💫

گر دست دهد نعمتِ شادی خوش باش
گر فوت شود نیز نیرزد به تلاش

از رفته غمین مدار دلشاد نشین
آن رفته همی رفته تو رخ را مخراش

#بینش_شیرازی
@AdabSar

📝 @AdabSar
واژه‌سازی و ما
بخش هشتم
✍ فرستنده #بزرگمهر_صالحی

نکته‌ی ریشه‌دار آن است که اگر یک پیشوند یا پسوند (یا پیشوندگونه و پسوندگونه) در زبان پارسی با پیشوندی یا پسوندی در زبان دیگر در یک یا چند همدایش(ترکیب) ویژه جور باشد و مانَک(معنی) را برساند، پروانه(اجازه)ی آن نیست که آن را در همه‌ی بخش‌های همانند، یکسان به کار بریم و واژه‌سازی افزاره‌ای (مکانیکی) کنیم، اگرچه این کار بسیار آسان باشد و ایراد ما را آشکارا درست کند. برای نمونه، غزالی در «کیمیای سعادت» واژه‌ی «گزافگرایی» را به کار می‌برد که به نگر ما برابر درستی برای Extremism است و مانک آن گرایش یا خواهندگی به سوی «گزاف» (تندروی یا بیش از اندازه گذشتن) است، ولی از آنجا که مانک «گراییدن» در پارسی، گرایش یافتن یا شورمندی به سوی چیزی است و نه، برای نمونه، باورداشتن به آن، برابر درست برای همه‌ی مانک‌ها و کاربردهای -ism نیست، با آنکه «ـگرا» و «ـگرایی» در همه‌ی بخش‌های دیگر می‌توانند همدایش‌های رسایی برای برخی از واژه‌ها بسازند. از گروه برابر این واژه‌ها در زبان انگلیسی:
Centripetal کانون‌گرا
Ascending فرازگرا
Ascension فرازگرایی
Introvert درون‌گرا
Introversion درون‌گرایی

می‌بینیم که «ـگرا» و «ـگرایی»، اگر به مانک درست خود به کار رود، برابر افزاره‌ای (مکانیکی) ist- و ism- نیست، اگر‌چه در جاهایی در برابر آن‌ها هم می‌تواند به کار رود. همچنان‌که «ـگری» را نیز در بخش‌هایی می‌توان برابر -ism بکار برد (برای نمونه در برابر Eugenism می‌توان «به‌نژادگری» گذاشت و در برابر Colonialism که به مانک آباد خواستن است، «استعمارگری» می‌گوییم) ولی نه در همه‌جا.

⏳ دنباله دارد
#واژه_گزینی
📝 @AdabSar

🔷🔶🔹🔸
@AdabSar
🔅پالایش زبان پارسی

🔻محتمل = گویا، شایمند، شاید، گاس(گویش خراسانی)
🔻محتملا = گویا، شاید، گاس(گویش خراسانی)

✍ نمونه:
🔺وقوع زلزله در تهران محتمل است =
رخ‌دادن زمین‌لرزه در تهران شایمند است

🔺محتملا شما قصد پرداخت بدهی خود را ندارید! =
گویا شما آهنگ پرداخت بدهی خود را ندارید!

✍ #مجید_دری
#پارسی_پاک #محتمل #محتملا
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
آرمان «ادب‌سار»
پالایش زبان پارسی
والایش فرهنگ ایرانی
@AdabSar
🔷🔶🔹🔸

📙🧡 @AdabSar

🟧 روز ۲۵ نوامبر برابر با ۵ آذر روز پیکار با بدرفتاری جهانی با زنان است.
در چرایی گزینش این روز با این فرنام(عنوان)، کشتن سه تن از چهره‌های زن است که سرآمدان پیکار با خودکامگی در زمانه و دیار خود بوده‌اند. خواهران «میرابال» با نام اسپانیایی (las hermanas Mirabal) چهار خواهر از تبار جمهوری دومنیکن با نام‌های «پاتریا»، «مینروا»، «ماریا ترزا» و «دِده» بودند که از سرشناس‌ترین پیکارگران در برابر «تروخیو» (رافائل لئونیداس تروخیو مولینا) با نام ال هِفه(El Jefe)، فرمانده ارتشی جمهوری دومینیکن در سال‌های ۱۹۳۰ تا زمان کشتن‌اش در ۱۹۶۱ به شمار می‌رفتند.
اگرچه بدرفتاری با زنان و انگیزه‌های آن پیچیده‌تر از آن است که بتوان در بزنگاهی کوتاه آن را نوشت، ولی می‌توان گفت دست‌اندرکاران بسیاری همانند روش‌های زیان‌بار، آیین‌ها و هنجارهای فرهنگی، سای‌رُخش* (کلیشه)های ژادمندین (جنسیتی)، نابرابری‌های جهانی، بومداتی (اقتصادی) و مردمی برخی از نکته‌هایی هستند که به‌ سادگی می‌توانند کادیک‌های (حقوق) زنان را به‌ نمای درست درهم بشکنند. «پومسیل ملامبو انگوکا» گرداننده‌ی برنامه‌های زنان در سازمان مردمان همپیمان (ملل متحد) در نوشته‌ای که در تارنگار و پایگاه سازمان مردمان همپمان در دسترس است، ‌نوشته: «بدرفتاری با زنان هم انگیزه و هم انگیخته‌ی نابرابری و هم برتری بیجای ژادمندی(جنسیتی) است.» او در نوشتار خود افزود: «دنباله‌ی بدرفتاری با زنان یکی از روشن‌ترین نشانه‌های نبود همسنگی در همبودگاه‌های (جوامع) گوناگون است و ما ایستاده‌ایم تا چنین ساختاری را دگرگون کنیم.». این نهاد برجسته‌ی جایگاه زنان جهان هشدار داده است که با کوشش‌های انجام‌گرفته، بدرفتاری با زنان و دختران در همه کشورهای جهان به پایان نرسیده است. وی باور دارد برای پیشگیری از بدرفتاری و پایان بخشیدن به آن، نخستین گام، آشنا کردن زنان با بدرفتاری‌های نابجا و بدی‌های آن است و تنها پس از آگاه‌سازی و آشنایی زنان با راستینگی(واقعیت)، می‌توان امید دگرگونی این رفتار را داشت. کارشناسان فزون بر پیشنهاد آنگوکا، پشتیبانی نهادهای فرمانروایی و جهانی از کادیک (حقوق) زنان را برای رسیدن به این آرمان بایسته می‌دانند.

✍ #بزرگمهر_صالحی
🔶 #پیام_پارسی

📙 پی‌نوشت:
* «سای‌رُخش» واژه‌ی پیشنهادی نگارنده‌ی این نوشتار برای جایگزینی واژه‌ی «کلیشه» است. این واژه از «سای»/«ساییدن» و «رُخش» (عکس/تصویر) ساخته شده است.

📙🧡 @AdabSar

@AdabSar

آن زلف پر از تاب که تاب از دل ما برد
فریاد گره‌خورده‌ی ما را به سما برد

اقبال دل پر تب ما را نگر ای دوست
کاین سوز جگر ناله‌ی او تا به کجا برد

این عرصه‌ی جولان رخ و برد هوس نیست
در عشق نبرده‌ست به‌جز آن که بلا برد

آن‌روز که شور غم او چنگ به دل زد
ماهور زد اما دل غمگین به نوا برد

از پرده برون می‌شود آن ماه، صد افسوس
بینایی ما را غم آن پرده‌گشا برد

عشاق نبردند یکی در ره معشوق
رنجی که دل داور از آن ماه‌لقا برد

سراینده و فرستنده #داود_بیدق_داری
@AdabSar

💫

چشم بر هم زدم و نیمه‌ای از عمر گذشت

حال چشمِ تو سرِ نیمه‌ی دیگر دارد

#علی_سعادت_شایسته
@AdabSar

💫

دارم دلکی به تیغ هجران خسته
از یار جدا و با غمش پیوسته

آیا بُود آنکه بار دیگر بینم
با یار نشسته و ز غم وارسته

#فخرالدین_عراقی
@AdabSar

📝 @AdabSar
واژه‌سازی و ما
بخش نهم
✍ فرستنده #بزرگمهر_صالحی

نمونه‌ی دیگری برای این گفتمان، پسوند «-سالاری» است که در سال‌های گذشته برای چند واژه در گستره‌ی دانش هازمان(اجتماع) به کار رفته است. مانند «پدرسالاری» و «مردم‌سالاری». ولی می‌توان افزون بر این‌ها در بخش‌های دیگری هم آن را به کار گرفت و در فرجام، می‌تواند برای چند پسوند در زبان انگلیسی قرار گیرد.

Heteronomy دگرسالاری
Autonomy خودسالاری
Entrepreneurship کارسالاری (از کارسالار = Entrepreneur)
Democracy مردم‌سالاری
Patriarchy پدرسالاری
Mobocracy غوغاسالاری
Militarism ارتش‌سالاری

بدینسان است که با آتانش (توجه) به ساخت بهنجار واژه در زبان پارسی و همچنین بار درست مانک واژه‌ها، اگر آن‌ها را به روش اندام‌وار (ارگانیک) همدایش(ترکیب ) کنیم، به گسترش دستگاه واژگان زبان یاری بهتر و ارزنده‌تری کرده‌ایم. با این‌همه یک خُرده(ایراد) بر روش واژه‌سازی انداموار، نمای پیدای(شهودی) آن است. بدین گونه که وارونه‌ی روش افزاره‌ای (مکانیکی) که از واکاوی واژه‌ی بنیادین یا با رویکرد به ریشه‌ی همدایش (ترکیبی) واژه در زبان پایه از آن الگوبرداری می‌کنند، در روش ساخت اندام‌وار می‌باید با گونه‌ای نمایان به بهترین و بهنجار(طبیعی‌)ترین همدایش بایسته از درون زبان دست یافت، که همیشه آسان نیست. ولی جنب‌وجوش بهنجار زبان و پیدایش واژه‌ها و همدایش‌های تازه، خود تا اندازه‌ی بسیاری راهگشا است. زیرا هر یک از واژه‌ها و هم‌آمیختگی‌های تازه، الگویی برای همدایش‌های دیگر در زبان تواند باشد. چنانکه همدایش‌های «پدرسالاری» و «مردم‌سالاری» خود الگویی است برای نمونه‌های دیگری که آوردیم و «سنگواره»(= Fossil) خود الگویی برای جشنواره و ماهواره و یادواره و مانند آن شده است. کاروند الگویی برای پسوند و پیشوند و میانوند و شهروند…

با این‌همه همانگونه که یادآور شدیم، پرهیز از واژه‌سازی افزاره‌ای (مکانیکی) یک دستور بی‌چون و چرا نیست. به نگر ما در گستره‌ی هازمان‌شناسی و مردمی و فرزان(فلسفه) تا جای بایسته باید از آن پرهیز کرد. ولی در گستره‌ی گیتیک شناسی(علوم فیزیکی) که برای همه‌ی پدیده‌ها مانند ستارگان، مایگان کیمیایی و مانند آن‌ها نیاز به نام‌گذاری‌های زنجیره‌ای هست، از روش افزاره‌ای با گذاشتن برابرهایی به آسانی می‌توان بهره گرفت و یکسره از پیشوندها و پسوندهای زبان‌های باستانی ایرانی و دیگر از زبان‌های اروپایی وام گرفت. همانگونه که آن‌ها از یونانی و لاتینی وام گرفته‌اند.

⏳ دنباله دارد
#واژه_گزینی
📝 @AdabSar

🌾
پیشوند «بِلا» واژه‌ای بیگانه است که واژه را بی‌مایه می‌کند:

#بلامانع = آزاد
#مصرف = گُسارش، کارکرد، کاربری، کاربرد

بلامانع بودن مصرف =
آزاد بودن گُسارش
آزاد بودن کاربری

مصرف بلامانع است =
گُسارش آزاد است
گُساردن آزاد است
کاربرد آزاد است
کاربری آزاد است

✍ #مجید_دری
#پارسی_پاک
🌾 @AdabSar

🍂🔥 @AdabSar 🍁

🔥🍂 آشنایی با جشن‌های ایرانی
🔥🍁 جشن آذرگان

این آتش گرم و روشن و پاک
وین بال گشوده سوی افلاک
گه اوج گرفت و گاه بنشست
بنشست ولی نرفت از دست!
#توران_شهریاری


🔥🍂 «جشن آذرگان»، یکی از جشن‌های آتش در ایران، در آذر روز از آذرماه یا نهم آذر در ایران باستان برگزار می‌شد. «آذر» به چمار(معنی) آتش است و در ایران باستان، ایزد آذر، ایزد نگهبان همه‌ی آتش‌ها و جانشین خورشید بر روی زمین بود. جشن آذرگان از جشن‌های بزرگ و گروهی ایران بود و همچون نوروز و مهرگان گرامی شمرده می‌شد. آتش، یکی از چهار آخشیج(عنصر) پاک و برتر از آب، خاک و باد بود.

🔥🍂 «ابوریحان بیرونی» در «آثارالباقیه» نوشته است که «زرتشت» این روز را روز هم‌اندیشی گروهی برای کارهای جهان و نیایش گروهی در آتشکده‌ها دانسته است.

🔥🍂 ایرانیان در این روز همچون دیگر جشن‌ها، سر و روی می‌پیراستند و جامه‌ی پاک یا نو می‌پوشیدند. آتشکده‌ها را آذین‌بندی کرده، در آن نیایش، آفرینگان‌خوانی و پایکوبی می‌کردند، چوب خوش‌بو می‌سوزاندند و در کنار هم خوراک می‌خوردند. سپس پاره‌ای آتش از آتشکده به خانه‌ها می‌بردند، آتشی برای روشنی و گرمای خانه می‌افروختند، تا پایان زمستان آن را روشن نگه می‌داشتند و مایه‌ی نیک‌فرجامی می‌دانستندش. گفته شده در این روز آتشی در بام‌ها هم افروخته می‌شد.

🔥🍂 آتش مایه‌ی گرمی و روشنی خانه‌ها، هوشیاری روان، شیوایی زبان و نماد آگاهی و اندیشه‌ورزی بود. آتش، نه‌تنها در ایران باستان که در میان تیره‌های گوناگونی از مردم جهان پدیده‌ای سپند و مَهَند(مقدس و مهم) بود.

🔥🍂 در نسک(کتاب) «بندهش» هر گل از آن یکی از ایزدان یا فرشتگان است و «گل آذرگون» که به آن «آذریون» و «گل آتشین» هم می‌گویند، از خانواده‌ی گل آفتاب‌گردان، نماد ویژه‌ی جشن آذرگان و از آن «ایزد آتش» است. گروهی هم این باور را برساخته‌ی موبدان ساسانی می‌دانند.

🔥🍂 نام آذرآبادگان(آذربایجان) از آتش گرفته شده؛ زیرا در این سرزمین آتشکده‌های فراوانی بود که امروز ویرانه‌ی برخی از آن‌ها برجاست.
امروز، جشن آذرگان در کرمان، یزد، شیراز، تهران و چند شهر دیگر برگزار می‌شود. جشن‌های اردیبهشتگان، شهریورگان، آذرگان و سده، جشن‌های آتش در ایران هستند.

🔥🍂 فرتور(عکس) پیوست، گل آذریون از تیره‌ی آفتاب‌گردان است:
goo.gl/45lF2F

🔥🍂 با واژه‌ی آذر آشنا شوید:
T.me/AdabSar/7491

✍🏼 #پریسا_امام_وردیلو
____________
📚 برگرفته از:
۱- یسنا
۲- یشت‌ها #ابراهیم_پورداود
۳- فرهنگ اساتیری ایران بر پایه متون پهلوی #خسرو_قلی_زاده
۴- آثارالباقیه #ابوریحان_بیرونی
۵- زروان #فریدون_جنیدی
۶- گاهشماری و جشن‌های ایران باستان #هاشم_رضی
۷- گل آذرگون نماد جشن آذرگان #شاهین_سپنتا
____________
#جشن_های_ایرانی #جشن_آذرگان #آذرگان

🍂🔥 @AdabSar 🍁

🌼🌸💐
🌸💐
💐
دگر هرکه دارد ز هر کارْ ننگ
بُوِد زندگانی و روزیشْ تنگ

درِ آز باشد دلِ سفله‌مَرد
برِ سفلگان تا توانی مگرد

هر آن‌کس که دانش نیابی بَرَش
مکن ره‌گذر تا زیییْ بر دَرَش

به مردِ خردمند و فرهنگ و رای
بُوَد جاودان تختِ شاهی به پای

دلت زنده باشد به فرهنگ و هوش
به بَد در جهان تا توانی مکوش

خرَد همچو آب است و دانش زمین
بدان کاِین جدا و آن جدا نیست زین
#فردوسى

امید آن که در این هفته:
رخِ بدسگالانِ تو زرد باد
وُز آن رفته جانِ تو بی‌درد باد


فرستنده #جعفر_جعفرزاده
#چکامه_پارسی
@AdabSar
💐
🌸💐
🌼🌸💐

💫

دل‌های ما که به هم نزدیک باشند
دیگر چه فرقی می‌کند
که کجای این جهان باشیم
دور باش امّا نزدیک
من از نزدیک‌بودن‌های دور می‌ترسم

#احمد_شاملو
‌‌‌‎‌‌‌
@AdabSar

💫

دام دگر نهاده‌ام تا که مگر بگیرمش
آنک بجست از کفم بار دگر بگیرمش

آنک به دل اسیرمش در دل و جان پذیرمش
گرچه گذشت عمرِ من باز ز سر بگیرمش

#مولوی
@AdabSar

📕 برابر پارسی چند واژه‌ی بیگانه:

#عالی = والا، برتر، برجسته
عالی‌ترین #عبادت ، #تفکر است=
والاترین پرستش، اندیشه‌ورزی است

خوش #طعم = خوش‌مزه
غذای خوش‌طعمی بود
خوراک خوش‌مزه‌ای بود

#سالم = تندرست
#انشاءالله همیشه سالم باشید
امیدوارم همیشه تندرست باشید

#مفید = سودمند
شیر برای دندان مفید است
شیر برای دندان سودمند است

#بی_نظیر = بی‌همتا
«فرهنگ شریف» نوازنده‌ای بی‌نظیر بود
«فرهنگ شریف» نوازنده‌ای بی‌همتا بود

#خالص = ناب، سَره، زدوده
رنگ #طلا ی خالص، زردِ سیر است
رنگ زرِ ناب، زردِ سیر است

✍ #مجید_دری
#پارسی_پاک
📕 @AdabSar

📒
درون‌رفتِ واژه‌ها از زبان‌های دیگر به زبان پارسی، همواره نشانگر وام‌گیری نمی‌تواند باشد. چه بسا لشکرکشی واژگانی و اشغال زبان می‌توانیمَش خواند. اگر برای نمونه، ما برای بازگفتنِ مفهومِ «دانسته» واژه‌ی «معلوم» را از عربی می‌گرفتیم، می‌توانیم گفت: وام‌گیری کرده‌ایم‌.
ولی هنگامی که ده‌ها واژه از ریشه‌ی «ع ل م» به زبان پارسی رخنه کرده‌ و دستور زبان را دیگرگونه ساخته است، بی‌گمان لشکرکشی و رزمِ واژگانی روی داده است.

برای نمونه:
علم، عالم، علامه، علما، علیم، معلم، معلوم، معلومات، تعلیم و...

با آن که برابر همه‌ی آن‌ها را در زبان پارسی داریم.
سره‌گرایان در این میان به پادرَزم می‌پردازند و واژه‌هایی آشنا و گوش‌نواز پیش می‌نهند، همچون:
دانش، دانا/دانشمند، بسیاردان، دانشمندان/دانایان، دانشگر، آموزگار، آشکار، داده‌ها، آموزش و...

✍ #بلال_ریگی
#پیام_پارسی
📒 @AdabSar

🌻🍁 @AdabSar 🔥

🔥 آشنایی با جشن‌های ایرانی
🍁 خواندنی‌های جشن آذرگان

🔥جشن آذرگان، به فرخندگی هم‌نام شدن روز آذر در ماه آذر و در ستایش آذر، ایزد نگهبان آتش، در روز نهم این ماه در ایران باستان برگزار می‌شد.

🔥آخشیج‌ها(عناصر) چهارگانه، آب، آتش، باد و خاک هستند که بر پایه‌ی باوری دیرین و ژرف، ناپاکی‌ها را می‌زدودند. آتش، نماد روشنایی، گرما و بهترین آخشیج برای پاکی شمرده می‌شد.

🔥بر پایه‌ی برخی از یافته‌های پژوهشگران، ایرانیان باستان، آتش را جانشین خورشید بر روی زمین می‌دانستند که گرمای زندگی را بر تن دیگر پدیده‌ها جاری می‌کند.

🔥روز جشن آذرگان در میان ایرانیان، روز نیایش، گردهمایی، آراستگی، گفت‌وگو و رایزنی پیرامون رویدادهای جهان بود.

🔥آراستگی، نو شدن و خوش‌پوشی، ویژه‌ی بیشتر جشن‌ها و آیین‌های ایرانیان بود ولی امروز تنها نوروز را نماد آن می‌دانند.

🔥به وارون(برخلاف) باور امروز، ایرانیان نه تنها مردمانی همیشه سوگوار نبودند، که آیین‌های آنان همواره با جشن، شادی و پایکوبی همراه بود.

🔥 درباره‌ی جشن آذرگان بیشتر بخوانید:
t.me/AdabSar/17617


📚 برداشت آزاد از:
۱- از نوروز تا نوروز #کورش_نیکنام
۲- بدانیم و سربلند باشیم #منوچهر_منوچهرپور

🌻🍁 @AdabSar 🔥

🌻🍁 @AdabSar 🔥

🔥جشن آذرگان

به نام خداوند کیوان و هور
سخن آرَمَت نو از این جشن و سور

پس از کار و کردارِ فرخ سرشت
که شد جایگاهش سرای بهشت

همان آفریدون که دادارِ پاک
بدادش توان بر سر اَژدَهاک

پس از جشن فرخنده‌ی مهرگان
که شادی به بار است با صد نشان

بیامد ز دشتی یلی پُرخِرَد
بیاورد جشنی که اندر خورَد

روان و خِرَد پاک و هم مینوی
ز زردشت باید که آن بشنوی

بیامد بیاراست در ماه تَش
فروزان و برپا و پیروزه‌وش

بگفتا: گرایید زآتش به مِهر
زدایید تاریکی از جان و چِهر

سرای سپنجی گهِ کینه نیست
رهِ رستگاری جز اندیشه نیست

از آن چار عنصر* که ایرانیان
به باور بیاورده اندر میان

به روز نهم آتش افروختند
دل از هر تباهی فرودوختند

ز گل‌ها بکرد او یکی را گزین
سواری همه زرّ زیبا به زین

بنامید: گردان سوی آفتاب
همه جان او چشم و روشن به تاب

چو بیند ستاره به شب در فراز
که دم بَرزَند زآسمان هم به ناز

به زیر افکنَد چشم و در دل دژم
همه چشم گریان به درد از ستم

نهان دیده بیدار تا بامداد
دهد آفتابش دگر جان و داد

دلش برفروزد چو جان هم به مِهر
شود هستی‌اش یکسره چشم و چِهر

بخواند به هستیِ خود این سرود
به عشق و به مِهر و به ایران درود!


🍁 سراینده و فرستنده #زهرا_عیدی
#چکامه_پارسی
#جشن_آذرگان #آذرگان

📝 پی‌نوشت: *عنصر(تازی) = آخشیج(پارسی)
🌻🍁 @AdabSar 🔥

🌻🍁🔥
شراری که ایران از آن روشن است
همان روشنی‌بخش جان و تن است

به تو گوید این آتش دل‌فروز
بسی داستان‌ها به سد(صد) ساز و سوز!

#عبدالحسین_سپنتا
#جشن_آذرگان #آذرگان

🌻🍁 @AdabSar 🔥

🔥از آن رو آتش افشانیم در دشت
که از اندیشه‌ی روشن نشانی‌ست!
#ادیب_برومند

🍁 نهم آذر، جشن آذرگان، جشن پاکی، آگاهی و روشنی‌بخشی همایون باد.

🌻 گل آذریون یا آذرگون نماد جشن آذرگان است.

🔥🌻 @AdabSar 🍁

📝 @AdabSar
واژه‌سازی و ما
بخش دهم
✍ فرستنده #بزرگمهر_صالحی

کار بایسته‌ای که در این زمینه باید انجام داد، خواندن چگونگی گسترش چندی (کمیتی) و چگونگی (کیفیتی) زبان دانش ‌و فنی در گستره‌ی زبان‌های اروپایی، به‌ویژه انگلیسی و فرانسه است که به ما شناخت درستی درباره‌ی آن بدهد و در این زمینه ما پارسی‌زبانان بسیار ناآگاهیم و کوشش پژوهندگان این جستارها برای چنین پژوهشی به روشنگری زمینه‌ی نگری(نظری) چگونگی پرورش و گسترش زبان پارسی برای نیازها و آرمان‌های امروزین ما را یاری خواهد کرد.
این بخش برگفته از جستار «زبان فارسی و کارکردهای تازه‌ی آن» است که در کتاب بازاندیشی زبان پارسی (ده مقاله)؛ تهران: نشر مرکز  آمده است.
🍀🌺🍀🌺🍀
✍ پانویس:
دو نماینده‌ی نامدار این روش در زبان پارسی که بیش از همه آن را به کار گرفته‌اند، «احمد آرام» و «شمس‌الدین ادیب‌سلطانی» هستند. به‌ویژه ادیب‌سلطانی نمونه‌های نامداری از روش واژه‌سازی افزاره‌ای( مکانیکی )به دست داده است. ولی باید یادآور شد که بهره‌گیری بیش از اندازه از روش واژه‌سازی افزاره‌ای، زبانی تیره و تار پدید می‌آورد که واژه‌های آن همیشه در برابر واژه‌ای در زبان بازخَن(مرجع)و به پشتوانه‌ی آن مانک می‌دهند نه به خودی خود. به هر روی ک به دشواری می‌توانند بند ناف خود را از زبان بازیابه(مرجع) ببرند. از نمونه‌های آن واژهی «دوئیچمگوئیک» در برابر «دیالکتیک» است که ادیب‌سلطانی از واشکافی Dialactic به Dia- و Lectic- و مانک ریشه‌ای این دو در زبان یونانی ساخته است. این واژه که در زبان یونانی همدایشی(ترکیبی) است، در زبان‌های فرانسه، انگلیسی، آلمانی و زبان‌های دیگری که آن را وام گرفته‌اند، یک واژه‌ی گسترده به شمار می‌آید. (از آن میان در پارسی که آن را از فرانسه وام گرفته است) و از نگر(دید) زبان‌شناسان، جز از نگر(نظر) ریشه‌شناسی، واکاوی نمی‌شود تا ما در پارسی با واکاوی آن، واژه‌ی شگفت «دوئیچمگوئیک» را بسازیم. به هر روی، دیالکتیک هم مانند برخی دیگر از واژه‌هایی که دارای گذری بجا و گاهداد(تاریخ) پیچیده‌ای هستند (به نگر ما مانند «ایده» و «بورژوا» و واژه‌هایی همانند آن‌ها) واگردان‌پذیر نیست و می‌باید آن را همان‌گونه وام گرفت و مانک ارزشمند و بسیار پیچیده و فنی آن را در زبان فرزان (فلسفه) و از آنچه هست پیچیده‌تر و سربسته‌تر نکرد.

⏳ دنباله دارد
#واژه_گزینی
📝 @AdabSar

🔷🔶🔹🔸
@AdabSar
🔅پالایش زبان پارسی

عزیز = گرامی، گرانمایه، دلبند، ارجمند، فَرَنافت(پهلوی)، نازنین، مهربان، دوست‌داشتنی، بزرگ، پر ارزش، با ارزش، نایاب، بی‌همتا

✍ به‌جای واژه‌ی «عزیز» در جاهای گوناگون می‌توان گفت:
١- گرامی:
در جایی که در بند مهر و دوستی هستیم
دوست عزیز = دوست گرامی

٢ - دلبند:
در جایی که در بند شیفتگی(عشق) و مهر هستیم
همسر عزیزم = همسر دلبندم

۳- گرانمایه:
در جایی که در بند دوستی و ارزش هستیم
معلم عزیزم = آموزگار گرانمایه‌ام

۴- ارجمند:
در جاییکه در بند ارزش و ارجمندی(احترام) هستیم
مدیر عزیز = سرپرست ارجمند

✍ #مجید_دری
#پارسی_پاک #عزیز
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
آرمان «ادب‌سار»
پالایش زبان پارسی
والایش فرهنگ ایرانی
@AdabSar
🔷🔶🔹🔸