"اومسوق" رومانینا اؤتری باخیش
"مرجان منافزاده"
چوخ حورمتلی احمد رستم اوغلونون "اومسوق" رومانی 214صفحه ده یاس بخشایش یاییم ائوی طرفیندن 1399-نجی گونش ایلینده یاییملانیب. رومانین چوخ دیقتلی ائدیتورو جناب منصور مظلومی دیلر.
حیکایهنین دیلی آخیجی و ساغلام آذربایجان دیلی دیر و منجه ایستهیهرک تام یازی دیلی قوللانیلیب. سئویندیریجی حالدیر کی باشقا تورکجه کیتابلارلا قیاسلایاندا یازی قایدالاری کیتابین باشا-باشیندا روعایت اولونوب. بیر-ایکی یازی یانلیشی سانیرام سهویدیر و گوزدن قاچیب.
روماندا باش وئرن حادیثهلر عمومیتده محمدریضا شاهین اوردوسو آذربایجان میللی حکومتین ییخماق باهاناسیلا آذربایجاندا تورهتدیی قیرغیندان بیر ایل سونرا(1326-1327) و 40 ایل سونراسین (1366-1367) ایحاطه ائدیر و ایسلام انقلابیندان اؤنجه کی ایران اولوسلارینین آزادلیق اوغروندا مدنی ساواشدیقلاری ایللری آرا- سیرا خاطیرلادیر. دئمک بیر گئنل باخیشدا انسانلارین آزادلیغا اولان مئیللرین گوسترمهیه چالیشیر.
حادیثهلر باش وئردیی یئر آذربایجانین سرحدلرینه یاخین بیر کیچیک شهردی. رومانین باشا باشیندا آدی گلمهین شهر اوخوجویا اوقدر یاخیندیر کی اؤز یوردو اولدوغون سانیر. روماندا خییو آدی گلمهسه ده منه خییوو جانلانیر بو بیر طرفدن خییوو و خییوولولارا اولان یاخین و صمیمی مناسیبتلریمه و بیر طرفدن خییولولارین کئچمیش زاماندان ضییالی و آیدین دوشونجهلی اولدوقلاریندان آسیلی اولابیلر.
حیکایهنین شیرین و گوزل ریوایتی دانیلماز دیر.
آیرونیلردن بوللوجا و یئرینده ایستفاده اولونماسی یازارین حیکایه و رومانلا ایچدن و دریندن تانیشلیغین گوستهریر. احمد بی رستم اوغلو بو رومان دا یازارلیقدان اؤنجه بیر حرفهای اوخوجو اولدوغون نومایشه قویوب.
مثللردن، دئییملردن یئرلی فایدالانیبلار.
بیر مثل تکرار اولوب و منجه بو تکرار ایستهیهرک اولوب: "هئچ پیشیک آللاها خاطیر سیچان توتماز".
دانیشیقلار تمامیله یازی و ادبی دیلده یازیلیب و هئچ بیر شهرین آغزی(لهجهسی) گورونمور بئلهکی حیکایهنین هاردا باش وئردیین آنلاماق مومکون دییل آنجاق اوقدر رئال و ایچدن بیر ریوایتی واردیر، اوخوجو اؤزون حادیثهلرین تام اورتاسیندا گورور و اؤز آنا یوردونا عایید بیلیر.
بلکهده چوخ حورمتلی یازاریمیز رومانین باش وئردیی مکانی آدلاندیرماماقدان آماجی وارمیش. آدربایجانین باشاباشیندا بونا بنزر و چوخ یاخین حادیثهلرین باش وئردیین وورغولاماق میش.
رومان آلت قاتلارینا دیققت یئتیردییمیزده ایکی اؤنملی مسئلهیه توخانیر: بیری آنا وطن، بیری آنا دیلی.
غوربتده اونوتقانلیغا هابئله گئتدیکجه چورومهیه معروض قالان کاراکتئر بیر آلا تورانلیق سحرده وطنه دونور. یازار گوزل آیرونی یاراداراق وطنده یاشامین سحره دوغرو و ایشیقلیغا دوغرو گئتمهسین وورغولاییر. غوربتده هر بیر شئیی اونودان معلیم، وطنده 40 ایل اؤنجهکی وارلیقلاری خاطیرلاییر. جاوانلاشیر. سانکی وطن هاواسیندان، سویوندان، توپراغیندان گوج آلیر. غوربتدن وطنه دؤنمک موضوعسو خیالدا اولموش اولسادا رومانلارین چوخوندا گؤزه دییر. بلکهده انسانین اصلینه هابئله دوغما وارلیقلارینا باغلی اولدوغوندان ایرهلی گلیر.
کیچیک یاشلاریندا آناسینی ایتیرن ائل بیی یا همن گئجه قوشو آناسیز بؤیودویونده آنا دیلی یوخدور و او اوزدن دانیشماقدا چتینلیک چکیر. دانیشا بیلمیر. بوندان علاوه تورکجه دیلینین شاه زامانی یاساق اولدوغو، تورکلرده بوراخدیغی نگاتیو تاثیرلر آیدین دئییلیب.
ظرافتله کیتاب و کیتاب اوخوماغین اؤنملی اولدوغون وورغولاییر. آیدین دوشونجهلی کاراکتئرلر کیتاب اوخویانلاردیر. وارلیق درگیسیندن گئدن سؤز-صحبت ده ( ایسلام انقیلابیندان سونرا یاییملانان تورکجه درگی دیر) انسانین آنا دیلینده یازیب، اوخوماغا ایچینده اولان ماراغینا ایشاره دیر. آرتیرمالییام وارلیق درگیسیندن سئچیلن قونو دا چووخ بؤیوک دیققت و آماجلا گتیریلیب.
رومان دا باش روللاردا اولان هازار، قفهچی سیید، سرهنگ، گئجه قوشو، گوللر... هامی بیر طرزده دانیشیرلار. هازار اوخوموش و معلیملیک ائتمیش بیری، ائوده هازاردان یازیب، اوخوماغی اؤیرنن گئجه قوشو، موللا احمد، سرهنگ... هامینین دانیشیق طرزی بیر دیر. نه سوسیال طبقهلرین آیرینتیسی وار، نه جغرافیادان اؤنه گلن دانیشیق آیرینتیلارینا راست گلیریک.
روماندا باش وئرن حادیثهلر بیر بیریله ساغلام و موحکم ایلگیلری وار.
بو گوزل، چکیجی و شیرین رومانین اوخوماسینی دوسلارا اؤنهریرم.
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
"مرجان منافزاده"
چوخ حورمتلی احمد رستم اوغلونون "اومسوق" رومانی 214صفحه ده یاس بخشایش یاییم ائوی طرفیندن 1399-نجی گونش ایلینده یاییملانیب. رومانین چوخ دیقتلی ائدیتورو جناب منصور مظلومی دیلر.
حیکایهنین دیلی آخیجی و ساغلام آذربایجان دیلی دیر و منجه ایستهیهرک تام یازی دیلی قوللانیلیب. سئویندیریجی حالدیر کی باشقا تورکجه کیتابلارلا قیاسلایاندا یازی قایدالاری کیتابین باشا-باشیندا روعایت اولونوب. بیر-ایکی یازی یانلیشی سانیرام سهویدیر و گوزدن قاچیب.
روماندا باش وئرن حادیثهلر عمومیتده محمدریضا شاهین اوردوسو آذربایجان میللی حکومتین ییخماق باهاناسیلا آذربایجاندا تورهتدیی قیرغیندان بیر ایل سونرا(1326-1327) و 40 ایل سونراسین (1366-1367) ایحاطه ائدیر و ایسلام انقلابیندان اؤنجه کی ایران اولوسلارینین آزادلیق اوغروندا مدنی ساواشدیقلاری ایللری آرا- سیرا خاطیرلادیر. دئمک بیر گئنل باخیشدا انسانلارین آزادلیغا اولان مئیللرین گوسترمهیه چالیشیر.
حادیثهلر باش وئردیی یئر آذربایجانین سرحدلرینه یاخین بیر کیچیک شهردی. رومانین باشا باشیندا آدی گلمهین شهر اوخوجویا اوقدر یاخیندیر کی اؤز یوردو اولدوغون سانیر. روماندا خییو آدی گلمهسه ده منه خییوو جانلانیر بو بیر طرفدن خییوو و خییوولولارا اولان یاخین و صمیمی مناسیبتلریمه و بیر طرفدن خییولولارین کئچمیش زاماندان ضییالی و آیدین دوشونجهلی اولدوقلاریندان آسیلی اولابیلر.
حیکایهنین شیرین و گوزل ریوایتی دانیلماز دیر.
آیرونیلردن بوللوجا و یئرینده ایستفاده اولونماسی یازارین حیکایه و رومانلا ایچدن و دریندن تانیشلیغین گوستهریر. احمد بی رستم اوغلو بو رومان دا یازارلیقدان اؤنجه بیر حرفهای اوخوجو اولدوغون نومایشه قویوب.
مثللردن، دئییملردن یئرلی فایدالانیبلار.
بیر مثل تکرار اولوب و منجه بو تکرار ایستهیهرک اولوب: "هئچ پیشیک آللاها خاطیر سیچان توتماز".
دانیشیقلار تمامیله یازی و ادبی دیلده یازیلیب و هئچ بیر شهرین آغزی(لهجهسی) گورونمور بئلهکی حیکایهنین هاردا باش وئردیین آنلاماق مومکون دییل آنجاق اوقدر رئال و ایچدن بیر ریوایتی واردیر، اوخوجو اؤزون حادیثهلرین تام اورتاسیندا گورور و اؤز آنا یوردونا عایید بیلیر.
بلکهده چوخ حورمتلی یازاریمیز رومانین باش وئردیی مکانی آدلاندیرماماقدان آماجی وارمیش. آدربایجانین باشاباشیندا بونا بنزر و چوخ یاخین حادیثهلرین باش وئردیین وورغولاماق میش.
رومان آلت قاتلارینا دیققت یئتیردییمیزده ایکی اؤنملی مسئلهیه توخانیر: بیری آنا وطن، بیری آنا دیلی.
غوربتده اونوتقانلیغا هابئله گئتدیکجه چورومهیه معروض قالان کاراکتئر بیر آلا تورانلیق سحرده وطنه دونور. یازار گوزل آیرونی یاراداراق وطنده یاشامین سحره دوغرو و ایشیقلیغا دوغرو گئتمهسین وورغولاییر. غوربتده هر بیر شئیی اونودان معلیم، وطنده 40 ایل اؤنجهکی وارلیقلاری خاطیرلاییر. جاوانلاشیر. سانکی وطن هاواسیندان، سویوندان، توپراغیندان گوج آلیر. غوربتدن وطنه دؤنمک موضوعسو خیالدا اولموش اولسادا رومانلارین چوخوندا گؤزه دییر. بلکهده انسانین اصلینه هابئله دوغما وارلیقلارینا باغلی اولدوغوندان ایرهلی گلیر.
کیچیک یاشلاریندا آناسینی ایتیرن ائل بیی یا همن گئجه قوشو آناسیز بؤیودویونده آنا دیلی یوخدور و او اوزدن دانیشماقدا چتینلیک چکیر. دانیشا بیلمیر. بوندان علاوه تورکجه دیلینین شاه زامانی یاساق اولدوغو، تورکلرده بوراخدیغی نگاتیو تاثیرلر آیدین دئییلیب.
ظرافتله کیتاب و کیتاب اوخوماغین اؤنملی اولدوغون وورغولاییر. آیدین دوشونجهلی کاراکتئرلر کیتاب اوخویانلاردیر. وارلیق درگیسیندن گئدن سؤز-صحبت ده ( ایسلام انقیلابیندان سونرا یاییملانان تورکجه درگی دیر) انسانین آنا دیلینده یازیب، اوخوماغا ایچینده اولان ماراغینا ایشاره دیر. آرتیرمالییام وارلیق درگیسیندن سئچیلن قونو دا چووخ بؤیوک دیققت و آماجلا گتیریلیب.
رومان دا باش روللاردا اولان هازار، قفهچی سیید، سرهنگ، گئجه قوشو، گوللر... هامی بیر طرزده دانیشیرلار. هازار اوخوموش و معلیملیک ائتمیش بیری، ائوده هازاردان یازیب، اوخوماغی اؤیرنن گئجه قوشو، موللا احمد، سرهنگ... هامینین دانیشیق طرزی بیر دیر. نه سوسیال طبقهلرین آیرینتیسی وار، نه جغرافیادان اؤنه گلن دانیشیق آیرینتیلارینا راست گلیریک.
روماندا باش وئرن حادیثهلر بیر بیریله ساغلام و موحکم ایلگیلری وار.
بو گوزل، چکیجی و شیرین رومانین اوخوماسینی دوسلارا اؤنهریرم.
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
Telegram
ادبیات سئونلر
بوکانال ادبیات سئونلر قوروپونون سئچیلمیش اثرلری دیر
کانالدا کی یازیلاری کانالین لینکینی وئرمک شرطی ایله پایلاشماق اولار.
کانالدا کی یازیلاری کانالین لینکینی وئرمک شرطی ایله پایلاشماق اولار.
"اومسوق" رومانیندا قارا میزاح# ۱
"شریف مردی"
قارا میزاح، کَمبریج سؤزلویونده «جیددی قونولارا جیددی اولمایان بیچیمده یاخینلاشماق» اولاراق، تانیملانیر. گئنللیکله تابو اولاراق قبول ائدیلن قونولاری، اؤزللیکله ده نورمالدا جیددی و یا دارتیشماسی آجی وئریجی اولدوغو دوشونولن قونولاری آیدینلادان بیر میزاحدیر. ایزلهییجی یوخسا اوخوجونو راحاتسیز ائدن، جیددی دوشونجه و ایلهنجهیه یول آچاراق کوبود قونولاری اوزه گتیرمک ایچین بیر آراج اولاراق قوللانیلیر. داها چوخ اؤلوم، خشونت، تجاوز، آیریمچیلیق، مریضلیک، و اینسان جینسسللیکینی ایچرن تئملری ایچینه آلیر. قارا میزاحا گؤره ادبیات و سینمادان چوخلو اؤرنکلر وئرمک اولار، آنجاق دونیا ادبیاتیندان ایکی تانینمیش اؤرنکدن سونرا، سایین احمد روستم اوغلو یازدیغی «اومسوق» رومانیندا، قارا میزاح ایچین چارپیجی و گؤزل اؤرنک گتیرهجهیم:
1- فرانتز کافکا/ دؤنوشوم/ چئویرمن: گولپری سرت
”O sırada elinde olan uzun süpürgeyle Gregor’u gıdıklamaya çalıştı. Bunda da başarılı olamayınca öfkelendi ve Gregor’u dürtmeye başladı, ancak hiçbir direnmeyle karşılaşmadan onu yerinden oynatabildiğinde dikkat kesildi. Çok geçmeden durumu kavrayınca gözleri fal taşı gibi açıldı, kendi kendine ıslık çaldı, fakat fazla oyalanmadı, yatak odasının kapısını açtı ve karanlığın içine doğru yüksek sesle bağırdı. “Bakın şuna gebermiş; işte orada yatıyor, tamamen gebermiş!”
«او سیرادا الینده اولان اوزون سوپورگهیله گرئگورو قیدیقلاماغا چالیشدی. بوندان دا باشاریلی اولمایینجا اؤفکهلهندی و گرئگورو دورتمهیه باشلادی، آنجاق هئچبیر دیرهنمهیله قارشیلاشمادان اونو یئریندن اوینادابیلدییینده دیققت کسیلدی. چوخ کئچمهدن دورومو قاورایینجا گؤزلری فال داشی کیمی آچیلدی، اؤز اؤزونه فیت چالدی، فقط آرتیق دایانمادی، یاتاق اوتاغینین قاپیسینی آچدی و قارانلیغین ایچینه دوغرو یوکسک سسله باغیردی. «باخین بونا گبرمیش؛ هابودو اورادا یاتیر، لاپ گبرمیش!»
بونلار رومانین سونوندا اولور و آنلاتی تمیزلهییجی قادینین باخیشینی گؤرسهدیر. «گبرمک» سؤزو گرئگورون «اؤلوم»ونه ایشاره ائدرک، قارا میزاح یارادیر. گرئگور سامسانین سَفیل و آجیماسیز دورومونو آچیق و ساچما ساپان بیر شکیلده آنلاتیر؛ اونون عائیله اویهسی اولاراق بیر بؤجک کیمی «گبرمهسی» بوتون عایئلهنی اوودور، عائیلهنین دورومونو دَییشمک ایچین بئلهنچی دؤنوشوم گرک ایمیش سانکی.
ایکینجی بؤلومده 👇
2- ساموئل بئکئت/ قودونو گؤزلرکن
بیر: کاراکتئرلردن بیری اؤزونو آسماق ایچین کمرینی چیخاریر آنجاق شالواری توشور! اؤزونو مو آسسین، شالوارینی برک برک توتسون؟
ایکی:
استراقون: گل گئدک.
وئلادیمیر: گئده بیلمریک.
استراقون: نییه گئدهممریک؟
وئلادیمیر: گؤدونو گؤزلهییریک.
ایکی کاراکتئرین قودونو گؤزلهمهلری، اونلارا باغیمسیز بیر ایشه گیریشمک ایذنی وئرمیر. ایزلهییجی مسخره بیر گولوشله اونلارین آجیلار ایچینده اولدوغو دورومو گؤرورو.
اومسوقدا قارا میزاح:
حاجی مناف و هازار، ایکیسی ده بیر گونده اؤلورلر. حاجی مناف، بازاردا دوککانی وار؛ وارلی کارلی، شرعیاتا بویون اَیَن و چئشیتلی احسانلارلا خالق ایچینده اؤزونو مؤمن تانیتدیران بیر اینساندیر. هازار ایشیندن قالمیش بیر معلم، آلکوله آلیشقان بیری؛ ایچیب اوردا بوردا باییلماسینا گؤره آتاسی دا اوندان کوسولودور. عائیلهسیندن اوزاق یاشاییر. بونلارین بیر گونده اؤلومو و ایکی اؤلونو بیر یئرده یویوب کفَنه بوکولمهلری، ساده بیر یالنیشلیقلا، قارا میزاح یارادیر.
حاجی منافین گؤتورمهسینه گلن آداملارین چوخلوغو ایشی یوبادیر و اونون یویوب کفنلهمهسی هازارین خالاتلانماغیندان بیرآز سونرا اولور. نه ایسه ایشین تلهسمهسی، یوخسا هر جور بیر شانس اوزره، حاجی مناف مکّهدن آلیب مقدس یئرلره سورتدویو و اوزرینده قورآن آیهسی یازدیغی خالات، هازارین نعشینه بوکولموش!
دوروم، آغیر و آجیدیر؛ اوخوجو بیردن بئله بیر دورومو اوخورکن، بیلمیر شاققا چکیب گولسون یوخسا آغلاسین. هازار چوخ سئویملی و اوخوجو ایله اؤزدهشلهشه بیلن کاراکتئردیر. اونون ایشکنجه ایله ظولوم اؤلومو، خالقین کیمسهسیزلییینی خاطیرلادان بیر دوروم یاراتمیش روماندا. بوردا ایسه قبره قویولان یئرده نعشینه هوجوم گتیرن آداملارین بیردن بیره نهدن بئله سالدیرمالارینی، اوخوجو بیلیر بیلمز مات قالیب، آجی بیر گولومسهمه و ایچینده بؤیوک بیر کدرله قارشیلاشیر بو قارا میزاحا!
"شریف مردی"
قارا میزاح، کَمبریج سؤزلویونده «جیددی قونولارا جیددی اولمایان بیچیمده یاخینلاشماق» اولاراق، تانیملانیر. گئنللیکله تابو اولاراق قبول ائدیلن قونولاری، اؤزللیکله ده نورمالدا جیددی و یا دارتیشماسی آجی وئریجی اولدوغو دوشونولن قونولاری آیدینلادان بیر میزاحدیر. ایزلهییجی یوخسا اوخوجونو راحاتسیز ائدن، جیددی دوشونجه و ایلهنجهیه یول آچاراق کوبود قونولاری اوزه گتیرمک ایچین بیر آراج اولاراق قوللانیلیر. داها چوخ اؤلوم، خشونت، تجاوز، آیریمچیلیق، مریضلیک، و اینسان جینسسللیکینی ایچرن تئملری ایچینه آلیر. قارا میزاحا گؤره ادبیات و سینمادان چوخلو اؤرنکلر وئرمک اولار، آنجاق دونیا ادبیاتیندان ایکی تانینمیش اؤرنکدن سونرا، سایین احمد روستم اوغلو یازدیغی «اومسوق» رومانیندا، قارا میزاح ایچین چارپیجی و گؤزل اؤرنک گتیرهجهیم:
1- فرانتز کافکا/ دؤنوشوم/ چئویرمن: گولپری سرت
”O sırada elinde olan uzun süpürgeyle Gregor’u gıdıklamaya çalıştı. Bunda da başarılı olamayınca öfkelendi ve Gregor’u dürtmeye başladı, ancak hiçbir direnmeyle karşılaşmadan onu yerinden oynatabildiğinde dikkat kesildi. Çok geçmeden durumu kavrayınca gözleri fal taşı gibi açıldı, kendi kendine ıslık çaldı, fakat fazla oyalanmadı, yatak odasının kapısını açtı ve karanlığın içine doğru yüksek sesle bağırdı. “Bakın şuna gebermiş; işte orada yatıyor, tamamen gebermiş!”
«او سیرادا الینده اولان اوزون سوپورگهیله گرئگورو قیدیقلاماغا چالیشدی. بوندان دا باشاریلی اولمایینجا اؤفکهلهندی و گرئگورو دورتمهیه باشلادی، آنجاق هئچبیر دیرهنمهیله قارشیلاشمادان اونو یئریندن اوینادابیلدییینده دیققت کسیلدی. چوخ کئچمهدن دورومو قاورایینجا گؤزلری فال داشی کیمی آچیلدی، اؤز اؤزونه فیت چالدی، فقط آرتیق دایانمادی، یاتاق اوتاغینین قاپیسینی آچدی و قارانلیغین ایچینه دوغرو یوکسک سسله باغیردی. «باخین بونا گبرمیش؛ هابودو اورادا یاتیر، لاپ گبرمیش!»
بونلار رومانین سونوندا اولور و آنلاتی تمیزلهییجی قادینین باخیشینی گؤرسهدیر. «گبرمک» سؤزو گرئگورون «اؤلوم»ونه ایشاره ائدرک، قارا میزاح یارادیر. گرئگور سامسانین سَفیل و آجیماسیز دورومونو آچیق و ساچما ساپان بیر شکیلده آنلاتیر؛ اونون عائیله اویهسی اولاراق بیر بؤجک کیمی «گبرمهسی» بوتون عایئلهنی اوودور، عائیلهنین دورومونو دَییشمک ایچین بئلهنچی دؤنوشوم گرک ایمیش سانکی.
ایکینجی بؤلومده 👇
2- ساموئل بئکئت/ قودونو گؤزلرکن
بیر: کاراکتئرلردن بیری اؤزونو آسماق ایچین کمرینی چیخاریر آنجاق شالواری توشور! اؤزونو مو آسسین، شالوارینی برک برک توتسون؟
ایکی:
استراقون: گل گئدک.
وئلادیمیر: گئده بیلمریک.
استراقون: نییه گئدهممریک؟
وئلادیمیر: گؤدونو گؤزلهییریک.
ایکی کاراکتئرین قودونو گؤزلهمهلری، اونلارا باغیمسیز بیر ایشه گیریشمک ایذنی وئرمیر. ایزلهییجی مسخره بیر گولوشله اونلارین آجیلار ایچینده اولدوغو دورومو گؤرورو.
اومسوقدا قارا میزاح:
حاجی مناف و هازار، ایکیسی ده بیر گونده اؤلورلر. حاجی مناف، بازاردا دوککانی وار؛ وارلی کارلی، شرعیاتا بویون اَیَن و چئشیتلی احسانلارلا خالق ایچینده اؤزونو مؤمن تانیتدیران بیر اینساندیر. هازار ایشیندن قالمیش بیر معلم، آلکوله آلیشقان بیری؛ ایچیب اوردا بوردا باییلماسینا گؤره آتاسی دا اوندان کوسولودور. عائیلهسیندن اوزاق یاشاییر. بونلارین بیر گونده اؤلومو و ایکی اؤلونو بیر یئرده یویوب کفَنه بوکولمهلری، ساده بیر یالنیشلیقلا، قارا میزاح یارادیر.
حاجی منافین گؤتورمهسینه گلن آداملارین چوخلوغو ایشی یوبادیر و اونون یویوب کفنلهمهسی هازارین خالاتلانماغیندان بیرآز سونرا اولور. نه ایسه ایشین تلهسمهسی، یوخسا هر جور بیر شانس اوزره، حاجی مناف مکّهدن آلیب مقدس یئرلره سورتدویو و اوزرینده قورآن آیهسی یازدیغی خالات، هازارین نعشینه بوکولموش!
دوروم، آغیر و آجیدیر؛ اوخوجو بیردن بئله بیر دورومو اوخورکن، بیلمیر شاققا چکیب گولسون یوخسا آغلاسین. هازار چوخ سئویملی و اوخوجو ایله اؤزدهشلهشه بیلن کاراکتئردیر. اونون ایشکنجه ایله ظولوم اؤلومو، خالقین کیمسهسیزلییینی خاطیرلادان بیر دوروم یاراتمیش روماندا. بوردا ایسه قبره قویولان یئرده نعشینه هوجوم گتیرن آداملارین بیردن بیره نهدن بئله سالدیرمالارینی، اوخوجو بیلیر بیلمز مات قالیب، آجی بیر گولومسهمه و ایچینده بؤیوک بیر کدرله قارشیلاشیر بو قارا میزاحا!
رومانین سونوندا، قبیرلرین قازیلیب یئردهییشمهسینی آنلاتیرکن، حاجی منافین قبریندن ایکی کللهنین چیخماسی دا، باشاریلی قارا میزاح ایچین باشقا بیر اؤرنکدیر.
سونوج
قارا میزاح شیددتلی تراژیک و جیددی اولایلاردان سونرا، اوخوجویا بیر راحاتلیق یا آرا وئرمهدیر؛ اوخوجو بوتون آجیلاری دادیر دادماز، نارین، بلکه ده آجی بیر گولومسهمه ایله باش وئرمیش اولایلاری یئنیدن اینجهلهمهیه باشلاییر بئلهلیکله.
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
سونوج
قارا میزاح شیددتلی تراژیک و جیددی اولایلاردان سونرا، اوخوجویا بیر راحاتلیق یا آرا وئرمهدیر؛ اوخوجو بوتون آجیلاری دادیر دادماز، نارین، بلکه ده آجی بیر گولومسهمه ایله باش وئرمیش اولایلاری یئنیدن اینجهلهمهیه باشلاییر بئلهلیکله.
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
Telegram
ادبیات سئونلر
بوکانال ادبیات سئونلر قوروپونون سئچیلمیش اثرلری دیر
کانالدا کی یازیلاری کانالین لینکینی وئرمک شرطی ایله پایلاشماق اولار.
کانالدا کی یازیلاری کانالین لینکینی وئرمک شرطی ایله پایلاشماق اولار.
ادبی تنقید
" شوشادا دولاشیر خاریبولبول سئودالی کؤنلوم...
یازان:«باهار بردهلی»
حاضیرلایان:ادبیات سئونلر
کوچورن:«زکیه ذولفقاری»
چهارشنبه گونو ادبیات سئونلر کانالیندا
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
" شوشادا دولاشیر خاریبولبول سئودالی کؤنلوم...
یازان:«باهار بردهلی»
حاضیرلایان:ادبیات سئونلر
کوچورن:«زکیه ذولفقاری»
چهارشنبه گونو ادبیات سئونلر کانالیندا
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
#"ادبی تنقید"
«شاهین فاضل» سفرنامهلرینین ادبی - تاریخی اهمیتی
یازان «اماموئردی حمید اوو»
حاضیرلایان: ادبیات سئونلر
کوچورن:«ویدا حشمتی»
جمعه گونو : 1400/2/24
ادبیات سئونلر کانالیندا
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
«شاهین فاضل» سفرنامهلرینین ادبی - تاریخی اهمیتی
یازان «اماموئردی حمید اوو»
حاضیرلایان: ادبیات سئونلر
کوچورن:«ویدا حشمتی»
جمعه گونو : 1400/2/24
ادبیات سئونلر کانالیندا
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
Forwarded from ادبیات سئونلر
قارا کولگه لرین آراشدیرماسی
ادبیات سئونلر کانالیندا
بوگئجه: 1400/2/21
ساعات: 22
اوزمان: ایلقارموذن زاده
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
ادبیات سئونلر کانالیندا
بوگئجه: 1400/2/21
ساعات: 22
اوزمان: ایلقارموذن زاده
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
ادبی تنقید
" شوشادا دولاشیر خاریبولبول سئودالی کؤنلوم...
یازان:«باهار بردهلی»
حاضیرلایان:ادبیات سئونلر
کوچورن:«زکیه ذولفقاری»
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
" شوشادا دولاشیر خاریبولبول سئودالی کؤنلوم...
یازان:«باهار بردهلی»
حاضیرلایان:ادبیات سئونلر
کوچورن:«زکیه ذولفقاری»
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
" شوشادا دولاشیر خاریبولبول سئودالی کؤنلوم... یازان «باهار بردهلی»
حاضیرلایان: ادبیات سئونلر
کوچورن:« زکیه ذولفقاری»
شاعر، ترجومهچی، تئکنیکا علملری دوکتورو، پروفسور ائلچین ایسکندرزاده 90- جی ایللر ادبی نسلینه منصوبدور. اونون ایلک کیتابی اولان" یاشاماق درسی" 1996 - جی ایلده چاپ اولوناراق اوخوجولارینا چاتدیریلیب. شاعرین طبیعی، صمیمی، رئال حیاتی عکس ائتدیرن پوئتیک یارادیجیلیغی چوخ زنگیندی.
ائ. ایسکندرزادهنین ده بیر شاعر اولاراق باش مؤوضوسو وطن و اونون آغیریوکو، کئشمکئشلی حیاتی اولوب. شوشادا دوغولان آغدامدا بؤیوین ائلچینین پوئتیکاسیندان قاراباغدردی، آغریسی، یانغیسی، قیرمیزی خط کیمی کئچیر. شاعرین بو معنادا" قوربته اوچورتدوم شعرلریمی"، " قانلی شعر"، " سئودالی گیلناریارپاغی"، "قان"، "قالیرمی"، " قیزیلگول لچهیینه یازیلمیش دویغولار" و اونلارجا بو کیمی شعرلری دیققتی چکیر:
اوغول اودو قاراباغلی اولا،
اؤزوده قریب شاعر،
سینهسی داغلی اولا...
و گونلرین بیر گونو
گئدیب چیخا دؤرد یولا...
اؤنده آغدام، قنشرشوشا...
شاعردوستو، ائلاوغلوسو ابولفت مهدتاوغلونا مؤراجعتن یازدیغی" سئودالی گیلنار یارپاغی" شعرینده ائلچین وطنین آغریسینی بئله تصویر ائدیر:
دیلیم قاباراولدو، وطن دئمکدن،
بالام دوغولدوغو کندی سوروشور
هر گون مندن...
... وطن- باشیمین بلاسی...
ایندی من دردین اوغلویام،
بالام دردیمین بالاسی...
خالق شاعری مممد آراز ائلچینین پوئزییاسینی خوصوصیله وطن مؤوضولو اثرلرینی یوکسک قیمتلندیریب: "بدیعی، پوئتیک سؤزون ایلاهی ديَری هامییا بللیدیر. بدیعی سؤزون ديَرینی، قیمتینی بیلنلری سؤز همیشه موقدس اوجالیغا یوکسلدیب... شوبهه سیزکی، همین یوکسهلیشین پوئتیک مکانینی موعيّنلشدیرن الله وئرگیسیدی... بو باخیمدان گنج شاعر ئ. ایسکندرزادهنین پوئتیک ایلهام مایاسینین الله وئرگیسی اولماسینی من چوخدان، لاپ اوّلدن دویوب حیسّ ائتمیشدیم."
فیلولوگییا علملری دوکتورو واقیف یوسیفلی ائلچینین یارادیجیلیغیندان بحث ائدرکن یازیر:" او، هوشیار گؤزوایله اطرافیندا باش وئرن حادثهلری ایزلهییر، طبیعی کی، بونلاردان تأثیرلنیر و ایچیندهکی تأسف و آجیلاری شعره چئویریردی. هم ده بودؤورانین، اؤلکهده باش وئرن نئقاتیو حاللارین بیتهجهیینه، أن عومدهسی ایسه ایتیریلمیش تورپاقلاریمیزین آلیناجاغینا اومیدلرله یاشاییردی".
قاراباغ تورپاغینین یئتیردییی یارادیجی اینسانلارا- فامیل مئهدییه، عاقیل آبباسا، ابولفت مهدتاوغلونا، قولوآغسسه، ایلهام قهرمانا... اوزونو توتان شاعر سانکی دردینی، آغری- آجیسینی اونلارلا بؤلوشور. " هایانا باخیرسان ظولمت... هایانا باخیرسان قارانلیق، قارانلیق، ظولمت، قان وقاچقینلیق... ائهئی! هارداسینیز، ائهئی ! اینسانلیق". قاراباغی بوروین قارانلیق و قان اینسانلیقدان اوزاق دوشوب، - دوشونورشاعر.
" ائلچینین حیات و یارادیجیلیق مارشروتو بئله دیر: شوشا- گنجه- باکی- دونیا . علمده پروفسور سويّهسینه چاتیب. شاعرلییی اوندان گئری قالان دئییل. اونلارجا کیتابین موللیفیدیر. خئیلی سایدا اثری خاریجی دیللره ترجومه اولونوب. حاقیندا کیتابلار یازیلیب...". بو سؤزلرین موللیفی گنجهده شاعرین موعلّیمی اولموش یازیچی قریب مئهدیدی. یازیچی داها سونرا یازیر:" ائلچینین پوئزییاسیندا وطنداشلیق حیسّلری، چاغیریشلاری چوخ گوجلودور. او، ائرمنی ایشغالچیلارینین قاراباغدا تؤرهتدییی آغری- آجیلاری یاشاسا دا، هئچ واخت روحدان دوشمور."
-1997 جی ایلده یازیلان"هارای، مالیبیلیم، هارای" شعری بو گونوموزله نئجه سسلهشیر:
"دؤز" دئییلیر، دؤزممیرم آیالله،
اؤولادلارین سفربردی، باخ، واللاه،
بوگون، صاباح قوووشاریق اینشاللاه،
هارای، مالیبیلیم هارای!!!
ئ. ایسکندرزاده دونیانین بیر چوخ اؤلکهسینی گزیب، اونلارا شعرلر حصرائدیب، قرب اؤلکلری، شرق دونیاسی، آمئریکا حیاتی اونون بیر چوخ اثرلرینده اؤز بدیعی حلّینی تاپیب. " قیرخ قاپیلی دونیانین اوتوز دوققوزوندان کئچدیم... قیرخینجی قاپیدایام، - یئنه بو طالعیی سئچدیم..." - دئیهن شاعرنهدن، کیمدن، هارادان یازیریازسین، موطلق اوردان وطن بوی وئریر:
پاریسده یئلیسئی مئیدانیندان کئچیرم،
شوشادا دولاشیر خاریبولبول سئودالی خیالیم...
" صنعت هانسی مکاندا، هارادا یارانماسیندان آسیلی اولمایاراق بِینالمیلل حادثهدیر. بومعنادا، صنعتکاردا ماهیّت اعتباریله دونیا وطنداشی، پلانئتار دوشونجه داشیییجیسیدیر. هامینین قبول ائتدییی بو حقیقتین تملینده ظریف بیر سیرّ یاتیر: حیسّهلرین دیلی عومومبشریدیر!". بو سطرلرین مولّیفی موراد کؤهنهقالادیر.
حاضیرلایان: ادبیات سئونلر
کوچورن:« زکیه ذولفقاری»
شاعر، ترجومهچی، تئکنیکا علملری دوکتورو، پروفسور ائلچین ایسکندرزاده 90- جی ایللر ادبی نسلینه منصوبدور. اونون ایلک کیتابی اولان" یاشاماق درسی" 1996 - جی ایلده چاپ اولوناراق اوخوجولارینا چاتدیریلیب. شاعرین طبیعی، صمیمی، رئال حیاتی عکس ائتدیرن پوئتیک یارادیجیلیغی چوخ زنگیندی.
ائ. ایسکندرزادهنین ده بیر شاعر اولاراق باش مؤوضوسو وطن و اونون آغیریوکو، کئشمکئشلی حیاتی اولوب. شوشادا دوغولان آغدامدا بؤیوین ائلچینین پوئتیکاسیندان قاراباغدردی، آغریسی، یانغیسی، قیرمیزی خط کیمی کئچیر. شاعرین بو معنادا" قوربته اوچورتدوم شعرلریمی"، " قانلی شعر"، " سئودالی گیلناریارپاغی"، "قان"، "قالیرمی"، " قیزیلگول لچهیینه یازیلمیش دویغولار" و اونلارجا بو کیمی شعرلری دیققتی چکیر:
اوغول اودو قاراباغلی اولا،
اؤزوده قریب شاعر،
سینهسی داغلی اولا...
و گونلرین بیر گونو
گئدیب چیخا دؤرد یولا...
اؤنده آغدام، قنشرشوشا...
شاعردوستو، ائلاوغلوسو ابولفت مهدتاوغلونا مؤراجعتن یازدیغی" سئودالی گیلنار یارپاغی" شعرینده ائلچین وطنین آغریسینی بئله تصویر ائدیر:
دیلیم قاباراولدو، وطن دئمکدن،
بالام دوغولدوغو کندی سوروشور
هر گون مندن...
... وطن- باشیمین بلاسی...
ایندی من دردین اوغلویام،
بالام دردیمین بالاسی...
خالق شاعری مممد آراز ائلچینین پوئزییاسینی خوصوصیله وطن مؤوضولو اثرلرینی یوکسک قیمتلندیریب: "بدیعی، پوئتیک سؤزون ایلاهی ديَری هامییا بللیدیر. بدیعی سؤزون ديَرینی، قیمتینی بیلنلری سؤز همیشه موقدس اوجالیغا یوکسلدیب... شوبهه سیزکی، همین یوکسهلیشین پوئتیک مکانینی موعيّنلشدیرن الله وئرگیسیدی... بو باخیمدان گنج شاعر ئ. ایسکندرزادهنین پوئتیک ایلهام مایاسینین الله وئرگیسی اولماسینی من چوخدان، لاپ اوّلدن دویوب حیسّ ائتمیشدیم."
فیلولوگییا علملری دوکتورو واقیف یوسیفلی ائلچینین یارادیجیلیغیندان بحث ائدرکن یازیر:" او، هوشیار گؤزوایله اطرافیندا باش وئرن حادثهلری ایزلهییر، طبیعی کی، بونلاردان تأثیرلنیر و ایچیندهکی تأسف و آجیلاری شعره چئویریردی. هم ده بودؤورانین، اؤلکهده باش وئرن نئقاتیو حاللارین بیتهجهیینه، أن عومدهسی ایسه ایتیریلمیش تورپاقلاریمیزین آلیناجاغینا اومیدلرله یاشاییردی".
قاراباغ تورپاغینین یئتیردییی یارادیجی اینسانلارا- فامیل مئهدییه، عاقیل آبباسا، ابولفت مهدتاوغلونا، قولوآغسسه، ایلهام قهرمانا... اوزونو توتان شاعر سانکی دردینی، آغری- آجیسینی اونلارلا بؤلوشور. " هایانا باخیرسان ظولمت... هایانا باخیرسان قارانلیق، قارانلیق، ظولمت، قان وقاچقینلیق... ائهئی! هارداسینیز، ائهئی ! اینسانلیق". قاراباغی بوروین قارانلیق و قان اینسانلیقدان اوزاق دوشوب، - دوشونورشاعر.
" ائلچینین حیات و یارادیجیلیق مارشروتو بئله دیر: شوشا- گنجه- باکی- دونیا . علمده پروفسور سويّهسینه چاتیب. شاعرلییی اوندان گئری قالان دئییل. اونلارجا کیتابین موللیفیدیر. خئیلی سایدا اثری خاریجی دیللره ترجومه اولونوب. حاقیندا کیتابلار یازیلیب...". بو سؤزلرین موللیفی گنجهده شاعرین موعلّیمی اولموش یازیچی قریب مئهدیدی. یازیچی داها سونرا یازیر:" ائلچینین پوئزییاسیندا وطنداشلیق حیسّلری، چاغیریشلاری چوخ گوجلودور. او، ائرمنی ایشغالچیلارینین قاراباغدا تؤرهتدییی آغری- آجیلاری یاشاسا دا، هئچ واخت روحدان دوشمور."
-1997 جی ایلده یازیلان"هارای، مالیبیلیم، هارای" شعری بو گونوموزله نئجه سسلهشیر:
"دؤز" دئییلیر، دؤزممیرم آیالله،
اؤولادلارین سفربردی، باخ، واللاه،
بوگون، صاباح قوووشاریق اینشاللاه،
هارای، مالیبیلیم هارای!!!
ئ. ایسکندرزاده دونیانین بیر چوخ اؤلکهسینی گزیب، اونلارا شعرلر حصرائدیب، قرب اؤلکلری، شرق دونیاسی، آمئریکا حیاتی اونون بیر چوخ اثرلرینده اؤز بدیعی حلّینی تاپیب. " قیرخ قاپیلی دونیانین اوتوز دوققوزوندان کئچدیم... قیرخینجی قاپیدایام، - یئنه بو طالعیی سئچدیم..." - دئیهن شاعرنهدن، کیمدن، هارادان یازیریازسین، موطلق اوردان وطن بوی وئریر:
پاریسده یئلیسئی مئیدانیندان کئچیرم،
شوشادا دولاشیر خاریبولبول سئودالی خیالیم...
" صنعت هانسی مکاندا، هارادا یارانماسیندان آسیلی اولمایاراق بِینالمیلل حادثهدیر. بومعنادا، صنعتکاردا ماهیّت اعتباریله دونیا وطنداشی، پلانئتار دوشونجه داشیییجیسیدیر. هامینین قبول ائتدییی بو حقیقتین تملینده ظریف بیر سیرّ یاتیر: حیسّهلرین دیلی عومومبشریدیر!". بو سطرلرین مولّیفی موراد کؤهنهقالادیر.
او، ائلچینین پوئزییاسینا حصر ائتدییی" آغ پوئزییانین ایشیغی" کیتابیندا شاعرین دونیا اؤلکهلرینی، خالقلارینی ترنّوم ائدن اثرلریندن بحث ائدرکن داها سونرا یازیر کی :" ائلچین ایسکندرزاده تفکّورجه عومومبشری ایدئیالار داشیییجیسی اولسادا، منن، وطن تورپاغیندا وطنداشلاشان شاعرلرده ندیر". بو بیرحقیقتدیر. بو قبیلدن اولان شاعرین "ترابزون"، " ایستانبولدا اورخان ولینی" دوشونرکن"، " موسکوادا ایلک باهار"، " بیر میصرگؤزه لینه"، " بخارئستده یاغیش"، " نئوانین ساحلی"، " فلسطینلی خالیدین هاواسی" کیمی شعرلری چوخ دقتهلاییقدی.
" فلسطینلی خالیدین هاواسی" شعرینده شاعر فلسطینلی قاچقین خالیدله قاراباغ قاچقینی مممدین طالعیینی موقایسه ائدیر. دوققوز اوشاق آتاسی خالید کدرین" تونج هئیکلی" نه دؤنوب میناره لرین کؤلگه سینده .او، فلسطین شاعرلرینین، دردلی -ألملی، دوشمن تاپداغیندا اینلهین وطن شعرلرینی دوعا کیمی اوخویور. شاعر اؤزو ده دوعا ائدیر: "ایلاهی، سن اؤزون قورو فلسطین شاعرلرینی، فلسطین گؤیلرینی، فلسطین کؤرپه لرینی،... فلسطین دیدرگینلرینی..." بوقاچقینلیق، دیدرگینلیک حیاتینی قاراباغلی مممد ده یاشاییر:
قاراباغ قاچقینی مممده
یامان اوخشاییر فلسطینلی خالید...
اونون دا گؤزلرینده بیر جوت خاریبولبول
قان ایچینده اؤلومه گولومسهییر ائلهبیل...
" ائلچینله خالیدین- مولیفله قوربت قهرمانینین درد شریکلییی، طالع اوخشارلیغی وار... شاعرین اوچارلی فیکری، خیالی بیر شوعا کیمی شوشادان سییریلاراق بیر گونش کیمی بوتون دونیایا یاییلیر... ائلچین ایسکندرزاده بیر سؤزآریسی اولاراق دونیانین اوزاقلارینا، اوجقارلارینا قدر اوچا بیلیر". - دئییر یازیچی قریب مئهدی. ائلچین بیر عالیم کیمی آوروپا، آسییا اؤلکلرینده علمی کونفرانسلاردا، سیمپوزیوملاردا ایشتیراک ائدیر، لاکین بو آنلاردا بئله شاعر ائلچین عالیم ائلچینی ترک ائتمیر. شاعر ائلچین ایستر قربی آوروپادا- آلمانییا، فرانسا، پولشا، ایستر سورییادا، فلسطینده، یا مونقولوستاندا، چینده اولسون، موطلق خالقلارین درد یوکونو ادبيّاتا گتیریر و بشری نتیجه چیخارماغی باجاریر. رئال حیات حادثهلرینی پوئتیک شکیلده عکس ائتدیرن شاعر آز سؤزله بؤیوک مطلبلری صمیمی و اوستالیقلا ایفاده ائده بیلیر. ایستر هئجا وزنینده، ایستر سربست فورمادا، فرق ائتمز، ائلچین آغیر یوکلوفیکیرلرینی، دوشونجهلرینی میصراعلارا هوپدوراراق ساغلام شکیلده اوخوجوسونا اؤتورور. " ائله ديَرلر وارکی، او، بوتون تورک دونیاسی اوچون موقدسدیر. تورپاغینی بیر آن بئله اولسون دوشمن تاپداغیندا گؤرمک ایستهمهین، بونا دؤزه بیلمهین، بونا-صبری قراری چاتمایان تورک، دیگر تورک یوردلارینداکی قانداشلارینا بیر هارای سالیب، اوجاق چاتیب کؤمیه سسلهییر، بو دار گونونده هامینین بیراولماسینی، دوشمنه قارشی ساواشماسینی ایسته ییر". - گنج تدقیقاتچی اوکتای حاجیموسالی" طوران ساواشچیسی" اثرینده بئله یازیر. " ائبرولر....ائبرولر.." آدی آلتیندا توپلانان شعرلر شاعرین وطن- دونیا- کاینات حاقیندا فلسفی دوشونجهلرینین دویغولارینین مجموعسودور.
" ائلچین ایسکندرزادهنین یارادیجیلیغیندا شوشا هارایینی ائشیدیرم. او، خاریبولبولون عوضینه اوخومالی، قارلی قیزیلگولون یئرینه دانیشمالیدی... او، اؤزونو تک بیر اوخوجویا یوخ، بوتون تورک دونیاسینا توتوب دانیشیر، تانیدیغی شخصیّتلره موراجعت ائدیر. گاه اورک سؤزونو، گاه دا عصرین سؤزونو دئمیه چالیشیر"، - دئییر خالق شاعری نریمان حسنزاده.
ئ. ایسکندرزاده نین-ایریلی خیردالی ایییرمی ایکی پوئماسی وار. بو پوئمالارین دا اکثريّتی وطنه، اونون طبیعتینه، یارادیجی قوروجو اینسانلارینا حصراولونوب. " مممد آرازقایاسی" شاعر مممد آرازا حصر اولونسا دا، اصلینده، بورادا یالنیز شاعرین آیری- آیری میصراعلاری سسله نیر. مؤوضو، مقصد، ایدئیا ایسه وطندیر. اونون پارچالانمیش تورپاقلاری، آرزولاری، تیکلنمیش ، بوتؤولویو، جرگهسی پوزولموش داغلاری، دره لریدی:
آغلاما، آناوطن،
سن هؤنکوروب آغلاسان
داش اوستونده سویاناجاق!
سن آغلاسان مممد آراز
یوخوسوندان اویاناجاق...
اصلینده، بورادا مممد آرازوطنلشمیش، آغری- آجی سیموولونا چئوریلمیش بیر شاعر اوبرازیدی. مممد آراز اؤزونده بیر اوبراز اولاراق شوشا حسرتینی ده، آراز دردینی،ده تبریز یانغیسینی دا، ارکین، ساوالانین حیدّتینی ده تک داشیییر.
مممد آرازین مشهور میصراعلاری ائلچینه پوئمانی یازماق اوچون ایدئیا- ایلهام وئریر، یول گؤستریر، کؤمک اولور: " بیر قایایا سؤیکنمیشم، دئییرم کاش، باخ بئلهجه داشا دؤنم یاواش-یاواش...". بئهلجه، مممد آراز اوبرازی پوئمانی اوخوناقلی ائدیر، رؤونقلندیریر. پوئماایسه ادبيّاتین یادداشیندا داشلاشیب ابدیلشیر:
بیر قایافوضولیدی، بیر قایا کوراوغلودو،
" فلسطینلی خالیدین هاواسی" شعرینده شاعر فلسطینلی قاچقین خالیدله قاراباغ قاچقینی مممدین طالعیینی موقایسه ائدیر. دوققوز اوشاق آتاسی خالید کدرین" تونج هئیکلی" نه دؤنوب میناره لرین کؤلگه سینده .او، فلسطین شاعرلرینین، دردلی -ألملی، دوشمن تاپداغیندا اینلهین وطن شعرلرینی دوعا کیمی اوخویور. شاعر اؤزو ده دوعا ائدیر: "ایلاهی، سن اؤزون قورو فلسطین شاعرلرینی، فلسطین گؤیلرینی، فلسطین کؤرپه لرینی،... فلسطین دیدرگینلرینی..." بوقاچقینلیق، دیدرگینلیک حیاتینی قاراباغلی مممد ده یاشاییر:
قاراباغ قاچقینی مممده
یامان اوخشاییر فلسطینلی خالید...
اونون دا گؤزلرینده بیر جوت خاریبولبول
قان ایچینده اؤلومه گولومسهییر ائلهبیل...
" ائلچینله خالیدین- مولیفله قوربت قهرمانینین درد شریکلییی، طالع اوخشارلیغی وار... شاعرین اوچارلی فیکری، خیالی بیر شوعا کیمی شوشادان سییریلاراق بیر گونش کیمی بوتون دونیایا یاییلیر... ائلچین ایسکندرزاده بیر سؤزآریسی اولاراق دونیانین اوزاقلارینا، اوجقارلارینا قدر اوچا بیلیر". - دئییر یازیچی قریب مئهدی. ائلچین بیر عالیم کیمی آوروپا، آسییا اؤلکلرینده علمی کونفرانسلاردا، سیمپوزیوملاردا ایشتیراک ائدیر، لاکین بو آنلاردا بئله شاعر ائلچین عالیم ائلچینی ترک ائتمیر. شاعر ائلچین ایستر قربی آوروپادا- آلمانییا، فرانسا، پولشا، ایستر سورییادا، فلسطینده، یا مونقولوستاندا، چینده اولسون، موطلق خالقلارین درد یوکونو ادبيّاتا گتیریر و بشری نتیجه چیخارماغی باجاریر. رئال حیات حادثهلرینی پوئتیک شکیلده عکس ائتدیرن شاعر آز سؤزله بؤیوک مطلبلری صمیمی و اوستالیقلا ایفاده ائده بیلیر. ایستر هئجا وزنینده، ایستر سربست فورمادا، فرق ائتمز، ائلچین آغیر یوکلوفیکیرلرینی، دوشونجهلرینی میصراعلارا هوپدوراراق ساغلام شکیلده اوخوجوسونا اؤتورور. " ائله ديَرلر وارکی، او، بوتون تورک دونیاسی اوچون موقدسدیر. تورپاغینی بیر آن بئله اولسون دوشمن تاپداغیندا گؤرمک ایستهمهین، بونا دؤزه بیلمهین، بونا-صبری قراری چاتمایان تورک، دیگر تورک یوردلارینداکی قانداشلارینا بیر هارای سالیب، اوجاق چاتیب کؤمیه سسلهییر، بو دار گونونده هامینین بیراولماسینی، دوشمنه قارشی ساواشماسینی ایسته ییر". - گنج تدقیقاتچی اوکتای حاجیموسالی" طوران ساواشچیسی" اثرینده بئله یازیر. " ائبرولر....ائبرولر.." آدی آلتیندا توپلانان شعرلر شاعرین وطن- دونیا- کاینات حاقیندا فلسفی دوشونجهلرینین دویغولارینین مجموعسودور.
" ائلچین ایسکندرزادهنین یارادیجیلیغیندا شوشا هارایینی ائشیدیرم. او، خاریبولبولون عوضینه اوخومالی، قارلی قیزیلگولون یئرینه دانیشمالیدی... او، اؤزونو تک بیر اوخوجویا یوخ، بوتون تورک دونیاسینا توتوب دانیشیر، تانیدیغی شخصیّتلره موراجعت ائدیر. گاه اورک سؤزونو، گاه دا عصرین سؤزونو دئمیه چالیشیر"، - دئییر خالق شاعری نریمان حسنزاده.
ئ. ایسکندرزاده نین-ایریلی خیردالی ایییرمی ایکی پوئماسی وار. بو پوئمالارین دا اکثريّتی وطنه، اونون طبیعتینه، یارادیجی قوروجو اینسانلارینا حصراولونوب. " مممد آرازقایاسی" شاعر مممد آرازا حصر اولونسا دا، اصلینده، بورادا یالنیز شاعرین آیری- آیری میصراعلاری سسله نیر. مؤوضو، مقصد، ایدئیا ایسه وطندیر. اونون پارچالانمیش تورپاقلاری، آرزولاری، تیکلنمیش ، بوتؤولویو، جرگهسی پوزولموش داغلاری، دره لریدی:
آغلاما، آناوطن،
سن هؤنکوروب آغلاسان
داش اوستونده سویاناجاق!
سن آغلاسان مممد آراز
یوخوسوندان اویاناجاق...
اصلینده، بورادا مممد آرازوطنلشمیش، آغری- آجی سیموولونا چئوریلمیش بیر شاعر اوبرازیدی. مممد آراز اؤزونده بیر اوبراز اولاراق شوشا حسرتینی ده، آراز دردینی،ده تبریز یانغیسینی دا، ارکین، ساوالانین حیدّتینی ده تک داشیییر.
مممد آرازین مشهور میصراعلاری ائلچینه پوئمانی یازماق اوچون ایدئیا- ایلهام وئریر، یول گؤستریر، کؤمک اولور: " بیر قایایا سؤیکنمیشم، دئییرم کاش، باخ بئلهجه داشا دؤنم یاواش-یاواش...". بئهلجه، مممد آراز اوبرازی پوئمانی اوخوناقلی ائدیر، رؤونقلندیریر. پوئماایسه ادبيّاتین یادداشیندا داشلاشیب ابدیلشیر:
بیر قایافوضولیدی، بیر قایا کوراوغلودو،
بولودلارا باش وورور مممد آرازقایاسی...
نوردان یوغرولوب سانکی بو قایانین مایاسی!
ائلچینین اؤلمز شاعریمیز شاهمارا حصر ائتدییی" شاهمارشیکستهسی" پوئماسینی موغام- رئکوییئم حِساب ائتمک اولار. پوئما ماراقلی قورولوشا مالیکدیر. موللیف پوئمانین تأثیر گوجونو داها دا آرتیرماق اوچون قهرمانی شاهمار اکبرزادهنین ده شعرلریندن-یئرلی- یئرینده ایستیفاده ائدیر". یازیچی قریب مئهدی فیکیرلرینی ثبوت ائتمک اوچون داها سونرا یازیر:" رئکوییئم- موغامین شؤعبه لری ائلچینه، تصنیفلری، رنگلری ایسه شاهمارا مخصوصدو. بوتصنیفلرده، رنگلرده شاهمارخبردارلیغیندان، هاراییندان قالمیر".
ائلچینین دیگر پوئمالاری داآیری- آیری شخصلره اتحاف اولونسا دا مقصد عینیدی: وطنین طالعیی، اونون آغیر یوکو و بو یوکون شاعرلر طرفیندن داشینماسی، اونلارین دونیایا چاتدیریلماسی، اعتراضین یوکسهلیشی، ادبيّاتدا یئری، مؤوقعیی. دیلچی عالیم بولودخان خلیلوو" بَیاض دوغولان شعرلر" کیتابیندا قئید ائدیر کی: " ائلچین ایسکندرزاده یازدیغی پوئمالارداکی قهرمانلاری یالنیز حیسّین تأثیریایله وصف ائتمیر. او، قهرمانلارینی اؤیرهنیر، کئچدیکلری حیات یولونو، عمللریندهکیاوغورلارینی، فعالیّتلریندهکی خئییرخواهلیقلارینی محض بیر اینسانشوناس کیمی تدقیق ائدیر. بلکه ده اونون بو تدقیقاتینین اوغورلو اولماسیندا عالیملییی کؤمگینه چاتیر".
بئلهجه، بیز ائلچین ایسکندرزاده نین وطنی ترنّوم ائدن پوئتیک یارادیجیلیغینا قیسا بیر نظرسالدیق. آیدین اولدوکی، ائلچینین بیر قاراباغلی یازار کیمی بوتون شاعرلره، ان چوخ قاراباغلی شاعرلره اوزونو توتاراق وطنین دردینی پوئتیک هایقیرماق گوجو وار. عینی زاماندا دردینی اونلارلا بؤلوشمک باجاریغی، پوئتیک اوصولو وار. ایسترشعرلرینده، ایسترسهده پوئمالاریندا اوز توتدوغو شاعرلر اوردوسووار.
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
نوردان یوغرولوب سانکی بو قایانین مایاسی!
ائلچینین اؤلمز شاعریمیز شاهمارا حصر ائتدییی" شاهمارشیکستهسی" پوئماسینی موغام- رئکوییئم حِساب ائتمک اولار. پوئما ماراقلی قورولوشا مالیکدیر. موللیف پوئمانین تأثیر گوجونو داها دا آرتیرماق اوچون قهرمانی شاهمار اکبرزادهنین ده شعرلریندن-یئرلی- یئرینده ایستیفاده ائدیر". یازیچی قریب مئهدی فیکیرلرینی ثبوت ائتمک اوچون داها سونرا یازیر:" رئکوییئم- موغامین شؤعبه لری ائلچینه، تصنیفلری، رنگلری ایسه شاهمارا مخصوصدو. بوتصنیفلرده، رنگلرده شاهمارخبردارلیغیندان، هاراییندان قالمیر".
ائلچینین دیگر پوئمالاری داآیری- آیری شخصلره اتحاف اولونسا دا مقصد عینیدی: وطنین طالعیی، اونون آغیر یوکو و بو یوکون شاعرلر طرفیندن داشینماسی، اونلارین دونیایا چاتدیریلماسی، اعتراضین یوکسهلیشی، ادبيّاتدا یئری، مؤوقعیی. دیلچی عالیم بولودخان خلیلوو" بَیاض دوغولان شعرلر" کیتابیندا قئید ائدیر کی: " ائلچین ایسکندرزاده یازدیغی پوئمالارداکی قهرمانلاری یالنیز حیسّین تأثیریایله وصف ائتمیر. او، قهرمانلارینی اؤیرهنیر، کئچدیکلری حیات یولونو، عمللریندهکیاوغورلارینی، فعالیّتلریندهکی خئییرخواهلیقلارینی محض بیر اینسانشوناس کیمی تدقیق ائدیر. بلکه ده اونون بو تدقیقاتینین اوغورلو اولماسیندا عالیملییی کؤمگینه چاتیر".
بئلهجه، بیز ائلچین ایسکندرزاده نین وطنی ترنّوم ائدن پوئتیک یارادیجیلیغینا قیسا بیر نظرسالدیق. آیدین اولدوکی، ائلچینین بیر قاراباغلی یازار کیمی بوتون شاعرلره، ان چوخ قاراباغلی شاعرلره اوزونو توتاراق وطنین دردینی پوئتیک هایقیرماق گوجو وار. عینی زاماندا دردینی اونلارلا بؤلوشمک باجاریغی، پوئتیک اوصولو وار. ایسترشعرلرینده، ایسترسهده پوئمالاریندا اوز توتدوغو شاعرلر اوردوسووار.
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
Telegram
ادبیات سئونلر
بوکانال ادبیات سئونلر قوروپونون سئچیلمیش اثرلری دیر
کانالدا کی یازیلاری کانالین لینکینی وئرمک شرطی ایله پایلاشماق اولار.
کانالدا کی یازیلاری کانالین لینکینی وئرمک شرطی ایله پایلاشماق اولار.
#حوضور
✍«سحرخیاوی»
ایلک دفعه حامدا بوخارلانمیش آینادا "ایچ اوزونو" گؤروردو.
آینانین قیرخ قات دولانباجلاریندا، اؤزونه اوخشار بیری اونو چاغیریردی.
هه. اؤزو ایدی. چیریم- چیلپاق، بَرسیز- بَزَکسیز.
نه وئران کؤنلونو گوللو دونونون آرخاسیندا گیزلتمیشدی، نه اوز- گؤزونون چیزگیلرینی کِرِملرله ایتیرمیشدی، نه ده گولوشسوز دوداقلارینا رُژلا گولوش چکمیشدی.
آینانین بوخارینی سیلمهدن آیناداکی اؤزونه دونوخدو.
بو دوماندا ایتمیش قادین اونو یاخشی وصف ائدیردی.
هئچ واخت نظره گلمهین اینجه اللری، بیر شیکیل یاشامینی دوزهنه سالیب، اؤزو قاب قازانلارین جینگیلتیسینده، اوشاقلارینین های- کویونده ایتمیشدی. او بیر عؤمور دوماندا، یاری گؤرونمز یاشامیشدی. ائله عؤمور بویو دا اونو «یاری» یاشاتمیشدیلار. آدینا قارا قانونلار یازمیشدیلار.
تیترک الینی آینادا کی قادینین اوزونون چیزگی لرینه چکدی. ساچینی تومارلادی. سونرا ایسه اورهیینی سینهسیندن چیخاریب، الینه آلیب اؤپدو. پارام- پارچا اورهیینه باخیب آغلادی. اورهیینده یووا سالمیش حزین بایقوشو دیندیردی. قانادلارینی سیغاللادی.
ایچینده سؤنوکموش اولدوزلارین باش گیجلدن درین- درین ماغارالاری واریدی. اونلارا باخدیغجا اورهیی آغزینا گلیردی.
لاپدان اؤزونه گلدی. یاریم ساعاتدان آرتیق یالنیز اؤزونه دونوخموشدو. ائله یورغون ایدی سانکی اوزون- اوزادی، انیش- یوخوشلو سفردن قاییتمیشدی. هؤولهسک باشینی یویوب، لیفلهنیب حامامدان چیخدی. قورولانیب پالتارینی گئیدی. جیسمی سانکی مین ایللرین فسیللری کیمی، اَلینین آلتیندان ذره- ذره سؤکولوب، تؤکولوردو.
دیواندا اوتوردو. فلاسک دان حامدان قاباق اؤزونه دملهدییی چایدان بیر لیوان سوزوب، ناباتلا ایچدی. ساکیتلندیریجی بیر داوا آتیب سونرا یاتاغینا کئچدی. هله اوشاقلارینین اوخولدان قاییتماغینا چوخ قالیردی.
هاواخت هوشدان گئدیب، نه قدر یاتدیغینی بیلمهدی، لاپدان برک زنگ سسینه یئریندن دیک آتیلدی. تختدن دوشوب آیفونون دستهیینی گؤتوروب قاپینی آچدی.
تئلفون دایانمادان زنگ چالیردی....
اؤزونو اؤلدورن تئلفونا باخیب، هئچ اولماسا بو سهوینه اورهکدن گولدو...
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
✍«سحرخیاوی»
ایلک دفعه حامدا بوخارلانمیش آینادا "ایچ اوزونو" گؤروردو.
آینانین قیرخ قات دولانباجلاریندا، اؤزونه اوخشار بیری اونو چاغیریردی.
هه. اؤزو ایدی. چیریم- چیلپاق، بَرسیز- بَزَکسیز.
نه وئران کؤنلونو گوللو دونونون آرخاسیندا گیزلتمیشدی، نه اوز- گؤزونون چیزگیلرینی کِرِملرله ایتیرمیشدی، نه ده گولوشسوز دوداقلارینا رُژلا گولوش چکمیشدی.
آینانین بوخارینی سیلمهدن آیناداکی اؤزونه دونوخدو.
بو دوماندا ایتمیش قادین اونو یاخشی وصف ائدیردی.
هئچ واخت نظره گلمهین اینجه اللری، بیر شیکیل یاشامینی دوزهنه سالیب، اؤزو قاب قازانلارین جینگیلتیسینده، اوشاقلارینین های- کویونده ایتمیشدی. او بیر عؤمور دوماندا، یاری گؤرونمز یاشامیشدی. ائله عؤمور بویو دا اونو «یاری» یاشاتمیشدیلار. آدینا قارا قانونلار یازمیشدیلار.
تیترک الینی آینادا کی قادینین اوزونون چیزگی لرینه چکدی. ساچینی تومارلادی. سونرا ایسه اورهیینی سینهسیندن چیخاریب، الینه آلیب اؤپدو. پارام- پارچا اورهیینه باخیب آغلادی. اورهیینده یووا سالمیش حزین بایقوشو دیندیردی. قانادلارینی سیغاللادی.
ایچینده سؤنوکموش اولدوزلارین باش گیجلدن درین- درین ماغارالاری واریدی. اونلارا باخدیغجا اورهیی آغزینا گلیردی.
لاپدان اؤزونه گلدی. یاریم ساعاتدان آرتیق یالنیز اؤزونه دونوخموشدو. ائله یورغون ایدی سانکی اوزون- اوزادی، انیش- یوخوشلو سفردن قاییتمیشدی. هؤولهسک باشینی یویوب، لیفلهنیب حامامدان چیخدی. قورولانیب پالتارینی گئیدی. جیسمی سانکی مین ایللرین فسیللری کیمی، اَلینین آلتیندان ذره- ذره سؤکولوب، تؤکولوردو.
دیواندا اوتوردو. فلاسک دان حامدان قاباق اؤزونه دملهدییی چایدان بیر لیوان سوزوب، ناباتلا ایچدی. ساکیتلندیریجی بیر داوا آتیب سونرا یاتاغینا کئچدی. هله اوشاقلارینین اوخولدان قاییتماغینا چوخ قالیردی.
هاواخت هوشدان گئدیب، نه قدر یاتدیغینی بیلمهدی، لاپدان برک زنگ سسینه یئریندن دیک آتیلدی. تختدن دوشوب آیفونون دستهیینی گؤتوروب قاپینی آچدی.
تئلفون دایانمادان زنگ چالیردی....
اؤزونو اؤلدورن تئلفونا باخیب، هئچ اولماسا بو سهوینه اورهکدن گولدو...
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
Telegram
ادبیات سئونلر
بوکانال ادبیات سئونلر قوروپونون سئچیلمیش اثرلری دیر
کانالدا کی یازیلاری کانالین لینکینی وئرمک شرطی ایله پایلاشماق اولار.
کانالدا کی یازیلاری کانالین لینکینی وئرمک شرطی ایله پایلاشماق اولار.
میللی مطبوعاتیمیزا یارذیم اولاق.
هنر و جامعه درگیسینبن ایلک نمرهسی ایشیق اوزو گوردو.
http://t.me/Adabiyyatsevanlar
هنر و جامعه درگیسینبن ایلک نمرهسی ایشیق اوزو گوردو.
http://t.me/Adabiyyatsevanlar