوز لرین ،  سرمستی ییک

اؤپمه دیییمیز
اؤپوش لرین سر مستی ییک

هله گلیب چاتمایان ، آرزی لارین...
همیشه ایسته یینده اولان...
  و ذره  ذره  الده ائتیییمیز آزادلیغین...


بایراغی یوخاری قالدیر
قوی یئللرین  صوراتین  شاپالا ق لاسین ...

حتی ، توس باغا لا ردا  ،
هارا گئده جک لرینی  بیلن واخت
دووشانلاردان ، تئز مقصده  چاتارلا ر...

https://t.me/Adabiyyatsevanlar

کریم قربانزاده

هاوادان قان دامیر،
زامان ظولمت قوخویور.
قان دامیر شهرین سینه‌سیندن
عصیان یاییلیر شهرین سسیندن.
سس باتیر
گؤز باتیر
ساپ- ساری گونش باتیر؛
یئنه مین قهرمان
کیتابلارین سینه‌سینه جالانیر،
یئنه اوره‌ک‌لر آلوولانیر.
یانیر
یانیر...
اوتوروروق
دوروروق
گئدیریک
گلیریک
اللریمیز دویونله‌نیر،
اوره‌کلریمیز قیزیشیر؛
گؤزلریمیز یولدا
قولاقلاریمیز سس‌ده
باغیریریق:
قادین، یاشام، آزادلیق؛
یاشاییر وطن
یاشادیر بیزی،
گورلادیر نفسیمیزی.

https://t.me/Adabiyyatsevanlar

شعر:«کریم قربان زاد»
ترجمه:«بهروز مطلب زاده»

هاوادان قان دامیر،
زامان ظولمت قوخویور.
قان دامیر شهرین سینه‌سیندن
عصیان یاییلیر شهرین سسیندن.
سس باتیر
گؤز باتیر
ساپ- ساری گونش باتیر؛
یئنه مین قهرمان
کیتابلارین سینه‌سینه جالانیر،
یئنه اوره‌ک‌لر آلوولانیر.
یانیر
یانیر...
اوتوروروق
دوروروق
گئدیریک
گلیریک
اللریمیز دویونله‌نیر،
اوره‌کلریمیز قیزیشیر؛
گؤزلریمیز یولدا
قولاقلاریمیز سس‌ده
باغیریریق:
قادین، یاشام، آزادلیق؛
یاشاییر وطن
یاشادیر بیزی،
گورلادیر نفسیمیز

**
از هوا خون می چکد
از لحظه ها بوی ستم جاریست
خون می چکد از سینه شهر
از خروش شهر عصیان می تراود.
صدا گم می شود
چشم ها بسته می شوند
آفتاب زرد‌ طلائی غروب می کند
و باز هزار قهرمان
جاری می شوند بر سینه کتاب ها
باز دل ها شعله ور می شوند
می سوزند...
می گدازند..‌.
می نشینیم
برمی خیزید
می رویم
بر می گردیم
دست هایمان  گره می شوند
دل هامان گرم
چشمانمان در راه
گوش های مان درصدا
فریاد می زنیم
زن،
زندگی،
آزادی!
زنده با وطن
زنده میدارد ما را
فریاد مان اوج می گیرد

https://t.me/Adabiyyatsevanlar

«عدالت دومان»

یاز نامه نی گوندر قوشدان،   
قوی اوخویوم چیخیم هوشدان، 
بیر گون آشیب، داغدان،داشدان، 
گوروشونه  گله جه یم


حله ایشیم چاش ،باش اولوب،  
سانکی  منه یول،داش اولوب،
اورییم له یولداش اولوب،   
گوروشونه گله جه یم


غم یاغدیریر منه پنجه،    
اودور سیغینمیشام،کونجه،
باخ اولومدن بیر گون اونجه،
گوروشونه گله جه یم،،

https://t.me/Adabiyyatsevanlar

اوچونجو بولوم

نگاه جواد اسحاقیان به “چشمان کهربایی درخت مُر”
نوشته ی“رقیّه کبیری”و ترجمه ی“حمزه فراهتی
تهران:نشر نشانه،

او چنان مادرانه خاکه قند به کبوتر پر سیاه ابلق و چلاق خود میدهد که گویی دارد به نوزادش شیر میدهد (۳۷). او یک “کامانکار” (وانت بار روسی) دارد و کارش ” حمل بز و گوسفند و تره بار و خرده ریزهای روستاییان ” (۳۶) است و تمامی کارهای مربوط به ماشین را خود انجام میدهد. اعتماد به نفس و شهامتی که در “طیب” هست، در هیچ یک از قهوه خانه نشینان نیست. در او جاذبه ها، کنجکاویها و جسارتی هست که هیچ گاه همسر “سرهنگ” نداشته است. “طیّب” آرزو میکند کاش مانند “سرهنگ” سواد خواندن و نوشتن میداشت! در این صورت، می توانست در رأس راهپیمایان و سازماندهی تظاهرات خیابانی “سندیکای کفتربازان” را هم راه اندازی کند: ” کمترین کاری که میکردم، سندیکای کفتربازها رو راه می انداختم ” (۷۲) و بر “جلیل” و “ایبیش” خُرده میگیرد که پیوسته او را از حکومت می ترسانند و میگویند:
این مملکت، جای سندیکا نیست. مگه یادت رفته چه بلایی سرِ سندیکای دانشجویان آوردن؟ ” (۷۳)
    از نظر راوی – که نگرش “سرهنگ” را روایت میکند – جسارت “طیب” در باز کردن زنگوله از مچ پایش، نشانه ی جسارت او و نوعی دهن کجی به رزیم “دلال باشی” است. “سرهنگ” بیش از هر کس در قهوه خانه، او را زیر نظر دارد و حرکات و سکناتش را تحسین میکند:
    ” او زیبا نیست؛ رفتارش خالی از حرکات عشوه آمیز زنانه است، اما زمختی و لحن کلامش، دلنشین است. در حرکات زمخت او، سادگی و صمیمتی غیر عادی به چشم میخورد ” (۱۴).
    نماد (:(Symbol در کشوری فرضی و خیالی به نام “نیواک” کودتایی عجیب و غریب آن هم در “صلات ظهر” (۸) رخ داده
که بر خلاف کودتاهای رایج – که شبانه رخ میدهد تا همگان در برابر عمل انجام شده قرار گیرند – اراذل و اوباش یک “دلال باشی” قدرت سیاسی را از رهبر پیشین گرفته، کسان و مراکز حساس و جایگاههایی مانند “خوابگاه دانشجویان” را -که ممکن است حرکات اعتراضی و مقاومت در آن صورت بگیرد- دستگیر و تصرف میکنند (۸). اما از آنجا که در کشور “نیواک” هیچ چیز بعید نیست و هر اتفاقی می تواند بیفتد، یکی از “ده فرمان” حکومت دلال باشی و وابسته به یک طبقه ی خاص اجتماعی سوداگر، بازاری، سنّتی و پوپولیستی، این است که زنان باید به پای خود “زنگوله” ببندند و مردان، پلاک و نشانه ای مانند “ترازو” به لباس خود نصب کنند:
    ” حکومت جدید – که اصرار داشت سنتهای سرکوب شده را برگرداند – اعلام کرد که پس از این، زنگوله و ترازو، نماد شهروندی به شمار خواهد آمد. زنان باید به ساق پای راستشان، زنگوله ای به بزرگی انگشتانه ببندند و مردان، در سینه راست لباسشان، سمبل ترازو بچسبانند. در اعلانیه نوشته شده بود که . . . سایزهای اعلام شده از سوی حکومت در مکانهای معین فروخته می شود. . . تمام شهروندان موطفند در محل کار و تحصیل و خیابان و تمام مکانهای عمومی، این حکم را اجرا کنند و گرنه، مجازات خواهند شد ” (۱۰).
    “نماد” معنی و مفهومی است که یک معنی “قراردادی” (conventional) یا “عام” ((public دارد مانند “سرخ” و “سیاه” و “سبز” و “آبی” که گاه تنها به گونه هایی از رنگ نظر دارند. اما گاه این واژگان در ارتباط با برخی تداعیهای ذهنی، بار معنایی متفاوتی می یابند که جنبه ی اجتماعی و سیاسی دارند؛ چنان که “سرخ” نمادی از “انقلاب” و “سیاه” نمادی از “ارتجاع” و “آبی” نمادی از “آرامش روانی و معنوی” و “سبز” نمادی از “مبارزه ی صلح آمیز” و “کنش سیاسی نرم و مدنی” است. “زنگوله” و “ترازو” در این متن، به ظاهر معنایی قراردادی دارند. با این همه، خواننده با مطالعه ی رمان، در می یابد که هدف “دلال باشی” از وضع چنین قانونی، تنها “تفکیک جنسیتی” در جامعه نیست؛ بلکه اهدافی پلیدتر نیز در سر دارد. پس “نماد” تنها در “همبافت” ((context یعنی در پیوند با مجموعه ای از معانی تلویحی و “انسجام معنایی” (coherence) مفهوم واقعی خود را نشان میدهد. به این عبارت دقت کنیم:
     ” تئوریسینهای کودتای نیواک، از کودتاهای روی داده در جهان درس گرفته و سمبولهای اقتدارشان را از باورهای فولکلوریک مردم انتخاب کرده بودند. در خیابانها، نه بَنِرهایی از تصاویر سران دیده می شد، نه کتابچه های آفوریزم [= کلمات قصار و شعار] چاپ کرده بودند. تنها سمبلهای نام آشنایی مثل ترازو و زنگوله که از اجداد مردم میراث مانده بود، در جای جای شهر گنجانده بودند. این سمبلها، قارچ گونه و روز به روز در قالب تندیسهایی در گوشه و کنار کشور میروییدند ” (۱۷-۱۶).
پس از هر کودتا، انقلاب و ناآرامی اجتماعی، معمولاً یک رشته از نمادها و پرچمها و تندیسها رایج می شود که شهروندان باید برای آنها احترام قایل شوند؛ مانند “داس و چکش” که یعنی مثلاً حکومت، حکومت توده های زحمتکش است و از

بهره کشی انسان از انسان به پایان رسیده و دیگر اثری از اسثمارگران “بورژوا”ها و “خُرده بورژوها”ی لعنتی نیست و گرگ و میش از یک جوی آب میخورند.
با این همه، “سرهنگ” که تاریخچه ی انقلابها و کودتاهای بخشی از کشورها را خوانده و در باره ی آنها تأمل کرده، از “زنگوله” و “ترازو” برداشت دیگری دارد:
    ” او کتابهای بیشماری در باره ی کودتاهای روی داده و دیکتاتورهای مشهور جهان خوانده بود و میدانست که حکومتهای تازه به قدرت رسیده، به ویژه حکومتهای توتالیتری که به واسطه ی کودتا به قدرت رسیده بودند، برای نشان دادن اقتدارشان به شیوه های مختلف متوسل می شوند. پیش بردن این اقتدار، گاهی به شیوه ی اجباری کردن چسباندن آرمهایی بر سینه صورت میگیرد. . . گاهی به صورت تصاویر و بنرهای آویخته در میدان و خیابانها به مردم، یادآری میکنند که هر لحظه زیر نظارت اقتدار، نفس میکشند. . . می شود گفت که کودتاگران، درسهایشان را به خوبی از بر بودند ” (همان).
    با این همه، نخستین “رخداد دلالتگر” (significant event) در این زمینه، رفتار معنادار “طیّب” برداشتن “زنگوله” از ساق پا به محض آمدن به قهوه خانه و گذاشتن آن در کیف خویش است:
    ” طیّب همین که به قهوه خانه میرسید، سمبل زنگوله را از مچ پایش باز میکرد. . .اما این بار، زنگوله را مثل تسبیح دور انگشتش نچرخاند. آن را روی میز گذاشت و گفت: نه مردِ مرد شدیم، نه زنِ زن. مردم اگه یکی داشته باشند، من هر دو تا شو دارم ” (۱۴-۱۳).
     در این حال، رفتار دلالتگر “طیّب” به عنوان تنها زن حاضر در میان مردان کفترباز و دکتر و “سرهنگ” دو معنی می تواند داشته باشد: نخست، این که خود را به عنوان “جنس” (sex) معرفی نمیکند. دوم، این که با درآوردن “زنگوله” – که تلویحاً به معنی نافرمانی از حکم قانون است – آن را نقض میکند و نشان میدهد که او کسی نیست که زیر تأثیر تلقینات و ایده ئولوژی زهرآگین حاکمیت “دلال باشی” قرار گرفته باشد. درست است که در کوچه و خیابان – که همگان زیر نظارت و مراقبت چشم و گوشهای پنهان مأموران قرار دارند – مطیع می نماید، اما این حکم دست کم در محدوده ی جمع کوچک قهوه خانه نشینان، خریداری ندارد و به این اندرز یا هشدار “خالوغلو” هم اعتنایی نمیکند که میگوید ” تو هم مجبوری این سمبلها رو هم به مچت ببندی و هم به یقه ات بچسبونی ” (۱۴). برای این که تفاوت “طیب” را با همسر “سرهنگ مقایسه کنیم، تنها کافی است نگاه همسر را به “زنگوله” با برخورد “طیب” با همین شیء تحمیلی، مقایسه کنیم تا دریابیم که “طیب” با اصل بستن این نماد تحمیلی به پا مخالف است؛ در حالی که گفته ی همسر “سرهنگ” به “نوع نماد” مربوط می شود و آن را شایسته ی منزلت اجتماعی خود نمیداند و برایش جنبه های زیبایی شناسی نماد هم مهم است:
     ” زنش با شنیدن اطلاعیه ی دولت کودتا گفته بود: از این به بعد، خونه نشین می شم. چطور می شه تصور کرد که من، همسر سرهنگ مملکت، مثل گاو زنگوله دار تو خیابون راه برم؟ باز اگه خلخال بود، می شد یه جورهایی باهاش کنار اومد ” (۱۶).
     اما برجسته ترین “نماد” در این رمان “درخت مُر” است که با “چشمان کهربایی” اش، به “عنوان” رمان هم تبدیل شده است. وقتی یکی از  مضامین مهم و اصلی داستان به “عنوان” آن تبدیل می شود، تلویحاً به این معنی است که این “مضمون” (theme) در کانون بحث اثر و  علاقه ی نویسنده تبدیل شده و دیگر “بن مایه” ((motifها و مضامین، بر همین فکر محوری میگردد. آنچه نویسنده به نقل از کتاب “هزار نماد” آورده (۵۰) چندان دقیق نیست و متأسفانه همین داده های ناقص و گاه متناقض، پایه ای برای برداشتهای خطای نویسنده در شخصیت پردازی از “سرهنگ” و “درخت مُر” شده که خود به یکی از شخصیتهای رمان تبدیل شده و “سرهنگ” با او راز میگوید و گاه چنین به نظر میرسد که درخت “مُر” چشم دارد و می بیند و کسی را زیر نظر میگیرد و انسان گونه است. نویسنده میکوشد میان “سرهنگ” – که این بوته را کاشته و پرورش داده – و “درخت مُر” همانندیهایی بیابد:
او حس میکرد وجوه جلادی اش به واسطه ی رشته های معنوی با درخت مُر در ارتباط است. روزگاری، درخت مُر نیز قاصد مرگ شده بود. افکارم مثل طعم صمغ درخت مُر، زهرآگینه ” (۵۰).
     این درخت، صمغی طبّی اما تلخ دارد و در زبان عربی “مُر” به معنی “تلخ” است و با واژه ی “مُراری” به همین معنی در زبان عبری، همریشه است (هاکس، ۱۳۷۷، ۷۸۹). از نظر علمی، صمغ آن علیرغم تلخی اش، خواص سودآور بسیاری دارد: ازآن عطر گیرند؛ خاصیت ضد عفونی کنندگی دارد؛ در مومیایی کردم اجساد، کاربرد دارد؛ باعث تقویت قوای جنسی می شود و نقشی مانند انواع “ویاگرا” دارد. مطابق نوشته ی “دانشنامه ی بریتانیکا” خاصیتی چون “تنتور” دارد که بیحس کننده ی موضعی است.

از نظر روانشناسی، یکی از خواص صمغ این درختچه، فعال کردن “لیبیدو” (libido) یا “شور جنسی” در مصطلحات “فروید” ((Freud و برابرنهاد فارسی اش “کامخواهی” و “کامرانی” است و نویسنده و “سرهنگ” به خطا آن را تعبیری از “شور مرگ” (Thanatos) دانسته اند و به تعبیری می توان گفت که “سرهنگ” خود را در آیینه ی “درخت مُر” می بیند که شغل شریفش “جلادی” و اعدام مخالفان حکومت کودتایی و فرمانده “جوخه ی اعدام” و منصوب شخص “دلال باشی” است.
    با این همه، در آثار ادبی و اساطیری، این درخت ستوده و مطابق آنچه در کتاب “متی” (فصل دوم، عبارات ۱۲-۱۱) آمده، یکی از سه هدیه ای بوده که “مجوسان” به مناسبت تولد حضرت “عیسی مسیح” برای مادرش در “بیت الحم” آوردند:
    ” پس به آن خانه وارد شدند و کودک را با مادرش مریم دیده، به روی در افتاده او را پرستش کردند. آنگاه صندوقهای خود را باز کردند و هدایایی شامل طلا، کُندُر و مُر به او تقدیم نمودند ” ( انجیل شریف، ۱۹۸۶، ۶-۵).
     نویسنده به نقل از “هزار نماد” می نویسد: ” مجوسها هنگام نوزادی عیسی مسیح، درخت مُر هدیه داده بودند و این تحفه، سمبلی است از به صلیب کشیده شدن عیسی مسیح. در نوشته های انجیل واژه ی مُر در رابطه با مرگ و جنسیت به کار برده شده است ” (۵۰). این برداشت، خطا است. مجوسانی که از ایران و شرق به “بیت اللحم” رفته اند، برای بشارت زادن “مسیح” و تبریک به “مریم” و و اشاره به نفش نجات بخشی آینده ی آن حضرت رفته اند، نه این که بخواهند خبر مرگ و به صلیب کشیدن آینده ی نوزاد را به مادر بدهند. از قضا، در صمغ این درخت، خاصیتی از بیهوشی و بیحسی موضعی هست که درد ناشی از فروکوفتن میخها را به دست و پای مصلوب به صلیب، کاهش میدهد. همین داده های خطا، باعث گمراهی نویسنده نیز شده و از “زهرآگین” بودن صمغ این درخت یاد میکند. در یکی از سروده های “اِسکِو” (Scéve) شاعر عصر “رنسانس” وی محبوب خود را چنین مورد خطاب قرار میدهد: ” تو برایم مانند “درخت مُر” تباهی ناپذیر ((Incorruptible Myrth هستی. در مورد شرابی هم که هنگام به صلیب کشیدن آن حضرت به او دادند، باید گفت که آن شراب را با صمغ “مُر” آمیخته بودند تا درد را کمتر حس کند اما آن حضرت پس از چشیدن، آن را ننوشیده تا لذت درد را برای نجات بشر، بهتر تجربه کند (فربر، ۲۰۰۷، ۸۲).  
در “سرهنگ” چیزی از “جوانمردی” و “آزادگی” هست. اندیشیدن همیشگی او در باره ی “شر” و “جلادی” و تعیین جایگاه خود در این میانه، دغدغه ی اصلی فرمانده جوخه ی اعدام در حکومت کودتایی “دلال باشی” است. به این مسأله سپس خواهیم پرداخت. با این همه پس از هر اعدام، گونه ای پریشان اندیشی و آشفته گویی و دل آشوبی روانی پدید می شود که برای تسکین آن، به “کامخواهی” آهنگ میکند. چنین به نظر میرسد که میان “کامجویی” و “مرگ اندیشی” پیوندی هست. یکی “آتش” است و دیگری “آب” ی بر آتش. “آندره مالرو” (A. Malraux) در رمان “فاتحان” (Les Conquérants) از یک انقلابی حرفه ای به نام “برودین” ((Borodine یاد میکند که رابط میان “کمینترن” با “انقلاب چین” و پیوسته با کشته شدن رفقای خود مواجه است و گاه برای کاهش درد مرگ اندیشی، به کامخواهی روی می آورد. “لوسین گلدمن” ((L. Goldmann در “جامعه شناسی ادبیات: دفاع از جامعه شناسی رمان” (Pour une sociologie du roman) به همین نکته پرداخته که میان رنج ناشی از کشتن و کشته شدن با گرایش به کامخواهی پیوندی هست. این کتاب ارزشمند را زنده یاد “محمدجعفر پوینده” به فارسی برگردانده و “نشر چشمه” آن را در ۱۳۸۲ انتشار داده است. میان ایفای نقش جلادی در نظام مخوف “دلال باشی” و تحریک جنسی “سرهنگ” و در آمیزش با همسر در کنار “درخت مُر” پیوندی پویا هست. او پس از اعدام “دریادار” شاید زیر تأثیر “عذاب وجدان” یا بیزاری از خود و از این که آلت دست “دلال باشی” قرار گرفته و اراده ی آزادی از خود ندارد، برای رازگویی شبانه با “درخت مُر” خلوتی دارد. در این حال است که همسر – که از رازگویی شوهر با درخت بدگمان شده – به نزدش می آید که بیداری شبانه، وجه اشتراک هر دوی آنان است:
    ” سرهنگ زنش را که دید، حال عجیبی پیدا کرد؛ گویی یکباره سدّ تمناهای جنسی اش شکست. حس کرد گرگی است گرسنه. حس کرد تمنایی وحشی در درونش بیدار شده. غریزه اش به آتشفشانی در حال فوران میماند. . . نگاه سرهنگ مانند همیشه نبود. چشمانش مثل گربه در تاریکی میدرخشید. به خاطر نمی آورد که در طول زندگی مشترکشان، سرهنگ این گونه نگاهش کرده باشد. . . زن تا به خود بیاید، سرهنگ بسان سرداری فاتح، او را به سمت میزی که زیر آلاچیق قرار داشت، هُل داد. سرهنگ بی توجه به صدای هراسان او، دست در یقه ی زنش کرد و به جای باز کردن دکمه ها، لباس او را یکسره درید. سرهنگ سرش را که بالا گرفت، دید که چشمان درخت مُر مثل دو کاسه ی خون شده و شاهد چپاولگری او است. . .

زن آرنجهایش را به میز تکیه داده و به جوشش ناگهانی میل شوهرش فکر میکند. . . رفتار سرهنگ را پیش خود تحلیل میکند تا  معنای هجوم ناگهانی او را دریابد. لحظه ای به نظرش رسید یک جفت کاسه ی خون، دارد از تنه ی درخت نگاهش میکند ” (۵۶-۵۳).
در ساقه ی “درخت مُر” گره هایی هست  که شباهتی به چشم دارد و از آن صمغی بیرون می آید که چون اشک میدرخشد. میان چشمان خونبار این درخت و چشمان برافروخته از لهیب تمنای جنسی “سرهنگ” همانندی ای هست.
·         “سرهنگ” به پیروی از برداشت نویسنده از “درخت مُر” آن را نمادی از “مرگ” میداند. او در رازگویی خود با درخت گفته است: ” تو به طریقه ی خودت دنبال مرگی و من هم به طریقه ی خودم ” (۵۲). پس “سرهنگ” خود را همان “پیک مرگ” محکومان به اعدام میداند و میگوید “افکارم مثل طعم صمغ درخت مُر، زهرآگینه ” (۵۰).
با هر اعدام، حالتی بر “سرهنگ” چیره می شود که غریزه ی جنسی اش تحریک می شود و یکی از خواص ذاتی این صمغ درخت هم ، تشدید نیروی جنسی در آدمی است.
گرهِ روییده بر ساقه ی “درخت مُر” به چشم شباهت دارد و به هنگام چیرگی غریزه ی جنسی در “سرهنگ” چنین به نظر میرسد که “چشم درخت مُر” نیز کاسه ی خون می شود. پس تردیدی نیست که میان “سرهنگ” و “درخت مُر” شباهتهایی هست.
      “درخت مُر” همان “سنگ صبور” جناب “سرهنگ” است. “تخیل فرهیخته”ی نویسنده برای رازگویی شخصیت داستان خود، از  همان “تلمیح” (allusion)ی سود میجوید که “سنایی غزنوی” برای توضیح زیانهای رازگویی در مورد “اسکندر مقدونی” و اسطوره های مربوط به “شاخدار” بودن او گفته است. یکی از روایات رایج میان نویسندگان و شاعران در مورد این که “اسکندر” به اصطلاح دارای “دارای دو شاخ” (“ذوالقرنین”) بوده، در “حدیقه الحقیقه” سروده ی “سنائی” است. در این مثنوی حکایتی به نام “فضیلت رازپوشی” آمده و در مورد دلاکی است که متوجه درازتر بودن گوش “اسکندر” می شود که درواقع، همان شاخهایی مانند شاخهای قوچ بوده است. “سرهنگ” نخست از گفتن داستان “اسکندر” خودداری میکند اما سرانجام تاب نیاورده راز را بر “درخت مُر” آشکار میکند. همسر “سرهنگ” با خواندن دفتر خاطرات کاملاً پنهان شده ی شوهر، نیز به اسراری پی می برد که تا کنون از او پوشیده بوده و از ایفای نقش “جلادی” او در رژیم کودتایی آگاه می شود و میگوید: ” مطمئنّم شاخ اسکندر، خود همین کتابه ” (۱۱۰).
    “سرهنگ” در حالی که رو به روی “درخت مُر” نشسته، خود را در کهنسالی خویش به نظر می آورد که چون پیران طریقت خرقه ای بر تن دارد و پیرانه سر سخن میگوید:
    ” هر چیز که در جُستن آنی، آنی. تو به طریقه ی خودت دنبال مرگی و من هم به طریقه ی خودم. امروز [ روز اعدام دریادار ] چه ها از سرم گذشت! بزرگترین سرِّ زندگی ام. چیزی از آن به تو نخواهم گفت. گره های روی تنه ی درخت مثل یک جفت چشم به او خیره شده بودند: ” خیلی دلت میخواد بدونی چی شده؟ نخواهم گفت. میدونی چرا؟ می ترسم برگهات با هر تکان باد، اسرار منو تو دنیا جار بزنه. اما گوش کن برات قصه ای بگم. اگر عارف باشی، از اشاره ها میفهمی که چی به چیه. گفته اند روزی روزگاری، یه جفت شاخ به نازکی مو روی سر اسکندر مقدونی رویید. اسکندر این شاخها رو از مردم پنهان میکرد. هر دلاکی که موی سر اسکندر را اصلاح میکرد، سرش به باد میرفت. روزی دلاکی بعد از اصلاح از اسکندر خواهش و تمنا کرد و بر پاهایش بوسه زد و قسم خورد که ماجرای شاخها رو فاش نکنه و بالاخره جونشو نجات داد. ماهها و زمان درمیگذرد و سرّ اسکندر روزبه روز دارد در ذهن دلاک باد میکنه. . . نیمه شبی برخاست و سر به صحرا گذاشت.رفت و رفت؛ آخر به چاهی رسید که دور و برش خلوت بود. سرش رو توی چاه کرد و یواشکی گفت: ایسکندرین قیل قدری بوینوزو وار بوینوزو [= اسکندر رو سرش شاخهایی به نازکی مو داره ]. مدتی که گذشت، کسانی که توی صحرا از کنار چاه عبور میکردند، متوجه شدند صدایی از چاه میاد. نزدیک که شدند، دیدند یک جفت نِی دارند تو چاه با همدیگه میخوانند: ایسکندرین . . . ” (۵۳-۵۲).
     هر گونه اشاره ای به رخدادهای تاریخی، اسطوره ای، اثر ادبی یا نقل گفته ای از این و آن برای توضیح بیشتر و در همان حال تأمل خواننده و درک و کشف پیوندهای موجود میان آنها و جز آن، “تلمیح” گفته می شود. همسر “سرهنگ” پس از ماجرای آن شب کذایی و آنچه بر او رفت، برای ارضای حس کنجکاوی خود به کاری دست میزند و بر او همان میرود که بر دلاکانی که از راز “شاخهای اسکندر” آگاه شده اند:
    ” زن درِ اتاق شخصی سرهنگ را باز کرد . بر خلاف تصورش در، قفل نبود. داخل شد. . . خواست کشور میز را باز کند. قفل بودن کشو بر شک و شبهه اش افزود. سنجاق گیسش را بیرون کشید و درون قفل فروبرد. . . مضطرب بود و قلبش به شدت می تپید. . .کتابی داخل کشو بود. جلد چرمی دفتر به رنگ قهوه بود اما روی کتاب، اسم شوهرش نوشته شده بود. . .

https://t.me/Adabiyyatsevanlar

«غادة السمان»

ایسته‌میرم منی اؤلومه قدر سئوه‌سن
حیاتا قدر سئو منی
ابده کیمی دئییل
ایندیجه
سئو بیله‌می

https://t.me/Adabiyyatsevanlar

اوشاق ادبیاتی

اوشاق ادبیاتی هرهفته پنجشنبه گونو ادبیات سئونلر کانالیندا  .
اوشاق ادبیاتینا دایر یازیلارینیزی بیزه گوندرین .

https://t.me/Adabiyyatsevanlar

اوشاق ادبیاتی

آذربایجان افسانه لری

سؤیله ین:« صمد بهرنگی -  بهروز دهقانی»
چئویرن:« منیژه جم‌نژاد»

نار خاتین۱

👩🏻‍🦰 گونلرین بیر گونوده بیر آنا واریدی، بیر قیزی. قیزین آدی نار خاتین ایدی. آنا بیر دئوه عاشیق اولموش اونو گتیریب بیر اوتاقدا گیزلتمیشدی. بیر گون اوتاغین آچارین سهوله تاقچایا قویموشدو، نار خاتین آچاری گؤتوروب اوتاغین قاپیسینی آچدی اوردا نه اولدوغونو گورسون دئیه. دئوی گؤردو. دئو ده قیزی گؤردو. نار خاتین آچاری گتیریب یئرینه قویدو، آنا سینا دا بیر سؤز دئمه دی. بو نار خاتین دا گؤزللیک ده تایسیز ایدی. آخشام ننه سی گلدی، دئوه باش وورماغا گئدیب دئدی: نه سن گؤزلسن نه من، یالنیز دئو بی گوزلدی. دئو دئدی: نه سن گؤزلسن نه من. یالنیز نار خاتین گؤزلدی. قادین دئدی: سن نار خاتینی هاردا گؤردون؟ دئو دئدی: اؤزو گلمیشدی بورا. قادین قاییتدی، قیزینین الیندن یاپیشیب سالدی ائشیه. قیز گئتدی، گئتدی، آخشام بیر آچیق قاپیا یئتیشدی. ایچری گئدیب هر یئری آختاردی، کیمسه یوخودو. بیر گوشه ده اوتوردو، بیری گلسین دئیه. بیر آز سونرا یئدد...

بویازینین آردینی ادبیات سئونلر کانالیندا اوخویون.
https://t.me/Adabiyyatsevanlar

اوشاق ادبیاتی

آذربایجان افسانه لری

سؤیله ین:« صمد بهرنگی -  بهروز دهقانی»
چئویرن:« منیژه جم‌نژاد»

نار خاتین۱

👩🏻‍🦰 گونلرین بیر گونوده بیر آنا واریدی، بیر قیزی. قیزین آدی نار خاتین ایدی. آنا بیر دئوه عاشیق اولموش اونو گتیریب بیر اوتاقدا گیزلتمیشدی. بیر گون اوتاغین آچارین سهوله تاقچایا قویموشدو، نار خاتین آچاری گؤتوروب اوتاغین قاپیسینی آچدی اوردا نه اولدوغونو گورسون دئیه. دئوی گؤردو. دئو ده قیزی گؤردو. نار خاتین آچاری گتیریب یئرینه قویدو، آنا سینا دا بیر سؤز دئمه دی. بو نار خاتین دا گؤزللیک ده تایسیز ایدی. آخشام ننه سی گلدی، دئوه باش وورماغا گئدیب دئدی: نه سن گؤزلسن نه من، یالنیز دئو بی گوزلدی. دئو دئدی: نه سن گؤزلسن نه من. یالنیز نار خاتین گؤزلدی. قادین دئدی: سن نار خاتینی هاردا گؤردون؟ دئو دئدی: اؤزو گلمیشدی بورا. قادین قاییتدی، قیزینین الیندن یاپیشیب سالدی ائشیه. قیز گئتدی، گئتدی، آخشام بیر آچیق قاپیا یئتیشدی. ایچری گئدیب هر یئری آختاردی، کیمسه یوخودو. بیر گوشه ده اوتوردو، بیری گلسین دئیه. بیر آز سونرا یئددی اوغلان دانیشا - دانیشا گلدیلر. دئمه بولار یئددی قارداشدیلار. نار خاتینا دئدیلر قیز سن بوردا نه ائدیرسن؟ نار خاتین دئدی: منیم باشیما گلن بودور کی آنام بیر دئوه عاشیق اولوب، دئو منی گؤروب، آنام دا منی قوووب. منیم ده گئده جک یئریم یوخودو، گلدیم اوتوردوم بوردا. دئدیلر: لاپ یاخجی. بیز سنی باجیلیغا قبول ائدیریک. اوندان سونرا اوغلانلار ایش گو٘جلرینین دالینجا گئدیب آخشام باجی لاری نار خاتینین یانینا قاییدیب، شام یئییب، دئییب گو٘لردیلر. بیر گون گئنه نارخاتینین آناسی دئوین یانینا  گئدیب دئدی: نه سن  گؤزل سن، نه من گؤزلم، یالنیز دئو بی گؤزلدی! دئو دئدی: نه سن گؤزل سن، نه من گؤزلم، یالنیز نارخاتین گؤزلدی! قادین دئدی: وای سنین الیندن! من نار خاتینی قوودوم سن گئنه ال چکمیرسن؟ دئو دئدی: نار خاتین گئدیب یئددی قارداشین باجیسی اولوب... قادین چیخدی ائشیه اؤز یانیندا خط نیشان چکدی. بیر آز ساققیز آلدی، زهر قاتدی، گلیب یئددی قارداشین ائوینی تاپدی. نار خاتین دا ساققیز چوخ سئوردی. حووض قیراغیندا اوتورموشدو، قاپی دؤیولدو. گئتدی قاپیا. ننه سی‌نین سسینی ائشیدیب دئدی: گئت، من سنه قاپی آچمارام! ننه سی هر نه دئدی، نار خاتین قولاق آسمادی. سونوندا ننه سی دئدی: نار خاتین، ایندی کی آچمیرسان، سنه ساققیز آلمیشام، قاپینین آلتیندان اونو آل من گئدیم. نار خاتین ساقیزی آلیب ائله اوردا حووض قیراغیندا اوتوروب چئینه دی. ساقیز زهرلی  اولدوغوندان، نار خاتین ائله اوردا حوووض قیراغیندا باییلیب قالدی. آخشام قارداشلار گلیب قاپی دؤیدولر. کیمسه آچمادی. دئدیلر: بیزه باجی اولمادی، وار یوخوموزو دا ییغیشدیریب آپاردی. دوواردان آشدیلار، گلیب گؤردولر باجیلاری حووض باشیندا اوزانیب یاتیب. ال ووروب گؤردولر چوخدان اؤلوب. حکیم گتیردیلر، دئدی: درمانی یوخدو، زهر  یئدیردیبلر. قارداشلار قیزی قویلاماغا حاییفلاندیلار. بیر خورجون تاپیب بیر طرفینه قیزیل دولدوردولار، نارخاتینی دا او بیری طرفه قویدولار. آتی چؤله بوراخدیلار، بیری علاجین بیلسه قیزیل لار لا اونو علاج ائتسین دئیه. پادشاه آوا گئدیردی، آتی، خورجونو،  نار خاتینی تاپدی. مین بیر او٘ره ک له اؤلوسونه عاشیق اولدو. بویوردو جار سالدیلار حکیملره، کیمسه اونو علاج ائدیرسه، ایسته دیینی آلاجاق. حکیم لر دئدیلر: پادشاه بویور یئددی حوضو سود له دولدورسونلار. قیزی بیرینجی سود حووضونا سالدیلار، چیخاریب ایکینجی سینه....یئدینجی  حووض دا قیز اؤزونه گلدی. پادشاه حکیملره انعام وئردی، نار خاتین لا دا ائولندی. بیر ایلدن سونرا نار خاتین ایکی اوغلان دوغدو. اوغلانلار بیر آز بویودوکده، هر گون سحر آتالارینا سالاما گئدیردیلر. پادشاه، نارخاتین، اوغلانلار بوردا قالسین، نارخاتینین ننه سیندن دئییم. نارخاتینین آناسی بیر گون گئنه دئوین یانینا گئدیب دئدی: نه سن گؤزل سن نه من گؤزلم، یالنیز دئو بی گؤزلدی. دئو دئدی: نه سن گؤزل سن، نه من گوزلم، یالنیز نارخاتین گؤزلدی! قادین دئدی: وای سنین الیندن، من اونو اؤلدوردم، سن گئنه ال چکمدین؟ دئو دئدی: نار خاتین اؤلمییب. دا ایندی پادشاهین خانیمی اولوب، ایکی دانا دا اوغلو وار. ننه گئنه خط نشان چکیب دوروب گلدی پادشاهین ائوینی تاپدی. دئدی: من نار خاتینین آناسیام، گلمیشم قیزیمی گؤرم. قادین نئچه گون قیزینین یانیندا قالدی. بیر گون نارخاتین پادشاها دئدی: من ننه مدن قورخورام. دا بسیدی، دئ گئتسین. پادشاه دئدی: مگر اؤز آنان  دئییل؟ نیه قورخوسان؟ قوی نئچه گو٘ن ده قالسین اؤزو گئدر. هامان گئجه نارخاتینین ننه سی آییق قالدی، هامی یوخویا گئتدی. دوردو نارخاتینین اوغلانلارینین ایکیسی نین ده باشینی کسدی. قانلی پیچاغی دا آنالارینین جیبینه قویدو. سحر پادشاه گؤردو اوشاقلاری سالاما گلمه دیلر.
آردی وار...