ادب‌سار
12.7K subscribers
5.04K photos
125 videos
21 files
873 links
آرمان ادب‌سار
پالایش زبان پارسی
والایش فرهنگ ایرانی

instagram.com/AdabSar

گردانندگان:
بابک
مجید دُری @MajidDorri
پریسا امام‌وردیلو @New_View

فروشگاه ادبسار: @AdabSar1
Download Telegram
Forwarded from ادب‌سار
💫

گفتم بمان، نماند و هوا را بهانه کرد
بادی نمی‌وزید و بلا را بهانه کرد

می‌خواستم که سیر نگاهش کنم، ولی
ابرو به هم کشید و حیا را بهانه کرد

#مهدی_نژاد_هاشمی
@AdabSar
@AdabSar

عاشقان را ز لبِ خوش‌دهنان احکام است
بت من هرچه بگوید سخنِ اسلام است

از لبِ یار نکوهش ز شکر شیرین‌تر
وز لبِ غیر ستایش بَتر از دشنام است

هر لباسی که پی یار بپوشی نغز است
تارِ زُنّارِ برهمن، چه کم از احرام است!

زاهد و شیخ، به توحیدِ نگاهم نرسند
هر طرف روی کنم، روی بُتی خوشنام است

یار من! کار من از دست لب و دندان رفت
کام من پیش تو در لطفِ سخن ناکام است

عطر فردوس گر از نطق من آید شاید
منظر طبع من آن یار بهشت‌اندام است

#بلرام_شکلا
@AdabSar
💫

آشوبِ جهان و جنگ دنیا به کنار

بحرانِ ندیدن تو را من چه کنم؟!


#فرامرز_عرب_عامرى
@AdabSar
💫

من کیستم؟ از خویش به تنگ آمده‌ای
دیوانه‌ی با خرد به جنگ آمده‌ای

دوشینه به کوی دوست از رشکم سوخت
نالیدن پای دل به سنگ آمده‌ای

#ابوسعید_ابوالخیر
فرستنده #حمید
#چکامه_پارسی
@AdabSar
🍒🍓🍎🍇
@AdabSar

🔅آشنایی با جشن‌های ایرانی
جشن‌های "مانتره‌سپند روز"

🍎🍎 مانتره‌سپندروز از خردادماه، برابر با بیست و نهم خرداد در ایران باستان، زمان برگزاری یکی از جشن‌های باستانی ایران بود.
شوربختانه از چرایی و آیین‌های این جشن، همچون شماری دیگر از جشن‌های خردادماه، هیچ نشانی در دست نیست. بی‌شک از جشن خردادگان در هفته‌ی نخست خرداد تا واپسین روزهای این ماه جشن‌هایی در ایران برگزار می‌شد که ما امروز هتا(حتی) نام آن‌ها را نمی‌دانیم.

🍓🍓 "مانتره‌سپندروز" نیز نام جشن نیست. روزی است که جشنی در آن برگزار می‌شد. جشن‌هایی که از پیشینه‌اش چیزی نمی‌دانیم ولی امروز در مازندران و خراسان هنوز نشانی از آن یافت می‌شود.

🍇🍇 جشن گل و گوجه اَروس*
«گل و گوجه اروس» ریشه‌ی باستانی دارد و در چند روستای استان خراسان در روز بیست و نهم خرداد و هم‌زمان با بار دادن درختان و رسیدن نخستین میوه‌های درختی برگزار می‌شود.
در این روز روستاییان میوه‌های نوبرانه را همراه با سبزی، کاهو، آرد و روغن در سینی بزرگی می‌چینند و به خانه‌ی نواَروسان می‌برند.
با نگر(توجه) به این آیین، به دید می‌رسد این جشن در ایران باستان، جشن رسیدن و برداشت میوه‌های درختی بوده است. ولی نمی‌توان به روشنی درباره‌ی آن داوری کرد.

🍒🍒 "عیدماه" در مازندران
روز بیست و نهم خرداد برابر با بیست‌وششم نَـوروزماه تپوری(طبری) و پنج روز مانده به سال نو تپورستان(مازندران) باستان بود. امروز مردم شهرستان سوادکوه این جشن را "عیدماه" می‌نامند، در بلندی‌ها به آتش‌افروزی، شادی و بازی‌های گروهی می‌پردازند و گاه می‌کوشند تا جشن اَروسی خود را در این روز برگزار کنند.
@AdabSar
#پریسا_امام_وردی
__________________
📚📚 برداشت آزاد از:
آیین‌ها و جشن‌های کهن در ایران امروز
نویسنده: #محمود_روح_الامینی

✍🏻✍🏻 پی‌نوشت:
"اَروس" واژه‌ای پارسی از ریشه‌ی "اَرِز" اوستایی، به چمار سپیدی، پاکی و راستی است که در زبان تازی به "عروس" دگرگون شد. از این‌رو نگارش آن با "ع" نادرست است.
__________________
#خردادگان #مانتره_سپندروز
#فرهنگ_ایران

@AdabSar
🍉🍉🍉🍉
Forwarded from ادب‌سار
🔷🔶🔹🔸
@AdabSar
🔅پالایش زبان پارسی


🔻بیت‌المال= گنجینه‌ی کشور، داراییِ کشور، داراییِ همگانی
🔻بیت‌المالچی= گنجور، گنجویر، گنجبان

نمونه:
🔺بیت‌المال به مکانی گفته می‌شود که اموال عمومی متعلّق به تمام مسلمین در آنجا تهیه و حفظ می‌شود=
«گنجینه‌ی کشور» به جایی گفته می‌شود که دارایی‌های همگانیِ وابسته به همه‌ی مسلمانان در آنجا فراهم و نگهداری می‌شود

🔺دیه‌ی مقتولین را از بیت‌المال پرداختند=
خون‌بهای کشتگان را از داراییِ کشور پرداختند


گردآوری و نگارش #مجید_دری
#پارسی_پاک
#بیت_المال
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
آرمان «ادب‌سار»
پالایش زبان پارسی
والایش فرهنگ ایرانی
@AdabSar
🔷🔶🔹🔸
@AdabSar

خورشید همانا گل لبخند تو باشد
آرامش من از دل خرسند تو باشد

پروانه‌ی آزادی دل را مکن امضا
بگذار اسیر تو و در بند تو باشد

سیبی که از آن آدم و حوا گنه آموخت
یک نَوده ز گلخانه و پیوند تو باشد

من حرف سمرقند و بخارا چه بگویم
وقتی همه این قصه لب قند تو باشد

با هر غزلی می‌زندم عشق تو آتش
در خط اوستای دل این زند تو باشد

#اسفندیار_نظر
@AdabSar
💫

لب از خنده‌ی خرمی در مَبند

غمین باش پنهان و پیدا بخند


#نظامی
#چکامه_پارسی
@AdabSar
💫

تهران منهایِ تو یعنی رشتِ بی باران
یعنی بگیری از شمالی بویِ شالی را

حتی تصورکردنش هم مرد می‌خواهد
دنیای منهایِ تو، این دنیای خالی را!

#رهام_سلطانی
@AdabSar
@AdabSar

در نگاهِ خلق، از دیوانگان کم نیستم
فکرِ زخمی دیگرم، دنبال مرهم نیستم

ظاهرم چون بید مجنون است و باطن مثل سرو
از تواضع سر به‌ زیر انداختم، خم نیستم

لطف خورشید است اگر از ماه نوری می‌رسد
آنچه فهمیدی غلط بود، آنچه هستم، نیستم!

شیشه‌ای نازک‌دلم، اما بدان ای سنگدل
خرد شد هرکس که می‌پنداشت محکم نیستم

جام زهرت را بیاور، من برای زندگی
بیش از این چیزی که می‌بینی مصمم نیستم!

#حسین_دهلوی
@AdabSar
💫

ای که می‌گویی ز افغان چند غوغا می‌کنی

من خموشم، عشق(اِشغ) او در سینه غوغا می‌کند!

#اهلی_شیرازی
#چکامه_پارسی
@AdabSar
💫

شبیه قاصدک‌هاى رها در دشت می‌دانم
لبت بر باد خواهد داد روزى دودمانم را

دلم مى‌خواهد از یک راز کهنه پرده بردارم
امان از دست وجدانم که مى‌بندد دهانم را

#تقی_سیدی
@AdabSar
@AdabSar

سر ز بالین به چه امید برآرم سحری
که در آن روز نبینم رخت ای رشک پری

آه از آن شب که نگیری خبر از من در خواب
وای از آن روز که من از تو نگیرم خبری

عهد کرده‌ست که از صحبت دونان گذرد
دیرتر می‌گذر ای عمر که خوش می‌گذری

شهر عشق است و جنون از همه جا مقصد ما
خیز اگر با من و دل راهزنا همسفری

می‌شد ای کاش که یک لحظه نباشم بی تو
یا شدی کاش دلم شاد به روی دگری

وای بر من که به سودای تو ای ماه مرا
نیست جز آه و دگر نیست در آن هم اثری

من اگر دل به تو دادم تو ز من دل بردی
گر گناهی‌ست محبت، تو گنه‌کارتری

به خدایی که تو را بردنِ دل داده به یاد
قَسمت می‌دهم ای مه که ز یادم نبری

خوب شد باز شدی عاشق و شوریده «عماد»
ننهی باز به بالین، سر بی دردسری!

#عماد_خراسانی
@AdabSar
💫

از دیده رفت و از دل پُرخون نمی‌رود

در دل چنان نشسته که بیرون نمی‌رود

#اهلی_شیرازی
#چکامه_پارسی
@AdabSar
💫

به هر گردشی با سپهر بلند
ستیزه مبر تا نیابی گزند

بنه دل به هرچ آورد روزگار
مگردان سر از پند آموزگار

#نظامی
#چکامه_پارسی
@AdabSar
Forwarded from ادب‌سار
🔷🔶🔹🔸
@AdabSar
🔅پالایش زبان پارسی


🔻عینک*= Eyeglass، آیینَک، آیِنَک، دیدیار، چشم‌یار، چشمینه، چشمی، چشمک، چشم‌افزار
🔻عینک آفتابی= آیینک آفتابی، آیِنَک آفتابی
🔻عینک ذره‌بینی= آیینَکِ ریزبینی، چشمیِ نزدیک‌بین
🔻عینک‌زدن= آیِنَک‌زدن
🔻عینک‌ساز= Optometrist، آیِنَک‌ساز
🔻عینک‌سازی= آیینک‌سازی
🔻عینک طبی= آیینک پزشکی
🔻عینک‌فروشی= Optometry، آیینک‌فروشی، آیِنَک‌فروشی
🔻عینکی= آیینَکی، آیِنَکی
🔻عدسی عینک= مِژوک آیینَک، شیشه‌ی آیینک، شیشه‌ی چشمینه
🔻جلد عینک= آیینک‌دان، آیِنَک‌دان، جاآیینکی
🔻قاب عینک= آیینک‌دان، آیِنَک‌دان، جاآیینکی
🔻نمره‌ی عینک= شماره‌ی آینک، شماره‌ی آیینک، شماره‌ی چشم‌یار، شماره‌ی دیدیار، شماره‌ی چشمینه، شماره‌ی چشمی، شماره‌ی چشم‌افزار

*«آیینک» واژه‌ای پارسی است و «عینک» اَرَبیده‌ی(معرب) آن است.

نمونه:
🔺نیست ممکن که ز من دور توانی گردید
عینک صاف‌دلان دورنما می‌باشد #صائب=
نیست شایا که ز من دور توانی گردید
آیِنَک پاک‌دلان دورنما می‌باشد

🔺جایت به فراز دیده در می‌دادند
چون عینک اگر کج و دورو می‌بودی=
جایت به فراز دیده در می‌دادند
چون چشمینه اگر کژ و دورو می‌بودی

🔺ای چشم سپهر از تو روشن
عینک‌نِهِ دیده‌های روزن #درویش_واله_هروی=
ای چشم سپهر از تو روشن
آیینک‌نِهِ دیده‌های روزن


گردآوری و نگارش #مجید_دری
#پارسی_پاک
#عینک #عینکی #Eyeglass #Optometrist #Optometry
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
آرمان «ادب‌سار»
پالایش زبان پارسی
والایش فرهنگ ایرانی
@AdabSar
🔷🔶🔹🔸
🔷💠🔹🔹

🌸🌺🌻🌺🌸
«به‌هر جایگه یارِ درویش باش
همه راد با مردم خویش باش

ببین نیک تا دوستدار تو کیست
خردمند و انده‌گسار تو کیست

به‌خوبی بیارای و فردا مگوی
که کژّی پشیمانی آرد به روی
...
ز تو نام باید که مانَد بلند
نگر دل نداری به گیتی نژند

مرا و تو را روز هم بگذرد
دَمَت چرخ گردان همی بشمرد.»
#فردوسی
🌻🌺🌸🌺🌻
با امید که در این هفته:
«جهان‌آفرین از تو خشنود باد
دل بدسگالت پر از دود باد»


فرستنده #جعفر_جعفرزاده
#چکامه_پارسی
@AdabSar
🔷💠🔹🔹
@AdabSar

رها کنید مرا با غمِ نهان خودم
اگرچه خسته‌ام از درد بی‌کران خودم

به دشمنان قسم‌خورده احتیاجی نیست
که دشنه می‌خورم از دست دوستان خودم

چو رنج بوده فقط سهمم از جهان شما
خوشا به کنج اتاقم، خوشا جهان خودم

که کیمیای سعادت سکوت بود، سکوت
چه زخم‌ها که نخوردم من از زبان خودم

شراب نیز به دردم نمی‌دهد تسکین
مگر که زهر بریزم به استکان خودم

اگر که مرگ فقط چاره‌ی من است، چه باک؟
به مرگ خویش کنون راضی‌ام، به جان خودم

#سجاد_رشیدی_پور
@AdabSar
💫

گفته بودی با قطار این‌بار خواهم رفت و من

مانده‌ام باید چطور این چرخ را پنچر کنم!

#احسان_پرسا
@AdabSar
💫

در چنگِ غم تو دل سرودی نکند
پیش تو فغان و ناله سودی نکند

نالیم به ناله‌ای که آگه نشوی
سوزیم به آتشی که دودی نکند

#ابوسعید_ابوالخیر
#چکامه_پارسی
@AdabSar
☀️☀️☀️☀️
@AdabSar

☀️ آشنایی با جشن‌های ایرانی
☀️ جشن آغاز تابستان

💦💦 در آغازین روز تابستان، جشن‌های پرشمار و باستانی این وَرشیم(فصل) آغاز می‌شد و واپسین روز خرداد نیز جشنی برای پیشواز جشن‌های تابستانی بود.
در ایران آغاز هر فَرشیم(موسم) بهانه‌ای برای جشن بود و در گاهشماری گاهنباری ایران، فرارسیدن تابستان آغاز سال نو و جشن‌های سال نو بود. در این زمان چله‌ی تموز(تموز به چمار گرمای سخت) نیز آغاز می‌شد و تا دهم امردادماه دنباله داشت.
جشن‌های تابستان، جشن‌های گرامیداشت آب و آفتاب بودند و بیشتر جشن‌هایی که در چله‌ی تموز برگزار می‌شد، یک ریشه داشت.

💦💦 با آمدن تابستان، خورشید بیش از هر زمان دیگری در آسمان و در بالاترین جایگاه است و روز نخست تیرماه، بلندترین روز سال شمرده می‌شود. از سویی مردم جهان باستان به پدیده‌های کیهانی دلبستگی بسیاری داشتند و رویدادهای کیهانی را با باورهایشان می‌آمیختند.
ایرانیان برای بازشناسی(تشخیص) روز نخست تابستان و دگرگونی تابستانی از سازه‌های خورشیدی و گاهشمار آفتابی همچون "چهارتاغی" بهره می‌بردند که هنوز از یک نمونه از آن در نیاسر کاشان بهره‌برداری می‌شود.

💦💦 جشن "روز زیادی" در واپسین روز خرداد برای پیشواز فرارسیدن بلندترین روز سال و آغاز تابستان برگزار می‌شد و گفته می‌شود که برای همین نام خرداد به مانک رسایی را برای این ماه برگزیدند.

💦💦 در پگاه یکم تیر و همزمان با سر زدن خورشید، زنان اسپند دود می‌کردند و درآیه‌ی(ورودی) خانه را آب و جارو می‌کردند.
یکی از شناخته‌شده‌ترین آیین‌های یکم تیر، برگزاری یادبودی برای گرامیداشت جانسپاران میهن بود. به باور پیشینیان در این روز بسیاری از ایرانیان باستان در راه پاسداری از خاک میهن جان سپردند. اکنون این آیین در میان زرتشتیان برگزار می‌شود.

💦💦 امروز در یکم تیر گرامیداشت چله‌ی تموز در استان خراسان و جشن آب‌پاشونک در چند شهر میانی کشور همچون اراک و فراهان برگزار می‌شود. در جشن آب‌پاشونک، مردم در گردشگاه‌ها و دشت‌ها آب‌بازی می‌کنند. این آیین همسان و هم‌ریشه با جشن آبریزگان در میانه‌ی تیر است.

💦💦 در سال ۲۰۱۴ زایشی(میلادی)، هندوستان توانست روز یکم تیر را با نام روز جهانی یوگا و با آیین‌های "درود بر خورشید" در سازمان کشورهای همبسته(ملل متحد) نیز آیینمَند(رسمی) کند. ولی بسیار پیش از هند، آیین‌های گرامیداشت خورشید و هماهنگی با آن در آیین مهرپرستی یا میتراگرایی ایرانیان پدید آمده بود.

@AdabSar
#پریسا_امام_وردی
______________
برگرفته از:
۱- راهنمای زمان جشن‌ها و گردهمایی‌های ملی ایران باستان
#رضا_مرادی_غیاث_آبادی
۲- گاهشماری و جشن‌های ایران باستان
#هاشم_رضی
۳- گاهشماری و جشن‌های ملی ایرانیان
#ذبیح_الله_صفا
______________
#فرهنگ_ایران #چله_تموز #تیرگان
#جشن_آغاز_تابستان #آب_پاشونک

@AdabSar
☀️☀️☀️☀️