គុណតម្លៃយោធាសម័យបុរាណមើលតាមរយៈសិលាចារឹកខ្មែរ
-----------
Join AMS Khmer Civilization
នៅសម័យបុរាណ កងទ័ពមានតួនាទីយ៉ាងសំខាន់ក្នុងការរក្សាសន្តិភាព ស្ថិរភាព និងការថែរក្សាសណ្តាប់ធ្នាប់សង្គម រាល់ពេលមានសង្រ្គាមការឈ្លានពានម្តងៗ ពីសំណាក់បរទេសណាមួយ។ កងទ័ពសម័យបុរាណមាន ៤ ក្រុម ហៅថា ចតុរង្គសេនា ឬហៅថា សេនានុពល ដែលប្រកបដោយអង្គបួន។ ចតុរង្គសេនាទាំងបួន គឺកងទ័ពដំរី កងទ័ពសេះ កងទ័ពរថឬរទេះ និងកងទ័ពថ្មើរជើង (រូបលេខ១-២)។…
-----------
អានអត្ថបទលម្អិត៖
https://ams.com.kh/khmercivilization/?p=22766
#AMS #KhmerCivilization
-----------
Join AMS Khmer Civilization
នៅសម័យបុរាណ កងទ័ពមានតួនាទីយ៉ាងសំខាន់ក្នុងការរក្សាសន្តិភាព ស្ថិរភាព និងការថែរក្សាសណ្តាប់ធ្នាប់សង្គម រាល់ពេលមានសង្រ្គាមការឈ្លានពានម្តងៗ ពីសំណាក់បរទេសណាមួយ។ កងទ័ពសម័យបុរាណមាន ៤ ក្រុម ហៅថា ចតុរង្គសេនា ឬហៅថា សេនានុពល ដែលប្រកបដោយអង្គបួន។ ចតុរង្គសេនាទាំងបួន គឺកងទ័ពដំរី កងទ័ពសេះ កងទ័ពរថឬរទេះ និងកងទ័ពថ្មើរជើង (រូបលេខ១-២)។…
-----------
អានអត្ថបទលម្អិត៖
https://ams.com.kh/khmercivilization/?p=22766
#AMS #KhmerCivilization
ការរកឃើញនូវបំណែកទូកនៅតំបន់ Villenave-d’Ornon ក្បែរនឹងទីក្រុង Bordeaux ប្រទេសបារាំង
-----------
Join AMS Khmer Civilization
ក្រុមអ្នកបុរាណវិទូបានរកឃើញនូវបំណែកទូកបុរាណមួយនៅទន្លេGaronne ក្នុងតំបន់ Villenave-d’Ornon។ បំណែកទូកនោះមានបណ្តោយប្រវែង១២ម៉ែត្រ ប៉ុន្តែអាចស្មានបានថា វាអាចមានបណ្តោយសរុបប្រវែងជាង ១៥ម៉ែត្រ។ អ្នកបុរាណវិទូមកពីវិទ្យស្ថានជាតិបុរាណវិទ្យាបង្ការនៃប្រទេសបារាំងបានង្ហាញថា (INRAP) ” តាមរយៈការវិភាគកាបូន១៤ ទូកនេះមានអាយុកាលស្ថិតនៅស.វ.ទី ៧ -៨ (រវាងឆ្នាំ ៦៨០-៧២០នៃគ.ស.) ដែលជាភស្ថុតាងសំខាន់មួយអំពីស្ថាបត្យកម្មបុរាណនៅដើមសម័យកណ្តាល (Haut Moyen Âge)។…
-----------
អានអត្ថបទលម្អិត៖
https://ams.com.kh/khmercivilization/?p=22780
#AMS #KhmerCivilization
-----------
Join AMS Khmer Civilization
ក្រុមអ្នកបុរាណវិទូបានរកឃើញនូវបំណែកទូកបុរាណមួយនៅទន្លេGaronne ក្នុងតំបន់ Villenave-d’Ornon។ បំណែកទូកនោះមានបណ្តោយប្រវែង១២ម៉ែត្រ ប៉ុន្តែអាចស្មានបានថា វាអាចមានបណ្តោយសរុបប្រវែងជាង ១៥ម៉ែត្រ។ អ្នកបុរាណវិទូមកពីវិទ្យស្ថានជាតិបុរាណវិទ្យាបង្ការនៃប្រទេសបារាំងបានង្ហាញថា (INRAP) ” តាមរយៈការវិភាគកាបូន១៤ ទូកនេះមានអាយុកាលស្ថិតនៅស.វ.ទី ៧ -៨ (រវាងឆ្នាំ ៦៨០-៧២០នៃគ.ស.) ដែលជាភស្ថុតាងសំខាន់មួយអំពីស្ថាបត្យកម្មបុរាណនៅដើមសម័យកណ្តាល (Haut Moyen Âge)។…
-----------
អានអត្ថបទលម្អិត៖
https://ams.com.kh/khmercivilization/?p=22780
#AMS #KhmerCivilization
អ្នកតាមេ-ស (ភាគ២ បញ្ចប់)
-----------
Join AMS Khmer Civilization
ដូចបានជ្រាបស្រេចហើយ អ្នកស្រុកទុកអ្នកតាមេ-ស ជាធំលើសអ្នកតានានា។ ក្នុងអត្ថបទភាគ១ បានបង្ហាញថាអ្នកតាមេ-ស មានលក្ខណៈពុំសូវខុសគ្នាឡើយពីនាងទុគ៌ា ជាទេពក្នុងព្រហ្មញ្ញសាសនា ដែលសម្លាប់បិសាចមហឹង្សាឱ្យលោកទាំងមូលមានសណ្តាប់ឡើងវិញ។ តាមពាក្យអ្នកស្រុក ដើម្បីឱ្យមនុស្ស និងសត្វក្នុងភូមិរស់នៅបានសុខសប្បាយ មានភ្លៀងធ្លាក់គ្រប់គ្រាន់ គេក៏ត្រូវធ្វើបុណ្យថ្វាយអ្នកតាមេ-ស ជារៀងរាល់ឆ្នាំដែរ ហើយគេតំណាលថា ដើមឡើយគេត្រូវសម្លាប់មនុស្ស ឬកាប់ក្របី ឬជ្រូកជាដង្វាយផង។ អត្ថបទនេះ ខ្ញុំសូមបង្ហាញដោយសង្ខេបនូវទិដ្ឋភាពពិធីបុណ្យឡើងអ្នកតាមេ-ស…
-----------
អានអត្ថបទលម្អិត៖
https://ams.com.kh/khmercivilization/?p=22796
#AMS #KhmerCivilization
-----------
Join AMS Khmer Civilization
ដូចបានជ្រាបស្រេចហើយ អ្នកស្រុកទុកអ្នកតាមេ-ស ជាធំលើសអ្នកតានានា។ ក្នុងអត្ថបទភាគ១ បានបង្ហាញថាអ្នកតាមេ-ស មានលក្ខណៈពុំសូវខុសគ្នាឡើយពីនាងទុគ៌ា ជាទេពក្នុងព្រហ្មញ្ញសាសនា ដែលសម្លាប់បិសាចមហឹង្សាឱ្យលោកទាំងមូលមានសណ្តាប់ឡើងវិញ។ តាមពាក្យអ្នកស្រុក ដើម្បីឱ្យមនុស្ស និងសត្វក្នុងភូមិរស់នៅបានសុខសប្បាយ មានភ្លៀងធ្លាក់គ្រប់គ្រាន់ គេក៏ត្រូវធ្វើបុណ្យថ្វាយអ្នកតាមេ-ស ជារៀងរាល់ឆ្នាំដែរ ហើយគេតំណាលថា ដើមឡើយគេត្រូវសម្លាប់មនុស្ស ឬកាប់ក្របី ឬជ្រូកជាដង្វាយផង។ អត្ថបទនេះ ខ្ញុំសូមបង្ហាញដោយសង្ខេបនូវទិដ្ឋភាពពិធីបុណ្យឡើងអ្នកតាមេ-ស…
-----------
អានអត្ថបទលម្អិត៖
https://ams.com.kh/khmercivilization/?p=22796
#AMS #KhmerCivilization
ការផាត់មុខពណ៌សនៅក្នុងរបាំក្បាច់បុរាណខ្មែរ
-----------
Join AMS Khmer Civilization
ជាបឋម មុននឹងចូលទៅដល់ការបកស្រាយនិងពិភាក្សាពីការលាប ឬផាត់មុខពណ៌ស នៅក្នុងរបាំព្រះរាជទ្រព្យ ឬរបាំក្បាច់បុរាណខ្មែរ ខ្ញុំសូមពិនិត្យមើលទៅលើវប្បធម៌មួយចំនួន ដែលពាក់ព័ន្ធនឹងការលាបឬផាត់មុខពណ៌សជាមុនសិន។ នៅក្នុងស្ថានភាពនិងបរិបទផ្សេងៗ ក្នុងពិភពលោកយើងឃើញថា ការលាបឬផាត់មុខពណ៌សត្រូវបានគេធ្វើឡើងនៅក្នុងមរណភាព គឺគេលាប ឬផាត់ពណ៌សនៅលើមុខនិងកនៃសព។ ឯនៅជុំវិញភ្នែកនិងមាត់ គេផាត់ពណ៌ខ្មៅ។ នៅក្នុងការសម្តែងល្ខោនត្រាប់ធំ (Pantomime) ក៏ប្រហាក់ប្រហែលគ្នានឹងករណីសពដែរ គឺគេផាត់មុខពណ៌ស លើកលែងតែភ្នែកនិងមាត់។ នៅក្នុងល្ខោនខ្លះដែលមានបញ្ចូលនូវតួត្លុក…
-----------
អានអត្ថបទលម្អិត៖
https://ams.com.kh/khmercivilization/?p=22830
#AMS #KhmerCivilization
-----------
Join AMS Khmer Civilization
ជាបឋម មុននឹងចូលទៅដល់ការបកស្រាយនិងពិភាក្សាពីការលាប ឬផាត់មុខពណ៌ស នៅក្នុងរបាំព្រះរាជទ្រព្យ ឬរបាំក្បាច់បុរាណខ្មែរ ខ្ញុំសូមពិនិត្យមើលទៅលើវប្បធម៌មួយចំនួន ដែលពាក់ព័ន្ធនឹងការលាបឬផាត់មុខពណ៌សជាមុនសិន។ នៅក្នុងស្ថានភាពនិងបរិបទផ្សេងៗ ក្នុងពិភពលោកយើងឃើញថា ការលាបឬផាត់មុខពណ៌សត្រូវបានគេធ្វើឡើងនៅក្នុងមរណភាព គឺគេលាប ឬផាត់ពណ៌សនៅលើមុខនិងកនៃសព។ ឯនៅជុំវិញភ្នែកនិងមាត់ គេផាត់ពណ៌ខ្មៅ។ នៅក្នុងការសម្តែងល្ខោនត្រាប់ធំ (Pantomime) ក៏ប្រហាក់ប្រហែលគ្នានឹងករណីសពដែរ គឺគេផាត់មុខពណ៌ស លើកលែងតែភ្នែកនិងមាត់។ នៅក្នុងល្ខោនខ្លះដែលមានបញ្ចូលនូវតួត្លុក…
-----------
អានអត្ថបទលម្អិត៖
https://ams.com.kh/khmercivilization/?p=22830
#AMS #KhmerCivilization
អក្សរសិល្ប៍៖ រឿង មហាចោរនៅទល់ដែន (ភាគ៣៦)
-----------
Join AMS Khmer Civilization
(ទារុណកម្ម) ព្រះនាងមណីថយចេញពីមានន្ទដោយមានចិត្តអៀនខ្មាស់យ៉ាងខ្លាំងក្រៃលែង។ នាងអៀនពីព្រោះស្រីស្រលាញ់ រួចឥតត្រូវបានគេស្រលាញ់វិញ។ ឆោមក្តៅក្រហាយថា តាំងពីតូចមកនាងមានរូបល្អមិនដែលនិយាយស្រលាញ់ជាមួយមនុស្សប្រុសឈ្មោលដល់ម្តង ទើបតែមកដល់គ្រានេះនាងនិយាយពេញមាត់តែគេគ្មានទទួលតាមសោះ។ បើថាមានន្ទជាអ្នក្រៅ ទៅក៏មិនថាដែរ តែនេះប្រុសជាបងជីដូនមួយបង្កើត រួចធ្លាប់បានដឹងចិត្តថ្លើមគ្នាខ្លះមកដែរ មិនគួរជាថ្លៃគ្មានត្រាប្រណីដូច្នេះសោះ។ បើថាមិនត្រាប្រណីក៏ហីទៅចុះ យ៉ាងហោចក៏មានន្ទត្រូវគោរពនាងបន្តិចដែរ គឺនិយាយឲ្យធីតាមានផ្លូវសង្ឃឹមបន្តិចផង។ នេះគ្មានទេ! និយាយយ៉ាងដាច់អហង្កាតែម្តងគ្មានសំចៃគំនិតបន្តិចបន្តួច។ ស្រីមើលរាងកាយនាងគ្រវីក្បាលហួសចិត្តថា បើនាងរូបអាក្រក់ក៏មិនថាទៀត ចុះនាងមានរូបឆើតឆាយនឹងគេដែរ…
-----------
អានអត្ថបទលម្អិត៖
https://ams.com.kh/khmercivilization/?p=22848
#AMS #KhmerCivilization
-----------
Join AMS Khmer Civilization
(ទារុណកម្ម) ព្រះនាងមណីថយចេញពីមានន្ទដោយមានចិត្តអៀនខ្មាស់យ៉ាងខ្លាំងក្រៃលែង។ នាងអៀនពីព្រោះស្រីស្រលាញ់ រួចឥតត្រូវបានគេស្រលាញ់វិញ។ ឆោមក្តៅក្រហាយថា តាំងពីតូចមកនាងមានរូបល្អមិនដែលនិយាយស្រលាញ់ជាមួយមនុស្សប្រុសឈ្មោលដល់ម្តង ទើបតែមកដល់គ្រានេះនាងនិយាយពេញមាត់តែគេគ្មានទទួលតាមសោះ។ បើថាមានន្ទជាអ្នក្រៅ ទៅក៏មិនថាដែរ តែនេះប្រុសជាបងជីដូនមួយបង្កើត រួចធ្លាប់បានដឹងចិត្តថ្លើមគ្នាខ្លះមកដែរ មិនគួរជាថ្លៃគ្មានត្រាប្រណីដូច្នេះសោះ។ បើថាមិនត្រាប្រណីក៏ហីទៅចុះ យ៉ាងហោចក៏មានន្ទត្រូវគោរពនាងបន្តិចដែរ គឺនិយាយឲ្យធីតាមានផ្លូវសង្ឃឹមបន្តិចផង។ នេះគ្មានទេ! និយាយយ៉ាងដាច់អហង្កាតែម្តងគ្មានសំចៃគំនិតបន្តិចបន្តួច។ ស្រីមើលរាងកាយនាងគ្រវីក្បាលហួសចិត្តថា បើនាងរូបអាក្រក់ក៏មិនថាទៀត ចុះនាងមានរូបឆើតឆាយនឹងគេដែរ…
-----------
អានអត្ថបទលម្អិត៖
https://ams.com.kh/khmercivilization/?p=22848
#AMS #KhmerCivilization
ចារឹកព្រះស្កន្ទមួយដែលមិនស្គាល់ប្រភព
-----------
Join AMS Khmer Civilization
សិលាចារឹកបុរាណរបស់ប្រទេសកម្ពុជា តែងរកឃើញថ្មីៗជាប្រចាំនៅលើវិសាលភាពអតីតទឹកដីអាណាចក្រខ្មែរ ជាពិសេសទឹកដីកម្ពុជានាពេលបច្ចុប្បន្ន។ រហូតមកដល់ពេលនេះ លេខបញ្ជីសិលាចារឹកខ្មែរបានកើនឡើងដល់ K.១៥៧៦ ហើយ ប៉ុន្ដែនៅមានសិលាចារឹករកឃើញថ្មីៗមួយចំនួនទៀត ពុំទាន់ចុះបញ្ជីនៅឡើយ។ បើរាប់ទាំងគំនូសសញ្ញារបស់ក្រុមជាង ដែលមាននៅលើថ្មប្រាសាទបន្ថែមទៀតនោះ ចំនួនសិលាចារឹកបុរាណខ្មែរអាចមានចន្លោះ១៦០០ ទៅ ១៧០០។ នេះពុំរាប់បញ្ចូលអត្ថបទចារឹកដែលនៅលើថ្ម ស៊ីម៉ង់ត៍ ឬវត្ថុធាតុដទៃនាសម័យទំនើប មានតម្លៃសម្រាប់ការសិក្សាស្រាវជ្រាវ ដែលរំលងភ្នែកឬមិនទាន់មានការចាប់អារម្មណ៍។ សិលាចារឹក…
-----------
អានអត្ថបទលម្អិត៖
https://ams.com.kh/khmercivilization/?p=22858
#AMS #KhmerCivilization
-----------
Join AMS Khmer Civilization
សិលាចារឹកបុរាណរបស់ប្រទេសកម្ពុជា តែងរកឃើញថ្មីៗជាប្រចាំនៅលើវិសាលភាពអតីតទឹកដីអាណាចក្រខ្មែរ ជាពិសេសទឹកដីកម្ពុជានាពេលបច្ចុប្បន្ន។ រហូតមកដល់ពេលនេះ លេខបញ្ជីសិលាចារឹកខ្មែរបានកើនឡើងដល់ K.១៥៧៦ ហើយ ប៉ុន្ដែនៅមានសិលាចារឹករកឃើញថ្មីៗមួយចំនួនទៀត ពុំទាន់ចុះបញ្ជីនៅឡើយ។ បើរាប់ទាំងគំនូសសញ្ញារបស់ក្រុមជាង ដែលមាននៅលើថ្មប្រាសាទបន្ថែមទៀតនោះ ចំនួនសិលាចារឹកបុរាណខ្មែរអាចមានចន្លោះ១៦០០ ទៅ ១៧០០។ នេះពុំរាប់បញ្ចូលអត្ថបទចារឹកដែលនៅលើថ្ម ស៊ីម៉ង់ត៍ ឬវត្ថុធាតុដទៃនាសម័យទំនើប មានតម្លៃសម្រាប់ការសិក្សាស្រាវជ្រាវ ដែលរំលងភ្នែកឬមិនទាន់មានការចាប់អារម្មណ៍។ សិលាចារឹក…
-----------
អានអត្ថបទលម្អិត៖
https://ams.com.kh/khmercivilization/?p=22858
#AMS #KhmerCivilization
វប្បធម៌ អាល់ហ្ស៊ូបារ៉ា (Culture of Al Zubarah)
-----------
Join AMS Khmer Civilization
អាល់ហ្ស៊ូបារ៉ា (Al Zubarah ) គឺជាស្ថានីបុរាណវិទ្យា និងជាទីតាំងវប្បធម៌មួយនៅក្នងប្រទេសកាតា ដែលមានចម្ងាយប្រមាណជាង ៨៥គីឡូ ពីរាជធានីដូហា (Doha)។ ស្ថានីយបុរាណវិទ្យាមួយនេះ ជាបណ្តុំ វប្បធម៌ នយោបាយ ហើយក៏ជា កំពង់ផែ សម្រាប់ការជួញដូរពាណិជ្ជកម្មដ៏សំខាន់នៅក្នុងតំបន់ឈូងសមុទ្រពែក្ស នៅចន្លោះស.វ.ទី១៨ និងទី២០ ជាពិសេសការជួញដូរ…
-----------
អានអត្ថបទលម្អិត៖
https://ams.com.kh/khmercivilization/?p=22867
#AMS #KhmerCivilization
-----------
Join AMS Khmer Civilization
អាល់ហ្ស៊ូបារ៉ា (Al Zubarah ) គឺជាស្ថានីបុរាណវិទ្យា និងជាទីតាំងវប្បធម៌មួយនៅក្នងប្រទេសកាតា ដែលមានចម្ងាយប្រមាណជាង ៨៥គីឡូ ពីរាជធានីដូហា (Doha)។ ស្ថានីយបុរាណវិទ្យាមួយនេះ ជាបណ្តុំ វប្បធម៌ នយោបាយ ហើយក៏ជា កំពង់ផែ សម្រាប់ការជួញដូរពាណិជ្ជកម្មដ៏សំខាន់នៅក្នុងតំបន់ឈូងសមុទ្រពែក្ស នៅចន្លោះស.វ.ទី១៨ និងទី២០ ជាពិសេសការជួញដូរ…
-----------
អានអត្ថបទលម្អិត៖
https://ams.com.kh/khmercivilization/?p=22867
#AMS #KhmerCivilization
ប្រាសាទព្រះស្រី
-----------
Join AMS Khmer Civilization
ប្រាសាទព្រះស្រី មានទីតាំងស្ថិតនៅភូមិប្រាសាទ ឃុំដារ ស្រុកកំពង់លែង ខេត្តកំពង់ឆ្នាំង ដែលស្ថិតនៅភាគអាគ្នេយ៍ប្រាសាទសក្លចម្ងាយប្រមាណ ២គីឡូម៉ែត្រ និងស្ថិតនៅខាងកើតភ្នំទូកមាស។ កាលពីរវាងដើមសតវត្សរ៍ទី២០ អ្នកសិក្សាសស្រាវជ្រាវមកពីតំបន់អឺរ៉ុបធ្លាប់មកសិក្សាអំពីប្រាសាទព្រះស្រីជាច្រើនដងរួចមកហើយ ដែលក្នុងនោះអ្នកសិក្សាដំបូងគេ ជាអ្នកស្រាវជ្រាវជនជាតិបារាំងមានឈ្មោះថា Etienne Aymonier ក្នុងឆ្នាំ១៩០១ និងមួយឆ្នាំក្រោយមកលោក Lunet De Lajonquire ក៏បានមកសិក្សានិងចុះបញ្ជីប្រាសាទនេះបន្ត។…
-----------
អានអត្ថបទលម្អិត៖
https://ams.com.kh/khmercivilization/?p=22884
#AMS #KhmerCivilization
-----------
Join AMS Khmer Civilization
ប្រាសាទព្រះស្រី មានទីតាំងស្ថិតនៅភូមិប្រាសាទ ឃុំដារ ស្រុកកំពង់លែង ខេត្តកំពង់ឆ្នាំង ដែលស្ថិតនៅភាគអាគ្នេយ៍ប្រាសាទសក្លចម្ងាយប្រមាណ ២គីឡូម៉ែត្រ និងស្ថិតនៅខាងកើតភ្នំទូកមាស។ កាលពីរវាងដើមសតវត្សរ៍ទី២០ អ្នកសិក្សាសស្រាវជ្រាវមកពីតំបន់អឺរ៉ុបធ្លាប់មកសិក្សាអំពីប្រាសាទព្រះស្រីជាច្រើនដងរួចមកហើយ ដែលក្នុងនោះអ្នកសិក្សាដំបូងគេ ជាអ្នកស្រាវជ្រាវជនជាតិបារាំងមានឈ្មោះថា Etienne Aymonier ក្នុងឆ្នាំ១៩០១ និងមួយឆ្នាំក្រោយមកលោក Lunet De Lajonquire ក៏បានមកសិក្សានិងចុះបញ្ជីប្រាសាទនេះបន្ត។…
-----------
អានអត្ថបទលម្អិត៖
https://ams.com.kh/khmercivilization/?p=22884
#AMS #KhmerCivilization