قارا چادرالی قادین
نیگار خیاوی
محلهمیزده گزیب دولانان قارا چادرالی قادینی چوخداندی گؤرمز اولموشام. کرونادان قاباق هاچان ائشییه چیخسایدیم محلهنین بیر طرفینده اونو گؤرردیم. یا قنوو قیراغیندا ایاقلارینی قنووا ساللاییب اوتورار، یا زیبیل قابینی ائشهلهیر، یا تلیس چیگنینده، بو یاندان او یانا سوووشدوغونو اوزاقدان گؤرردیم، آنجاق هر حالیندا اولسایدی، اؤز-اؤزونه فارسجا ماهنی میزیلداناردی، میزیلتی دا یوخ، میزیلتیدان بیرآز اوجا سسله اوخویاردی. چوخو دا هایدهنین “مستیام درد منو دیگه دوا نمیکنه” ماهنیسی. تانیشلیغیمیزین باعثی دا اونون میزیلدانماسی ایدی. من ده اونون کیمی محلهده گزیب دولانارام، آنجاق اونون کیمی قارا چادرا اؤرتمهم باشیما، هله هردن اوزومه سالیب خوش رنگلی مانتو، شال، روسری زاد دا گئییب اؤرترم؛ قیرمیزی، ساری، یاشیل، بنؤوش، نارینجی…
بیر گون دولانیرکن حزین هنگلی بیر قادین سسی قولاغیما دَیدی، او یان بو یانا باخدیم، زیبیل قابی ایچینه قارا دونبالمیش بیر باسن گؤردوم. باسنین، قارا چادرا اؤرتموش بیر قادین اولدوغو بللی ایدی. قادینین زیبیل قابینا دونبالماسی منی چاشدیرمادی، شهرین همشه گؤردویوم منظرهسیدی بو. منی چاشدیران اونون زیبیل قابینین ایچینه ماهنی اوخوماسی ایدی: “مستیام دردی منو دیگه داوا نَمیکونی. قم با من زادی شودی منی راها نَمیکونی منی راها نَمیکونی… .” اؤز-اؤزومه: هنرین وارسا، سسیوی آت باشیوا سن ده اونون کیمی اوخو گؤرک! دئدیم. آرزو ائتسم ده من او جسارتین صاحبی دئییلدیم.
دوروب گؤزلهدیم. هردن بیر، ائشهلدییی زیبیللرین ایچیندن نایلون شئی-شویلر، قاردون، باشماق تایی، دمیر-دومور قیریغی زادی سئچیب آتیردی تلیسینه. نهایت آختاریشی بیتدی و بدنینین زیبیل قابی ایچینه ساللانمیش قورشاقدان یوخاری حیصهسیله زیبیل قابیندان چیخدی، “بتر اوخیسان!” دئدیم. اؤزونو او آرادا تک سانیرمیش کیمی دؤنوب او یان بو یانا باخیب گؤردو منی، قایغیسیز ایفاده ایله “قمگینم!” دئیه جاوابلاماسی منی دیکسیندیردی. قادینین بونجا دورولوغوندان دیکسیندیم. آغلیمدان کئچن “آلا سفئه” سؤزونه اوتاندیم. وئردییی جاوابیلا منی چتین دوروما سالمیشدی. منه باخ کی، “بتر اوخیسان!” دئمکله اونو لاغا قویماغا باشلامیشدیم. گؤستردییی دورولوق قارشیسیندا اؤزومو ایتیرمیش کیمی اولدوم، آنجاق اونون تانیشلیق، ایسینیشمک آختاردیغینی دا تئز آنلاییب ال ایاغیمی ییغیشدیردیم. زیبیلچی دوستوم درین یالقیزلیغیندان قاچماغا گئدجک یئر آختاریردی. بیلمیرم نهدن اونون دا منیم کیمی مهربانلیق گؤرمهمیشی اولدوغونو تئز باشا دوشدوم. اونا ائله بئله راست گله جاواب وئرمک ناشیلیق اولابیلردی، بونو دا تئز باشا دوشدوم. دورولوغونو زدهلمهیهجک بیر جاواب تاپمالییدیم، هم چکینجهلی هم گولومسر بیر ایفادهیله: “نییه قمگینسن” دئدیم، “بو گؤزللیکده اوخورسان کی!” بیردن اوزونه سئوینج دولدی: “سن ده بو گؤزللیکده قیرمیزی شال سالیبسان کی باشیوا!” دئدی. “قابیلی یوخدی”، دئدیم، “والله یانیمدا آیری روسریم اولسئیدی، بونی آچیب وئرردیم سنه”نی دئیه-دئیه، او یئکهلیکده یالانی اوزونه-اوزونه دانیشدیغیما ایچیمدن قیزیشدیم. بللی ایدی، سؤزوم خوشونا گئتمهمیشدی. اوزونه سَپیلمیش سئوینج توزو بیردن گلدییی کیمی ائلهجه ده بیردن چکیلدی: “تک قالمیشام!”، دئدی. او شکیلده قایغیسیز دانیشماغا باشلادیغی گئنه اؤز حالینا دؤندویونو گؤستریردی. بو اؤلچوده قایتاقسیز قایغیسیز دانیشماسی قیسقاندیریردی آدامی. اَر-آروادلیق، بوشانما فیلان مسلهسی اولدوغونو آنلادیم. آچیق دانیشماسی منه ده یول آچیردی: اوشاق-موشاق زاد یوخدی به؟
-آلدی آپاردی دا به!
-وئرمیهیدون دای.
-داییم دئدی، وئر آپارسین!
-ایندی کیمنن قالیسان؟
“داییم ساخلیر.” بوندان آرتیق سورغو سووالا چکمک ایچیمدن گلمهدی. هم ده سونراکی گونلره دانیشماغا سؤزوموز اولمالی ایدی. سونراکی گونلرده ده آرابیر گؤروشوردوک. بعضن سلاملاشیب ال قووزاییب سوووشوردوم، بعضن اؤزومو گؤرمهمزلییه ووروب سوووشوردوم، بعضن ایاق اوستو دؤرد-بئش کلمه دانیشیب ساغ اوللاشیردیق. اوزون دانیشماق ایستمیردی هئچواخت. سؤزو آغزیندا بیتمهمیش، ایاغی گئتمک ایستیردی.
ایلک تانیشلیغیمیزدا تلیسی گوج بیللاه قارا چادراسینین آلتینا یئرلشدیردییینی گؤردویومده دئییردیم بلکه اوتاندیغیندان تلیسینی مندن گیزلَمک ایستیر، سونراکی گونلرده تلیسی چیینینه آلدیغینی گؤرنده، اوتانج چکمه دردی اولمادیغیندان آرخایین اولدوم. بیلدیم، ایشینی آرخایینلیقلا گؤرور، اوتانما فیلان یوخ ایدی آرادا. من ده اونون آرخایینلیغی بابتیندن آرخایین اولدوم. دئمک، زیبیل توپلاماغی احتیاج اوزوندن دئییلمیش، داییسینین مالی دورومو یاخشی ایمیش. کوچهلرده دولانا-دولانا باشقا زیبیل توپلایانلاری گؤروب زیبیل توپلاما هوسینه دوشوب، اؤزونه ایش ائلهمیشدی. یا دا اولابیلسین نئجهسه بیر ایش گؤرموش اولسون دئیه، زیبیل توپلاییردی. -زیبیلل
نیگار خیاوی
محلهمیزده گزیب دولانان قارا چادرالی قادینی چوخداندی گؤرمز اولموشام. کرونادان قاباق هاچان ائشییه چیخسایدیم محلهنین بیر طرفینده اونو گؤرردیم. یا قنوو قیراغیندا ایاقلارینی قنووا ساللاییب اوتورار، یا زیبیل قابینی ائشهلهیر، یا تلیس چیگنینده، بو یاندان او یانا سوووشدوغونو اوزاقدان گؤرردیم، آنجاق هر حالیندا اولسایدی، اؤز-اؤزونه فارسجا ماهنی میزیلداناردی، میزیلتی دا یوخ، میزیلتیدان بیرآز اوجا سسله اوخویاردی. چوخو دا هایدهنین “مستیام درد منو دیگه دوا نمیکنه” ماهنیسی. تانیشلیغیمیزین باعثی دا اونون میزیلدانماسی ایدی. من ده اونون کیمی محلهده گزیب دولانارام، آنجاق اونون کیمی قارا چادرا اؤرتمهم باشیما، هله هردن اوزومه سالیب خوش رنگلی مانتو، شال، روسری زاد دا گئییب اؤرترم؛ قیرمیزی، ساری، یاشیل، بنؤوش، نارینجی…
بیر گون دولانیرکن حزین هنگلی بیر قادین سسی قولاغیما دَیدی، او یان بو یانا باخدیم، زیبیل قابی ایچینه قارا دونبالمیش بیر باسن گؤردوم. باسنین، قارا چادرا اؤرتموش بیر قادین اولدوغو بللی ایدی. قادینین زیبیل قابینا دونبالماسی منی چاشدیرمادی، شهرین همشه گؤردویوم منظرهسیدی بو. منی چاشدیران اونون زیبیل قابینین ایچینه ماهنی اوخوماسی ایدی: “مستیام دردی منو دیگه داوا نَمیکونی. قم با من زادی شودی منی راها نَمیکونی منی راها نَمیکونی… .” اؤز-اؤزومه: هنرین وارسا، سسیوی آت باشیوا سن ده اونون کیمی اوخو گؤرک! دئدیم. آرزو ائتسم ده من او جسارتین صاحبی دئییلدیم.
دوروب گؤزلهدیم. هردن بیر، ائشهلدییی زیبیللرین ایچیندن نایلون شئی-شویلر، قاردون، باشماق تایی، دمیر-دومور قیریغی زادی سئچیب آتیردی تلیسینه. نهایت آختاریشی بیتدی و بدنینین زیبیل قابی ایچینه ساللانمیش قورشاقدان یوخاری حیصهسیله زیبیل قابیندان چیخدی، “بتر اوخیسان!” دئدیم. اؤزونو او آرادا تک سانیرمیش کیمی دؤنوب او یان بو یانا باخیب گؤردو منی، قایغیسیز ایفاده ایله “قمگینم!” دئیه جاوابلاماسی منی دیکسیندیردی. قادینین بونجا دورولوغوندان دیکسیندیم. آغلیمدان کئچن “آلا سفئه” سؤزونه اوتاندیم. وئردییی جاوابیلا منی چتین دوروما سالمیشدی. منه باخ کی، “بتر اوخیسان!” دئمکله اونو لاغا قویماغا باشلامیشدیم. گؤستردییی دورولوق قارشیسیندا اؤزومو ایتیرمیش کیمی اولدوم، آنجاق اونون تانیشلیق، ایسینیشمک آختاردیغینی دا تئز آنلاییب ال ایاغیمی ییغیشدیردیم. زیبیلچی دوستوم درین یالقیزلیغیندان قاچماغا گئدجک یئر آختاریردی. بیلمیرم نهدن اونون دا منیم کیمی مهربانلیق گؤرمهمیشی اولدوغونو تئز باشا دوشدوم. اونا ائله بئله راست گله جاواب وئرمک ناشیلیق اولابیلردی، بونو دا تئز باشا دوشدوم. دورولوغونو زدهلمهیهجک بیر جاواب تاپمالییدیم، هم چکینجهلی هم گولومسر بیر ایفادهیله: “نییه قمگینسن” دئدیم، “بو گؤزللیکده اوخورسان کی!” بیردن اوزونه سئوینج دولدی: “سن ده بو گؤزللیکده قیرمیزی شال سالیبسان کی باشیوا!” دئدی. “قابیلی یوخدی”، دئدیم، “والله یانیمدا آیری روسریم اولسئیدی، بونی آچیب وئرردیم سنه”نی دئیه-دئیه، او یئکهلیکده یالانی اوزونه-اوزونه دانیشدیغیما ایچیمدن قیزیشدیم. بللی ایدی، سؤزوم خوشونا گئتمهمیشدی. اوزونه سَپیلمیش سئوینج توزو بیردن گلدییی کیمی ائلهجه ده بیردن چکیلدی: “تک قالمیشام!”، دئدی. او شکیلده قایغیسیز دانیشماغا باشلادیغی گئنه اؤز حالینا دؤندویونو گؤستریردی. بو اؤلچوده قایتاقسیز قایغیسیز دانیشماسی قیسقاندیریردی آدامی. اَر-آروادلیق، بوشانما فیلان مسلهسی اولدوغونو آنلادیم. آچیق دانیشماسی منه ده یول آچیردی: اوشاق-موشاق زاد یوخدی به؟
-آلدی آپاردی دا به!
-وئرمیهیدون دای.
-داییم دئدی، وئر آپارسین!
-ایندی کیمنن قالیسان؟
“داییم ساخلیر.” بوندان آرتیق سورغو سووالا چکمک ایچیمدن گلمهدی. هم ده سونراکی گونلره دانیشماغا سؤزوموز اولمالی ایدی. سونراکی گونلرده ده آرابیر گؤروشوردوک. بعضن سلاملاشیب ال قووزاییب سوووشوردوم، بعضن اؤزومو گؤرمهمزلییه ووروب سوووشوردوم، بعضن ایاق اوستو دؤرد-بئش کلمه دانیشیب ساغ اوللاشیردیق. اوزون دانیشماق ایستمیردی هئچواخت. سؤزو آغزیندا بیتمهمیش، ایاغی گئتمک ایستیردی.
ایلک تانیشلیغیمیزدا تلیسی گوج بیللاه قارا چادراسینین آلتینا یئرلشدیردییینی گؤردویومده دئییردیم بلکه اوتاندیغیندان تلیسینی مندن گیزلَمک ایستیر، سونراکی گونلرده تلیسی چیینینه آلدیغینی گؤرنده، اوتانج چکمه دردی اولمادیغیندان آرخایین اولدوم. بیلدیم، ایشینی آرخایینلیقلا گؤرور، اوتانما فیلان یوخ ایدی آرادا. من ده اونون آرخایینلیغی بابتیندن آرخایین اولدوم. دئمک، زیبیل توپلاماغی احتیاج اوزوندن دئییلمیش، داییسینین مالی دورومو یاخشی ایمیش. کوچهلرده دولانا-دولانا باشقا زیبیل توپلایانلاری گؤروب زیبیل توپلاما هوسینه دوشوب، اؤزونه ایش ائلهمیشدی. یا دا اولابیلسین نئجهسه بیر ایش گؤرموش اولسون دئیه، زیبیل توپلاییردی. -زیبیلل
ری ییغیب نئینیسن؟
-آپاریرام او یاندا، لاااپ او یاندا بوشالدیرام او بیریسی زیبیل قابیلارینا.
قادینین بو ایشینی او بیری زیبیل توپلایانلارین بعضیسی گؤروب بیلمیشدیلر. بونا گؤره ده اونو ایزلهییب، گئنده دوروب توپلادیغی زیبیللرین هارایا بوشالتدیغینی گودوردولر.
دئییردی: بیلمیرم نییه آتدی گئتدی؟ بونو مخاطبیندن سورموردو، هئچ اؤزوندن ده سورموردو، بو سورونو ائله بئله لوغالاییردی، دیلینین اوستونده اویناییردی سانکی بو سورویلا، سانکی جاواب بولاجاغیندان دا واز کئچمیشدی. بعضن منه: سنونکی ده سنی آتیب، قیرمیزی شاللی؟ دئییردی. نئجه جاواب وئرهجهییمی بیلمیردیم. هئچ اوزونه اینجینمهسینی ایستهمیردیم: “کیشیدی دای، آتاندا آتیر”، دئییردیم. دانیشاندا همشه او یان بو یانا باخیردی، هئچواخت گؤزومه باخمیردی.
-آخی بیلیسن من نجورام؟
-نجورسان؟
-من… زادام… زاد… آزادام… آزاد!
نه دئمک ایستهدییینی باشا دوشموردوم. هم ده باشا دوشوب دوشمهدیییمین نه اهمیتی واردی کی. چوخداندی گؤرمز اولموشام قارا چادرالی دوستومو. بیلمیرم کرونایا یولوخوب، یوخسا ائشییه چیخماغا داییسیگیل اجازه وئرمیر. کرونایا یولوخوبسا، بیمارستانا گؤتوروبلر یوخسا ائوده کئچیرهجک دورومدامی؟ یوخسا کرونا آغ جییرینی آغاردیب دا گؤتوروب بیریوللوق اؤزویله آپارمیشدیر شاهگؤلونون قارا چادرالی قادینینی؟ بیر یوللوق آزاد اولوب یوخسا؟
سوروشماغا، دانیشیب دردلشمهیه چوخ سؤزلریم واریدی اونونلا، آنجاق من اونون کیمی قایغیسیز، قایتاقسیز دانیشماغا جسارتیم یوخیدی، داها چوخ شئیلر بیلمک ده ایستهمیردیم حاققیندا، ائله دورولوقلا وار اولماسی منه یئتیردی.
قایناق : ایشیق
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
-آپاریرام او یاندا، لاااپ او یاندا بوشالدیرام او بیریسی زیبیل قابیلارینا.
قادینین بو ایشینی او بیری زیبیل توپلایانلارین بعضیسی گؤروب بیلمیشدیلر. بونا گؤره ده اونو ایزلهییب، گئنده دوروب توپلادیغی زیبیللرین هارایا بوشالتدیغینی گودوردولر.
دئییردی: بیلمیرم نییه آتدی گئتدی؟ بونو مخاطبیندن سورموردو، هئچ اؤزوندن ده سورموردو، بو سورونو ائله بئله لوغالاییردی، دیلینین اوستونده اویناییردی سانکی بو سورویلا، سانکی جاواب بولاجاغیندان دا واز کئچمیشدی. بعضن منه: سنونکی ده سنی آتیب، قیرمیزی شاللی؟ دئییردی. نئجه جاواب وئرهجهییمی بیلمیردیم. هئچ اوزونه اینجینمهسینی ایستهمیردیم: “کیشیدی دای، آتاندا آتیر”، دئییردیم. دانیشاندا همشه او یان بو یانا باخیردی، هئچواخت گؤزومه باخمیردی.
-آخی بیلیسن من نجورام؟
-نجورسان؟
-من… زادام… زاد… آزادام… آزاد!
نه دئمک ایستهدییینی باشا دوشموردوم. هم ده باشا دوشوب دوشمهدیییمین نه اهمیتی واردی کی. چوخداندی گؤرمز اولموشام قارا چادرالی دوستومو. بیلمیرم کرونایا یولوخوب، یوخسا ائشییه چیخماغا داییسیگیل اجازه وئرمیر. کرونایا یولوخوبسا، بیمارستانا گؤتوروبلر یوخسا ائوده کئچیرهجک دورومدامی؟ یوخسا کرونا آغ جییرینی آغاردیب دا گؤتوروب بیریوللوق اؤزویله آپارمیشدیر شاهگؤلونون قارا چادرالی قادینینی؟ بیر یوللوق آزاد اولوب یوخسا؟
سوروشماغا، دانیشیب دردلشمهیه چوخ سؤزلریم واریدی اونونلا، آنجاق من اونون کیمی قایغیسیز، قایتاقسیز دانیشماغا جسارتیم یوخیدی، داها چوخ شئیلر بیلمک ده ایستهمیردیم حاققیندا، ائله دورولوقلا وار اولماسی منه یئتیردی.
قایناق : ایشیق
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
Telegram
ادبیات سئونلر
بوکانال ادبیات سئونلر قوروپونون سئچیلمیش اثرلری دیر
کانالدا کی یازیلاری کانالین لینکینی وئرمک شرطی ایله پایلاشماق اولار.
کانالدا کی یازیلاری کانالین لینکینی وئرمک شرطی ایله پایلاشماق اولار.
قارا چادرالی قادین
نیگار خیاوی
بویارینی ادبیات سئونلرکانالیندا اوخویون .
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
نیگار خیاوی
بویارینی ادبیات سئونلرکانالیندا اوخویون .
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
تانری سوزونون ائتیمولوگیاسی ۹_۸ اینجی بولوم
یازیچی : دیلچی عالیم دوکتور روشن خیاوی.
بو یازینی ادبیات سئونلر کانالیندا اوخویون .
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
یازیچی : دیلچی عالیم دوکتور روشن خیاوی.
بو یازینی ادبیات سئونلر کانالیندا اوخویون .
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
دوکتور روشن خیاوی
🍃. «تانرؽ - tanrı »سؤزۆنۆن،ائتیموْلوْگێاسؽ,(8)
ۉ«گؤگ تۆرک - Göhtürk» نه دئمکدیر؟
Etymology of "Tanrı"worf,(8)
Die Etymologie des "Tanrı"wortr,(8)
🍃- آراشدؽرؽجؽ: رحمان پوراکبرخیاوی(روشن خیاوی)
Ph.D,phylology
ایندی گؤرگ «گؤێ تۆرک-göytürk»دئێیلن آد،هانسؽ معنانؽ ایفاده ائدیر؟:
روس عالیملریندن،نئچه سی بو مرکب آدؽن حاققؽندا،آرشدؽرما آپارؽبلار،
اوْجۆمله دن"Çesnov"آدلؽ بیر عالیمدیر.اوْ آێدؽنلاێؽر ،،گؤێ تۆرک،،آدؽ بیر etnonimآدکیمی،تۆرک میلله تینین تاریخینده،تانؽنؽر.دئمک بو آد بیر اینامؽ،بیرباۉری،ۉ بیر اعتیقادؽ داشؽێؽر ۉ آیدؽنلاێؽر. بواینام دۆز ێا ێالان،دوْغرو ێا اێری،تاریخی ێا حماسی،ێا میتیک( ایشاره - میفیک،میتوْلوْژیک: ێونان سؤزلرینده اوْلان ،،ت،t،،فنوْمی،روس دیلینه گئدنده،،ف,f،، فنوْمینه چئۉریلر: ایسکیت: ایسکیف،اوْرتوْگرافی:اوْرفوْگرافی،میت،میتوْلوْژی: میف،میفوْلوْژی)اوْلورسا،اوْلسون.آما بیر بؤیۆک خالقؽن ۉ بیر کؤکلۆ،کؤتۆکلۆ
میلله تین،ایناملارؽن ۉ باۉرلرین اؤزۆنده ێئرلشدیریب،ۉ تاریخ بوْێو ایره لی داشؽێؽر. بو اینام بیزه بونو دئێیرکی : تۆرک خالقؽ اؤزلرین گؤؽ ایلن ایلگیلی ۉ باغلؽ بیلیر ۉ اساسدا،اؤز توملارؽن ۉ نۆطفه لرین، گؤێدن ێئر کۆره سینه ائندیێین ۉ گلدیێین اینانؽرلار، ۉبئله لیکله تۆرک خالقؽ، بو اینامؽ نسیل به نسیل،تاریخ بوْێو اؤز سینه سینده حفظ ائدیب.
دئمک بو مۆرکب آدایلن، تۆرکلر گؤێله موناسیبه تلرین ۉ ایلگیلرین ۉ همچنین گؤێه باغلؽ اوْلدوقلارؽن، دیله گه تیریرلر.بۆتۆن میثاللارکی، بوراجان،بو یازؽدا گه تیردیک، هامؽسؽ بو اینامؽ گؤسته ریر.
شیفاهی ۉ ێازؽلؽ ادبێاتدان ۉ ێازؽلاردان،آێدؽن شکیلده گؤرۆنۆر کی تۆرکلر،اؤزلرینی «تانرؽنؽن بالالارؽ» ۉێا «تانرؽنؽن اوْۉلادؽ» بیلیبلر ۉ بو سؤزه اینانؽبلار . تۆرکلر اجدادلارؽنؽن گؤیدن ێئر کۆره سینه گلدیگلرینه اینانمؽشلار،اوْنلار اؤز خاقانلارؽنؽن «تانرؽ اوْۉلادؽ» اوْلدوقلارؽنا، شۆبهه سیز اینانؽردؽلار، ۉ اوْنلارؽ ۉ اؤزلرین«تارؽدان دوْغولموش» ۉێا «تانرؽ دوْغدوغو بالالار» سؤزلری ایلن،ایفاده ائدیردیلر،(27.p).
«هون-Hun,Hon)تۆرکلری بئله اینانؽردؽلارکی، اوْنلارؽن«اولوبابالارؽ»، «مئته خاقانؽن اوْغلو»(Metə Xaqan )،تانرؽنؽن اوْغلودور،ۉ حتا مئته نین اؤزۆن تانرؽ بیلیردیلر. بئله لیکله تۆرکلر،آتالارؽن ،،مئته،،بیلیب ۉ اوْنو «گؤێ تانرؽسؽ»کیمی،گؤێده آختارؽردؽلار.
بوردا لازیم گؤرۆرم بیر مۆهۆم مؤۉضوعا ایشاره ائدم ۉ بیر آز ایضاحات ۉئرم:
ان اسکی میلله تلرین تاریخینده ده،تانرؽنؽ ۉ ێا تانرؽلارؽ،گؤێده آختارؽب ۉ اوْنلارؽن مسکنلرین گؤێ عالمینده بیلیبلر.اوْجۆمله دن،بئله بیر ایناما،اسکی بابیل تاریخینده،
آکادلارؽن ایناملارؽندا،کنگرلی-سومر ایناملارؽندا،ۉ اسکی ایران تاریخینده راست گلیریک. اسکی ێونان تانرؽلارؽ،هامؽسؽ گؤێده تصۉۆر اوْلوردو. بابیل تانرؽلارؽندان بیری «زوْرۉان» آدیلا،گؤێده ێاشاردؽ،بو تانرؽ سوْنرا ایرانلؽلارؽن میت عالمینه کؤچدۆ،اوْنون مسکنی
گؤێده ایدی،اوْ «سوْنسوز زامان تانرؽسؽ»تانؽنؽردؽ.،،اهوره مزدا،، و،،اهرمن،، اوْندان ێاراندؽلار...
آما بیر ایشاره ده «مئته-Metə»نین حاققؽندا لازؽم گۆرۆنۆر:
«مئته»،خان لقب ایله ،ێعنی «مئته خان»،ایلک حؤکمدار اوْلموشدور کی آسێا خالقلارؽنؽ، بیر باێراق آلتؽندا، بیر ێئره توْپلاێؽب ۉ بیر ۉاحید ایمپراتورلوق قوروب. اوْ بؤێۆک اوْقێانوسدان خزه ره،کیشمیردن شیمال سیبریێه قدر بؤێۆک بیر دؤۉلت ێاراتدؽ.عثمانلؽ تاریخچی لری ،اوْنو«اوغوز خاقان» بیلیبلر. مئته خان 234 ایل میلاددان اۉل،آنادان اوْلموشدو. اوْنون دوْغوم ێئری معلو دئێیل،آنجاق 209 میلاددان اۉل، 35 ایل حؤکمدارلؽغؽ معلومدور،
ۉ 174 میلاددان اۉلده دۆنیاسؽن عۉض ائتمه ێیدن آێدؽندؽر .
آما منجه «مئته-Metə»آدسؤزۆ، بیر ماراغلؽ سؤزدۆر، نیێه کی بو آد ێونان اساطیرینده،«پروْمئته» آدؽن خاطؽرا گتیریر. دئمک "Promete"آدؽ ایکی بؤلۆمدن عیبارت اوْلور: pro ۉ mete، پروْ ێعنی قاباقچؽل،باشلاێؽش،ایلک،فارسجا: پیش،ۉ مئته ێعنی ێوخارؽ،اۆست،اوجا،اوجالؽق.
ایندی،مئت-met کلمه سی سومر-کنگرلی دیلینده ده عئێنی معنا دا گؤرۆنۆر(PSD,247).
ۉ بیز بونو بیلیریک کی کنگرلی خالقؽ ۉ هابئله دیلی،هئچ اوْلماسا اۆچ تا بئش مین ایل،ێونان دیلیندن کؤهنه ۉ قدیمدیر. بئله لیکله ایضاح ائتدیێیمیز سؤزلره دیققت ێئتیرمکله «مئته خان»
سؤزۆنۆن معناسؽ بیزه آێدؽنلاێؽر : اۆستۆن خان،اوجا مقاملؽ خان. حتا دئمک اوْلار کی بو
لقه بین معناسؽ: گؤێدن سئچیلمیش خان دا اوْلا بیلر.
🍃 «تانرؽ-Tanrı»سؤزۆنۆن ائتیموْلوْگێاسؽ(۹)
🍃 «اوماێ-Umay»، گؤێ آناسؽ، «اوماێ آنا»کیمدیر؟
🍃Etymology of «Tanrı»word(9)
🍃Die Etymologie des «Tanrı»(9)
🍃Зтимология Слово "Танри" (9)
?
🍃. «تانرؽ - tanrı »سؤزۆنۆن،ائتیموْلوْگێاسؽ,(8)
ۉ«گؤگ تۆرک - Göhtürk» نه دئمکدیر؟
Etymology of "Tanrı"worf,(8)
Die Etymologie des "Tanrı"wortr,(8)
🍃- آراشدؽرؽجؽ: رحمان پوراکبرخیاوی(روشن خیاوی)
Ph.D,phylology
ایندی گؤرگ «گؤێ تۆرک-göytürk»دئێیلن آد،هانسؽ معنانؽ ایفاده ائدیر؟:
روس عالیملریندن،نئچه سی بو مرکب آدؽن حاققؽندا،آرشدؽرما آپارؽبلار،
اوْجۆمله دن"Çesnov"آدلؽ بیر عالیمدیر.اوْ آێدؽنلاێؽر ،،گؤێ تۆرک،،آدؽ بیر etnonimآدکیمی،تۆرک میلله تینین تاریخینده،تانؽنؽر.دئمک بو آد بیر اینامؽ،بیرباۉری،ۉ بیر اعتیقادؽ داشؽێؽر ۉ آیدؽنلاێؽر. بواینام دۆز ێا ێالان،دوْغرو ێا اێری،تاریخی ێا حماسی،ێا میتیک( ایشاره - میفیک،میتوْلوْژیک: ێونان سؤزلرینده اوْلان ،،ت،t،،فنوْمی،روس دیلینه گئدنده،،ف,f،، فنوْمینه چئۉریلر: ایسکیت: ایسکیف،اوْرتوْگرافی:اوْرفوْگرافی،میت،میتوْلوْژی: میف،میفوْلوْژی)اوْلورسا،اوْلسون.آما بیر بؤیۆک خالقؽن ۉ بیر کؤکلۆ،کؤتۆکلۆ
میلله تین،ایناملارؽن ۉ باۉرلرین اؤزۆنده ێئرلشدیریب،ۉ تاریخ بوْێو ایره لی داشؽێؽر. بو اینام بیزه بونو دئێیرکی : تۆرک خالقؽ اؤزلرین گؤؽ ایلن ایلگیلی ۉ باغلؽ بیلیر ۉ اساسدا،اؤز توملارؽن ۉ نۆطفه لرین، گؤێدن ێئر کۆره سینه ائندیێین ۉ گلدیێین اینانؽرلار، ۉبئله لیکله تۆرک خالقؽ، بو اینامؽ نسیل به نسیل،تاریخ بوْێو اؤز سینه سینده حفظ ائدیب.
دئمک بو مۆرکب آدایلن، تۆرکلر گؤێله موناسیبه تلرین ۉ ایلگیلرین ۉ همچنین گؤێه باغلؽ اوْلدوقلارؽن، دیله گه تیریرلر.بۆتۆن میثاللارکی، بوراجان،بو یازؽدا گه تیردیک، هامؽسؽ بو اینامؽ گؤسته ریر.
شیفاهی ۉ ێازؽلؽ ادبێاتدان ۉ ێازؽلاردان،آێدؽن شکیلده گؤرۆنۆر کی تۆرکلر،اؤزلرینی «تانرؽنؽن بالالارؽ» ۉێا «تانرؽنؽن اوْۉلادؽ» بیلیبلر ۉ بو سؤزه اینانؽبلار . تۆرکلر اجدادلارؽنؽن گؤیدن ێئر کۆره سینه گلدیگلرینه اینانمؽشلار،اوْنلار اؤز خاقانلارؽنؽن «تانرؽ اوْۉلادؽ» اوْلدوقلارؽنا، شۆبهه سیز اینانؽردؽلار، ۉ اوْنلارؽ ۉ اؤزلرین«تارؽدان دوْغولموش» ۉێا «تانرؽ دوْغدوغو بالالار» سؤزلری ایلن،ایفاده ائدیردیلر،(27.p).
«هون-Hun,Hon)تۆرکلری بئله اینانؽردؽلارکی، اوْنلارؽن«اولوبابالارؽ»، «مئته خاقانؽن اوْغلو»(Metə Xaqan )،تانرؽنؽن اوْغلودور،ۉ حتا مئته نین اؤزۆن تانرؽ بیلیردیلر. بئله لیکله تۆرکلر،آتالارؽن ،،مئته،،بیلیب ۉ اوْنو «گؤێ تانرؽسؽ»کیمی،گؤێده آختارؽردؽلار.
بوردا لازیم گؤرۆرم بیر مۆهۆم مؤۉضوعا ایشاره ائدم ۉ بیر آز ایضاحات ۉئرم:
ان اسکی میلله تلرین تاریخینده ده،تانرؽنؽ ۉ ێا تانرؽلارؽ،گؤێده آختارؽب ۉ اوْنلارؽن مسکنلرین گؤێ عالمینده بیلیبلر.اوْجۆمله دن،بئله بیر ایناما،اسکی بابیل تاریخینده،
آکادلارؽن ایناملارؽندا،کنگرلی-سومر ایناملارؽندا،ۉ اسکی ایران تاریخینده راست گلیریک. اسکی ێونان تانرؽلارؽ،هامؽسؽ گؤێده تصۉۆر اوْلوردو. بابیل تانرؽلارؽندان بیری «زوْرۉان» آدیلا،گؤێده ێاشاردؽ،بو تانرؽ سوْنرا ایرانلؽلارؽن میت عالمینه کؤچدۆ،اوْنون مسکنی
گؤێده ایدی،اوْ «سوْنسوز زامان تانرؽسؽ»تانؽنؽردؽ.،،اهوره مزدا،، و،،اهرمن،، اوْندان ێاراندؽلار...
آما بیر ایشاره ده «مئته-Metə»نین حاققؽندا لازؽم گۆرۆنۆر:
«مئته»،خان لقب ایله ،ێعنی «مئته خان»،ایلک حؤکمدار اوْلموشدور کی آسێا خالقلارؽنؽ، بیر باێراق آلتؽندا، بیر ێئره توْپلاێؽب ۉ بیر ۉاحید ایمپراتورلوق قوروب. اوْ بؤێۆک اوْقێانوسدان خزه ره،کیشمیردن شیمال سیبریێه قدر بؤێۆک بیر دؤۉلت ێاراتدؽ.عثمانلؽ تاریخچی لری ،اوْنو«اوغوز خاقان» بیلیبلر. مئته خان 234 ایل میلاددان اۉل،آنادان اوْلموشدو. اوْنون دوْغوم ێئری معلو دئێیل،آنجاق 209 میلاددان اۉل، 35 ایل حؤکمدارلؽغؽ معلومدور،
ۉ 174 میلاددان اۉلده دۆنیاسؽن عۉض ائتمه ێیدن آێدؽندؽر .
آما منجه «مئته-Metə»آدسؤزۆ، بیر ماراغلؽ سؤزدۆر، نیێه کی بو آد ێونان اساطیرینده،«پروْمئته» آدؽن خاطؽرا گتیریر. دئمک "Promete"آدؽ ایکی بؤلۆمدن عیبارت اوْلور: pro ۉ mete، پروْ ێعنی قاباقچؽل،باشلاێؽش،ایلک،فارسجا: پیش،ۉ مئته ێعنی ێوخارؽ،اۆست،اوجا،اوجالؽق.
ایندی،مئت-met کلمه سی سومر-کنگرلی دیلینده ده عئێنی معنا دا گؤرۆنۆر(PSD,247).
ۉ بیز بونو بیلیریک کی کنگرلی خالقؽ ۉ هابئله دیلی،هئچ اوْلماسا اۆچ تا بئش مین ایل،ێونان دیلیندن کؤهنه ۉ قدیمدیر. بئله لیکله ایضاح ائتدیێیمیز سؤزلره دیققت ێئتیرمکله «مئته خان»
سؤزۆنۆن معناسؽ بیزه آێدؽنلاێؽر : اۆستۆن خان،اوجا مقاملؽ خان. حتا دئمک اوْلار کی بو
لقه بین معناسؽ: گؤێدن سئچیلمیش خان دا اوْلا بیلر.
🍃 «تانرؽ-Tanrı»سؤزۆنۆن ائتیموْلوْگێاسؽ(۹)
🍃 «اوماێ-Umay»، گؤێ آناسؽ، «اوماێ آنا»کیمدیر؟
🍃Etymology of «Tanrı»word(9)
🍃Die Etymologie des «Tanrı»(9)
🍃Зтимология Слово "Танри" (9)
?
? آما تۆرکلرین آناسؽ کیمدیر؟
تۆرکلر اینانؽردؽلار اوْنلارؽن آنالارؽ«اوماێ» یا «هوماێ»آدؽندا بیر آنادؽر،کی اوْدا گؤێده ۉ گؤێ عالمینده ێاشاێؽر.
«بیلگه خاقان»نؽن آناسؽ، اوماێ آنادان دوْغولوغو،نئچه عابیده ێازؽلاردا قئێد اوْلوبدور.
بئله لیکله «گؤێ تۆرکلر»اؤز خاقانلارؽن تانرؽ بالاسؽ،ێا تانرؽدان دوْغولموش،بیر اینسان شکلینده موْجود بیلمک لن،اؤزلرینده «خاقانؽن اوْۉلادلارؽ»بیلیردیلر.بوردا بیر قورولوش(فوْرمول)، گؤرۆنۆر، بو شکیلده: تانرؽ » خاقان » اینسان، ۉ بو قورولوشا باخاراق: «گؤێ تۆرکلر تارؽنؽن تؤره مه لری»اوْلموشلار.(s27)
روس عالیمی«کیلیاشتورنی-s.a.kilyashtorni»،قدیم تۆرک داش ێازؽلارؽن آراشدؽرؽب ۉ بیر سؽرا میتوْلوْژیک سؤزلردن ۉ سیمبوْللاردان بحث ائده رک،اوْنلارؽ اۆچ بؤلۆمه ۉ آلتؽ قروپا بؤلمۆشدۆر. بو بؤلمه لرین بیرین بئله آدلاێؽب: «دؤۉله تین تانرؽ طرفیندن ێارادؽلماسؽ ۉ خاقانؽن تانرؽ منشألی ێی حاققؽندا میتلر».
بوعالیمین سئچدیێی متنلره گؤره، «گؤێ تۆرک»دؤۉله تینی، تانرؽ ێاراتمؽشدؽ، ۉ خاقانؽدا تانرؽ اؤزۆ سئچمیشدی ۉ تاختا قوْێموشدور، ۉ بئله لیکله، خاقانلاردا منشأجه تانرؽێا باغلؽ اوْلموشلار. بو میتلرده حتا خاقانؽن آرۉادؽدا، «اوما»ێا، ێا «هوما»ێا اوْخشادؽلؽر. بئله ،گئنه گؤرۆرۆک تۆرکلر تانرؽنؽ،«گؤێ»ۉ گؤێۆ»ده،تانرؽ بیلیردیلر.دئمک «تانرؽ»ۉ«گؤێ»سؤزلری، اسکی تۆرک دیلینده سینوْنیم سؤزلر کیمی ایشه گئتمیشلر.
من بوردا «اوماێ-Umay»آدؽ حاققؽندا آرتؽق بحث ائتمیرم،چۆنکۆ سؤز چوْخ اوزانار،ۉ البته بیر آێرؽ زامانا ۉعده ائدیریک، آنجاق ایکی روس عالیمین سؤزلرین، نئچه جۆمله ده «اومای آنا»حاققؽندا بوردا گه تیریرم،کی فاێدادان اوزاق دئێیل: بو ایکی عالیم عیبارت اوْلورلار: «ساقالاێئۉ-A.M.Saqalayev»ۉ «کریێوکوْۉ-E.M.Kriyukov».
بو ایکی عالیمین فیکرینجه،«اوماێ ێا هوماێ»، «ایلدؽرؽم چاخان گؤێ تانرؽسؽ»دؽر،اوشاقلارؽ حیماێه ائدیر، ۉتۆرکلر اوْنو اؤزلرینه «گؤێ آناسؽ»،ێا«ایلک آنا» ساێؽرلار. اوماێ اینسانلارا بیلگیلری،عئلملری، اینجه صنعتلری، دین ایناملارؽن ۉ محبتی ۉ سئۉمک ۉ سئۉیلمه گی ۉ عشقین سیرلرین اؤرگه دیر.
البته کنگرلی-سومر میتلرینده ده «اینکی-İnki»بیر آنادؽر ۉ اینسانلارا بیلیملری ۉ صنعتلری اؤرگه دیر. کنگرلی میتوْلوْگیاسؽندا «دینگیر-Dingir»، ۉ تۆرک میتوْلوْگێاسؽندا «تانقرؽ،تانگرؽ،تانرؽ»ۉ «گؤێ-Göy»، کامیلا عئێنلشمه لیدیر.
گؤێۆن اوجالؽق مقامؽندا بیلیریک، اوجالؽق، البته تانرؽێا مخصوصدور.دئمک «اوجالؽق» سؤزۆن دیله گه تیرنده،گؤی ێادؽمؽزا دۆشۆر ۉ گؤێ دیێه نده،تانرؽ ێادؽمؽزا دۆشۆر.
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
تۆرکلر اینانؽردؽلار اوْنلارؽن آنالارؽ«اوماێ» یا «هوماێ»آدؽندا بیر آنادؽر،کی اوْدا گؤێده ۉ گؤێ عالمینده ێاشاێؽر.
«بیلگه خاقان»نؽن آناسؽ، اوماێ آنادان دوْغولوغو،نئچه عابیده ێازؽلاردا قئێد اوْلوبدور.
بئله لیکله «گؤێ تۆرکلر»اؤز خاقانلارؽن تانرؽ بالاسؽ،ێا تانرؽدان دوْغولموش،بیر اینسان شکلینده موْجود بیلمک لن،اؤزلرینده «خاقانؽن اوْۉلادلارؽ»بیلیردیلر.بوردا بیر قورولوش(فوْرمول)، گؤرۆنۆر، بو شکیلده: تانرؽ » خاقان » اینسان، ۉ بو قورولوشا باخاراق: «گؤێ تۆرکلر تارؽنؽن تؤره مه لری»اوْلموشلار.(s27)
روس عالیمی«کیلیاشتورنی-s.a.kilyashtorni»،قدیم تۆرک داش ێازؽلارؽن آراشدؽرؽب ۉ بیر سؽرا میتوْلوْژیک سؤزلردن ۉ سیمبوْللاردان بحث ائده رک،اوْنلارؽ اۆچ بؤلۆمه ۉ آلتؽ قروپا بؤلمۆشدۆر. بو بؤلمه لرین بیرین بئله آدلاێؽب: «دؤۉله تین تانرؽ طرفیندن ێارادؽلماسؽ ۉ خاقانؽن تانرؽ منشألی ێی حاققؽندا میتلر».
بوعالیمین سئچدیێی متنلره گؤره، «گؤێ تۆرک»دؤۉله تینی، تانرؽ ێاراتمؽشدؽ، ۉ خاقانؽدا تانرؽ اؤزۆ سئچمیشدی ۉ تاختا قوْێموشدور، ۉ بئله لیکله، خاقانلاردا منشأجه تانرؽێا باغلؽ اوْلموشلار. بو میتلرده حتا خاقانؽن آرۉادؽدا، «اوما»ێا، ێا «هوما»ێا اوْخشادؽلؽر. بئله ،گئنه گؤرۆرۆک تۆرکلر تانرؽنؽ،«گؤێ»ۉ گؤێۆ»ده،تانرؽ بیلیردیلر.دئمک «تانرؽ»ۉ«گؤێ»سؤزلری، اسکی تۆرک دیلینده سینوْنیم سؤزلر کیمی ایشه گئتمیشلر.
من بوردا «اوماێ-Umay»آدؽ حاققؽندا آرتؽق بحث ائتمیرم،چۆنکۆ سؤز چوْخ اوزانار،ۉ البته بیر آێرؽ زامانا ۉعده ائدیریک، آنجاق ایکی روس عالیمین سؤزلرین، نئچه جۆمله ده «اومای آنا»حاققؽندا بوردا گه تیریرم،کی فاێدادان اوزاق دئێیل: بو ایکی عالیم عیبارت اوْلورلار: «ساقالاێئۉ-A.M.Saqalayev»ۉ «کریێوکوْۉ-E.M.Kriyukov».
بو ایکی عالیمین فیکرینجه،«اوماێ ێا هوماێ»، «ایلدؽرؽم چاخان گؤێ تانرؽسؽ»دؽر،اوشاقلارؽ حیماێه ائدیر، ۉتۆرکلر اوْنو اؤزلرینه «گؤێ آناسؽ»،ێا«ایلک آنا» ساێؽرلار. اوماێ اینسانلارا بیلگیلری،عئلملری، اینجه صنعتلری، دین ایناملارؽن ۉ محبتی ۉ سئۉمک ۉ سئۉیلمه گی ۉ عشقین سیرلرین اؤرگه دیر.
البته کنگرلی-سومر میتلرینده ده «اینکی-İnki»بیر آنادؽر ۉ اینسانلارا بیلیملری ۉ صنعتلری اؤرگه دیر. کنگرلی میتوْلوْگیاسؽندا «دینگیر-Dingir»، ۉ تۆرک میتوْلوْگێاسؽندا «تانقرؽ،تانگرؽ،تانرؽ»ۉ «گؤێ-Göy»، کامیلا عئێنلشمه لیدیر.
گؤێۆن اوجالؽق مقامؽندا بیلیریک، اوجالؽق، البته تانرؽێا مخصوصدور.دئمک «اوجالؽق» سؤزۆن دیله گه تیرنده،گؤی ێادؽمؽزا دۆشۆر ۉ گؤێ دیێه نده،تانرؽ ێادؽمؽزا دۆشۆر.
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
Telegram
ادبیات سئونلر
بوکانال ادبیات سئونلر قوروپونون سئچیلمیش اثرلری دیر
کانالدا کی یازیلاری کانالین لینکینی وئرمک شرطی ایله پایلاشماق اولار.
کانالدا کی یازیلاری کانالین لینکینی وئرمک شرطی ایله پایلاشماق اولار.
.
حمیده_رئیسزاده_سحر
ﺍﯾﺴﺘﯿﺮﻡ ﺳﺌﻮﺩﺍﻧﯽ ﻗﺎﻧﯿﻤﺎ ﻗﺎﺗﺎﻡ
ﺍﯾﺴﺘﯿﺮﻡ ﻭﺍﺭﯾﻤﯽ ﯾﻮﺧﻮﻣﺎ ﺳﺎﺗﺎﻡ
ﺩﺍﺭ ﭘﺎﻟﺘﺎﺭﺩﯾﺮ ﺃﯾﻨﯿﻢ، ﺟﺎﻧﯿﻤﯽ ﺳﯿﺨﯿﺮ
ﺍﯾﺴﺘﯿﺮﻡ ﺃﯾﻨﯿﻤﯽ ﭼﯿﺨﺎﺭﺩﺍﻡ، ﺁﺗﺎﻡ
ﺁﯼ ﺳﺌﻮﮔﯽ ﯾﺎﯾﯿﻨﺪﺍﻥ ﯾﺎﯾﯿﻼﻥ ﺍﻭﺧﻼﺭ
ﺁﯾﯿﻘﻠﯿﻖ ﺳﺌﻮﯾﺮﻡ ﻗﻮﯾﻤﺎﯾﯿﻦ ﯾﺎﺗﺎﻡ
ﺳﯿﻐﻤﺎﯾﯿﺮ ﺑﺎﻏﺮﯾﻤﺎ ﺑﺎﻏﯿﺮﺗﯿﻼﺭﯾﻢ
ﻫﺎﭼﺎﻧﺎﺟﺎﻥ ﮔﺮﻩ ﮎ ﺑﺎﻏﯿﺮﺗﯽ ﺍﻭﺗﺎﻡ
ﺳﺎﺣﯿﻠﯽ ﺳﺎﺧﻼﯾﯿﻦ ﻋﺎﻏﯿﻠﻠﯿﻼﺭﺍ
ﻣﻦ ﮔﺌﺘﺪﯾﻢ ﺩﻧﯿﺰﺩﻥ ﺩﻧﯿﺰﻩ ﺑﺎﺗﺎﻡ
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
حمیده_رئیسزاده_سحر
ﺍﯾﺴﺘﯿﺮﻡ ﺳﺌﻮﺩﺍﻧﯽ ﻗﺎﻧﯿﻤﺎ ﻗﺎﺗﺎﻡ
ﺍﯾﺴﺘﯿﺮﻡ ﻭﺍﺭﯾﻤﯽ ﯾﻮﺧﻮﻣﺎ ﺳﺎﺗﺎﻡ
ﺩﺍﺭ ﭘﺎﻟﺘﺎﺭﺩﯾﺮ ﺃﯾﻨﯿﻢ، ﺟﺎﻧﯿﻤﯽ ﺳﯿﺨﯿﺮ
ﺍﯾﺴﺘﯿﺮﻡ ﺃﯾﻨﯿﻤﯽ ﭼﯿﺨﺎﺭﺩﺍﻡ، ﺁﺗﺎﻡ
ﺁﯼ ﺳﺌﻮﮔﯽ ﯾﺎﯾﯿﻨﺪﺍﻥ ﯾﺎﯾﯿﻼﻥ ﺍﻭﺧﻼﺭ
ﺁﯾﯿﻘﻠﯿﻖ ﺳﺌﻮﯾﺮﻡ ﻗﻮﯾﻤﺎﯾﯿﻦ ﯾﺎﺗﺎﻡ
ﺳﯿﻐﻤﺎﯾﯿﺮ ﺑﺎﻏﺮﯾﻤﺎ ﺑﺎﻏﯿﺮﺗﯿﻼﺭﯾﻢ
ﻫﺎﭼﺎﻧﺎﺟﺎﻥ ﮔﺮﻩ ﮎ ﺑﺎﻏﯿﺮﺗﯽ ﺍﻭﺗﺎﻡ
ﺳﺎﺣﯿﻠﯽ ﺳﺎﺧﻼﯾﯿﻦ ﻋﺎﻏﯿﻠﻠﯿﻼﺭﺍ
ﻣﻦ ﮔﺌﺘﺪﯾﻢ ﺩﻧﯿﺰﺩﻥ ﺩﻧﯿﺰﻩ ﺑﺎﺗﺎﻡ
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
Telegram
ادبیات سئونلر
بوکانال ادبیات سئونلر قوروپونون سئچیلمیش اثرلری دیر
کانالدا کی یازیلاری کانالین لینکینی وئرمک شرطی ایله پایلاشماق اولار.
کانالدا کی یازیلاری کانالین لینکینی وئرمک شرطی ایله پایلاشماق اولار.
ناظیم_حیکمت
کوسمک_نهدیر_بیلیر_سنمی؟
کوسمک نهدیر بیلیرسنمی؟
کوسمک دوغرولوقدور.
اوشاقلیقدیر و اونا گؤره قاتقیسیزدیر..
یالانسیزدیر.
کوسمک؛ "سنی سئویرم" دیر...
واز کئچمهمکدیر.
منی آنلادیر کوسمک.
سینیرلندیم آمما بوردایامدیر،
گئتمیرم دیر، گئده بیلمیرمدیر.
کوسمک؛ نازلانماقدیر، یاخین حیس ائتمکدیر،
منیم اوچون دهیرلیسن دیر.
کوسمک، سئودییینی سؤیله دئمکدیر،
آرخایین اولماقدیر...
یانی، دئیهجهییم اودور کی:
من سندن کوسدوم
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
کوسمک_نهدیر_بیلیر_سنمی؟
کوسمک نهدیر بیلیرسنمی؟
کوسمک دوغرولوقدور.
اوشاقلیقدیر و اونا گؤره قاتقیسیزدیر..
یالانسیزدیر.
کوسمک؛ "سنی سئویرم" دیر...
واز کئچمهمکدیر.
منی آنلادیر کوسمک.
سینیرلندیم آمما بوردایامدیر،
گئتمیرم دیر، گئده بیلمیرمدیر.
کوسمک؛ نازلانماقدیر، یاخین حیس ائتمکدیر،
منیم اوچون دهیرلیسن دیر.
کوسمک، سئودییینی سؤیله دئمکدیر،
آرخایین اولماقدیر...
یانی، دئیهجهییم اودور کی:
من سندن کوسدوم
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
Telegram
ادبیات سئونلر
بوکانال ادبیات سئونلر قوروپونون سئچیلمیش اثرلری دیر
کانالدا کی یازیلاری کانالین لینکینی وئرمک شرطی ایله پایلاشماق اولار.
کانالدا کی یازیلاری کانالین لینکینی وئرمک شرطی ایله پایلاشماق اولار.
کریم قربانزاده
اژدر عمی .
سن گئده لی ساز سوساجاق
بلکه ماهنیلار سولاجاق
کیم اویناییب کیم چالاجاق
اژدر عمی ، اژدر عمی
کونلوم یانیب کوُزه دوُندو
یاشیل باهار گوزه دوُندو
بوتون غملر بیزه دوُندو
اژدر عمی اژدر عمی .
گوز ( güz ) = پاییز
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
اژدر عمی .
سن گئده لی ساز سوساجاق
بلکه ماهنیلار سولاجاق
کیم اویناییب کیم چالاجاق
اژدر عمی ، اژدر عمی
کونلوم یانیب کوُزه دوُندو
یاشیل باهار گوزه دوُندو
بوتون غملر بیزه دوُندو
اژدر عمی اژدر عمی .
گوز ( güz ) = پاییز
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
گؤروش
حبیب فرشباف
اوزون اوزادی خلوت بیر کوچهایدی. تئز- تئز گئری دؤنوب، نایران باخیشلارلا آرخاسینی یوخلایاراق، سرعتلی آددیملارلا ایرهلیلهییردی. گئنیش بیر خیاوانا یاخینلاشاراق کپیسینی قاشلارینین اوستونه ائندیریب، آرخالیغینین یاخاسینی بوینونا قاتلادی. گئجهدن بیر چوخ قدهر کئچسهده خیاوان هلهده ازدحاملی ایدی.
بیر آندا اینسانلارین سئل کیمی آخارینا قاریشاراق آددیملاری یاواشییب، آخارین آهنگیله اویغونلاشدی. اورهیی یامان دؤیونوردو. گیزلی باخیشلارلا بینالارین نومرهسینی گؤزدن کئچیرهرک آددیملاییردی. نومرهلر گلیب داها ایکی رقملی عددلره چاتمیشدی: آلتمیش دؤرد… آلتمیش ایکی…
نومرهلر آزالدیقجا اورهیینین دؤیونتوسو ده چوخالیردی. نهایت، بودا اوتوز ایکی نومرهلی ایکی مرتبهلی کؤهنه بینا.
خیاوانین ائنینی آتداییب، بیر آغاجین قارانلیغیندا ساکیتلشدی. تام دقتله نیشانهلری یوخلاماغا باشلادی. هر ایکی اوتاغین پردهلرینی سالیق، چیراقلارینی سؤنوک، خیردا اوتاغین دا پردهسینین قاباغیندا ایکی شمعدانی گولونو گؤرهن کیمی کپسولونو دیشلرینین آلتینا قویوب آددیملادی. بینانین قاباغیندا دایانیب، الینی زنگه اوزاتدی: بییییر – ایکی … بییییر – ایکی
اوچ دؤنه بو ریتم ایله زنگی سسلندیکده جواب آلدی:– کیمسن؟– منم، یازین ایکینجی آیی!
قاپی آچیلدی. تلهسهرک ایچهری کئچیب قاپینی قاپادی. اورهیی قوش کیمی چیرپینیردی. بؤرکونون دیمدیگینی قالخیزیب، خوتونون دستهگیله اوز -گؤزونون ترینی قورولادی. دریندن بیر نفس آلیب، کؤکس اؤتوردو. پیللهلری یوخاری قالخاراق اوچونجو پیللهده اوز- اوزه گلدیلر. بیر آن حئیران- حئیران بیربیرلرینی سئیر ائدهرک دایاندیلار. سانکی دانیشماغا بیر سؤز تاپمیردیلار. بیردن هر ایکیسی قوللارینی آچاراق، اشتیاقلا قوجاقلاشدیلار….
چارپاییدا یئر به یئر اولدوقدا جورابینین کئشینین قاتیندان بیر روزنامه عنوانینین قیریغینی چیخاریب، هیجانلا اونو ایزلهین یولداشینا نیشان وئردی. یولداشی باشینی بولایاراق بیر کؤکس اؤتوروب گؤزلری یاشالدی: – پس بئله!
اونلار فرصتی فوت ائتمهدن هر طرفدن دانیشیب، خبرلری بیر بیرلرینه چاتدیریب احوالاتین هانسی بیر مقامدا اولدوغوندان سؤز آچدیلار. نهایت تهرانین خریطهسینی آچاراق اوستونده صاباحکی گؤروشلرینین واختینی و مکانینی معینلشدیردیلر. ایستر ایستهمز یئریندن قالخیب گؤزلرینی یولداشینین گؤزلرینه تیکهرک، کؤنولسوزجهسینه آیریلماغا ایزین ایستهدی. یولداشی سئوگی دولو یالواریجی باخیشلارینی اونون گؤزلرینه زیللهییب: – «مومکونسه، بیر آزدا اوتورسایدین! بلکه بیر داها …» – دئدی. بئله- بئله آجی فیکیرلر، ائله اونون دا اورهییندن گلیب کئچسهده، آنجاق بو بارهده دانیشماغا دیلیندن وار گلمهمیشدی. چیگنیندن آغیر بیر یوک گؤتورولموش کیمی، قاییدیب یئرینده اگلشدی. فرصتی هئچ ایتیرمهدن صؤحبته باشلادیلار. دانیشدیلار… دانیشدیلار… سونونجو پاپیریزینین کؤتویونو کول قابیندا سؤندورهرک. گؤزو تاوانین ایچیندهکی یومورتالارا ساتاشدی. بیر تیکه آغزینا قویماق ایستهدیکده چؤرکدن قوپارا بیلمهدی. چؤرهک قوپ- قورو قوروموشدو. یئنه آیاق اوسته اوز- اوزه دایاندیلار؛ یئنه باخیشلاری بیر بیرینه حالقالاندی؛ یئنه هر ایکیسی قوللارینی آچاراق دویمازجاسینا بیر بیرلرینی باغرینا باسدیلار…
آرتیق آیریلیق آنلاری گلیب چاتمیشدی. تیترک بیر سسله: – «یولداش، هلهلیک!» – دئیه آیریلماق ایستهدیکده: – یولداشی: – «بس بیزیم قراریمیز صاباح ساعات ….؟» – دئدی.
او گولومسهیهرک یولداشینین سؤزونو کسیب: – «یوخ، صاباح یوخ یولداش، ائله بو گون!» – دئدی. بارماغینین اوجو ایله پردهنین قیراغینی قاتلاییب، باییرا نظر سالدی. گونش قیزیل شفقلریله بوتون شهری نورا بویامیشدی.
قایناق : ایشیق سایتی
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
حبیب فرشباف
اوزون اوزادی خلوت بیر کوچهایدی. تئز- تئز گئری دؤنوب، نایران باخیشلارلا آرخاسینی یوخلایاراق، سرعتلی آددیملارلا ایرهلیلهییردی. گئنیش بیر خیاوانا یاخینلاشاراق کپیسینی قاشلارینین اوستونه ائندیریب، آرخالیغینین یاخاسینی بوینونا قاتلادی. گئجهدن بیر چوخ قدهر کئچسهده خیاوان هلهده ازدحاملی ایدی.
بیر آندا اینسانلارین سئل کیمی آخارینا قاریشاراق آددیملاری یاواشییب، آخارین آهنگیله اویغونلاشدی. اورهیی یامان دؤیونوردو. گیزلی باخیشلارلا بینالارین نومرهسینی گؤزدن کئچیرهرک آددیملاییردی. نومرهلر گلیب داها ایکی رقملی عددلره چاتمیشدی: آلتمیش دؤرد… آلتمیش ایکی…
نومرهلر آزالدیقجا اورهیینین دؤیونتوسو ده چوخالیردی. نهایت، بودا اوتوز ایکی نومرهلی ایکی مرتبهلی کؤهنه بینا.
خیاوانین ائنینی آتداییب، بیر آغاجین قارانلیغیندا ساکیتلشدی. تام دقتله نیشانهلری یوخلاماغا باشلادی. هر ایکی اوتاغین پردهلرینی سالیق، چیراقلارینی سؤنوک، خیردا اوتاغین دا پردهسینین قاباغیندا ایکی شمعدانی گولونو گؤرهن کیمی کپسولونو دیشلرینین آلتینا قویوب آددیملادی. بینانین قاباغیندا دایانیب، الینی زنگه اوزاتدی: بییییر – ایکی … بییییر – ایکی
اوچ دؤنه بو ریتم ایله زنگی سسلندیکده جواب آلدی:– کیمسن؟– منم، یازین ایکینجی آیی!
قاپی آچیلدی. تلهسهرک ایچهری کئچیب قاپینی قاپادی. اورهیی قوش کیمی چیرپینیردی. بؤرکونون دیمدیگینی قالخیزیب، خوتونون دستهگیله اوز -گؤزونون ترینی قورولادی. دریندن بیر نفس آلیب، کؤکس اؤتوردو. پیللهلری یوخاری قالخاراق اوچونجو پیللهده اوز- اوزه گلدیلر. بیر آن حئیران- حئیران بیربیرلرینی سئیر ائدهرک دایاندیلار. سانکی دانیشماغا بیر سؤز تاپمیردیلار. بیردن هر ایکیسی قوللارینی آچاراق، اشتیاقلا قوجاقلاشدیلار….
چارپاییدا یئر به یئر اولدوقدا جورابینین کئشینین قاتیندان بیر روزنامه عنوانینین قیریغینی چیخاریب، هیجانلا اونو ایزلهین یولداشینا نیشان وئردی. یولداشی باشینی بولایاراق بیر کؤکس اؤتوروب گؤزلری یاشالدی: – پس بئله!
اونلار فرصتی فوت ائتمهدن هر طرفدن دانیشیب، خبرلری بیر بیرلرینه چاتدیریب احوالاتین هانسی بیر مقامدا اولدوغوندان سؤز آچدیلار. نهایت تهرانین خریطهسینی آچاراق اوستونده صاباحکی گؤروشلرینین واختینی و مکانینی معینلشدیردیلر. ایستر ایستهمز یئریندن قالخیب گؤزلرینی یولداشینین گؤزلرینه تیکهرک، کؤنولسوزجهسینه آیریلماغا ایزین ایستهدی. یولداشی سئوگی دولو یالواریجی باخیشلارینی اونون گؤزلرینه زیللهییب: – «مومکونسه، بیر آزدا اوتورسایدین! بلکه بیر داها …» – دئدی. بئله- بئله آجی فیکیرلر، ائله اونون دا اورهییندن گلیب کئچسهده، آنجاق بو بارهده دانیشماغا دیلیندن وار گلمهمیشدی. چیگنیندن آغیر بیر یوک گؤتورولموش کیمی، قاییدیب یئرینده اگلشدی. فرصتی هئچ ایتیرمهدن صؤحبته باشلادیلار. دانیشدیلار… دانیشدیلار… سونونجو پاپیریزینین کؤتویونو کول قابیندا سؤندورهرک. گؤزو تاوانین ایچیندهکی یومورتالارا ساتاشدی. بیر تیکه آغزینا قویماق ایستهدیکده چؤرکدن قوپارا بیلمهدی. چؤرهک قوپ- قورو قوروموشدو. یئنه آیاق اوسته اوز- اوزه دایاندیلار؛ یئنه باخیشلاری بیر بیرینه حالقالاندی؛ یئنه هر ایکیسی قوللارینی آچاراق دویمازجاسینا بیر بیرلرینی باغرینا باسدیلار…
آرتیق آیریلیق آنلاری گلیب چاتمیشدی. تیترک بیر سسله: – «یولداش، هلهلیک!» – دئیه آیریلماق ایستهدیکده: – یولداشی: – «بس بیزیم قراریمیز صاباح ساعات ….؟» – دئدی.
او گولومسهیهرک یولداشینین سؤزونو کسیب: – «یوخ، صاباح یوخ یولداش، ائله بو گون!» – دئدی. بارماغینین اوجو ایله پردهنین قیراغینی قاتلاییب، باییرا نظر سالدی. گونش قیزیل شفقلریله بوتون شهری نورا بویامیشدی.
قایناق : ایشیق سایتی
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
Telegram
ادبیات سئونلر
بوکانال ادبیات سئونلر قوروپونون سئچیلمیش اثرلری دیر
کانالدا کی یازیلاری کانالین لینکینی وئرمک شرطی ایله پایلاشماق اولار.
کانالدا کی یازیلاری کانالین لینکینی وئرمک شرطی ایله پایلاشماق اولار.
اوشاق ادبیاتی
اوشاق ادبیاتی هر هفته پنجشنبه گونو ادبیات سئونلر کانالیندا .
اوشاق ادبیاتینا دایر یازیلارینیزی بیزه گوندرین .
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
اوشاق ادبیاتی هر هفته پنجشنبه گونو ادبیات سئونلر کانالیندا .
اوشاق ادبیاتینا دایر یازیلارینیزی بیزه گوندرین .
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
پالتو
✍دینو بوتزاتی
تورکجه چئویرن:سحرخیاوی
اوزون اومودسوزلیقدان سونرا "یوهانس"ائولرینه قاییتدی.مارسین قارانلیق گونلرینین بیری ایدی.قارغالار اویان-بویانا اوچوشوردیلار.اینانیلماز شکیلده قاپیدان ایچری گیردی.هئچ کیم اونو گوزلهمیردی.آناسی اونو قوجاقلاماغا قانادلاندی.چیغیردی:"شوکورلر اولسون ایلاهی".
یوهانسین بالاجا باجی-قارداشی"آنا" ایله "پتر" ده سئوینیشدیلر.آیلار ایدی یوهانسین یولونو گوزلهییردیلر.بو آنی دفعهلرجه یوخودا گورموشدولر.
امما یوهانس سئحیرلی بیر ساکیتلیگه دالمیشدی.هئچ نمنه دئمیردی.سانکی گوجوله آغلاماغینی ساخلاییردی.
آناسی آغلایارکن:"ایذین وئر بویونا باخیم،نه قدر بویویوبسن،امما....امما نه دن رنگین قاچیب؟!"-دئدی.
آنا بو سوزلری دئمکله خوفلاناراق دالی چکیلدی.دوغرودان رنگی قاچمیشدی.سانکی بوتون قووهسی توکنمیشدی.یورغون عسکرلیک بورکونو باشیندان گوتوردو.اوتاغا کئچیب چارپاییدا اوتوردو.چوخ یورغون نظره گلیردی.سانکی گولومسهمک ده اونا آغیر گلیردی.آناسینین گوزونده قاچاق کولگه کیمی گورونوردو.
آناسی دئدی:"پالتونو چیخارت اوغلوم"
اوزویله فیکرلشدی اوغلو نه قدر بویوک،گوزل،ووقارلی و آغیر-سنگین اولوب.دوغرو کی رنگینین قاچقینلیغی قورخونج ایدی امما بو قدر گوزللیک قارشیسیندا اونملی دئییلدی.
-پالتونو چیخارت وئر آسلاییم اوغلوم،اوتاق ایستیدیر.
امما یوهانس آنسیزین سورعتله اوزونو دالا چکدی،پالتونو داها موحکم اینینه دولادی.
-یوخ.بوراخ آناجان.چیخارتمیرام.ایندیجه گئتمَلییم.
-گئدیرسن؟! ایکی ایل قاییتماغینا یول گوزلهمیشیک.یئنه گئدیرسن؟!
آنانین بویوک سئوینجی چوخ سورمهدی.یئنی دن اوزونه کدر قوندو.بونو تکجه اوغولسوز آنالار یاخشی دوشونَرلر.
-ائله الان قاییدیرسان؟! بیر زاد یئمیرسن؟!
یوهانس غملی گولومسهدی.گوزونو ائوین هر بیر کونجونه دولاندیردی.
-"آناجان من غذا یئمیشم.بورانین یاخینلیغیندا بیر دوشَرگه ده اوتراق ائلهمیشیک".
-آخ....اوندا تک دئییلسن؟! یولداشین وار؟ بلکه مونانین اوغلودو؟
-یوخ.یولدا اونلا تانیش اولدوم.الان دیشاریدا منی گوزلهییر.
-دیشاریدا؟! نه دن یولداشینی ائوه دعوت ائلهمیرسن؟اونو خیاواندا یالقیز بوراخیبسان؟!
آنا آچیشقایا ساری گئتدی.باغچانین او طرفینده،حیطین بارماقلیقلارینین دالیندا،قارا گئیینمیش بیر کیشی گوردو.کیشی قانی سووغلوغنان ائوین قاباغیندا قدملهییردی.
آنا اوزو بیلمه دن اورهیینده غریبه بیر سانجی حیس ائتدی.اورهیی سیخیلدی.
-هه گئتمهییم یاخشی دیر.قالماغیم اوزومه باشآغری آچار-یوهانس دئدی.
-اوندا هئچ اولماسا دوستونا بیر لیوان سو آپار.
-یوخ آناجان.دوغروسو دوستوم بیرآز عادیجه دئییل.مومکوندو آجیغی گلسین.
-بو نئجه آدامدیر؟! نه دن اونلا دوستلوق قوردون؟!
یوهانس غملی دئدی:"یاخشی تانیمیرام.یولدا گوردوم.اوزو منه قوشولدو".
سانکی بو باره ده دانیشماق ایستهمیردی.آناسی دا بونو دوشوندو.سوزو دییشیب دئدی:
-بیلیرسن ماریا قاییتماغینی ائشیتسه نه قدر سئوینه جک؟حتمن بو قدر تلَسکن ماریانین گوروشونه گئدیرسن؟ائله دیر می؟
یوهانس یالنیز آجی گولومسهدی.آنا اونون نه دن بو قدر غملی اولماغینی دوشونموردو.ساواشا گئتدیکی گون کیمی غملی ایدی.
ایندی ساواش قورتاریب او قاییتمیشدی.یئنی یاشاییش قارشیسیندایدی.آزادلیق گونلری،قورخوسوز و نیگرانلیقسیز گونلر.اوزون گئجهلر بیرگه یاشایاجاقلار.داها توپ و بُمب پارتلاییشی او گئجهلری آلاولاندیرمیاجاق.داها عزیزلریمیزین بدنی،اوخلانمیش اورهکله خارابالاردا قورومیاجاق.کابوسلار بیتیب.یوهانس گلیب.ماریا نه قدر سئوینهجک.باهاردا اونلار کندیمیزین کلیساسیندا ائولنهجکلر.ناقوس سسلنهجک.گوللرین عطری هاوانی بورویهجک.
امما بس نه دن یوهانس رنگی قاچیقین و پریشان دیر؟! نه دن گولمور؟! نه دن ساواشدان دانیشمیر؟! بو پالتودا نه سیرر وار بو ایستیده اینیندن چیخارتمیر؟!
بلکه آلتداکی پالتاری جیریقدیر یوخسا تمیز دئییل.امما آناسیندان گرک اوتانماسین.بلکه خسته،یوخسا یورغون دیر.امما نه دن باخیشینی آناسیندان قاچیردیر؟! سانکی بیر شئیدن قورخور.
بالاجا باجی-قارداشی دا تعجوبله یوهانسا باخیردیلار.
آنا مهربان سسله:"یوهانس نه یاخشی قاییتدین.ایذین وئر سنه بیر قهوه گتیریم".
تلسیک مطبخه قاچدی.بیر فینجان ایستی قهوه و فتیرله قاییتدی.یوهانس کونولسوز قهوهنی باشینا چکدی.فتیردن ده بیر دیش گوتوردو.
آنا ایستیردی نه دن بئله گویولسوز اولدوغونو سوروشسون.امما سوروشمادی.اونو ناراحات ائلهمیی ایستهمیردی.
عوضینده سوروشدو:"یوهانس اوتاغینی گورمک ایستهمیرسن؟
تزه تخت سن اوچون قویموشام.دیوارلاری رنگلتدیرمیشم.تزه چیراق دا آلمیشام.
پالتونو چیخارت.ائو چوخ ایستی دیر.
یوهانس دینمهدی.چارپاییدان دوروب اوتاغینا ساری گئتدی.ائله آرام سانکی یوخودا یئریییردی.آناسی قاباقدا قاچیب پنجرهلری آچدی.سرباز کونجده دوروب،تزه آلینمیش شئیلره،آق پردهلره،ایشیلدایان دیوارلارا باخدی.
-نه گوزل-دئدی.
امما گ
✍دینو بوتزاتی
تورکجه چئویرن:سحرخیاوی
اوزون اومودسوزلیقدان سونرا "یوهانس"ائولرینه قاییتدی.مارسین قارانلیق گونلرینین بیری ایدی.قارغالار اویان-بویانا اوچوشوردیلار.اینانیلماز شکیلده قاپیدان ایچری گیردی.هئچ کیم اونو گوزلهمیردی.آناسی اونو قوجاقلاماغا قانادلاندی.چیغیردی:"شوکورلر اولسون ایلاهی".
یوهانسین بالاجا باجی-قارداشی"آنا" ایله "پتر" ده سئوینیشدیلر.آیلار ایدی یوهانسین یولونو گوزلهییردیلر.بو آنی دفعهلرجه یوخودا گورموشدولر.
امما یوهانس سئحیرلی بیر ساکیتلیگه دالمیشدی.هئچ نمنه دئمیردی.سانکی گوجوله آغلاماغینی ساخلاییردی.
آناسی آغلایارکن:"ایذین وئر بویونا باخیم،نه قدر بویویوبسن،امما....امما نه دن رنگین قاچیب؟!"-دئدی.
آنا بو سوزلری دئمکله خوفلاناراق دالی چکیلدی.دوغرودان رنگی قاچمیشدی.سانکی بوتون قووهسی توکنمیشدی.یورغون عسکرلیک بورکونو باشیندان گوتوردو.اوتاغا کئچیب چارپاییدا اوتوردو.چوخ یورغون نظره گلیردی.سانکی گولومسهمک ده اونا آغیر گلیردی.آناسینین گوزونده قاچاق کولگه کیمی گورونوردو.
آناسی دئدی:"پالتونو چیخارت اوغلوم"
اوزویله فیکرلشدی اوغلو نه قدر بویوک،گوزل،ووقارلی و آغیر-سنگین اولوب.دوغرو کی رنگینین قاچقینلیغی قورخونج ایدی امما بو قدر گوزللیک قارشیسیندا اونملی دئییلدی.
-پالتونو چیخارت وئر آسلاییم اوغلوم،اوتاق ایستیدیر.
امما یوهانس آنسیزین سورعتله اوزونو دالا چکدی،پالتونو داها موحکم اینینه دولادی.
-یوخ.بوراخ آناجان.چیخارتمیرام.ایندیجه گئتمَلییم.
-گئدیرسن؟! ایکی ایل قاییتماغینا یول گوزلهمیشیک.یئنه گئدیرسن؟!
آنانین بویوک سئوینجی چوخ سورمهدی.یئنی دن اوزونه کدر قوندو.بونو تکجه اوغولسوز آنالار یاخشی دوشونَرلر.
-ائله الان قاییدیرسان؟! بیر زاد یئمیرسن؟!
یوهانس غملی گولومسهدی.گوزونو ائوین هر بیر کونجونه دولاندیردی.
-"آناجان من غذا یئمیشم.بورانین یاخینلیغیندا بیر دوشَرگه ده اوتراق ائلهمیشیک".
-آخ....اوندا تک دئییلسن؟! یولداشین وار؟ بلکه مونانین اوغلودو؟
-یوخ.یولدا اونلا تانیش اولدوم.الان دیشاریدا منی گوزلهییر.
-دیشاریدا؟! نه دن یولداشینی ائوه دعوت ائلهمیرسن؟اونو خیاواندا یالقیز بوراخیبسان؟!
آنا آچیشقایا ساری گئتدی.باغچانین او طرفینده،حیطین بارماقلیقلارینین دالیندا،قارا گئیینمیش بیر کیشی گوردو.کیشی قانی سووغلوغنان ائوین قاباغیندا قدملهییردی.
آنا اوزو بیلمه دن اورهیینده غریبه بیر سانجی حیس ائتدی.اورهیی سیخیلدی.
-هه گئتمهییم یاخشی دیر.قالماغیم اوزومه باشآغری آچار-یوهانس دئدی.
-اوندا هئچ اولماسا دوستونا بیر لیوان سو آپار.
-یوخ آناجان.دوغروسو دوستوم بیرآز عادیجه دئییل.مومکوندو آجیغی گلسین.
-بو نئجه آدامدیر؟! نه دن اونلا دوستلوق قوردون؟!
یوهانس غملی دئدی:"یاخشی تانیمیرام.یولدا گوردوم.اوزو منه قوشولدو".
سانکی بو باره ده دانیشماق ایستهمیردی.آناسی دا بونو دوشوندو.سوزو دییشیب دئدی:
-بیلیرسن ماریا قاییتماغینی ائشیتسه نه قدر سئوینه جک؟حتمن بو قدر تلَسکن ماریانین گوروشونه گئدیرسن؟ائله دیر می؟
یوهانس یالنیز آجی گولومسهدی.آنا اونون نه دن بو قدر غملی اولماغینی دوشونموردو.ساواشا گئتدیکی گون کیمی غملی ایدی.
ایندی ساواش قورتاریب او قاییتمیشدی.یئنی یاشاییش قارشیسیندایدی.آزادلیق گونلری،قورخوسوز و نیگرانلیقسیز گونلر.اوزون گئجهلر بیرگه یاشایاجاقلار.داها توپ و بُمب پارتلاییشی او گئجهلری آلاولاندیرمیاجاق.داها عزیزلریمیزین بدنی،اوخلانمیش اورهکله خارابالاردا قورومیاجاق.کابوسلار بیتیب.یوهانس گلیب.ماریا نه قدر سئوینهجک.باهاردا اونلار کندیمیزین کلیساسیندا ائولنهجکلر.ناقوس سسلنهجک.گوللرین عطری هاوانی بورویهجک.
امما بس نه دن یوهانس رنگی قاچیقین و پریشان دیر؟! نه دن گولمور؟! نه دن ساواشدان دانیشمیر؟! بو پالتودا نه سیرر وار بو ایستیده اینیندن چیخارتمیر؟!
بلکه آلتداکی پالتاری جیریقدیر یوخسا تمیز دئییل.امما آناسیندان گرک اوتانماسین.بلکه خسته،یوخسا یورغون دیر.امما نه دن باخیشینی آناسیندان قاچیردیر؟! سانکی بیر شئیدن قورخور.
بالاجا باجی-قارداشی دا تعجوبله یوهانسا باخیردیلار.
آنا مهربان سسله:"یوهانس نه یاخشی قاییتدین.ایذین وئر سنه بیر قهوه گتیریم".
تلسیک مطبخه قاچدی.بیر فینجان ایستی قهوه و فتیرله قاییتدی.یوهانس کونولسوز قهوهنی باشینا چکدی.فتیردن ده بیر دیش گوتوردو.
آنا ایستیردی نه دن بئله گویولسوز اولدوغونو سوروشسون.امما سوروشمادی.اونو ناراحات ائلهمیی ایستهمیردی.
عوضینده سوروشدو:"یوهانس اوتاغینی گورمک ایستهمیرسن؟
تزه تخت سن اوچون قویموشام.دیوارلاری رنگلتدیرمیشم.تزه چیراق دا آلمیشام.
پالتونو چیخارت.ائو چوخ ایستی دیر.
یوهانس دینمهدی.چارپاییدان دوروب اوتاغینا ساری گئتدی.ائله آرام سانکی یوخودا یئریییردی.آناسی قاباقدا قاچیب پنجرهلری آچدی.سرباز کونجده دوروب،تزه آلینمیش شئیلره،آق پردهلره،ایشیلدایان دیوارلارا باخدی.
-نه گوزل-دئدی.
امما گ
وزلری عجیب حالتسیز و سویوق ایدی.آننا ایله پتر قارداشلارینین دالیسیندا دورموشدولار.اونلار شادلیق گوزلهییردیلر.یوهانس یئنی دن دئدی:
"چوخ گوزل.تشککورلر آناجان".
داها بیر سوز دئمهدی.پریشان او یان-بویانا باخیردی.اوزگون پنجرهدن قارا گئیینمیش کیشی یه باخیردی.
زورلا گولومسهدی.آناسی صبری قورتارمیش کیمی:
-یوهانس سنی تانری دوزون دئه نه موشکولون وار؟نمنهنی گیزلَدیب دئمک ایستهمیرسن؟نه دن بیزه دئمیرسن؟
اوغلان دوداغینی دیشلهدی.سونرا غملی و آستا دئدی: "آنا جان داها گئتمهیین واختیدیر.گرک گئدیم".
-گرک گئدهسن؟! حتمن تئز قاییداجاقسان.ماریانین گوروشونه گئدیرسن؟
یوهانس دردلی دئدی:"بیلمیرم آنا.بیلمیرم!"
او آندا قاپییا ساری یئریییب،عسکرلیک بورکونو باشینا قویدو.
-امما حتمن قاییداجاقسان.من ژولیوس عمی و بیبی نی ده چاغیراجاغام.چوخ سئوینهجکلر.جشن توتاجاییق.گون باتمامیشدان قاباق حتمن قاییت.یوهانس دردلی آناسینا باخدی.سانکی سن آللاه اورهییمی بوندان آرتیق دیدمه دئییردی.
-آنا من گرک گئدهم.او دیشاریدا کی صبیرسیز منی گوزلهییر
قاپیدان چیخماق ایستهدی.باجی قارداشی اونو گورمکدن هله ده سئوینجک ایدیلر.اوزلرینی اونا سووادیلار.پتر پالتوسونو اوسته قالخیزدی یونیفورمونا باخسین.آنا یوهانسین راحاتسیز اولماغیندان قورخدو.
-ال وورما پتر!!نه ایش گورورسن؟!
امما داها بئواخت اولموشدو.آنا اللرینی گوزلرینه توتارکن دیلی توتولوب چیغیردی:آاااخ...یوهانس....اوغلوم....نه اولوب؟...نه دن بئله قانا بلهشیبسن؟!!
یوهانس آخیر کره دئدی:گئتمک واختی چاتدی آنا،اونو چوخ انتظاردا قویدوم.آللاهین آمانیندا آننا،پتر،آناجان...
قاپییا یئتیشرکن سانکی اونو کولک آپاردی.او و قارا گئیینمیش کیشی آتا مینیب چاپدیلار.امما ماریانین ائوینه ساری یوخ،اونلار اُفقلره ساری،گویلره دیرنمیش داغلارا ساری چاپدیلار.
آنا اطرافینا باخدی.اورهیینده ائله بیر بوشلوق حیس ائدیردی کی،سدهلر بئله او بوشلوغو دولدورا بیلمزدی.
ایندی او پالتووین ماجراسینی و اوغلونون غملی اولماغینین سببینی بیلیردی.او خیاواندا قدم ووران صبیرلی قارا پالتارلینی دا تانیییردی.
دوغرودان او نه قدر مهریبان ایدی.او یوهانسی ائوینه قایتارمیشدی عائیلهسی ایله ویداعلاشسین،سونرا اونو قاییتماز،ابدی سفره آپاردی.
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
"چوخ گوزل.تشککورلر آناجان".
داها بیر سوز دئمهدی.پریشان او یان-بویانا باخیردی.اوزگون پنجرهدن قارا گئیینمیش کیشی یه باخیردی.
زورلا گولومسهدی.آناسی صبری قورتارمیش کیمی:
-یوهانس سنی تانری دوزون دئه نه موشکولون وار؟نمنهنی گیزلَدیب دئمک ایستهمیرسن؟نه دن بیزه دئمیرسن؟
اوغلان دوداغینی دیشلهدی.سونرا غملی و آستا دئدی: "آنا جان داها گئتمهیین واختیدیر.گرک گئدیم".
-گرک گئدهسن؟! حتمن تئز قاییداجاقسان.ماریانین گوروشونه گئدیرسن؟
یوهانس دردلی دئدی:"بیلمیرم آنا.بیلمیرم!"
او آندا قاپییا ساری یئریییب،عسکرلیک بورکونو باشینا قویدو.
-امما حتمن قاییداجاقسان.من ژولیوس عمی و بیبی نی ده چاغیراجاغام.چوخ سئوینهجکلر.جشن توتاجاییق.گون باتمامیشدان قاباق حتمن قاییت.یوهانس دردلی آناسینا باخدی.سانکی سن آللاه اورهییمی بوندان آرتیق دیدمه دئییردی.
-آنا من گرک گئدهم.او دیشاریدا کی صبیرسیز منی گوزلهییر
قاپیدان چیخماق ایستهدی.باجی قارداشی اونو گورمکدن هله ده سئوینجک ایدیلر.اوزلرینی اونا سووادیلار.پتر پالتوسونو اوسته قالخیزدی یونیفورمونا باخسین.آنا یوهانسین راحاتسیز اولماغیندان قورخدو.
-ال وورما پتر!!نه ایش گورورسن؟!
امما داها بئواخت اولموشدو.آنا اللرینی گوزلرینه توتارکن دیلی توتولوب چیغیردی:آاااخ...یوهانس....اوغلوم....نه اولوب؟...نه دن بئله قانا بلهشیبسن؟!!
یوهانس آخیر کره دئدی:گئتمک واختی چاتدی آنا،اونو چوخ انتظاردا قویدوم.آللاهین آمانیندا آننا،پتر،آناجان...
قاپییا یئتیشرکن سانکی اونو کولک آپاردی.او و قارا گئیینمیش کیشی آتا مینیب چاپدیلار.امما ماریانین ائوینه ساری یوخ،اونلار اُفقلره ساری،گویلره دیرنمیش داغلارا ساری چاپدیلار.
آنا اطرافینا باخدی.اورهیینده ائله بیر بوشلوق حیس ائدیردی کی،سدهلر بئله او بوشلوغو دولدورا بیلمزدی.
ایندی او پالتووین ماجراسینی و اوغلونون غملی اولماغینین سببینی بیلیردی.او خیاواندا قدم ووران صبیرلی قارا پالتارلینی دا تانیییردی.
دوغرودان او نه قدر مهریبان ایدی.او یوهانسی ائوینه قایتارمیشدی عائیلهسی ایله ویداعلاشسین،سونرا اونو قاییتماز،ابدی سفره آپاردی.
https://t.me/Adabiyyatsevanlar
Telegram
ادبیات سئونلر
بوکانال ادبیات سئونلر قوروپونون سئچیلمیش اثرلری دیر
کانالدا کی یازیلاری کانالین لینکینی وئرمک شرطی ایله پایلاشماق اولار.
کانالدا کی یازیلاری کانالین لینکینی وئرمک شرطی ایله پایلاشماق اولار.