💫

بندی به پای دارم و باری گران به دوش

در حیرتم که شـُـهره به بی‌بندوباری‌ام!


#غلامرضا_شکوهـی
@AdabSar

💫

تا شام قیامت نکشد منت خورشید
هر دیده که بر صبح بناگوش تو افتاد

آن نقطه که پیرایه‌ی پرگار وجود است
خالی‌ست که بر کنج لب نوش تو افتاد

#فروغی_بسطامی
@AdabSar

🔷🔶🔹🔸
@AdabSar
🔅پالایش زبان پارسی


🔻حمام= گرمابِه، گرماوِه، تابخانه، تاوخانه، گرماپَک، کَدوخ، کَروخ
🔻حمام آفتاب گرفتن= در آفتاب ماندن، آفتاب‌گرفتن
🔻حمام‌رفتن= گرمابه‌رفتن، گرماوه‌رفتن، کَدوخ‌رفتن
🔻حمام‌کردن= خودشویی، خودشُستن، تن‌شستن، تن‌شویی، تناشویی، گرمابه‌رفتن
🔻حمام‌گرفتن= خودشویی، خودشستن، تن‌شستن، تن‌شویی، تناشویی، گرمابه‌رفتن
🔻حمام طبی= پخته کاو
🔻حمّامی= گرمابان، گرمابه‌دار، گرمابه‌بان، گرماوه‌بان، گرماوه‌دار
🔻استحمام= خودشویی، خودشستن، تن‌شستن، تن‌شویی، تناشویی، گرمابه رفتن
🔻آتشگاه حمام= گُلخَن(گُل= آتش و خَن= خانه زیرزمینی)، تون
🔻وان حمام = آبزَن، آبشَنگ، آب‌سنگ

✍نمونه:
🔺می‌گویند اولین حمام دنیا را «جمشید» پادشاه پیشدادی ایران ساخت=
می‌گویند نخستین گرمابه‌ی جهان را «جمشید» پادشاه پیشدادی ایران ساخت

🔺برای حمام‌گرفتن، حمامی را صدا زد=
برای گرمابه‌رفتن، گرماوه‌دار را سدا زد

🔺همی خون دام و دد و مرد و زن
بریزد کند در یکی «آبزَن» #فردوسی

🔺پیشم آمد بامدادان آن نگارین از «کَدوخ»
با دو رخ از باده لعل و با دو چشم از سِحر شوخ #رودکی


گردآوری و نگارش #مجید_دری
#پارسی_پاک
#حمام #حمامی #استحمام #وان #وان_حمام
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
آرمان «ادب‌سار»
پالایش زبان پارسی
والایش فرهنگ ایرانی
@AdabSar
🔷🔶🔹🔸

@AdabSar

ای کاش که با هر تپشی، هر ضربانی
خود را به هیاهوی دل من برسانی

موی منِ آشفته به دستان تو خیره‌ست
بی آن‌که بداند تو پریشان‌تر از آنی

من لانه‌ی بالای درختم، تو کبوتر
باید که خودت را به هوایم بپرانی

ابری سر ذوق آید و بعد از تو ببارد
یک قطره اگر اشک به گلدان بچکانی

یک لحظه نرفته‌ست خیال تو از این سر
من روزه‌ام و منتظر صوت اذانی...

#زهرا_بختیاری_نژاد
@AdabSar

💫

برای سرشماری آمده‌اند...

می‌نشینم آرام آرام
نبودنت را می‌شمارم!

#الهام_گردی
@AdabSar

💫

مبین که پیش تو بغضم همیشه زندانی‌ست
هنوز همدم این مرد، اشکِ پنهانی‌ست

به وعده‌های تو امیدوارم، اما حیف
که عمرِ نوح ندارم، که آدمی فانی‌ست!

#حسین_دهلوی
@AdabSar

@AdabSar

هی می‌رویم و جاده به جایی نمی‌رسد
قولی که عشق داده به جایی نمی‌رسد

چون کوه روی حرف خودم ایستاده‌ام
کوهی که ایستاده به جایی نمی‌رسد

دریا هنوز هست ولی مانده‌ام چرا
این رود بی‌اراده به جایی نمی‌رسد

دنیا همیشه عرصه‌ی پیچیده‌بودن است
آدم که صاف و ساده به جایی نمی‌رسد

تاریخ را ورق زدم و مطمئن شدم
هرگز کسی پیاده به جایی نمی‌رسد

من حاضرم قسم بخورم مست نیستم
این چند جرعه باده به جایی نمی‌رسد!

#حسین_طاهری
@AdabSar

💫

هر که جز پیمانه با من بست پیمانی، شکست

نیست بیجا گر که می‌بوسم لب پیمانه را

#عماد_خراسانی
#چکامه_پارسی
@AdabSar

💫

در انتخاب خویش دخالت نداشتیم
شاعر شدیم و یک شبِ راحت نداشتیم

گفتند شاعران چو رسولان امت‌اند
بیهوده گفته‌اند، رسالت نداشتیم!

#یاسر_قنبرلو
@AdabSar

🔷🔶🔹🔸
@AdabSar
🔅پالایش زبان پارسی


🔻سفره۱= خوان، توشه‌دان
🔻سفره‌پرداز= پرخور
🔻سفره‌چی= خوان‌دار، پیشیار
🔻سفره‌خانه= ناهارخانه۲
🔻سفره‌دار= مهمان‌دار
🔻سفره‌ی دل بازکردن= راز دل گفتن
🔻سفره‌ی عقد= خوانچه
🔻سفره‌کردن= دریدن، پاره‌کردن
🔻سفره‌ماهی= پهن‌ماهی، سِپَرماهی، ماهی اژدر، ماهی برغی(برقی)
🔻سفره‌نشین= مهمان
🔻سفره‌نهادن= خوان‌نهادن، خوان‌گستردن، خوراک‌خورانیدن
🔻دستمال سفره= دستارخوان
🔻هم‌سفره= هم‌خوراک، هم‌خورش

✍نمونه:
🔺در بین راه، سفره‌ را باز کرد و با هم‌سفره‌، مشغول خوردن شدند=
در میانه‌ی راه، توشه‌دان را باز کرد و با هم‌خوراک، دست‌به‌کار خوردن شدند
در میانه‌ی راه، خوان را گسترد و با هم‌خورِش، سرگرم خوردن شدند

🔺سعدی خویش‌خوانیم، پس به جفا برانیم
سفره اگر نمی‌نهی، در به چه باز می‌کنی؟ #سعدی=
سعدی خویش‌خوانیم، پس به ستم برانیم
خوان اگر نمی‌نهی، در به چه باز می‌کنی؟

❗️پی‌نوشت:
۱. برخی واژه‌ی «سفره» را پارسی می‌دانند. از همین رو بکاربردن آن در زبان پارسی پذیرفتنی است.
۲. واژه‌ی «ناهار» در اینجا(همانند واژه‌ی «آش» در «آشپز») چماری فَراگیر و جدا از «خوراک میانروزی» دارد.


گردآوری و نگارش #مجید_دری
#پارسی_پاک
#سفره
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
آرمان «ادب‌سار»
پالایش زبان پارسی
والایش فرهنگ ایرانی
@AdabSar
🔷🔶🔹🔸

🔷💠🔹🔹
@AdabSar
🌸🌺🌸
«که بخشش ز کوشش بوَد در نهان؛
که خشنود بیرون شود زین جهان؟

دگر گفت: اگر چند خندان بوَد
چنان دان که از دردمندان بوَد

که از چرخِ گردان پذیرد فریب،
که او را نماید فراز و نشیب.

دگر گفت: کآن را تو دانا مخوان،
که تن را پرستد، نه راهِ روان.

همی خواسته خواهد و نامِ بد؛
نترسد روانش ز فرجامِ بد.»
#فردوسی
🌺🌸🌺
با امید به هفته‌‌ای آرام و خواستنی

فرستنده #جعفر_جعفرزاده
#چکامه_پارسی
@AdabSar
🔷💠🔹🔹

💫

به بهار
بدهــــــکارم
دست‌ِکم یک شعر
برای هـــــر شـــــکوفه!

#محمدرضا_ترکی
@AdabSar

💫

از جنس خاک این حوالی نیست
خاکی که دنیا بر سرم کرده

کل پزشکان حرفشان این شد
احساس در جسمم ورم کرده

#امید_صباغ_نو
@AdabSar

@AdabSar

هرکه ناموخت از گذشت روزگار
نیز ناموزد ز هیچ آموزگار

تا جهان بود از سر مردم فراز
کس نبود از راز دانش بی‌نیاز

مردمان بخرد اندر هر زمان
راز دانش را به هرگونه زبان

گرد کردند و گرامی داشتند
تا به سنگ اندر همی بنگاشتند

دانش اندر دل چراغ روشن است
وز همه بد بر تن تو جوشن* است

#رودکی
#چکامه_پارسی

*جوشن= زره
@AdabSar

💫

گفتم به دعا که چشم بد دور ز تو

ای دوست، مگر چشم بدت من بودم؟

#ابوسعید_ابوالخیر
@AdabSar

💫

عشق آمد و درد و داغ ما را نگرفت
لب‌تشنگی چراغ ما را نگرفت

غیر از غم تو –که تا ابد ممنونم–
در شهر کسی سراغ ما را نگرفت

#علی_مظفر
@AdabSar

@AdabSar

زمستان در زمستان کی هراس یخ‌زدن داری
تو که رنگین‌بهاری در حصار پیرهن داری

پُری از عطرهای ناشناس جنگلی وحشی
فراغ ای یاسِ من از رنگ و بوی یاسمن داری

شبیه هاله‌ی رنگین‌کمانی از گل و لبخند
به گرد دامنت پروانه‌ها در پرزدن داری

شبم سرشار عطر و روشنی شد در هوای تو
مگر پیراهنی از عطر شب‌بوها به تن داری؟

رهایم کن غبار دامن دشت جنون باشم
چه کاری تو به این دیوانه‌بازی‌های من داری؟

سراپای تو موزون است و در دیوان چشمانت
چه مضمون‌های ناب از حافظ شیرین‌سخن داری

به‌رغم عشق قسمت نیست، یا شاید که نسبت نیست
تو را با خوی دلداری، مرا با خویشتن‌داری

#محمدرضا_ترکی
@AdabSar

💫

ناصح، نگاه دار دلت را، ولی بدان

دل آن زمان دل است که از دست می‌رود

#یاسر_قنبرلو
@AdabSar

💫

عاشقی دل می‌دهد
معشوقه‌ای دل می‌برد

برد در برد است و من
مشغول حسرت‌بردنم

#شهریار
@AdabSar

👸🏻👸🏻👸🏻👸🏻
@AdabSar

🔅 آشنایی با جشن‌های ایرانی
👰🏻 جشن اروس(عروس) آریایی*

👰🏻 روز بیست و پنجم ایار(ماه آشوری) برابر با چهارم خرداد در گاهشماری ایرانی، هنگام جشن "اروس آریایی" یا "کلوسولاقا" در میان آشوریان ایران است.

👰🏻 این روز سالگرد و یادآور روزی است که آشوریان ایران در نبردی سخت و نابرابر توانستند تیمور لنگ مغول را شکست دهند.

👰🏻 در آن نبرد زنان آشوری جامه‌ی اروس بر تن کردند و در کارزار جنگ به یاری مردان خود شتافتند. این کار انگیزه‌ی رزمیک(حماسی) مردان را بالا برد و مایه‌ی پیروزی در نبرد شد.

👰🏻 در این روز آشوریان به بیرون از شهر می‌روند، جشن می گیرند و رخت اروس بر تن دختران کوچک می‌کنند. دختران نیز سبدی می‌گردانند و برای نیازمندان پول، تن‌پوش و خوراک گردآوری می‌کنند.
همچنین به باور آن‌ها در این روز مسیها(مسیح) به آسمان رفته است.
_____________________
برگرفته از گفت‌وگوهای رسانه‌ای #آلبرت_کوچویی سرپرست انجمن آشوریان تهران

پی‌نوشت ۱: برخی می‌گویند نام این جشن "اروس آرایی" است.
پی‌نوشت ۲: "اروس" واژه‌ای پارسی است که به نادرست "عروس" نوشته می‌شود.

#فرهنگ_ایران #خردادگان
#کلوسولاقا #اروس_آریایی

@AdabSar
👸🏻👸🏻👸🏻👸🏻

🌬🌾💧🏖
@AdabSar

🔅 آشنایی با جشن‌های ایرانی
💧 جشن خردادگان

☔️ "جشن خردادگان"، جشن ستایش و پاسداشت آب در خردادروز از خردادماه، برابر با چهارم خرداد در گاهشمار یزدگردی(باستان) برگزار می‌شد. این جشن در گاهشمار امروز برابر با ششم خرداد است.

☔️ این واژه در اوستا به گونه‌ی "هئوروَتات" آمده و نام یکی از فرشتگان مادینه(مونث) است. پسوند "تات" نشانه‌ی مادینگی است و "خرداد" به چمار(معنی) رسایی، تندرستی و پختگی است. در ایران باستان "خرداد" را سرور ماه‌ها می‌دانستند زیرا زمان ویژه‌ای برای کشاورزان بود و بارش و گرما را همزمان برای کشاورزی داشت. در باور پیشینیان، فرشته‌ی "خرداد" فرشته‌ی نگهبان آب و آبادانی بود.

☔️ فرشته‌ی خرداد و امرداد که هر دو مادینه بودند، در کنار هم از آب‌ها و گیاهان پاسداری می‌کردند. دشمنان آن‌ها دیوهای گرسنگی، تشنگی و گندیدگی و همکارانشان ایزد تیشتر(باران)، ایزد باد و روان پاک پرهیزکاران بودند.

☔️ بر پایه‌ی افسانه‌ها، آن‌ها به یاری مردم می‌آمدند و گرسنگی و تشنگی را شکست می‌دادند. از این‌رو ایرانیان هنگام نوشیدن آب، از فرشته‌ی خرداد یاد می‌کردند، زیرا یاد کردن از او مایه‌ی رانده شدن دیوان می‌شد.

☔️ در یسنا آمده که اهورامزدا(خدا) رسایی خرداد و جاودانگی امرداد را به کسی می‌بخشد که اندیشه، کردار و گفتارش بر پایه‌ی راستی باشد.

☔️ گفته می‌شود گل سوسن(لیلیوم) سپید، نماد جشن خردادگان است. در افسانه‌های ایرانی سوسن و سرو نمادهای آزادی هستند. ایرانیان به سوسن سپید، سوسن آزاد هم می‌گفتند و در سروده‌های بزرگان نیز از این گل یاد شده است. ولی بسیاری از ایرانشناسان نیز باور دارند که نماد گل برای جشن‌ها، از برساخته‌های ساسانیان است و بخشی از چیستی و پیدایش جشن‌ها نیست.

☔️ از آیین‌های جشن خردادگان در میان ایرانیان شادباش‌گویی، پوشیدن پوشاک تازه، پیشکش کردن گل‌های یاس و نیلوفر به یکدیگر، گردش در کنار آب‌ها، آبتنی و سامان دادن به جوی‌ها و چشمه‌ها بود.

#پریسا_امام_وردی
______________________
برگرفته از:
۱- اوستا، نویسنده: #جلیل_دوستخواه
۲- فرهنگ اساطیر ایرانی، بر پایه‌ی متون پهلوی
نویسنده: #خسرو_قلی_زاده
۳- بندهش، برگردان: #مهرداد_بهار
۴- گاهشماری و جشن‌های ایران باستان
نویسنده: #هاشم_رضی
______________________
#فرهنگ_ایران #خردادگان #جشن_خردادگان
@AdabSar
🌬🌾💧🏖