ادبیات سئونلر
3.12K subscribers
6.98K photos
2.46K videos
1.03K files
18.2K links
بوکانال ادبیات سئونلر قوروپونون سئچیلمیش اثرلری دیر
کانالدا کی یازیلاری کانالین لینکینی وئرمک شرطی ایله پایلاشماق اولار.
Download Telegram
بونونلا بئله ناتوانین میرعابباسلا باغلی کئچیردییی سارسینتیلار سانکی کدر ستادییاسی‌نین بوتون مرحله‌‌لریندن کئچمه‌میش، او اوغلونون اؤلمونو قبول ائتمه‌میش اؤز ایچینده (هم ده) غزللرینده ایتیریلمیش اؤولادین جانلی اوبرازینی یاشاتماغا چالیشمیشدیر. بئله اووقاتی بیز ناتوانین "گئتدی" غزلینده داها آیدین حیس ائدیریک:
نه یاخشی مونیس ایدی، حئیف ناگهان گئتدی
منی بو مؤحنت آرا قویدو الامان، گئتدی.
او سروی-نازدان آیری باخارمی سروه گؤزوم؟
هیلال‌تک قدیمی ائیلدی کمان، گئتدی.
... منی بو مؤحنت آرا قویدو دیده‌سی گیریان
بلایی-هیجره سالیب، قویدو باغری قان گئتدی.
مزارین اوسته گلیب ایله‌نیم دمادم اوغول
دئیرمیسن کی، نه نؤوع ایله ناتوان گئتدی.

ناتوان سئویملی و عزیز اوغلوندان سونرا یاشاماغی سانکی اؤزونه روا بیلمیر. اودور کی، حئییفسیله‌نه‌رک اوغلونون ناگهان گئدیب، آناسینی الاماندا قویدوغونو، دیده‌سی‌نین گیریانا غرق اولدوغونو، اونو بلایی- هیجره سالیب، باغرینی قان ائدیب، گئتدییینی، درددن-کدردن میرعابباسین مزاری اوستونه گلیب "ایله‌ندییینی" و اؤزونون دونیادان نئجه کؤچجه‌یینی تأثیرلی پوئتیک بویالارلا تصویر ائتدییی‌نین شاهیدی اولوروق.
بوتون بونلار بیر داها ثبوت ائدیر کی، مین بیر بلایا دوچار اولموش ناتوانین لیریک غزللری اونونچون حیاتین معناسی‌نین نئجه ایتدییینی گؤسته‌ریر. ناتوانین"آغلار"، "سنسیز"، "افسوس"، "آغلاسین"، "اولایدی" و دیگر بو کیمی لیریک پارچالاریندا بیز اونون ایچینی پارام-پارچا ائدن حیسلری‌نین فریاد ائتدییی‌نین شاهیدی اولوروق، ائله "سنسیز" غزلینده اولدوغو کیمی:
  منه بدتردی دوزخدن
           عزیزیم، گولسیتان سنسیز
اولور هر سونبیلی-سوسن
            گؤزومده بیر تیکان سنسیز!
 ... الیف‌تک سرو قدّین
       جان ایچینده گئتدی! غمخواریم
نئجه آرام توتسون، بیلمه‌زم
            جیسم ایچره جان سنسیز؟
 ... نظر قیل غؤنچه‌ی-لاله
            میثالی بیر-بیری اوستن
چکیلمیش سینه‌مه، گؤر کیم
            نئجه داغی-نهان سنسیز!

ناتوانین حالی سون درجه‌‌ دؤزولمه‌زدیر. حیاتی، یاشامی میرعابباسسیز تصوّور بئله ائتمیر، یاراسینا ملهم تاپمیر، اونو اوووندوراجاق هئچ بیر شئیه بئل باغلامیر. سانکی قلبی دایم قان آغلاییر. غوصّه‌-کدر اونون حیسلرینی دوندوردوغوندان، اؤز کؤمکسیزلیییندن محوه محکومدور. بونونلا بئله درد-کدر اونو پوئتیک - نوستالژی حیسلر ترنّومچوسو ائدیب، ایچینده، قلبینده تلاطوملر یارادیب. حِساب ائدیریک کی، بو دا تصادوفی دئییل. چونکی 1864_جو ایلده قاراباغدا میرزه رحیم فنا طرفیندن اساسی قویولموش "مجلیسی-اونس" ادبی درنیی 1872_جی ایلدن باشلایاراق خورشیدبانو ناتوانین رهبرلییی ایله فعالیّت گؤسته‌ررکن بو ادبی مجلیسین شان-شؤهرتی همین دؤورده گئنیش یاییلمیشدی. اگر میرزه رحیم فنا دؤورونده "مجلیسی-اونس"ون جمعی 4 عضوو واردیسا، ناتوانین دؤورونده بورادا توپلاشان پوئتیک فیکیر صاحیبلری‌نین سایی30_آ چاتمیشدی. بئله بیر مونبیت پوئتیک موحیطده ناتوانین بدیعی سریشته‌سی، پوئتیک فهمی طبیعی کی، گئتدیکجه جیلالانیردی. تصادوفی دئییلدیر کی، کلاسیک آذربایجان ادبياتی‌نین یورولماز تدقیقاتچی فیریدون بَی کؤچرلی اؤزونون "آذربایجان ادبيّاتی" کیتابینداکی "خورشیدبانو" ناتوان آدلی موختصرینده یارادیجیلیغی ایله باغلی تقدیر ائدیجی فیکیرلر سؤیله‌مکله اونون سون درجه‌‌ عاغیللی و تربیه‌لی بنزرسیز پوئتیک ذؤوقه مالیک اولدوغونو سؤیله‌میشدیر. بونداندباشقا، اونون میرزه رحیم فنا و قاسیم بی ذاکر هئجاسینا پوزیتیو تأثیر ائدیب اونلارین یارادیجیلیق دست-خطینی جیلالادیغینی دا دیله گتیرمیشدیر.
ناتوانین لیریک دونیاسی دایم حرکتده اولان غم و کدر آیسبئرگینی خاطیرلادیر. ائله بونا گؤره ده ناتوانین پوئتیک میصراعلاری و بندلری اوخوجودا سون درجه‌‌ بدبین ائلئگیک احوال-روحیّه‌ یارادیر. بونونلا بئله، ناتوان شعرلرینده فردی حیس و دویغولارین ترنّوموندن، فردی کورپوراتیو ماراق و شیکایتدن اجتماعی حیاتین عیبه‌جرلیکلرینه نظر یئتیردییینی، دؤورون ایینتیلرینی اؤز رنگلری ایله تصویر ائتدییینی ده گؤرمک اولور. بئله حاللاردا اونون یارادیجیلیغیندا فوضولیده اولدوغو کیمی اؤزونو داها چوخ نومایش ائتدیرن عبارت و هئجالار، ایفاده‌لی کونستروکسییالار دقت مرکزینده دایانیر. ناتوانین لیریک اوبرازلاری‌نین دیل اوسلوبو، ریتم و قافیه‌ یارادیجی المئنتلری، سئچمه ردیفلری، عروضون هارمونیک خوصوصيتلری، اثرلرینده‌کی عومومیله‌شدیریجی معنوی-روحی سوژئتلر دقت مرکزینده دایانیر و بئله اولدوقدا فردی آغری-آجیلاری اجتماعی-فلسفی موتیولرله جولغاشیر.
2
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
ناتوان یارادیجیلیغی ایله مولاحیظه‌لریمیزی ایره‌لی سوررکن اونون اثرلری‌نین روس ترجومه‌لری حاقیندا دا بعضی عومومیله‌شدیریجی فیکیرلریمیزی اورتایا قویماغی گرکلی حِساب ائدیریک. قئید ائتمه‌لیییک کی، ناتوانین غزللرینه روس شاعرلری‌نین ماراق گؤسترمه‌سی هله 30_جو ایللردن باشلامیشدیر.
همین دؤورلرده آذربایجان پوئزییاسی‌نین قدیربیلنلری مارگاریتا عالیگئر و یئوگئنی دولماتووسکی شاعرین بیر نئچه پوئتیک نمونه‌سینی و.لوقووسکوی و ص. وورغونون رئداکتورلوغو ایله 1939_جو ایلده موسکوادا نشر اولونموش "آذربایجان پوئزییاسی آنتولوگییاسی"ندا روس اوخوجولارینا چاتدیرمیشلار. بوندان خئیلی سونرا باکیلی روس شاعری آبرام پلاونیک 1982_جی ایلده ناتوانینن لیریکاسینی داها گئنیش توتومدا روس‌دیللی اوخوجو اجتماعیییه‌تی‌نین ایختیارینا وئرمیشدیر. 2009_جو ایلده ایسه آنارین باش رئداکتورلوغو ایله باکیدا نشر اولونموش "آذربایجان پوئزییاسی آنتولوگییا"سی‌نین بیرینجی جیلدینده (پروف. حسن قولییئوین ترتیب ائتدییی بو کیتابدا) ناتوانین غزللری م. عالیگئر، ل. قلئبووا، ی. دولماتووسکی و آ. پلاونیکین ترجومه‌لرینده تقدیم اولونموشدور. یعنی دئمک ایسته‌ییریک کی، ناتوانین روس‌دیللی اوخوجو ایله تانیشلیغی‌نین یاشی آرتیق90_ی حاقلاماقدادیر. بونونلا بئله، ناتوانین شعرلری‌نین روس ترجومه‌لری هم ده آیریجا تدقیقات اوبیئکتی اولاراق تحلیللره جلب ائدیلمه‌لیدیر. چونکی الیمیزده اولان ترجومه‌لری اوریژیناللا توتوشدوردوقدا اونلارین آراسیندا جیددی اویغونسوزلوقلارین شاهیدی اولوروق. ان باشلیجاسی ایسه روس موترجیملری‌نین هئچ ده بوتون حاللاردا ناتوان پوئزییاسی‌نین بوتون طراوتینی، آیدینلیغینی، عطرینی، سولمازلیغینی، اینتوناسییاسینی و هارمونییاسینی قورویوب ساخلایا بیلمه‌دیکلرینی و بونونلا دا اونون لیریکاسی‌نین میللی کولوریتی‌نین و آتریبوتیکاسی‌نین ساخلانیلمادیغی قناعتینده‌ییک.
خورشیدبانو ناتوان آدی آذربایجاندا دایم بؤیوک حؤرمتله یاد ائدیلمیشدیر. ائله بؤیوک شاعر صمد وورغونون 50_جی ایللرده اونون یارادیجیلیغی ایله باغلی تقدیرائدیجی مولاحیظه‌لری، ایلیاس افندییئوین 80 _جی ایللرده اوخوجولارا و تاماشاچیلارا تقدیم ائتدییی "خورشیدبانو ناتوان" درامی دا اؤلمز شاعریمیزه یارادیجی اینسانلاریمیزین سئوگیسی‌نین دایمی اولدوغونو خاطیرلاتماقدادیر. 2022_جی ایلده اؤلکه پرئزیدئنتی‌نین ناتوانلا سرانجامی دا دئدیکلریمیزین باریز ثبوتودور. ناتوان کیمی عوضسیز پوئتیک فیکیر صاحبلری اؤلمور، اونلار یالنیز بیر یاشام مکانیندان دیگه‌رینه کئچیرلر. آرتیق بو گون آزاد ائدیلمیش قاراباغیمیزدا ناتوانین روحو آراملا اویوماقدادیر.
3
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
طالعی کدر یوکلو "خورشید بانو ناتوان"
یازار: نظامی تاغی‌سوی
کؤچورمه: مرجان منافزاده


"خان قیزی" تخلوصو ایله تانینمیش خورشیدبانو ناتوان 19_جو عصرین ایکینجی یاریسی آذربایجان پوئزییاسی‌نین اینکیشافیندا اؤز مؤوقعیی ایله سئچیلمیش صنعتکارلاردان اولموشدور. اوشاقلیق دؤورو سونونجو قاراباغ حؤکمداری آتاسی مئهدی‌قولو خانین ساراییندا کئچرکن، تربیه‌سی ایله تجروبه‌لی اوستادلار و تربیه‌چیلر مشغول اولموشلار. عینی زماندا ناتوانین معنوی باخیمدان اینکیشافیندا م.ف. آخوندزاده ایله تانیشلیق آپاریجی رول اوینادیغیندان، او آرتیق گنج یاشلاریندان اجتماعی پروبلئملره داها دریندن نفوذ ائتمیه جان آتمیشدیر.
ناتوان هله 15 یاشینا چاتمامیش آتاسی مئهدی‌قولو خانین غفلتاً وفاتی اونون حیاتینا سون درجه‌‌ توتقون و کدرلی صحیفه‌‌لر یازمیشدیر. آتاسی‌نین اؤلومو اصلینده ناتوان اوچون فاجعه‌‌یه برابر اولماقلا، هم ده دؤورون اؤزو سون درجه‌‌ مورکّب ایدی. عینی زاماندا بو، ائله بیر دؤوره تصادوف ائدیردی کی...

آردینی ادبیات سئونلر کانالیندان اوخویون.
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
‏عزیز دوست، سئویملی وطن داش لوطفن...

https://t.me/Adabiyyatsevanlar
اوشاق ادبیاتی

اوشاق ادبیاتی هرهفته پنجشنبه گونو ادبیات سئونلر کانالیندا .
اوشاق ادبیاتینا دایر یازیلارینیزی بیزه گوندرین .

https://t.me/Adabiyyatsevanlar
اوشاق ادبیاتی

یازار: «ائلناره آکیموا»
کؤچورن: «ویدا حشمتی‌»
حاضیرلایان:«ادبیات سئونلر»
سون بؤلوم



آسانلیقلا اؤیره‌نه بیله‌جه‌گی اؤز آنا تورکجه‌سی اهمال ائدیلدیگی اوچون تورکجه بیلمز، چتین‌لیکله اؤیره‌ندیگی فارسی و عربی ناتامام قالدیغی اوچون فارسی و عربی بیلمز! بوراسی شایانی دقتدیر. چونکی شاگیردلرین چوخو فقیر-فوقرا اوشاقلاری اولدوقلاری اوچون ایکی-اوچ ایلدن آرتیق مکتبلرده قالماییب، آتالارینا عائله‌‌لرینه کؤمک اوچون کسب و کار دالینا دوشمه‌گه مجبوردورلار.
بؤیوک ایدئولوقون آذربایجان ادبيّات جمعيّتی‌نین ۵ مارتدا اولان طنطنه‌لی ایجلاسدا سؤیله‌دییی و ائله همین ایلین مارتیندا " ادبی پارچالار" درگیسینده چاپ اولونموش نطقی وار. همین نطقده مؤلف یازیلان هر بیر متنین خالقا یاخین اولماسی‌نین اهميّتیندن بحث ائدیر: "بیر گون سوقاقدا بیر چوجوق گؤردوم توپلا اویناییردی،
بو یازینین آردینی ادبیات سئونلر کانالیندا اوخویون.

https://t.me/Adabiyyatsevanlar
اوشاق ادبیاتی

یازار: «ائلناره آکیموا»
کؤچورن: «ویدا حشمتی‌»
حاضیرلایان:«ادبیات سئونلر»
سون بؤلوم



آسانلیقلا اؤیره‌نه بیله‌جه‌گی اؤز آنا تورکجه‌سی اهمال ائدیلدیگی اوچون تورکجه بیلمز، چتین‌لیکله اؤیره‌ندیگی فارسی و عربی ناتامام قالدیغی اوچون فارسی و عربی بیلمز! بوراسی شایانی دقتدیر. چونکی شاگیردلرین چوخو فقیر-فوقرا اوشاقلاری اولدوقلاری اوچون ایکی-اوچ ایلدن آرتیق مکتبلرده قالماییب، آتالارینا عائله‌‌لرینه کؤمک اوچون کسب و کار دالینا دوشمه‌گه مجبوردورلار.
بؤیوک ایدئولوقون آذربایجان ادبيّات جمعيّتی‌نین ۵ مارتدا اولان طنطنه‌لی ایجلاسدا سؤیله‌دییی و ائله همین ایلین مارتیندا " ادبی پارچالار" درگیسینده چاپ اولونموش نطقی وار. همین نطقده مؤلف یازیلان هر بیر متنین خالقا یاخین اولماسی‌نین اهميّتیندن بحث ائدیر: "بیر گون سوقاقدا بیر چوجوق گؤردوم توپلا اویناییردی، توپو یوخاری آتدیقجا، توپ گئری دؤنوب آشاغی دوشوردو. فقط توپو اوّلا یئره ووردوقجا، توپ عقبینده یوکسه‌لیردی. اساطیردن مشهور بیر حئکایه‌نی خاطیرلادیم:
بیر پهلوان، اساطیری بیر پهلوان دیگر پهلوانلارلا گوله‌شدیکجه بونلار اونون آرخاسینی دایما یئره گتیریرلردی. فقط یئنه مییورلاردی و نهایت کندیلری مغلوب اولوب تلف اولورلاردی. او پهلوانلار گولشمه‌یه، بوغوشماغا حاضرلانارکن یئنی بیر پهلوان بو حال حیکمتینی بیر حکیمدن سوردو. حکیم دئدی کی: یئر او پهلوانین آناسیدیر. آرخاسی یئره گلدیکجه یئردن قوّت بولور و رقیبینی چکییور.
اونو بیلمک اوچون آیاقلارینی یئردن اوزمه‌لی، سونرا هاوایا قالدیریب هاوادا بوغمالیدیر و حقیقتاً پهلوانین آیاغی یئردن کسیلینجه تلف اولوب گئتدی!..
ادبيّات دا ائله‌دیر. خالقا ائنمه‌دیکجه یوکسه‌لمز. اوّلا خالقا، کؤیلویه، عمله‌یه وحاصیل بؤیوک کوتله‌یه قدر ائنمه‌لی، سونرا بونلارلا برابر یوکسلمه‌یه چالیشمالیدیر. بؤیوک ادیبلر، بؤیوک عالیملر، حکیملر چوخون ایچیندن چیخا بیلیر. یوخسا تک-توک یوکسلمه‌یه بورژوانین، آریستوکراسی‌نین ایچیندن یئتیشمز. بوتون میللت ان آشاغی طبقاتینا قدر هئیتی عمومی‌سیله یوکسلمه‌لی کی، ایچیندن ادیبلر، شاعرلر، صنعتکارلار بؤیوک-بؤیوک میللت خادیملری چیخسین!.." (" ادبی پارچالار" 1926 № 1).
دیگر ادیبیمیز جلیل ممدقولوزاده‌نین یارادیجیلیغی دا بیزده ائستئتیک اؤزونو درکین فاکتیدیر. میلّی ادبيّاتیمیزین تکامل تاریخینی عادتاً، اوچ مرحله‌‌ده کاراکتئریزه ائدیرلر: اسلاما قدر اولان، اسلاملا باشلایان و آوروپایا اینتئقراسییا ائدن اوچ ادبی دور، جلیل ممدقولوزاده یارادیجیلیغی بو اوچ قطبو بیرلشدیرن یارادیجیلیق فاکتی کیمی دوغولدو و احتیوا ائتدییی تاریخی تجربه‌سینه گؤره یئنی دؤورون میلّی مدنيّتی سیراسینا داخل اولدو. بدیعی متنلر، پوبلیسیستیک یازیلاری"خاطیراتیم"... هامیسی عینی ائستئتیک، همچینین ایدئولوژی-سیاسی دالغانین ایچینده دیر میرزه جلیل یارادیجیلیغیندا ۱۹۱۷-جی ایلده یازیلان " روس مخرجی" مقاله‌سینده مؤلف ساتیرانین دیلی ایله آذربایجانی مستملکه‌یه چئویرنلره اعتراضینی بیلدیریردی. بورادا قویولان مسئله‌ خالقی اداره ائدنلرین اؤز دوغما دیلینده دانیشماماسی مسئله‌سی ایدی: "بونو هامی گؤرور کی، بو ساعت قفقاز مسلمانلارینی اداره ائدن شخصلرین هئچ بیری مسلمانجا( تورک) دیلینده یازیب-اوخوماغی باجارمیر؛ نه‌اینکی باجارمیر، بلکه بئله فخر ائله‌ییر کی، باجارمیر". یاخود "غیرت مقاله‌سینده " آنا دیلی" مسئله‌سی ایله باغلی بئله بیر مقام وار: "معلومدور کی، کئچن آی تیفلیسده شهر دوماسی وکیللری بیر سس ایله قرار قویوبلار کی، حؤکومتین اورتا مکتبلرینده آنا دیلی‌نین غئیری درسلر درجه‌‌سینده اوخونماسینی طلب ائتسینلر‌ همین مجلیسده بو قرارا ائرمنی‌لر ده و گورجولر ده قول قویدولار". بس بیزیم ضیالیلار نئجه؟ معلوم اولور کی، محض میلّی بیرلیگین اولماماسی، ائله‌جه ده اؤز آنا دیلینی لازیمی سويّه‌ده بیلمه‌مه‌لری سببیندن بئله بیر اتفاقدان کنار دایانیر. بو ائله "آنامین"کیتابیندا " دلی ییغینجاغی‌ندا ایفاده اولونان نیگارانلیق هیجان و آغری ایدی کی، گؤرکملی ادیب وضعيّتین دراماتیک‌لیگینی یئترینجه اوستا شکیلده انعکاس ائتمیش قابارتمیش و ایرونییا پرئدمئتینه چئویرمیشدی.

وطنین آزادلیغی مسئله‌سی جلیل ممدقولوزاده اوچون خالقین بیرلیگیندن کئچیردی. بیر آرایا گلمه‌یین یولو ایدی وطن سئوگیسی. بؤیوک ادیب بدیعی متن و پوبلیسیست مقاله‌لرینده بیرلیک مقامینا حساسلیقلا یانیشیر، خصوصی‌له پوبلیسیست یازیلاریندا فکرلرینی داها آچیق موستویده ایفاده ائدیردی.

مشهور "آذربایجان" مقاله‌سینده جلیل ممدقولوزاده آرتیق عصیانکاردیر، چاغیریشچیدیر.
اؤیود نصیحت وئرمکله دئییل، خالقی اویانیشا سسله‌مکله ایستیقلالچی اوبرازیندادیر: "گلین، گلین ازئی اونودولموش وطنین جیریق-میریق قارداشلاری! گلین گؤرک بئشیکده یاد میللتلرین سودونو اممیش، وطنیمیزدن یادیرغامیش و میللتیمیزین روحوندان خبرسیز بیر پارا میللت باشچیلاریمیز سیزه نه گون آغلایاجاقلار!؟ نییه ساکیتسینیز؟ ائی منیم لوت-عوریان وطن قارداشلاریم!؟".
" مولّا نصر‌الدین"چی عالیم عزیز شریف یازیر: "اؤز بدیعی نثری دراماتورگییاسی اینقیلابی فعالیّتی ایله جلیل ممدقولوزاده یالنیز دوغما خالقینا دئییل، یاخین شرقین، اسلام عالمی‌نین استثمار و ظلم آلتیندا ازیلن، جهالت و نادانلیق ظلمتینده بوغولان، آزادلیق و سعادت اوغروندا بوتون وارلیغی ایله ووروشان میللتلرینه ده تاریخی خدمت ائتمیشدیر". دوغرو فیکیردیر. جلیل ممدقولوزاده اوچون وطن آنلاییشی بوتون شرق کونتئکستینده گؤتورولن آنلاییش ایدی و ان لوکال سجّیه‌ده بو او تایلی-بو تایلی آذربایجانین آزادلیغی، میلّی بیرلیگی سويّه‌سینده درک اولونوردو. مثلا "آذربایجان" مقاله‌سینده یازیچی شیماللی-جنوبلو بوتؤو آذربایجانین بیرلیک مسئله‌سینی مئیدانا گتیره‌جک قدر ایدئولوق ایدی: "آی تورپاق چؤره‌یی یئین تبریزلی قارداشلاریم، آی کئچی‌ پاپاق خویلو، مئشگینلی، سرابلی، گوروسلو و موروسلو قارداشلاریم. آی بیتلی ماراغالی، مرندلی گولوستانلی غول-بیابان وطنداشلاریم. ائی اردبیللی، قالخانلی برادرلریم! گلین، گلین، گلین منه بیر یول گؤسته‌رین! واللاه آغلیم چاشیب!".
۲۰- عصرین ایلکلرینده فعالیّت گؤسته‌رن بوتون آیدینلار امین ایدی کی، بو یوخویا وئریلمیش، سوسدورولموش خالق "توستو ایچینده بوغولا-بوغولا نجاتا منتظردیر". بونا گؤره اومودسوزلیغا قاپیلمادان ایشیق گلن بوتون یوللارا دوغرو ایره‌لیلدیلر و ۱۹۱۸-جی ایلده قازانیلان مستقل‌لیک- میلّی-دموکراتیک آذربایجان فاکتی اونلارین موجادیله‌سی‌نین منطقی یئکونو اولاراق اؤز سؤزونو دئدی‌.

https://t.me/Adabiyyatsevanlar
اوشاق ادبیاتی

«اوُلدوزلارین نغمه‌سی توپلوسوندان»
«آنا»
شعر و ترجمه: «ویدا حشمتی»
رسیم: «لیدا حشمتی»



نئچه اوُلدوز آخا‌-آخا
دام دوُواردان باخا-باخا
گیردی بیزیم پنجره‌دن
ایشیقلاری یاخا-یاخا.

یوْرغانیمی الوان-الوان
گول-چیچه‌‌یه بَله‌دیلر
دنه-دنه ایشیقلاری
یاسدیغیما اَله‌دیلر.

بیردن‌بیره بیر مهربان
اؤپدو منیم یاناغیمی
دئدی بالام بئواختدی ها!
اؤرتدو الیم، آیاغیمی!

یوُبانما کی گئده‌جه‌ییک
صاباح اوُشاق باغچاسینا
زویولداق‌، دوْنبالان‌ پیستان
اوینایاسان بوْلجاسینا.

آنلادیم کی منیم آنام
اوُلدوزلارین گؤزه‌لی‌دیر
شیرین-شیرین لای‌لالارین-
نغمه‌‌لرین دوزه‌نی‌دیر!


«مادر»

ستاره دونه دونه
نگاش چه مهربونه
چکیده از پنجره
افتاده توی خونه

آروم پرید رو لحاف
شادی آورد با بالش
چون دونه‌های بار‌ون
میباره روی بالش

یهو اومد مهربون
بوسه نشوند رو گونم
گفتش بخواب عزیزم
عزیزتری ز جونم

دیر نکنی که فردا
تاب بازی الّا کُلنگ
تو پارک، بازی داریم
با بچه های قشنگ

میدونم که مادرم
بالی واسه پروازه
لالایی های خوبش
زیباترین آوازه.

https://t.me/Adabiyyatsevanlar
اوشاق ادبیاتی

آذربایجان افسانه لری
سؤیله ین:«صمد بهرنگی - بهروز دهقانی»
چئویرن:«منیژه جم‌نژاد»

فلکین دالینجا

🪐 گو٘نلرین بیر گو٘نونده بیر کیشی واریدی. باخت سیز، چرخی دؤنموش بیری. الیندن گلنی ائله میش، آما فایدا گؤرمه میشدی. بیر گو٘ن اؤز یانیندا دئدی: بئله اولماز کی الیمی قویام الیمین او٘ستونه اوتورام. گرک گئدم فلکی تاپیب سوروشام منیم قدریم نه دیر، باشیما چاره قیلام. دوروب یولا دو٘شدو. گئتدی گئتدی بیر قوردا یئتیشدی. قورد اؤنونو کسیب دئدی: انسان اوغلو، هارا گئدیرسن؟ کیشی دئدی: گئدیرم فلکی تاپام. قورد دئدی: سنی آللاه، تاپسان اونا دئ: قورد سلام یئتیردی دئدی همشه باشیم آغریر، درمانی نه دیر؟ کیشی دئدی: اولسون، سونرا یولا دو٘شدو. گئنه گئتدی، گئتدی، بیر شهره یئتیشدی، اورانین پادشاهی ساواشدا یئنیلمیش، قاچیردی. پادشاهین گؤزو کیشیه دو٘شونجه دئدی: آی کیشی هارا گئدیرسن؟ کیشی دئدی: قوربان اولوم فلکی تاپماغا گئدیرم، قدَریمی دئییشم دئیه. پادشاه دئدی: سن کی بو یولو گئدیرسن، منیم وریمدن ده اونا دئ: نیه من بوتون ساواشلاریمدا یئنیلیرم؟
بویازینین آردینی ادبیات سئونلر کانالیندا اوخویون

https://t.me/Adabiyyatsevanlar
اوشاق ادبیاتی

آذربایجان افسانه لری
سؤیله ین:«صمد بهرنگی - بهروز دهقانی»
چئویرن:«منیژه جم‌نژاد»

فلکین دالینجا

🪐 گو٘نلرین بیر گو٘نونده بیر کیشی واریدی. باخت سیز، چرخی دؤنموش بیری. الیندن گلنی ائله میش، آما فایدا گؤرمه میشدی. بیر گو٘ن اؤز یانیندا دئدی: بئله اولماز کی الیمی قویام الیمین او٘ستونه اوتورام. گرک گئدم فلکی تاپیب سوروشام منیم قدریم نه دیر، باشیما چاره قیلام. دوروب یولا دو٘شدو. گئتدی گئتدی بیر قوردا یئتیشدی. قورد اؤنونو کسیب دئدی: انسان اوغلو، هارا گئدیرسن؟ کیشی دئدی: گئدیرم فلکی تاپام. قورد دئدی: سنی آللاه، تاپسان اونا دئ: قورد سلام یئتیردی دئدی همشه باشیم آغریر، درمانی نه دیر؟ کیشی دئدی: اولسون، سونرا یولا دو٘شدو. گئنه گئتدی، گئتدی، بیر شهره یئتیشدی، اورانین پادشاهی ساواشدا یئنیلمیش، قاچیردی. پادشاهین گؤزو کیشیه دو٘شونجه دئدی: آی کیشی هارا گئدیرسن؟ کیشی دئدی: قوربان اولوم فلکی تاپماغا گئدیرم، قدَریمی دئییشم دئیه. پادشاه دئدی: سن کی بو یولو گئدیرسن، منیم وریمدن ده اونا دئ: نیه من بوتون ساواشلاریمدا یئنیلیرم؟ ایندیه دک بیر دفعه ده دو٘شمنیمی یئنمه میشم. کیشی یولا دو٘شوب گئتدی. بیر آز گئتدی، دنیزه یئتیشدی. نه گمی گؤردو، نه بیر یول. نه ائتسین دئیه حیران سرگردان قالمیشدی. بیردن بیر یئکه بالیق باشینی سودان چیخاریب دئدی: آدام بالاسی هارا گئدیرسن؟ کیشی دئدی: ایشیم دو٘یونله نیب، فلکی تاپماغا گئدیرم. آما سانکی بوندان اؤته سینه گئده بیلمیرم، قاییغیم یوخدو. یئکه بالیق دئدی: من سنی اوتایا آپارارام، بو شرط له کی فلکی تاپسان، سوروشاسان منیم بورنوم نیه همشه قاشینیر. کیشی راضی اولدو. یئکه بالیق اونو بئلینده دنیزین او تایینا آپاردی. کیشی یوللاندی، سونوندا بیر یئره یئتیشدی. بیر کیشی شالوارینین پاچالارین یوخاری ووروب، بئل چیینینده باخچاسینی سوواریردی. باغدا مینلر کردی واریدی، بؤیوک، کیچیک. کردی لرین چوخو سوسوزلوقدان چات چات اولموشدو. نئچه سینین ده سویو دولو کن باغوان گئنه سو وئریدی. باغوانین گؤزو کیشیه دو٘شونجه دئدی: هارا گئدیرسن؟ کیشی دئدی: گئدیرم فلکی تاپام. باغوان دئدی: اونا نه دئیه جکسن؟ کیشی دئدی: تاپسام بیلرم نه دئیم. یامانا باساجاغام اونو. باغوان دئدی: سؤزووو دئ، فلک منم. کیشی دئدی: اونجه دئنه بو کردی لر نه دی؟ باغوان دئدی: بونلار یئر او٘زونون آداملارینین دیر. کیشی دئدی: منیم کی هانی؟ باغوان کیچیک، سوسوز بیر کردی گؤستردی، سوسوزوندان چاتلامیشدی. کیشی حیرص له بئلی فلکین چیینیندن قاپیب سویو اؤز کردی سینه چئویردی. دیونجا سو وئریب دئدی: یاخشی، بوراسی دو٘زلدی. ایندی دئ گؤروم او یئکه بالیغین بورنو نیه همشه قاشینیر؟ فلک دئدی: اونون بورنوندا یئکه بیر لعل قالیب. یومروق لا باشیندان وورسالار، لعل دو٘شر، بالیغین حالی دو٘زلر. کیشی دئدی: فلان شهرین پادشاهی نیه همشه یئنیلیر، ایندیه دک دوشمنینه غالیب اولمییب؟ فلک دئدی: او پادشاه قادین دیر، اؤزونو کیشی شکلینه چیخاریب. قازانماق اوچون گرک ائولنه. کیشی دئدی: چوخ گؤزل، همشه باشی آغریان قوردون درمانی نه دیر؟ فلک دئدی: بیر آخماق آدامین بئینینی یئسه، باشی داها آغریماز. کیشی سئوینجک گو٘له گو٘له فلک دن آیریلیب قاییتدی. دنیز قیراغیندا یئکه بالیق اونو گؤزله ییردی. کیشینی گؤرونجه سوروشدو: تاپدین؟ کیشی دئدی: هه، اؤنجه منی دنیزین او تایینا آپار سنه دئییم. یئکه بالیق کیشینی دنیزین او تایینا آپاردی. کیشی دئدی: سنین بورنوندا بیر پارچا لعل قالیب، بیریسی گرک باشیندان وورا لعل دؤشه، قورتولاسان. یئکه بالیق دئدی: اوندا گل اؤزون وور، لعلی گؤتور. کیشی دئدی: منیم داها بئله شئی لره احتیاجیم یوخدو. کردیمی سو ایله دولدورموشام. یازیق بالیق هر نه یالواردی، کیشی سایمادی. پادشاهین گؤزو یولدایدی. کیشی یانینا یئتیشیب اولانلاری آنلاتدی. پادشاه دئدی: ایندی کی منیم سیرریمی بیلدین، گل کیمسه بیلمه دن من له ائولن، منیم یئریمه شاهلیق ائت. کیشی راضی لاشماییب دئدی: یوخ، شاهلیق نه ایشیمه گلر، کردیمه سو وئرمیشم. قیز چوخ یالوار یاخار ائله دی. کیشی قبول ائتمه دی. گئنه یولا دو٘شدو گلیب گلیب قوردا یتیشدی. قورد دئدی: آدام بالاسی، سانکی کئفین سازدی! تاپمیسان؟ کیشی دئدی: هه، سنین باش آغریوین درمانی بیر آخماق آدامین بئینینی یئمک دی. قورد دئدی: یاخجی، یولدا نه لر اولدو؟ کیشی باشدان آیاغا قوردا آنلاتدی، نئجه یئکه بالیغین لعلین ده پادشاهلیغی دا قبول ائتمه ییب، کردیسینه سو دولدوروب دئیه، داها اولارا احتیاجی یوخدو دئیه. قورد بیردن قالخیب کیشینین بوینون دیشینه آلیب بئینینی باشیندان چیخاریب دئدی: سندن آخماغینی هاردان تاپاجاغام؟
سون🍄

https://t.me/Adabiyyatsevanlar
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
اوشاق ادبیاتی
«کارتون»



اوشاق ادبیاتی هرهفته پنجشنبه گونو ادبیات سئونلر کانالیندا .
اوشاق ادبیاتینا دایر یازیلارینیزی بیزه گوندرین .

https://t.me/Adabiyyatsevanlar
Audio
📚دارتیلمامیش دن‌لر
#او_کیشی‌لر_تاسوعا


یازار: استاد«حیدر_عباسی» باریشماز

سسلندیرن:«نیره_اردلانی»
تنظیم:«نوید_رادفر»

https://t.me/Adabiyyatsevanlar
▫️باشقا فصیل

« حسن ریاضی» ( ایلدیریم )



گونش بوزاریر

تورپاق بوزاریر

گؤز ایشله‌دیكجه بوزلوق

پوزغونلوق!

جانیما ساریلان قیزیل گول‌لرین عطری

هاردان، هارالاردان ساچیلمیش

 گؤره سن؟

بوز داغ‌لاردان قوپموش بوز كولك‌لز

اولاشیر چیلپاق باغ‌لاردا

اوره‌گیمدن كئچن یاشیل آیاقلی باهار –

هاردان ،هارالاردان جانیما یول آچمیش

گؤره سن؟

بیر- بیرینه قاریشیب

كولك‌لر، للك لر، قاریلتی لار….

باغلارین قولاغینا دولوب

خزان سسی، قارغا سسی، كولك سسی….

یاز نغمه‌لی بو سس‌لر، بو قاناد سس‌لری….

هاردان، هارالاردان گلیر

گوره‌سن؟

سحردن بری

باشقا فصیل ایچینده‌یم:

كؤنلومده،توراغای‌لار اوخوشور

جانیمدا قوشلار اوچوشور

اوره‌گیمده باهار دیرچه‌لیر

خیالیمدا سن گولورسن

ایچیمده كی آخار باخاری

بوروموش الوانلیق،

آیدین لیق…

https://t.me/Adabiyyatsevanlar
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
سنین ماهنین بوتون خالقلارین، آنالارین، اینسان سئونلرین ماهنسی دیر..

https://t.me/Adabiyyatsevanlar
احمد سعید(آدونیس)

ترجمه به ترکی آذربایجانی:«محمدرضا نوازی»

دانیشا بیلسَیدی گؤن
موشتولوق وئرَردی گئجه نی،
اُولسون !
بوراخیرام یالقیزلیغیمی
آمما هارادیر گئده جک یئریم؟

یاری یا بؤلونورم هر بیر سورغو اؤنونده
یاریسی سورغوم-یاریسی اؤزوم
سورغوم،جاواب آختاریر
اؤزوم،یئنی سورغو دالیندا

نه ائدیم بو "گؤی" له !
سولوب سارالیر چیینلریمده
اؤلوم ائکسیری دیر، یاشام
بوندان دی هئچ واقت قوجالمیر

دنیز هر زامان خلسه حالیندا
هئچ زامان آیاق اوسته گؤرونمور
دنیز،مئشه اولسا
سؤزلر ده قوش دی.
داشلار،
دویارسیز دیر سو ماهنی لارینا

بیر آخان اولدوز،گؤیدن ائنیر
بیر یارپاق دا،آغاجدان
آمما،
بو ائنمک هارا، او ائنمک هاراا ؟
اَرینجک بیر اَسینتی
اؤز یئرینده دایانامیر
گؤل چیچک دن قوپارامیر !

لاپ پارلایان ایشیلتی لار
آلیشیرلار اؤرک دن
نئجه کی قاپ-قارا بولودلار....!

آزجا اولور،
بیر گئرچگه بویون اولماق
تکجه،
اؤلو دوداقلاردان ساوای


از روی ترجمه فارسی خانم بیتا واحدی👇

اگر روز سخن می گفت
مژده شب را می داد،
باشد
از تنهایی ام بیرون می زنم
اما به کجا بروم؟

با هر پرسشی دو نیمه می شوم:
پرسشم و خودم.
پرسشم در پی پاسخ است
و خودم به دنبال پرسشی دیگر!

چه کنم با این آسمان
که بر شانه هایم می پژمرد!
زندگی اکسیر مرگ است
از این رو هرگز پیر نمی شود!

دریا همیشه در خلسه است
از این رو هرگزش ایستاده نمی بینی!
اگر دریا بیشه باشد
کلمات هم پرنده اند!
صخره ها
به سرود آبها بی اعتنا هستند.

شهابی فرو می افتد
برگی نیز
اما این کجا و آن کجا؟
...نسیمی تنبل.
تاب ایستادن ندارد
نمی تواند از این گل دل بکند!

روشن ترین برقها
از دل می آیند
چنان که سیاه ترین ابرها!
کمتر پیش می آید که ما حقیقت را
جز از لبانی
که مرده است بپذیریم

https://t.me/Adabiyyatsevanlar
« ثریا_خلیق_خیاوی»


خود را گره زده‌ام
به تمامِ چیزهایی که منع‌ام؛
که ندارم

ندارم، ندارم...
این فعل که معرفی نمی‌خواهد
احوال مرا می‌پرسد هر روز
لبخند می‌زند بی‌وقفه
و سنگ‌ریزه‌های کفش‌اش را نثارم می‌کند

تو فکر می‌کنی
وقتی دل‌های‌مان برای هم تنگ
به «ندارم» چه بگوییم؟
خوش‌بخت‌ایم از آشنایی با شما؟
ممنون‌ایم که همه‌چیز بر ما ممنوع است؟

خود را گره زده‌ام
به شعری که کوهِ نام تو در آن آمدن نمی‌‌تواند
به دری که هنگامِ رسیدنِ تو،
قفل‌اش از خودش سنگین‌تر،
به عصرِ بارانی که در نبود تو گم

نام‌ات دفن است زیر زبان‌ام
چسب زده‌ام
مبادا دهان، سرکشی کند در ناگهان.

و می‌اندیشم
آیا پخته‌تر خواهم شد لابه‌لای شعر
کشف خواهم کرد باریکه‌راهی
برای راهی شدن
یا روی دست‌های بلندترین درختِ شهر
پناه بر عصیان سر خواهم داد؟

تو فکر می‌کنی
اگر روزی امنیتِ داشتن
بخواندم
از هَرَس کلمات‌ام
بدن‌ام
خشم‌ام
دست برخواهم داشت؟
آیا از نیاز لب‌هایم با یک کوه سخن خواهم گفت؟
تو فکر می‌کنی لبان‌ام
در تو منعکس خواهد شد؟

و اگر بمیرم
چگونه دق نخواهم کرد
در اعماقِ آن اتاقکِ کوچکِ دومتری
با هیچ‌های دست‌ام
بدونِ پنجره، بدونِ در
در خشم از آن‌چه بریدند و دوختند

چگونه دق نخواهم کرد
با اتاقکی خالی
که مانندِ خالی است، روی صورتِ شهر
که زندگان؛
گوش کن!
زندگان در چهل‌وپنج دقیقه
برای‌ام
سروته‌اش را به هم آورده‌اند
در چهل و درد دقیقه
بنا کرده‌اند
با نهایتِ صرفه‌جویی.

خود را گره زده‌ام به صدای تو
به انگشتانِ بلندت
به ندارمت

بگو
برای صعود به یک کوه
چند نوع گره آموخت باید؟


https://t.me/Adabiyyatsevanlar
«دومان_یالچین»


زاریسینلار


گل هؤپ منه قوی منده‌کی سئل‌لر زاریسینلار
قیشقیرتی‌لاریمدان قارا چؤل‌لر زاریسینلار

زیندان تیکرم من اؤزومه قانلی ساچیندان
آغلیق قاراسیندا ساری میل‌لر زاریسینلار

قوی شهری، خیابان‌لاری آسفالتی سؤکوم من
بلکه سولو گولدانداکی گول‌لر زاریسینلار

بئش مین ایکی یوز ایلدی کی اووجومدا پاییز وار
ایل- ایل گولوشه یاسلی فصیل‌لر زاریسینلار

قوش‌لار اوچوشو شئهلی سیزیلدیقدا، دئییرلر
بیزدن ساری قوی بالتانی دیل‌لر زاریسینلار

یالچین‌لارا گئت سؤيله بو نعشیمده دومان‌لار
گؤی شهرینه بو یئرده‌کی تئل‌لر زاریسینلار

https://t.me/Adabiyyatsevanlar