زامان پاشازاده

تانرینین یاییندان چیخمیش اوخ‌دور سئوگی
هاوادا دیدرگین
گرگین
گَر سینه‌نی گَر سئوگیلیم!


اوخ خ خ خ خ
وار اول تانری وار اول، پایین چوخ
اول دئدیییمده اول
یاران
-قان وئریرمی سئوگیلیم؟!
آچ گؤزونو
کؤنلونو-مو گؤرمک ایسته‌ییرم
بیز گوزگویوک آرتیق
گو-ز-گو

http://t.me/Adabiyyatsevanlar

آیدین_باخیش

یوولا دوشدو بیر آرخدان، بیر کیچیک قارا بالیق
او آرخین درین‌لییی، اونا وئرمیردی قانیق

گئتدی چاتدی دنیزه، درینلیک سوراغیندا
معللیمین سؤزلری، سیرقا تک قولاغیندا

دایاز اولدو دنیزده، درینلییی گؤرمه‌دی
بوز باغلادی دونیاسی، سرین‌لییی گؤرمه‌دی

دؤندو همن یوللاری، ایسته‌دی گؤیه اوچسون
یانی نئجه اوچماغی، معللیم‌دن سوروشسون

قاییتدی شاهید اولدو، معللیمین یاسینا
ائله بیل گمی دیدی، ساحیلین قایاسینا

بو نئجه ایشدیر تانری، دور یوخودان آییل‌دی
سن یاتیبسان دونیادا، آرازدا عزراییل‌دی

ایندی قوجالیب بالیق، قالیب کیچیک بیر آرخدا
او اوچماق هوسینده، او صمد آختارماقدا


http://t.me/Adabiyyatsevanlar

افراسیاب نورالهی
باشیمدا آرپا بوغدای ساچلاریم

باشیمدا،
آرپا بوغدای ساچلاریم..
باشیمدا،
قوزئی گونئی ایقلیم لریمین،
گونش کولگه آیریلمازلیغی..
فصیل لریمین قیش لیغی، پاییزلیغی، یازلیغی..
باشیمدا،
آغلی قارالی گونلریمین گوموشو یایلیغی..
باشیمدا،
اوره ییمین ایستیسی، سویوغو
و هر گون،
بیر آز قوپوب دوشن اوره ییمدن،
ساچلاریما دوشن دن..
باشیمدا،
گئجه، گوندوز..
غروب، دان..
باشیمدا،
آغ دان، قارادان عیبارت،
باشیمدا اوره ییمدن ایکی علامت، نیشان..
باشیمدا اوره ییم شان شان..
باشیمدا،
بوتون اوره ییمدن اولانلار
بوتون باشیمدان گئدن لر
بوتون باشیما گلن لر
باشیمدا،
بوتون خیالیمدان اوتن
باشیمدا وطن
و وطنیمین گویلرینی توتموش بولوت
باشیمدا،
توتولموش قاشیم، قاباغیم
دولموش گوزلریم، گوزلرین
باشیمدا،
باشیمدان اسکیک اولمایان دومان، چن
باشیمدا،
بیر شهر حسرتیم تبریز
و باشیمدا،
سنی گزدیریرم سئوگیلیم

http://t.me/Adabiyyatsevanlar

صمد بهرنگی 1318-1347
تبریز چرنداب .
دونیا شهرتلی آذربایجان یازی چی سی صمد بهرنگی نین اد گونو قوتلو و موتلو اولسون
http://t.me/Adabiyyatsevanlar

تلخون
یازار : صمد بهرنگی

http://t.me/Adabiyyatsevanlar

عروسک سخنگو
یازار: صمد بهرنگی

http://t.me/Adabiyyatsevanlar

پسرک لبو فروش
یازار : صمد بهرنگی

http://t.me/Adabiyyatsevanlar

کچل کفتر باز
یازار: صمد بهرنگی

http://t.me/Adabiyyatsevanlar

افسانه محبت
یازار: صمد بهرنگی

http://t.me/Adabiyyatsevanlar

ماهی سیاه گوچلو
یازار: صمد بهرنگی

http://t.me/Adabiyyatsevanlar

ماهی سیاه کوچولو

اگر یک وقتی ناچار با مرگ روبرو شدم
که می شوم، مهم نیست،
مهم این است که زندگی یا مرگ من
چه اثری در زندگی دیگران داشته باشد.


http://t.me/Adabiyyatsevanlar

گورستان امامیه
عکس مزار زنده یاد صمدبهرنگی قصه گوی کودکان آذربایجان

https://t.me/Adabiyyatsevanlar

صمد بهرنگی 1318-1347
تبریز چرنداب .
دونیا شهرتلی آذربایجان یازی چی سی صمد بهرنگی نین آد گونو قوتلو و موتلو اولسون
http://t.me/Adabiyyatsevanlar

صمد بهرنگی نین 80 ایلگین اوشاق ادبیاتیندا چالیشانلارا تبریک دئییریک .

http://t.me/Adabiyyatsevanlar

جمعه بازار
اوستاد دوکتور صمد رحمانی

صمد بهرنگي 1318- جی ايلده بير تبريزلي آتا و آنادان دونيايا گلدي و چرنداب محله سينين، جمال آباد کوچه سينده يوخسول بير عايله ده بويا باشا چاتدي. اون ياشي اولا- اولمايا آتاسي عزت کؤرپه لرينه چؤرک قازانماق اوچون باکيا گئتدي و صمد اوشاق ياشيندا يوخسوللوغو اتي، سوموگو ايله حسّ ائتدي. صمدين قارداشي اسد بهرنگينین کيهان غزتينده درج اتديگي مقاله بو جهتدن ماراقليدير. يازينين بير يئرينده اوخويوروق:
"هر گون سحر تئزدن محله ساکينلري باشماغلاريني قولتوغونا ووروب سرعتله قاچان بير اوغلان اوشاغيني گؤرور و بير- بيريندن اونون کيم اولدوغونو سوروشوردولار:
- نه اوچون او هميشه قاچير؟ باشماقلاريني نييه قولتوغونا وورور؟
سونرالار معلوم اولدو کي همين اوشاق اونلارين محله سينده ياشايان فهله عزتين اوغلودور. اوخودوغو مکتب اوزاقدا اولدوغوندان قاچيرکي، گئجيکمه سين. باشماقلاريني دا قولتوغونا اونا گؤرا وورور کي، يرتيلماسين ... اوشاغين آدي صمددي." صمد ابتدایي مکتبي اوخويوب قورتاردي. سونرا تبريز دانشرا تحصیلینی بيتيريب، بير مدت آذربايجانينين اوجقار کندلرينده معلمليکله مشغول اولدي. سونرا تبريز دانشگاهینی بيتيريب خيلي ديرلي اثرلري ايله وطنداش يازيچيسي کيمي تانينماغا باشلادي.
ص. بهرنگي اؤز باجاريغيني آذربايجان کندلیلرینین معیشتيني تصويره چکمه يه ايشلتدي. خصوصآً خالق بالاجا بالالارينين ان وحشيجه سينه و غيري انساني استثمار اولماقلاريني وار گوجويله او زامانکي رژيمين قولاغينا چاتديردي. او دا هانسي زاماندا؟ او زاماندا کي ايران مطبوعاتی، ائله ژورناللا، غزتلرله دولموشدوکی هر هفته، بعضاً هر گون گؤزل، لوت قادينلارين و یا اَيين- باشلي قادين ساياغي بزنميش اوغلانلارين شکيللري ايله، ساتيلميش "يازيچيلارين لوت قلميله" ايرج پزشکزاد دئميشکن گنجلرين خيال کاروانيني "سانفرانسيسکويا" طرف سورويوردولر. بو مطبوعات خلورله خارجي اؤلکه لره گؤندريليردي. اونلار يانليش فيکيرلشيرديلر کي، گؤره سن ايراندا نه خبر وار! البته کي، بو عرفه ده بير يازيچي قالخا، بونلارين عوضينه بالاجا ايلمه چالان قيزلارين يا دا خيردا اوست باشي جيندير، آياققابيسيز چوغوندور ساتان اوغلانلارين قيشين اوغلان چاغيندا ساده قلمله تصويرين وئره، هئچ ده رژيمه خوش گلميه جکدير.
"اولدوز و قارغالار" (1345) حکايه سي ده رئال بير يازي حساب ائديله بيلر. ادبيات عالمينده قارغا منفيليک سیموولودور، آنجاق بو حکايه ده بير زحمت چکن و دؤيوشکن انسان کيمي اؤزونو گؤسترير. حکايه جمعيتين آشاغي طبقه لرينين ياشاييشيني عکس ائتديرير. اولدوز اَلي آغزينا چاتان عايله ده ياشايير. آناليغي اونا یاشایئشی ائله چتين ائدير کي، او قيز تاپتالانميش اوشاقلارين ايچريسينه آتيلير. او، ياشار آديندا بير اوغلانلا تانيش اولور. ياشارين آتاسي ايشدن دوشموش، آناسي اونون- بونون ائوينده خیدمتچیلیک ائدير. ياشار قونشولوقلاريندا کؤرپه، سود اَمَر اوشاقلارين سويوقدان کورسو آلتيندا قوروماقلارينا شاهيد اولور. بونلاري دوستلاري اولدوز، قارغا، قولچاقلا آرايا قويور. اونلار مصلحت گؤرورلر کي، بير دسته دوزلتسينلر، بئله- بئله چيرکين فاجعه لرين علیهينه کسگين مبارزه آپارسينلار. بو بالاجا دسته مبارزه یه باشلاييرلار و بو يولدا شهيد وئريرلر. آنجاق بونلار يالنيز خيال عالمينده، قولچاقلارين عالمينده غلبه چاليرلار.
حيوان کاراکترلرينين بيريسي حکايه نين بير قيسمينده بئله دانيشير:
" قاري قارغا اَييلميش ديمديکلريني توپراغا سورتوردو، دييردي: سيزلردن خوشوم گلير، سيز آتا- آنالارينيزدان فرقليسيز. آفرين! آفرين! آنجاق هله اوشاقسينيز، سيزه لازيمدير کي، چوخ شئيلر اؤيرنه سينيز و بوندان دا ياخشي فيکيرلشه سينيز." (45 - بهرنگی صمد، اولدوز و کلاغ ها، ص 51).
"اولدوز و دانيشان قولچاق" حکايه سينده ده قارغالار و قولچاقلار انسان کاراکتري کيمي جانلانديرير. حکايه نين اوشاق اوبرازي، قارغالارين کمگي ايله قولچاقلارين جشنینده حضور تاپير و دويونجا خؤرک يئيير.
بهرنگينين بوتون کاراکترلري حال- حاضردا اولان وضعيتي انکار ائتمک آياغينا گليرلر و موجود ياشاييشي دييشمک فيکرينه دوشورلر.
"چوغوندور ساتان اوغلان" حکايه سي تاری وئردي آديندا بير يوخسول عايله ده ياشايان بير اوغلان اوشاغينين سرگذشتيدير. بهرنگي بو اوغلانين صورتيني ائله تصوير ائدير کي، اوخوجو اونون اوزونده دنيا اوشاقلارينين صورتيني گؤره بيلر. حکايه بيرينجي شخصين ديليندن يازيليب، روايتچي بير معلمدير. حکايه نين خلاصه سيني يازيچينين ديليندن وئريريک و اونون حاقيندا قضاوتي اوخوجونون عهده سينه قويوروق.
" نئچه ايل بوندان اول بير کندده معلمليک ائديرديم. مکتب بير قاپيسي بير پنجره سي اولان کيچيک اوتاقدان عبارت ايدي. اوتوز ايکي شاگرديم واردي. اون بشي بيرينجي صینيفده، سککيزي ايکينجي، آ

لتيسي اوچونجو، اوچو ايسه دؤردونجو صینيف

ده اوخويوردو. کنده اون گون ايدي گلميشديم. برک قار ياغيردي، يئر بوز باغلادي. سويوغون قاباغيني آلماق اوچون قاپي- پنجره نين دلمه دئشيگينه کاغذ ياپيشديرديق. بير گون قاپينين آرخاسيندان نازيک بير سس ائشيتديم:
- لبو گتيرميشم، لبو گتيرميشم، اوشاقلار! ايستي، شيرين لبو!
صینیف نماینده سیندن سوروشدوم:
- بو کيمدير؟ او دئدي:
- اؤزگه آدام دييل، آقا، تاری وئرديدير. قيشدا لبو ساتير. ايسته ييرسن دئييم، ايچري گلسين...
- آغا، - دئدي:
- اجازه وار اللريمي قيزديريم؟
اوشاقلار او ساعات تاری وئرديني پئچين قيراغينا چکديلر. بير قدر قيزيشاندان سونرا تاری وئردي ديللندي:
- آغا، چوغوندور يئمه يه ميلينيز وار؟
جواب گؤزله مه دن قالخيب چوغوندور قازانينا طرف گئتدي. سئچيب گؤتوردويو چوغوندوردان بيريني منه اوزاديب دئدي:
- ياخشي اولار کي، اؤزونوز سوياسينيز، بلکه منيم اللريمدن...بيز کندلييک، شهر گؤرمه ميشيک. عادت- عنعنه لريني ده بيلميريک.
او دنيا گؤرموش آداملار کيمي دانيشيردي." (9- ابراهیموف میرزه، رداکتور، ایران آذربایجان ادبیّاتینین آنتولوگیاسی، اوچونجو جیلد، ص 309-314) سونرا چوغوندور ساتان اوغلان باشلايير اؤز باشينا گلن مصيبتلري آقا معلمه نقل ائيله يير.
"24 ساعات يوخودا و آييقليقدا" حکايه سي بير اوشاغين ديليندن نقل اولونور. لطيف آديندا بير اوغلان يوخسول آتاسي ايله آذربايجان شهرلرينين بيريندن تهرانا ايش تاپماق اميدي ايله کؤچورلر. لطيف حکايه نين اوّلينده دئيير:
"تهراندا باشيما گلنلرين هاميسيني يازسام، بير نئچه کتاب اولار و اوخوجونو يورا بيلر. اونا گؤره ده آنجاق 24 ساعات عرضينده گؤردوکلريمدن بحث ائده جیم." (9- ابراهیموف میرزه، رداکتور، ایران آذربایجان ادبیّاتینین آنتولوگیاسی، اوچونجو جیلد، ص 314)
بهرنگي بير رئاليست يازيچي کيمي حکايه نين فضاسيني بئله قلمه گتيرير:
" بير نئچه آي ايدي کي، آتام ايشسيز قالميشدي. ناعلاج قاليب آنامي، باجيمي و قارداشلاريمي شهريميزده قويوب، تکجه منيم اليمدن دوتوب تهرانا گلدي. بيزدن قاباق بير نئچه نفر تانيشلاريميزدان، شهرليلريميزدن تهرانا گليب اؤزلرينه ايش قورا بيلميشديلر. مثلا تانيشلاريميزين بيري بوز ساتيردي. بيريسي کهنه پال- پالتار آلقي- ساتقيسينا باخيردي. بير آيريسي پرتقال ساتيردي. منيم ده آتام الينه بير ال آراباسي ساليب سوغان، يئر آلماسي خيار و بو کيمي شئيلر ساتماغا باشلادي. آتامين قازانجيندان بير تيکه اؤزوموز يئييرديک، بير تيکه ده آناما يوللاييرديق. من ايسه هردن بير آتاملا او يان- بو يانا گئديرديم، بعضاً ده تکيمه خيابانلاردا هرله نيرديم، گون باتان چاغي آتامين يانينا گئديرديم. گاهدان دا ساققيز بسته سي بير قيراندان يا دا کي حافظ فالي ساتيرديم. "
سونرا لطيف بير نئچه اؤز ياشيدي اوغلانلارلا تانيش اولور. اونلار دا لطيف کيمي يوخسول عايله دنيديلر. مثلا، بيريسي آياققابي تاپماديغيندان آياقلاريني قارا رنگله بوياميشدي. بو اوشاقلار چوخ چتين گونلر کئچيريرديلر. بو طرفدن ده لطيفين آتاسينين بازاري کاساد اولور. بير گون اؤيونجاق دکانيندا بير اوشاق اويونجاغي، "دوه" گؤرور. لطيف چوخ گئجه لر اونو الينه آلماق آرزوسيلا يوخويا گئدير. بير گئجه يوخودا گؤرور کي، بؤيوک شنليک مراسمينده هامي حيوانلار، بير ده يوخسول اوشاقلار بير باغا توپلاشيبلار، يئمک ايچمک ده خيرتدک دندير. لطيف دوستلاريلا بيرليکده دويونجا يييب ايچندن سونرا دوه نين بئلينه مينيب دولانير. بيردن ائله حسّ ائدير کي توز- تورپاق بونون اوزونه چيرپير. آسقيرير گؤرور کي، سوپورگه چي خيابانين قيراغيني سوپورور و توز- تورپاغي اؤنا طرف چيله يير.
اوشاغين فکري- ذکري بو "دوه" یه مشغول اولور. گونده گئدير اونا باخير. نئچه دفعه آژاندان کتک يئيير. بير گون بير قيز باباسيلا ماشيندان دوشوب دوه ني ماغازادان آلير. لطيفي ائله قهر بوغور کي، آرزو ائدير، ماغازادا ويترينين داليسينداکي سلاح اونون اولايدي.
"بير هولو و مين هولو" حکايه سي کند اوشاقلارينين کئچينه جکلريندن گؤتورولوب. اونلار آيلار، ايللر چاليشيرلار، چوخ يئمه لي ميوه لري بئجريرلر، آنجاق بو ميوه لردن بير تکي ده بونلارا قسمت اولمور، هاميسيني ارباب اؤزونه چيخير.
بهرنگينين خيردا- پارا او بيري حکايه لري ده يا يوخسول عايله لرين ياشاييشيندان گؤتورولوب، يا دا پداگوژي موضوع لارلا علاقه سي واردير.
تقريباً ايران، آذربايجان، اروپا اؤلکه لري نين تنقيدچيلري " بالاجا قارا باليق" حکايه سيني بو يازيچينين شاه اثري کيمي قلمه وئريبلر. آمّا غ.ساعدي نين نظرينه گؤره بو يازيچينين شاه اثري اونون ياشاييشيدير. بو حکايه اوشاقلارا يازيلسا دا عملده بؤيوکلرينکيدير.
قارا باليغين دنيزه سياحتي زاماني راستلاشديغي مختلف سو جانليلاري ايله تانيشليغي، صحبتلري ب

ير سيرا سیرلرين اوزريندن پرده لري گؤتورور

. بير- بيرينين و اؤزلرينين گؤزلليگيندن، اصل- نجابتيندن دم ووران عيبجر چُمچَه قويروقلارلا صحبتينده اونلارين گؤلمچه دن، بوراداکي قوردلاردان، بؤجیکلردن باشقا هئچ نه گؤرمه ديکلريني ادراک قابيليتيندن محروملوقلاريني آنلاياندا، بالاجا قارا باليغي گولمک توتور. گنج سيّاح استبدادين يتيشديرديگي بو نوع جانليلارين آييلاجاغينا، همجينسلرينه خير وئره جگينه گومان گتيرمير. اون ايللر عرضينده يولو اوستوندن گليب کئچن باليقلاري سئير ائدن، عمللريني ايزله ين قوجا کرتنگله قارا باليغين جسارتيندن خوشلاناراق، اونو باليقلارين دوشمنلري ساققا قوشو، باليق اودان و نره باليغي حاقدا معلوماتلانديرير. جسارتي و اوميدي داها آرتميش باليغا خيردا باليقلار دا قوشولور.
نهايت، گليب دنيزه قووشان قارا باليق بورادا مينلرله باليق دسته لري ايله راستلاشير. اونلار دریالارينا دوشموش تزه قوناقا "خوش گلدين" دئييرلر. بوتون آرخلارين و چايلارين دنيزه تؤکولدويونو بيلديريرلر. آنجاق باليق اوداندان احتياطلي اولماغي دا تاپشيريرلار. بالاجا باليق دويورکي، هله مبارزه قورتارماييب، نه قدر حيات وارسا، اوغروندا مبارزه ده اولاجاق. حيات مبارزه دن چکينمه يه نلرين، بيليکلي و جسارتليلريندير. باليق اوداني بير دفعه آلداداراق قورتولوب دنيزه دوشدوکدن سونرا، اودولدوقدا، اورادا مطيعجه سينه آغلايان ريزه باليغي آزاد ائدير. اؤزو ايسه قوشون معده سيني خنجرله پارچالاياراق، اونونلا بيرليکده اؤزو ده هلاک اولور.

https://t.me/Adabiyyatsevanlar

رامیز قلی‌اف
https://t.me/Adabiyyatsevanlar

✅✅✅سایین قوروپداشلار
بو گئجه: 98/4/4
ساعات: 22
ادبیات سئونلر قوروپوندا جومله قورولوشو حاقیندا آراشدیرمالار اولاجاق .
اوزمان : اوستاد منصور مظلومی جنابلاری اولاجاقلار.

https://t.me/Adabiyyatsevanlar

جمله قورولوشو باره ده 98/4/4
اوزمان :اوستاد منصور مظلومی

https://t.me/Adabiyyatsevanlar

جمله قورولوشو باره ده 98/4/4
اوزمان : اوستاد منصور مظلومی

https://t.me/Adabiyyatsevanlar